vrijdag 17 september 2021, week 37


U bent nu hier: Meer nieuws van NOS.nl

Laatste updatecontrole: vandaag om 17u15
 

NOS.nl

Verbergen Tonen
17/09 17u15  Eerste proces corona-uitbraak Ischgl van start, staat ontkent schuld Oostenrijk vindt niet dat de staat verantwoordelijk is voor de grote corona-uitbraak vorig jaar in Ischgl. De autoriteiten verklaarden zo goed mogelijk te hebben gehandeld op basis van de informatie die toen beschikbaar was. De zaak draait om een 72-jarige Oostenrijker die het coronavirus opliep in het skioord in Tirol en daaraan overleed. Zijn weduwe en zoon eisen een schadevergoeding van 100.000 euro van de overheid vanwege nalatigheid. 'Het gaat om gerechtigheid', zei zoon Ulrich Schopf vandaag bij het proces in Wenen. 'Als we een schadevergoeding krijgen, zullen we die aan het goede doel geven.' Fout op fout Uit een vorig jaar oktober verschenen rapport van onafhankelijke experts, die in opdracht van het Tiroolse deelstaatparlement 53 betrokkenen ondervroegen, bleek dat de lokale, regionale en landelijke autoriteiten fout op fout maakten. Hierdoor kon het coronavirus zich verspreiden onder de wintersporters in het Paznauntal en later de rest van Europa. 'Duizenden mensen konden het gebied ongehinderd verlaten en duizenden anderen kwamen er aan zonder een idee te hebben van het gevaar dat ze liepen', zei de advocaat van de familie Schopf bij de rechtbank. De 72-jarige man zou het coronavirus hebben opgelopen in de bus bij het haastige vertrek uit Ischgl op 13 maart, nadat premier Kurz tot een 'onmiddellijke quarantaine' van de regio had opgeroepen. Toen was al dagen duidelijk dat het virus er rondging. 'Men wist al dat er corona was voordat mijn vader aankwam in Ischgl', zei Ulrich Schopf. 'Ze hadden het toerisme een week eerder stil moeten leggen.' De advocaat van de staat ontkende dat er eerder maatregelen konden worden genomen. Er was geen betrouwbare informatie over een virusuitbraak en zo'n 'rigoureus besluit als een inreisverbod nemen louter op basis van geruchten zou onwettig zijn geweest'. Dit is de eerste van een reeks van vijftien rechtszaken over de corona-uitbraak in Ischgl. Ook zijn er duizenden mensen uit tientallen landen, onder wie honderden Nederlanders, die een massaclaim voorbereiden. Over die procedure wordt meer duidelijk na deze eerste serie rechtszaken.
17/09 17u15  Kabinet volgt wens Kamer: geen coronapas nodig op terras Het kabinet kan ermee leven om op terrassen toch geen coronatoegangsbewijs verplicht te stellen. De Kamer ging er gisteren mee akkoord dat mensen vanaf volgende week zaterdag een 'coronapas' moeten tonen voor ze bijvoorbeeld een café, restaurant, theater of bioscoop willen bezoeken. Het kabinet wilde de pas ook verplicht stellen voor het terras buiten, maar dat ging een Kamermeerderheid te ver. Demissionair minister De Jonge zei vandaag na het kabinetsberaad dat hij de afweging van de Kamer snapt en ook 'wat dat praktisch aan voordelen kan opleveren voor horecaondernemers. Die keuze gaan we gewoon volgen.' De details van de regeling moeten nog worden uitgewerkt en over de manier waarop het kabinet de coronapas gaat handhaven, komt nog overleg met burgemeesters. Verschillende burgemeesters en ook horecaondernemers vragen zich af hoe ze met de pas moeten omgaan of zeggen dat ze alleen bij excessen optreden. Minister Grapperhaus voegde eraan toe dat gemeenten extra mensen krijgen 'die ze de horeca kunnen aanbieden voor controle. Dan kan een beveiliger een toegangsbewijs scannen en dan kan de ober gewoon de bestelling opnemen.'
17/09 17u15  Theo Bovens reageert op commotie na benoeming tot waarnemend burgemeester Enschede Theo Bovens (CDA) heeft gereageerd op commotie die is ontstaan na zijn benoeming als waarnemend burgemeester van Enschede. Volgens hem gaat het niet over zijn persoon, maar alleen over de gevolgde procedure. 'Ik heb uitdrukkelijk het signaal gekregen van het ministerie van Binnenlandse Zaken dat het niet over mijn kwaliteiten gaat. Dat is voor mij voldoende', zegt hij tegen 1Limburg. Gisteren meldde NRC dat de benoeming van Bovens heeft geleid tot een conflict tussen demissionair minister Ollongren van Binnenlandse Zaken en de commissaris van de koning in Overijssel, Andries Heidema. Volgens het ministerie was er geen sprake van een conflict, maar is de minister niet tijdig genoeg ingelicht. Dat is zeker gebruikelijk als de benoeming van een bewindspersoon bestuurlijk gevoelig zou kunnen liggen. Bovendien kreeg de minister een appje, en is het niet telefonisch besproken. Ollongren en Heidema zeiden daar nog over in gesprek te gaan. Integriteitskwesties De tijdelijke benoeming van Bovens zou mogelijk gevoelig liggen door recente politieke gebeurtenissen in Limburg. Bovens was daar tot begin april dit jaar gouverneur. Hij stapte op na aanhoudende integriteitskwesties, in navolging van de rest van het college van Gedeputeerde Staten. Oud-gedeputeerde Herman Vrehen (CDA) werd ervan beschuldigd provinciaal subsidiegeld te hebben doorgesluisd naar zijn eigen werkmaatschappijen. Bovens en de rest van het college ontkenden daarvan op de hoogte te zijn geweest, maar stapten toch op. Er lopen meerdere onderzoeken naar de kwestie, onder meer in opdracht van de provincie en de lokale tak van het CDA. 1 oktober Huidig burgemeester Onno van Veldhuizen (D66) neemt op 1 oktober afscheid van Enschede. Hij gaat aan de slag bij de Raad van State. Bovens is op zoek naar een woning in de gemeente. 'Heen en weer pendelen is geen optie.' Enschede zoekt nog een nieuwe burgemeester, die in februari 2022 moet beginnen. Zestien mensen hebben gesolliciteerd op de functie.
17/09 17u15  Cel voor man die stiefzoon (12) drogeerde en liet misbruiken Een 40-jarige man uit Boven-Leeuwen moet twintig maanden de cel in voor het drogeren, ontvoeren en laten misbruiken van zijn stiefzoon, oktober vorig jaar. De stiefvader deed dat omdat hij via WhatsApp werd bedreigd door iemand die claimde een geest of medium te zijn. De 30-jarige man uit Wijchen die achter die opdrachten zat kreeg van de rechtbank vier jaar cel en tbs met dwangverpleging vanwege aanranding van de minderjarige jongen. De zaak diende vandaag in de rechtbank van Arnhem. De stiefvader zei dat als hij de opdrachten van 'het medium' zou negeren, zijn dochter iets zou worden aangedaan. Daarom nam hij zijn stiefzoon mee naar een leegstaand pand in Wijchen, liet hem de drug ghb drinken, bond hem vast en legde een doek over zijn hoofd. Vervolgens zei de man dat hij even weg zou gaan en dat de jongen in de kamer moest blijven voor de veiligheid van zijn halfzusje. Daarna werd de 12-jarige jongen aangerand door de 30-jarige man. 'Psychische overmacht' De advocaat van de stiefvader pleitte nog voor vrijspraak omdat er sprake zou zijn van psychische overmacht. Daar ging de rechter niet in mee. Die stelde dat de man nog genoeg vrijheid had om zelf beslissingen te nemen. In de strafbepaling werd vooral rekening gehouden met de ingrijpende gevolgen voor het destijds 12-jarige slachtoffer. De straffen voor de mannen vallen wel lager uit dan de eis van het Openbaar Ministerie. Tegen de stiefvader was dertig maanden cel geëist. De rechter legde een kortere celstraf op omdat er geen bewijs is dat de stiefvader meedeed aan de aanranding. Het OM eiste vijf jaar cel en tbs met dwangverpleging tegen de 30-jarige man. Die straf viel een jaar lager uit omdat hij lijdt onder psychische stoornissen. Caravans gestolen Het drogeren van zijn stiefzoon was niet de enige opdracht die de 40-jarige kreeg. Hij moest ook zijn eigen huis in Boven-Leeuwen in brand steken, waar hij ook gehoor aan gaf. Daarnaast stal hij zes caravans uit een caravanstalling. De straffen die de rechtbank oplegde zijn deels ook voor deze incidenten. Het minderjarige slachtoffer krijgt een schadevergoeding van zo'n 10.000 euro van de beide mannen. Ook twee eigenaren van de caravans krijgen een bedrag.
17/09 16u15  Creditcard van één klant zichtbaar voor andere ING-gebruikers Een deel van de klanten van ING ziet opeens de creditcard van iemand anders in de ING-app. Het gaat bij al deze mensen om de creditcard van dezelfde persoon, bevestigt ING na vragen van de NOS. Het gaat om één naam en de eerste en laatste vier cijfers van dat creditcardnummer, laat een woordvoerder weten. 'We vinden het onwijs vervelend dat dit gebeurt', zegt de woordvoerder. Volgens haar kunnen andere mensen niets met deze gegevens of creditcard doen. Je kunt volgens haar ook niet klikken op de creditcard in de app. Een moeder van wie dochter plotseling het creditcardnummer in de app had staan, vertelt aan de NOS dat ze gebeld heeft met de bank en het verzoek kreeg om die kaart niet te gebruiken. Oorzaak onduidelijk De bank heeft contact met de klant wiens creditcard zichtbaar is. Wat de oorzaak is is volgens de bank nog niet duidelijk, en de bank weet ook niet wanneer het opgelost is. Of het om een klein deel van de klanten, of een merendeel van de klanten gaat weet de bank ook niet. 'Het gebeurt in ieder geval niet bij iedereen', zegt de woordvoerder.
17/09 16u15  Man (42) aangehouden voor aanranding van meisjes in Hoorn Een 42-jarige man uit Hoorn is vorige week aangehouden voor de aanranding van minderjarige meisjes. De man werd op heterdaad betrapt, heeft de politie vandaag bekendgemaakt. In het centrum van de stad zijn begin september zeker vier jonge meisjes onzedelijk betast volgens de politie. Zij deden aangifte. De aanrandingen gebeurden steeds aan het einde van de middag, in verschillende winkelstraten in Hoorn. De man werd op 8 september aangehouden. Die dag betastte hij een jong meisje. Ze slaakte een gil, waar haar vader - een Amsterdamse agent - op afkwam. De vader kon de verdachte vlak daarna aanhouden op basis van de omschrijving die zijn dochter gaf. Hij droeg de man over aan zijn collega's in Hoorn. De verdachte zit nog vast.
17/09 16u15  Na Kaag (D66) treedt ook minister Bijleveld (CDA) af: ik sta werk defensie in de weg Demissionair minister van Defensie Bijleveld (CDA) treedt toch af na de motie van afkeuring tegen haar. Ze is na minister van Buitenlandse Zaken Kaag de tweede bewindspersoon die vertrekt vanwege de moeizame evacuaties uit Afghanistan. 'Ik wil niet verhelen dat ik verbaasd was over de gevolgen van het Kamerdebat', zei Bijleveld in een toelichting op haar besluit. 'Ik wilde doorgaan met de taak waar ik voor sta, de mannen en vrouwen in de frontlinie, en de tolken die nog in Afghanistan zijn. Maar mijn aanblijven is onderwerp van discussie, dus ik kan niet meer op een goede manier mijn werk doen.' Bijleveld wilde na haar verklaring liever geen vragen van de pers beantwoorden: Demissionair premier Rutte vindt het spijtig dat Bijleveld geen deel meer uitmaakt van het kabinet. 'Zij was als een vis in het water op het ministerie van Defensie en graag gezien door de militairen.' Rutte prees haar ervaring in het openbaar bestuur. 'Maar ze let ook op het team, op andere mensen. Het is een warme vrouw.' CDA-leider Hoekstra: 'Bijleveld voelt een grote verantwoordelijkheid voor defensie en de evacuaties uit Afghanistan, maar ze wil dat werk ook weer niet in de weg staan.' Ze vertelde Hoekstra dat dit voor haar de enige weg was en dat zij haar besluit zelfstandig heeft genomen, zegt hij. Hij heeft begrip voor haar besluit. Demissionair minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid zal haar taken waarnemen tot het CDA een nieuwe defensieminister heeft gevonden. Crisisberaad CDA Gisteren zei Bijleveld, nog voordat er over de moties werd gestemd, dat zij hoe dan ook zou aanblijven. Zij liet in een verklaring weten: 'Het kabinet, inclusief mijzelf, heeft gisteren al aangegeven dat er dingen niet goed zijn gegaan. Mijn prioriteit ligt nog steeds bij het in veiligheid brengen van tolken die nog in Afghanistan zijn.' Toen mede door steun van regeringspartij ChristenUnie de motie van afkeuring een meerderheid in de Kamer kreeg, ontstond er binnen het CDA onrust en verbijstering over de keuze van de minister. Daarna heeft waarschijnlijk een crisisberaad van de partijtop plaatsgevonden: ministers Grapperhaus en Bijleveld werden vanmorgen niet bij de ministerraad gesignaleerd en partijleider en minister van Financiën Hoekstra verliet enige tijd de vergadering. D66-leider Kaag stapte gisteren na de stemmingen meteen op als minister van Buitenlandse Zaken. Ook zij kreeg een motie van afkeuring van de Kamer voor de chaotische evacuatieoperatie, waar Kaag eerstverantwoordelijk minister voor was. 'De minister moet gaan als het beleid wordt afgekeurd', zei ze over haar besluit op te stappen. Voor Kaag wordt een vervanger gezocht in VVD-kringen. Tot die tijd neemt demissionair minister De Bruijn (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) de taken waar. Over een vervanger voor Bijleveld is nog niets bekend.
17/09 15u15  ProRail na spoorstoring: tweede backup werkte wel, maar was niet stabiel De storing bij ProRail waardoor gisteren het treinverkeer in heel Nederland urenlang stillag, werd vermoedelijk veroorzaakt door problemen met een telefonieserver in Rotterdam. Dat blijkt volgens ProRail uit het eerste onderzoek naar de tweede landelijke spoorstoring in korte tijd. De back-up van de Rotterdamse server deed het niet, waarop werd overgeschakeld naar een tweede back-up, in Amsterdam. Die werkte wél, maar het telefoniesysteem was niet meteen stabiel. Daarop besloot ProRail om het treinverkeer stil te leggen. Door de instabiliteit van het telefoniesysteem was het niet zeker dat de treindienstleiders van ProRail in geval van een calamiteit de machinisten in de treinen konden bereiken. 'Hierdoor vonden we het niet verantwoord om nog langer door te rijden', stelt het bedrijf. Onderste steen boven Het was de tweede keer dit jaar dat problemen met het telefoniesysteem ertoe leidden dat nergens in Nederland treinen konden rijden. De eerste landelijke storing was op 31 mei. Toen functioneerde geen enkele (back-up)server meer en duurde het veel langer voordat het treinverkeer weer op gang kon komen. ProRail beloofde toen beterschap. Het bedrijf zegt vandaag de ontstane hinder voor reizigers en vervoerders te betreuren. 'We willen de onderste steen boven halen en doen uitgebreid onderzoek naar de precieze oorzaak van de storing en hoe we met de gevolgen daarvan zijn omgegaan.' Dat is ook de wens die NS-directeur Marjan Rintel vanochtend uitsprak op NPO Radio 1. 'Ik mag hopen dat ze het hele systeem van voor tot achter gaan doorlichten.' De topvrouw erkende heel chagrijnig te zijn door de storing. 'Twee keer is echt te veel. Hier hebben reizigers ontzettend veel last van.'
17/09 15u15  76 jaar na de oorlog lopen opnieuw vrouwen van Westerbork naar Groningen Vanuit Kamp Westerbork zijn vanmorgen 115 vrouwen te voet vertrokken naar de stad Groningen. 76 jaar eerder maakten 116 vrouwen gedwongen door de Duitse bezetter dezelfde tocht. Zij waren bang dat ze aan het einde van de tocht zouden worden gefusilleerd. Eén van de vrouwen die destijds meeliepen was Willempje Burger-Boeve. Vandaag lopen haar drie kleindochters mee. Burger-Boeve werd in december 1944 opgepakt door de Duitsers. Haar man, een verzetsstrijder, zat ondergedoken. 'Door haar op te pakken, hoopten ze tot hem te komen', zegt een van de kleindochters tegen RTV Noord. Vanuit haar woonplaats Garderen werd ze naar Westerbork gebracht. Daar kreeg ze, net als de andere opgepakte vrouwen, een blauwe overall aan. Die waren eerder door Joden gedragen. Achterop stond in het rood een nummer. Willempje Burger-Boeve kreeg nummer 61. Vandaag dragen alle lopers het nummer van een van de vrouwen die in 1945 meeliepen. Er zou nog iemand meelopen om de 116 vol te maken, maar die kon toch niet. 'Eén van ons zal het nummer 61 van onze oma krijgen. De anderen krijgen het nummer van iemand anders. We hopen ook wat over die vrouwen te horen te krijgen', zeiden de kleindochters voorafgaand aan de tocht. Vrouwen in het verzet Doel van de wandeling is het 'redelijk onbekende' verhaal van de vrouwen van toen te vertellen, zegt Anna van der Molen van het Oorlogs- en Verzetscentrum Groningen. 'Alle 116 vrouwen zaten in het verzet of hadden er iets mee te maken', zegt Van der Molen. 'De Canadezen waren bijna in zicht, en de Duitsers wilden het kamp leeg hebben.' Ze besloten de vrouwen daarom onder begeleiding naar Groningen te laten gaan. De tocht naar Groningen begon op 11 april 1945 en duurde twee dagen. De vrouwen en de bewakers liepen in de nacht om minder op te vallen. Overdag sliepen ze in boerderijen van NSB'ers. 'Er zaten ook oudere en zwangere vrouwen tussen. Ze waren sowieso ernstig verzwakt', zegt Van der Molen. Bij Assen werd behoorlijk geschoten, en dat maakte diepe indruk. De eerste stop was in Loon. 'Ik heb begrepen dat we bij een van die boerderijen gaan kijken. Heel bijzonder, daarmee worden onze indrukken natuurlijk nóg meer aangekleed', zei een van de kleindochters van Burger-Boeve voor de tocht. De kleindochters hebben hun oma er nooit over horen vertellen. 'Ze heeft er tot haar 91ste mee geleefd. Het enige wat we via onze moeder hoorden, was dat ze in Westerbork had gezeten in de oorlog en dat ze aan het einde een verschrikkelijk eind moest lopen.' In de nacht van 13 op 14 april kwamen de vrouwen aan op een boerderij tussen Visvliet en Grijpskerk. De commandant van de Duitsers besefte toen dat het konvooi was ingesloten door de geallieerden. De vrouwen waren bang dat ze alsnog geëxecuteerd zouden worden, maar dat gebeurde niet. De Duitsers namen de benen en de verzetsstrijders werden bevrijd. De vrouwen die vandaag wandelen, lopen de tocht in één keer. Ze komen naar verwachting rond 19.00 uur aan in Groningen bij het voormalig huis van bewaring. Dan hebben ze 40 kilometer gelopen. De tocht zou eigenlijk vorig jaar zijn, maar ging toen vanwege corona niet door. Van der Molen: 'Onderweg komen ze van alles tegen. Theater, optredens, verhalenvertellers. Alles zal in het teken staan van die 116 vrouwen van toen.'
17/09 15u15  Na Kaag (D66) treedt ook defensieminister Bijleveld (CDA) af, na crisisberaad partijtop Demissionair minister van Defensie Bijleveld (CDA) treedt toch af na de motie van afkeuring tegen haar. Ze is na minister van Buitenlandse Zaken Kaag de tweede bewindspersoon die vertrekt vanwege de moeizame evacuaties uit Afghanistan. Minister Bijleveld geeft rond 15.15 uur een statement over haar besluit. Dat is te volgen via het NOS Journaal op NPO 1 en via NOS.nl. Binnen het CDA ontstond onrust en verbijstering toen Bijleveld gisteren aanbleef. Daarna heeft waarschijnlijk een crisisberaad van de partijtop plaatsgevonden: ministers Grapperhaus en Bijleveld werden vanmorgen niet bij de ministerraad gesignaleerd en partijleider en minister van Financiën Hoekstra verliet enige tijd de vergadering. Tolken in Afghanistan Gisteren zei Bijleveld, nog voordat er over de moties werd gestemd, dat zij hoe dan ook zou aanblijven. Zij liet in een verklaring weten: 'Het kabinet, inclusief mijzelf, heeft gisteren al aangegeven dat er dingen niet goed zijn gegaan. Mijn prioriteit ligt nog steeds bij het in veiligheid brengen van tolken die nog in Afghanistan zijn.' Mede door steun van regeringspartij ChristenUnie kreeg de motie een meerderheid. D66-leider Kaag stapte gisteren na de stemmingen meteen op als minister van Buitenlandse Zaken. Ook zij kreeg een motie van afkeuring van de Kamer voor de chaotische evacuatieoperatie, waar Kaag eerstverantwoordelijk minister voor was. 'De minister moet gaan als het beleid wordt afgekeurd', zei ze over haar besluit op te stappen. Voor Kaag wordt een vervanger gezocht in VVD-kringen. Tot die tijd neemt demissionair minister De Bruijn (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) de taken waar. Over een vervanger voor Bijleveld is nog niets bekend.
17/09 15u15  Prinsjesdag: strijd om miljarden voor afschaffing dividendbelasting barst weer los De 1,9 miljard euro die ooit besteed zou worden aan het afschaffen van de dividendbelasting gaat definitief niet naar het bedrijfsleven, blijkt uit de stukken voor Prinsjesdag. Het geld dat het kabinet zo veel hoofdpijn bezorgde, wordt ingezet als smeermiddel in de formatie. In de Miljoenennota staat dat er 860 miljoen per jaar gaat naar de aanpak van criminaliteit, naar sociale advocatuur, verbetering van koopkracht van alleenverdieners en naar defensie. Het miljard euro dat overblijft wordt gereserveerd voor de formerende partijen. De VVD mag bepalen waar daar naartoe gaat. 'Om die miljard euro staat een hek', zegt een betrokkene. De partijen aan de formatietafel mogen er dan een bestemming voor vinden, hebben de coalitiepartijen in aanloop naar Prinsjesdag afgesproken volgens bronnen. Strijd barst los Er zullen tijdens de Algemene Beschouwingen partijen zijn in de Tweede Kamer die niet willen dat het geld nu op de plank blijft liggen. De strijd om de miljarden voor de dividendtaks, waar al zo veel discussie over is geweest, barst daarmee de komende week weer los. Zo willen GroenLinks en PvdA bijvoorbeeld dat er geld gebruikt wordt om de koopkracht voor iedereen te verbeteren en de salarissen van leraren en zorgmedewerkers te verhogen. Het wordt dus spannend of het geld echt gereserveerd blijft voor de formerende partijen. Want zeker partijen die denken dat ze weinig invloed zullen hebben op de formatietafel, willen liever direct hun wensenlijstje verzilveren. De coalitiepartijen denken dat het hek om dit geld kan blijven staan, omdat er door financiële meevallers, in de begroting genoeg ruimte is om andere investeringen te doen. Gesneuveld De felle politieke discussie over dit geld begon met de start van het huidige kabinet. De VVD wilde de dividendbelasting afschaffen en wist daar in de formatie destijds dit bedrag voor te regelen. Na veel druk sneuvelde deze tegemoetkoming aan bedrijven, maar de VVD stond erop dat het bedrag wel op een andere manier naar bedrijven zou gaan. Het alternatief werd de Baangerelateerde Investeringskorting (BIK). Stilzwijgend sneuvelde ook de BIK omdat de Europese Commissie het als staatssteun ziet. Ook daarna moest het geld toch zijn weg naar bedrijven vinden, zo was de eis van vooral de VVD. Alle werkgevers krijgen sinds augustus een korting op hun loonkosten. Maar ook deze korting (AWf-premie genoemd) wordt verder afgebouwd. Dat het demissionair kabinet nu toch heeft besloten om die 2 miljard euro per jaar niet vrij te maken voor bedrijven heeft te maken met de steunpakketten. Zij zouden via die weg al genoeg geld hebben gekregen.
17/09 14u15  Bestuurders Zuid-Hollandse zorginstellingen verdacht van pgb-fraude Drie bestuurders van twee zorginstellingen in Zuid-Holland zijn aangehouden in een onderzoek naar fraude met persoonsgebonden budgetten (pgb's). Verder is er een zorgboerderij in Berkenwoude doorzocht. Daarbij is de administratie meegenomen. Ook is er beslag gelegd op onroerend goed. De verdachten zouden DigiD-gegevens van klanten van de zorginstellingen hebben gebruikt om zorg te declareren zonder dat die het wisten. Het OM vermoedt dat de bestuurders meer zorg declareerden dan in werkelijkheid werd gegeven. Waarschijnlijk is er voor enkele tonnen gefraudeerd. De komende tijd wordt er verder onderzoek gedaan. De zorginstellingen hebben vestigingen in Den Haag, Delft en Rotterdam, meldt Omroep West. De aangehouden verdachten zitten niet meer vast.
17/09 14u15  Wat het opstappen van minister Kaag betekent voor de formatie De Tweede Kamerverkiezingen waren op 17 maart. Dat is vandaag precies een half jaar geleden en er is nog steeds geen zicht op een nieuw kabinet. Het vertrek van D66-leider Kaag als minister van Buitenlandse Zaken kan misschien een slinger aan de formatie geven. Dat moet het komende weekend op landgoed De Zwaluwenberg duidelijk worden. De formatie zit al maanden muurvast op de onderlinge verhoudingen. Zelfs een minderheidskabinet vormen lijkt op dit moment lastig. Want de twee winnaars van de verkiezingen, VVD en D66, willen allebei een andere richting uit en de sfeer tussen Rutte en Kaag leek niet erg goed te zijn. De vraag is nu wat haar vertrek als minister van Buitenlandse Zaken betekent voor de onderlinge verhoudingen en voor de vorming van een nieuw kabinet. Het opstappen van Kaag is het zoveelste incident in deze formatieperiode, die op 18 maart begon. Een week later waren op een foto van verkenner Ollongren de notities die ze onder haar arm hield te lezen: 'Positie Omtzigt, functie elders.' VVD-leider Rutte ontkende aanvankelijk dat hij met de verkenners over het kritische CDA-Kamerlid heeft gesproken. Maar dat bleek later toch het geval te zijn. Het leverde hem een breed gesteunde motie van afkeuring van coalitiegenoten D66 en CDA op. Toen dit begin april speelde zette Kaag de boel verder op scherp door te zeggen dat ze zelf niet zou doorgaan met een motie van afkeuring aan haar broek. 'Maar ik ben een ander persoon.' Dat Rutte wel aanbleef als minister-president stond haaks op haar ideaal van 'nieuw leiderschap', maakte ze duidelijk. In haar H.J. Schoo-lezing van begin deze maand deed Kaag er nog een schepje bovenop. Zonder hem expliciet te noemen uitte ze forse kritiek op Rutte. 'Leiderschap is voor mij het tegenovergestelde van regelen en ritselen zonder visie', zei ze. En over zichzelf: 'Soms heb ik het gevoel dat ik me op een ander spoor begeef dan mijn tegenstrevers en collega's in de politiek.' Nieuwe poging De nieuwe informateur Remkes gaat komend weekend een poging doen om schot in de zaak te brengen. Hij neemt de partijleiders Rutte (VVD), Kaag (D66) en Hoekstra (CDA) mee naar landgoed De Zwaluwenberg in Hilversum, waar ze in alle rust nader tot elkaar kunnen komen. Het zou niet de eerste keer zijn dat een verblijf buiten Den Haag een formatie vooruit helpt. D66-leider Kaag lijkt er in geval zin in te hebben. 'Ik ga leuk door als fractievoorzitter en hopelijk een nieuw kabinet maken. We gaan formeren. Nog meer tijd', zei ze gisteravond pal na haar aftreden als minister.
17/09 14u15  Nieuw museum over Suriname in Amsterdam: 'Een langgekoesterde droom' In Amsterdam komt een nieuw museum met daarin een permanente tentoonstelling over de Surinaamse geschiedenis en cultuur en over de complexe relatie tussen Nederland en Suriname. Het Suriname Museum wil de deuren in 2023 openen. Het museum komt in een pand aan de Zeeburgerdijk, dat eigendom is van de Vereniging Ons Suriname. De tentoonstelling zal meerdere verdiepingen beslaan en voorwerpen tonen uit verschillende perioden. 'Vanaf het moment dat de eerste Nederlander voet op Surinaamse bodem zette, tot het moment dat de eerste Surinamer in Nederland aankwam', zegt een van de initiatiefnemers, Vincent Soekra tegen NH Nieuws. De expositie gaat 1300 vierkante meter beslaan en wordt ingericht door de kunstenaars Felix de Rooy en René Wissink. Droom Met de komst van een museum gaat een langgekoesterde droom van Soekra in vervulling. 'Er zijn inmiddels derde, vierde, vijfde, en misschien wel meer generaties Surinamers die hier in Nederland wonen, en waarschijnlijk ook nooit meer weggaan. Maar zich wel afvragen hoe het zit in het moederland. Dat kunnen ze dan gewoon hier in het museum opsnuiven.' Volgens mede-initiatiefnemer Jan Gerards weten veel jonge Surinamers maar weinig over hun achtergrond. 'Met dit museum willen wij die geschiedenis voor het grote publiek zichtbaar maken. Ook scholen en universiteiten kunnen langskomen.' Beide initiatiefnemers werken voor Vereniging Ons Suriname. Ook organiseerden ze eerder vieringen van onder meer Keti Koti. De eerste ontwerpen liggen inmiddels op de tekentafel. Het doel is om jaarlijks zo'n 50.000 bezoekers te trekken. De kosten worden op 3 miljoen euro geschat. 'Dan hebben we het over het ideale plaatje. Met een lift in het gebouw, kelders die uitgegraven moeten worden, een uitbouw in de tuin. Dat gaat voor 2023 niet lukken, maar dat is wel ons einddoel', zegt Gerards. In het beoogde openingsjaar 2023 is het 150 jaar geleden dat de slavernij in de Nederlandse koloniën werd afgeschaft.
17/09 14u15  Google en Apple volgen bevel Kremlin op: stemadviesapp Navalny weggehaald Russen kunnen een app die stemadvies geeft, ontwikkeld door oppositieleider Aleksej Navalny, niet meer downloaden. Op verzoek van het Kremlin hebben Apple en Google de app uit hun downloadwinkels verwijderd. Volgens medewerkers van Navalny, die zelf gevangen zit in een strafkamp, heeft het Kremlin gedreigd medewerkers van de twee techgiganten te arresteren. Vanaf vandaag tot en met zondag gaat Rusland naar de stembus voor parlementsverkiezingen. De 'Slim Stemmen'-app geeft Russen vlak van tevoren advies op welke kandidaat ze het best kunnen stemmen zodat de kandidaat van Poetins partij Verenigd Rusland níét gekozen wordt. Met dat systeem is regionaal de afgelopen jaren regelmatig succes geboekt. 'Slim Stemmen' werkt niet alleen per app. Er was ook een website van beschikbaar, maar de zoekmachines Yandex en Google werd verboden om resultaten te laten zien als er gezocht werd op die term. De app en site waren ook slechts een deel van de tijd überhaupt te bereiken. Het verwijderen van de app uit de downloadstores lijkt de nekslag voor het systeem, zegt correspondent Iris de Graaf: 'Dit toont aan dat het Kremlin niks aan het toeval over wil laten om een verkiezingsoverwinning te garanderen.' Overigens lijkt het er wel op dat Russen die de app al eerder gedownload hebben er in sommige gevallen nog steeds gebruik van kunnen maken. Op de foto met Navalny Feitelijk staat niets de overwinning van Poetins partij in de weg. In de afgelopen jaren is de oppositie effectief onderdrukt. De partij van Navalny werd bestempeld als extremistische organisatie, waardoor kandidaten van die partij niet verkiesbaar zijn. Navalny zelf zit gevangen in een strafkamp op basis van een vermoedelijk verzonnen fraude-beschuldiging. Ook mensen die volgens het Kremlin gelieerd zijn aan Navalny kunnen bestempeld worden als extremisten en vervolgens worden uitgesloten. De Graaf: 'Dat gaat zelfs zo ver dat op de foto staan met Navalny of aanwezig bij protest gebruikt kan worden om je uit te sluiten van deze verkiezingen.' Tegelijkertijd is Verenigd Rusland minder populair dan ooit. Zo'n 30 procent van de Russen is van plan op de partij te stemmen. Door de acties van het Kremlin hebben ze echter nauwelijks een serieus alternatief. Medewerkers van Navalny kraken het besluit van Apple en Google. 'We zullen ons deze schandelijke dag nog lang herinneren', zei Navalny's stafchef Leonid Volkov. Volgens Volkov zijn Google en Apple door de knieën gegaan voor 'chantage van het Kremlin'.
Laatste update: vandaag om 17u15


Oudere hoofdpunten

Verbergen Tonen
17/09 13u15  Onvrede in CDA over aanblijven Bijleveld, partijtop lijkt bijeen in crisisoverlegBinnen het CDA is onrust en verbijstering over het aanblijven van demissionair minister Bijleveld van Defensie. Dat komt naar voren in gesprekken met partijleden uit verschillende lagen van de partij. Ook in de Tweede Kamerfractie is de politieke toekomst van Bijleveld onderwerp van gesprek. Partijleider en minister van Financiën Hoekstra heeft inmiddels de ministerraad verlaten. Minister Grapperhaus en Bijleveld zelf zijn vanmorgen niet bij de ministerraad gesignaleerd. Aangenomen wordt dat er op dit moment crisisoverleg is in de top van de partij. Motie van afkeuring De Kamer steunde gisteren een motie van afkeuring tegen Bijleveld voor de evacuatieoperatie in Afghanistan. Nog voordat er over de moties was gestemd zei Bijleveld dat zij hoe dan ook zou aanblijven. Zij liet in een verklaring weten: 'Het kabinet, inclusief mijzelf, heeft gisteren al aangegeven dat er dingen niet goed zijn gegaan. Mijn prioriteit ligt nog steeds bij het in veiligheid brengen van tolken die nog in Afghanistan zijn.' Ook D66-leider Kaag kreeg als eerstverantwoordelijke minister een motie van afkeuring van de Kamer. Zij stapte meteen na de stemmingen op als minister van Buitenlandse Zaken.
17/09 13u15  Google en Apple verwijderen stemadviesapp Navalny uit downloadstoresRussen kunnen een app die stemadvies geeft, ontwikkeld door oppositieleider Aleksej Navalny, niet meer downloaden. Op verzoek van het Kremlin hebben Apple en Google de app uit hun downloadstores verwijderd. Volgens medewerkers van Navalny, die zelf gevangen zit in een strafkamp, heeft het Kremlin gedreigd medewerkers van de twee techgiganten te arresteren. Vanaf vandaag tot en met zondag gaat Rusland naar de stembus voor parlementsverkiezingen. De 'Slim Stemmen'-app geeft Russen vlak van tevoren advies op welke kandidaat ze het best kunnen stemmen zodat de kandidaat van Poetins partij Verenigd Rusland níét gekozen wordt. Met dat systeem is regionaal de afgelopen jaren regelmatig succes geboekt. 'Slim Stemmen' werkt niet alleen per app. Er was ook een website van beschikbaar, maar de zoekmachines Yandex en Google werd verboden om resultaten te laten zien als er gezocht werd op die term. De app en site waren ook slechts een deel van de tijd überhaupt te bereiken. Het verwijderen van de app uit de downloadstores lijkt de nekslag voor het systeem, zegt correspondent Iris de Graaf: 'Dit toont aan dat het Kremlin niks aan het toeval over wil laten om een verkiezingsoverwinning te garanderen.' Overigens lijkt het er wel op dat Russen die de app al eerder gedownload hebben er in sommige gevallen nog steeds gebruik van kunnen maken. Op de foto met Navalny Feitelijk staat niets de overwinning van Poetins partij in de weg. In de afgelopen jaren is de oppositie effectief onderdrukt. De partij van Navalny werd bestempeld als extremistische organisatie, waardoor kandidaten van die partij niet verkiesbaar zijn. Navalny zelf zit gevangen in een strafkamp op basis van een vermoedelijk verzonnen fraude-beschuldiging. Ook mensen die volgens het Kremlin gelieerd zijn aan Navalny kunnen bestempeld worden als extremisten en vervolgens worden uitgesloten. De Graaf: 'Dat gaat zelfs zo ver dat op de foto staan met Navalny of aanwezig bij protest gebruikt kan worden om je uit te sluiten van deze verkiezingen.' Tegelijkertijd is Verenigd Rusland minder populair dan ooit. Zo'n 30 procent van de Russen is van plan op de partij te stemmen. Door de acties van het Kremlin hebben ze echter nauwelijks een serieus alternatief. Medewerkers van Navalny kraken het besluit van Apple en Google. 'We zullen ons deze schandelijke dag nog lang herinneren', zei Navalny's stafchef Leonid Volkov. Volgens Volkov zijn Google en Apple door de knieën gegaan voor 'chantage van het Kremlin'.
17/09 13u15  D66-ministers ontdaan door gebeurtenissen rond vertrek KaagD66-bewindslieden reageren ontdaan op het opstappen van hun partijleider Kaag als minister van Buitenlandse Zaken. Kaag kondigde gisteren haar ontslag aan nadat een motie van afkeuring tegen haar was aangenomen vanwege de moeizame evacuaties uit Afghanistan. De motie haalde een meerderheid, doordat ook coalitiepartij ChristenUnie ervoor stemde. Die partij steunde gisteren ook een motie van afkeuring tegen minister Bijleveld en keerde zich bovendien tegen het plan van het kabinet om een verplicht coronatoegangsbewijs in te voeren voor onder meer horeca en theaters. D66-minister Van Engelshoven zei verdrietig te zijn over het vertrek van Kaag: 'Een geweldige vrouw voor wie ik veel bewondering heb. Ze heeft een waardig besluit genomen, passend op de manier waarop wij tegen het functioneren van de democratie aankijken.' Op de vraag of ze nog vertrouwen heeft in de ChristenUnie zei ze: 'Er is gisteren wel wat gebeurd, maar we moeten in deze demissionaire periode zo zakelijk mogelijk proberen samen te werken. Maar het is er niet makkelijker op geworden. Dit doet ook iets met ons team.' Driedubbel demissionair Ook D66-vicepremier Ollongren gebruikte het woord verdrietig. Ze voegde eraan toe dat dit nog eens laat zien dat de formatie nu echt moet opschieten: 'We doen wat er gedaan moet worden; het land moet bestuurd worden, maar we zijn inmiddels driedubbel-demissionair.' Kaags CDA-collega Bijleveld, de minister van Defensie, stapte gisteren ondanks een motie van afkeuring niet op. Ollongren gevraagd naar dat verschil: 'Ik respecteer het besluit van mevrouw Kaag, maar dan heb ik natuurlijk ook het besluit van mevrouw Bijleveld te respecteren.' D66-bewindsman Koolmees wilde weinig kwijt over de rol van de ChristenUnie: 'Ik heb er allerlei gevoelens over, maar laat ik die maar voor mezelf houden.' Slob: D66 heeft ook mijn voorstel niet gesteund ChristenUnie-minister Slob zei dat in de verhouding tussen Kamer en kabinet de Kamer nu eenmaal het recht heeft om oordelen te geven over het kabinetsbeleid. 'Wat gisteren is gebeurd is heftig, en dit is een tik op de vingers van het kabinet. Maar de Kamer heeft niet het vertrouwen in het kabinet opgezegd, maar aangegeven dat een onderdeel van het beleid wordt afgekeurd.' Over het standpunt van de ChristenUnie over het coronatoegangsbewijs zei hij: 'De fractie heeft in lijn gehandeld met hoe ze zich er eerder over heeft uitgesproken.' Slob wees er nog op dat eerder deze week regeringspartij D66 tegen zijn wetsvoorstel over doorstroom van basis- naar voortgezet onderwijs heeft gestemd: 'It's all in the game.' Ook CDA-vicepremier De Jonge benadrukte dat fracties hun eigen afwegingen maken, maar hij erkent dat het kabinet in een moeilijke fase zit en dat de gebeurtenissen, opgeteld bij de stroeve formatie niet bevorderlijk zijn voor de sfeer.
17/09 13u15  Twee doden bij steekincident in Almelo, man met kruisboog gewondIn Almelo zijn twee doden en twee gewonden gevallen bij een steekincident dat gevolgd werd door een incident waarbij een man met ontbloot bovenlijf met een kruisboog op een balkon stond. Dat meldt de politie. De man met de kruisboog is een van de gewonden. Wat de relatie is tussen de slachtoffers en tussen de twee incidenten is nog onduidelijk. Ook over de achtergrond van de incidenten is nog niets bekend. Meerdere arrestatieteams rukten vanochtend uit naar de M.Th. Steynstraat in Almelo na een melding van een steekincident. Op een balkon van een van de flats in de straat stond vervolgens een man met een kruisboog en een ontbloot bovenlijf. Volgens verslaggever Leroy Vugteveen van RTV Oost heeft hij met de kruisboog geschoten. 'Hij heeft zeker een pijl afgeschoten, misschien wel meer. Er lag in ieder geval een pijl op straat.' Mogelijk heeft de politie ook richting het balkon geschoten. De situatie was korte tijd later onder controle. De man met de kruisboog werd aangehouden. Buurtbewoners werden opgeroepen om binnen te blijven. De burgemeester van Almelo reageerde op Twitter op het incident. Arjen Gerritsen meldde dat hij 'geschokt en ontdaan' was.
17/09 12u15  Noodverordening onthulling Namenmonument: niet kijken vanaf balkonDe gemeente Amsterdam heeft een noodverordening afgekondigd vanwege de onthulling van het Nationaal Holocaust Namenmonument, aanstaande zondag. Burgemeester Halsema schrijft in een brief aan omwonenden van het monument dat de noodverordening geldt tussen 11.00 en 17.00 uur. In die periode mogen zij niet van een afstand kijken naar de onthulling, bijvoorbeeld vanaf het balkon. Ook moeten ramen en deuren gesloten blijven 'om een ongestoord verloop van de onthulling mogelijk te maken', schrijft de burgemeester. Bij de onthulling van het monument zijn enkel genodigden welkom. Acteur en kunstenaar Jeroen Krabbé treedt op als ceremoniemeester. Zijn grootvader Abraham Reiss werd in het vernietigingskamp Sobibor vermoord. Vanochtend sprak hij in het NOS Radio 1 Journaal onder meer over de moeizame totstandkoming van het monument, waarbij hij het doorzettingsvermogen van initiatiefnemer Jacques Grishaver prees. 'Ik was al eerder afgehaakt', zei Krabbé. In september vorig jaar werd de eerste steen van het monument, dat aan het begin van de Weesperstraat staat, gelegd door een vriendin van Anne Frank. Op elk van de bakstenen staat de naam, geboortedatum en datum van overlijden van een van Nederlandse slachtoffers van de Holocaust. Alle omgekomen 102.000 Joden en 220 Roma en Sinti staan op het monument. Volgens Krabbé was het de hoogste tijd dat Nederland een dergelijk Holocaustmonument kreeg. 'Er is al een klein Namenmonument, in de Hollandsche Schouwburg. Maar daar staan alleen de achternamen van de weggevoerde Joden op. Je weet niet hoeveel personen er achter zo'n naam zitten. Dat zie je op dit monument wel, inclusief leeftijden. Dat is ongelofelijk schokkend. Het wordt zo een meditatieve belevenis die bezinning brengt.' 'Zou meteen Urker jongeren rondleiden' Krabbé reageerde ook op de afschuw over de Urker jongeren die afgelopen weekeinde op straat in nazi-achtige uniformen rondliepen. Op beelden was ook te zien hoe een van de jongeren gekleed in een gevangenisoutfit met Jodenster door de anderen onder schot werd gehouden. Krabbé zou die jongeren 'meteen' rondleiden als hij dat verzoek zou krijgen, zei hij desgevraagd. 'Dan kan ik een verhaal vertellen. De onwetendheid vind ik nog erger. Het zou in de algehele opvoeding in ons land zo moeten zijn dat je je hiervan bewust bent. Het is niet iets wat eventjes is gebeurd. Er is een diepe wond gesneden in de Nederlandse bevolking en die is nog lang niet geheeld.' Koning Willem-Alexander onthult zondag het Holocaust Namenmonument in bijzijn van onder anderen demissionair premier Rutte. De NOS zendt de bijeenkomst live uit vanaf 13.30 uur op NPO 1. Na de onthulling wordt er op NOS.nl een special gepubliceerd over het monument.
17/09 12u15  Tom de Bruijn tijdelijk opvolger van Kaag op Buitenlandse ZakenTom de Bruijn wordt tijdelijk minister van Buitenlandse Zaken. De D66'er volgt voorlopig zijn partijgenoot Kaag op, die gisteren opstapte als minister, nadat de Tweede Kamer een motie van afkeuring tegen haar had aangenomen vanwege de moeizaam verlopen evacuatie in Afghanistan. Het is de bedoeling dat er een nieuwe minister van Buitenlandse Zaken wordt benoemd, maar zolang die er niet is, neemt De Bruijn die portefeuille over. De nieuwe minister zal geen D66'er zijn, maar iemand uit de VVD. Kaag kondigde gisteren haar ontslag aan en de koning heeft haar dat vanochtend verleend. De Bruijn neemt dus voorlopig het stokje over. Hij is sinds 10 augustus al minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking. Ook in die functie is hij de opvolger van Kaag. De 72-jarige De Bruijn is zeer ervaren op het gebied van buitenlands beleid. Hij werkte lang op het ministerie en was onder meer de Nederlandse permanent vertegenwoordiger bij de Europese Unie. De Bruijn was ook wethouder van Den Haag en staatsraad in de Raad van State.
17/09 12u15  Man met kruisboog op balkon in Almelo, een persoon aangehoudenOp de M.Th. Steynstraat in Almelo zijn vanochtend meerdere arrestatieteams uitgerukt na een melding van een steekincident. Er is een persoon aangehouden, de politie heeft daarbij geschoten. Op een balkon van een van de flats in de straat stond een man met een kruisboog en een ontbloot bovenlijf. Volgens verslaggever Leroy Vugteveen van RTV Oost heeft hij daarmee geschoten. 'Hij heeft zeker een pijl afgeschoten, misschien wel meer. Er lag in ieder geval een pijl op straat.' Of de man met de kruisboog ook betrokken was bij het steekincident, is niet duidelijk. Meerdere zwaarbewapende agenten met kogelwerende vesten rukten uit. Inmiddels is de situatie onder controle, meldt de politie. Volgens de verslaggever lijkt het erop dat de man met de kruisboog is aangehouden. Het is onduidelijk of er gewonden zijn gevallen. De straat is nog afgezet. Buurtbewoners zijn opgeroepen binnen te blijven.
17/09 11u15  Vertrouwelijk advies: PvdA moet op zoek naar nieuwe kernboodschapBestaanszekerheid werd de kernboodschap van de PvdA na de ongekende verkiezingsnederlaag van 2017. Toenmalig partijleider Lodewijk Asscher hoopte daarmee kiezers terug te winnen. Maar de partij moet alweer van die boodschap af, staat in een vertrouwelijk advies aan het partijbestuur dat in handen is van de NOS. Het advies heet Progressief en Verbindend en is geschreven door een werkgroep onder leiding van Martijn van Dam, die twaalf jaar Kamerlid was, staatssecretaris van Economische Zaken was in het tweede kabinet-Rutte en nu lid is van de Raad van Bestuur van de NPO. Bestaanszekerheid is volgens de werkgroep wel een kernwaarde van de PvdA. maar in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van volgend jaar vinden Van Dam c.s. het als dé kernboodschap ongeschikt: 'communicatief dragen deze termen bij aan een te behoudend, te statisch beeld en appelleren ze onvoldoende aan de toekomst en het progressieve en verbindende karakter van de PvdA.' Klassiek begrip uit sociaaldemocratie Asscher introduceerde het begrip bestaanszekerheid als kernboodschap van de PvdA in reactie op de monsternederlaag van 2017, van 38 zetels naar negen. De jaren daarvoor had de partij in het kabinet Rutte II meegewerkt aan bijvoorbeeld verhoging van de AOW-leeftijd, ontslagen in de thuiszorg en de invoering van het leenstelsel voor studenten. Dat werd gezien als een belangrijke oorzaak van de nederlaag, omdat die beslissingen hadden geleid tot onzekerheid voor burgers. Asscher concludeerde dat de PvdA terug moest naar het thema bestaanszekerheid, een klassiek begrip uit de sociaaldemocratie, en dat werd vervolgens vertaald in begrippen als 'zeker zijn van goed werk, van goed onderwijs en een goed huis'. Twee maanden voor de verkiezingen van dit jaar stapte Asscher op in verband met de toeslagenaffaire. De PvdA zag de winst in de peilingen verschrompelen en bleef steken op 9 zetels. De werkgroep-Van Dam, waar ook oud-minister Dijsselbloem in zit, maakte een rondgang in de partij en concludeert nu dat de boodschap moderner moet, progressiever, met meer aandacht voor diversiteit en meer gericht op de jeugd. Bouwstenen De werkgroep geeft geen concreet advies over hoe de nieuwe kernboodschap moet luiden. Wel levert ze een aantal bouwstenen, zoals 'beter en eerlijker, algemeen welzijn boven individuele welvaart, als we niks doen wint de sterkste, het gaat niet vanzelf. Meer wij, minder ik'. De werkgroep pleit ook voor een aanpak die SPITS is. Die afkorting staat voor Samen, Positief, Inspirerend, Toekomstgericht en Strijdbaar. Opmerkelijk is dat het woord links niet voorkomt in het advies, behalve als GroenLinks wordt genoemd als belangrijke samenwerkingspartner. Het begrip sociaaldemocratie komt er ook niet in voor. Verder staat erin dat de partij een eilandenrijk is. Het partijbureau, de fractiemedewerkers in de Tweede Kamer, het wetenschappelijk bureau en andere PvdA-organisaties werken onvoldoende samen. Er moet meer met vrijwilligers worden gewerkt, vindt de werkgroep, want betaalde medewerkers, zoals de voorzitter, zijn te duur zijn geworden nu de partij nog maar negen zetels heeft. Ploumen: 'Bestaanszekerheid blijft pijler' Volgens partijleider Ploumen hebben 'de 2e Kamerfractie en het partijbestuur er met interesse kennis van genomen en zullen zij hun voordeel ermee doen'. Bestaanszekerheid blijft volgens Ploumen ook zeker een van de pijlers van de sociaaldemocratie. Maar er is ook irritatie dat het begrip bestaanszekerheid opzij wordt geschoven omdat dit juist de kern is van waar de PvdA voor zou moeten staan. Simon den Haak, hoofd voorlichting onder Asscher, zegt: 'De analyse is gebrekkig en de aanbevelingen zijn oppervlakkig en gemakzuchtig. Als je zekerheid conservatief noemt, misken je de enorme onzekerheid die miljoenen Nederlanders nu voelen over de woningnood, een flexibel contract of het lerarentekort. Voor de meeste Nederlanders is zeker zijn van een betaalbaar huis, vast werk met een fatsoenlijk salaris en een goede school voor de kinderen niet conservatief maar juist grote vooruitgang.' Anderen wijzen erop dat het thema onder Asscher was uitgekauwd en al uit beeld begon te raken. Asscher zelf wil niet reageren. Lees hier het hele advies van de commissie-Van Dam.
17/09 11u15  Arrestatie na steekincident in Almelo, man op balkon met kruisboogOp de M.Th. Steynstraat in Almelo is vanochtend een steekincident geweest. De politie heeft daarna schoten gelost. Er is een persoon aangehouden. Onbekend is of er gewonden zijn gevallen. Ook de aanleiding voor het steekincident is onduidelijk. Volgens RTV Oost is op beelden te zien dat een man met een kruisboog op het balkon van een woning stond. Ook waren meerdere zwaarbewapende agenten met kogelwerende vesten aanwezig. Inmiddels is de situatie onder controle, meldt de politie. De straat is nog afgezet. Buurtbewoners zijn opgeroepen binnen te blijven.
17/09 10u15  FNV: Zorgpersoneel haakt af vanwege werkdruk en overbelastingVanwege hoge werkdruk en overbelasting zien bijna vier op de tien zorgmedewerkers collega's vertrekken. Dat komt naar voren uit een enquête van FNV onder 12.000 leden in de zorg. Een derde van die leden staat hierdoor meerdere keren per week met te weinig collega's ingeroosterd. Medewerkers die zelfs dagelijks met onderbezetting te maken hebben, komen het vaakst voor bij apotheken (28 procent), (academische) ziekenhuizen (19 procent) en verpleeghuizen (19 procent). Operaties worden afgezegd, afdelingen gesloten en wachtlijsten nemen zorgelijk toe, zegt de bond. 'Op het moment dat je mensen ziet vertrekken en je gaat een groter beroep doen op de mensen die achterblijven, dan weet je gewoon dat er een ontzettend zware werkdruk en overbelasting gaat komen', zegt FNV-bestuurder Karim Skalli. De bestuurder ziet wel dat er mensen terugkomen, maar de uitstroom is groter. Vooral werknemers onder de 40 vertrekken. 'Het is niet aantrekkelijk om onder hele zware omstandigheden te werken, terwijl je in je vriendenkring ziet dat mensen meer verdienen onder makkelijker omstandigheden.' 'Niet houdbaar' Woensdag waarschuwde de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) dat het huidige zorgbeleid niet houdbaar is. In een omvangrijk rapport werd onder meer geadviseerd goed naar het personeelsbeleid te kijken. 'Er moet echt geld bij', zegt Skalli. De vakbond zegt in cao-overleggen alleen akkoord te gaan met afspraken die tot verlaging van de werkdruk leiden en reële structurele loonsverhogingen voor alle medewerkers. Waar dit niet gebeurt volgen mogelijk acties en stakingen. 'Je ziet nu mensen bij bosjes omvallen', zegt Skalli. 'Je ziet nu wel echt het besef ontstaan dat mensen voor zichzelf en hun collega's moeten opkomen.' Gisteren riep de Tweede Kamer het kabinet in een motie op om de salarissen in de zorg te verhogen. Het is nog niet duidelijk wat daar mee gaat gebeuren.
17/09 09u15  Nog twee mannen aangeklaagd voor moord op Noord-Ierse journalist Lyra McKeeIn Noord-Ierland zijn nog twee mannen aangeklaagd voor de moord op journalist Lyra McKee in 2019. McKee werd doodgeschoten toen ze bij een protest in Londonderry naast een politieauto stond, terwijl ze verslag deed van rellen in de stad. In 2020 werd al een man van 53 aangeklaagd voor de moord. Zijn rechtszaak is nog niet afgerond. De New IRA, een afsplitsing van de verboden paramilitaire organisatie IRA, bekende dat leden de kogels hadden afgevuurd. Die waren bedoeld voor de politie, door de New IRA omschreven als 'vijandelijke troepen'. De New IRA streeft naar onafhankelijkheid van Groot-Brittannië en een hereniging met Ierland. De nu aangeklaagde verdachten zijn 21 en 33 jaar oud. Naast moord wordt hen bezit van vuurwapens en munitie ten laste gelegd, net als het veroorzaken van rellen en het bezit en gooien van benzinebommen en brandstichting. De rellen in 2019 ontstonden in aanloop naar het Brexit-akkoord tussen de EU en het VK. De grens tussen Ierland en Noord-Ierland dreigde dicht te gaan, wat voor katholieke Noord-Ieren die naar hereniging met Ierland streven onverteerbaar zou zijn geweest. De verdachten worden vandaag via videoverbinding voorgeleid aan de rechtbank van Londonderry.
17/09 09u15  Aluminiumfolie moet grootste boom ter wereld beschermen tegen brandIn het Sequoia National Park, in de Sierra Nevada in de Amerikaanse staat Californië, worden bomen van de grootste soort ter wereld in aluminiumfolie verpakt om ze te beschermen tegen een naderende bosbrand. In het park staan zo'n 2000 reuzensequoia's. De brandweer neemt vergaande maatregelen om de eeuwenoude bomen te beschermen. Ook de grootste boom ter wereld, Generaal Sherman genoemd, is in aluminiumfolie gewikkeld. Generaal Sherman heeft een hoogte van 83 meter en een omtrek van 31 meter. Het aluminium omhulsel is korte tijd bestand tegen intense hitte. Brandweerlieden staan met blusapparatuur paraat om het vuur te kunnen bestrijden als dat nodig is. Branden vernietigden vorig jaar tussen de 7500 en ruim 10.000 sequoia's, schrijven onderzoekers. Dat is 10 tot 14 procent van het totale aantal wereldwijd. 'Tussen 2015 en 2020 is twee derde van alle sequoia-wouden in de Sierra Nevada verbrand door bosbranden', vertelt een brandweerwoordvoerder in de Britse krant The Guardian. 'Hopelijk komt het reuzenbos hier nu ongedeerd uit.' Voortplanting De reuzensequoia's hebben vuur nodig om zich voort te planten en kunnen vanwege hun enorme dikte kleinere branden goed doorstaan. Door de warmte van kleine bosbranden komen zaden vrij en worden dunne boompjes gedood, zodat de overige seqoia's ruimte hebben om te groeien. Vanwege de klimaatverandering worden de branden groter en heter, waardoor ze hoger in de boom, tot de bladeren komen, en grote schade aanrichten. De brand die nu woedt is veroorzaakt door blikseminslag bij hevig onweer. Het Sequoia National Park, inclusief het museum, de campings en winkels, blijven voorlopig gesloten voor bezoekers.
17/09 08u15  Provincie en gemeente Utrecht: 80 km/u alternatief voor verbreding A27De gemeente en de provincie Utrecht zetten een nieuwe stap om de voorgenomen verbreding van de A27 bij Amelisweerd te voorkomen. Ze roepen het Rijk op een onafhankelijke onderzoekscommissie in te stellen die alternatieven moet onderzoeken voor de huidige plannen en nemen daarbij alvast een voorschot op een mogelijke uitkomst: als de maximumsnelheid teruggeschroefd wordt naar 80 kilometer per uur, is het volgens hen mogelijk om binnen de bestaande breedte van de snelweg meer rijstroken aan te leggen. De verbreding van de snelweg is zeer omstreden omdat er opnieuw een stuk bos bij Amelisweerd voor gekapt moet worden. Provincie en gemeente Utrecht zijn tegen het plan, dat eind vorig jaar werden omgezet in een tracébesluit. Het ministerie wil dat de snelweg wordt verbreed van tien naar veertien rijstroken. De Raad van State vernietigde in 2019 een eerder tracébesluit vanwege de te hoge stikstofuitstoot. Nadat in heel Nederland de maximumsnelheid was verlaagd van 130 naar 100 kilometer per uur, was volgens toenmalig minister Van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat de stikstofblokkade weg. Ook zou er ter compensatie van de bomenkap meer nieuwe natuur worden aangelegd dan juridisch noodzakelijk. Voor 2022 doet de Raad van State echter geen uitspraak of de nieuwe plannen wel de stikstoftoets kunnen doorstaan. Automobilisten spreiden over de dag Zo lang kan er niet gewacht worden, stellen gemeente en provincie in een persbericht. Dat er iets gedaan moet worden aan de bereikbaarheid van de regio staat vast, menen zij. Er komt meer drukte op de wegen door verdere verstedelijking van het gebied; in tien jaar moeten er 100.000 woningen gebouwd worden. 'Daar zijn we nu totaal niet op ingericht', aldus gedeputeerde Mobiliteit Arne Schaddelee (ChristenUnie). 'Herziening van het tracébesluit biedt kansen om ons ov en de Ring Utrecht beter te integreren met de noodzakelijke woningbouw en het geliefde groen in onze regio.' Volgens de Utrechtse wethouder Lot van Hooijdonk (GroenLinks) kan het doel van de verbreding, het opvangen van de spitspiek, ook op een andere manier bereikt worden: 'Ruim 60 procent van de gebruikers van de Ring heeft een herkomst of bestemming in de regio. Door die mensen betere alternatieven te bieden en meer over de dag te spreiden, ontstaat ruimte op de Ring voor automobilisten die dat echt nodig hebben.' Thuiswerken Nu de coronacrisis thuiswerken een stuk minder uitzonderlijk heeft gemaakt, twijfelen experts of veel snelwegverbredingen überhaupt wel nodig zijn. Een kleine afname van het aantal gereden kilometers ten opzichte van voor de coronacrisis, kan er al voor zorgen dat er blijvend minder files zijn, concludeerde het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) vorige week in een rapport. Sommige grote projecten moeten wellicht heroverwogen worden, stelt het PBL. Het PBL deed overigens geen uitspraken over welke projecten voor heroverweging in aanmerking moeten komen.
17/09 08u15  NS: iedereen thuis kunnen brengen na storingDe NS heeft gisteravond en vannacht naar eigen zeggen iedereen thuis kunnen brengen na de telefoniestoring die het treinverkeer in heel Nederland platlegde. 'Dus dat is heel fijn', zegt een NS-woordvoerder. Vandaag rijdt het treinverkeer weer volgens de normale dienstregeling, laat het spoorbedrijf weten. Het treinverkeer is goed opgestart. 'Wel kan er zo af en toe een andere trein komen dan normaal, omdat nog niet elke trein op de plek is waar hij moet zijn', zegt de woordvoerder. De storing ontstond gisteren aan het einde van de middag. Er was een uur lang geen communicatie mogelijk tussen de verkeersleiding van ProRail en de machinisten in de treinen. Het treinverkeer werd stilgelegd om ongelukken te voorkomen. De storing zorgde voor drukke stations en lege perrons: Door de storing werd het druk op stations. Op Twitter boden mensen die gestrand waren anderen een lift met een auto aan. Ook werden her en der aanvangstijdstippen van evenementen en concerten aangepast. De storing was in de loop van de avond verholpen.
17/09 08u15  Wekdienst 17/9: Rutte bezoekt Johnson • Russen gaan naar de stembusGoedemorgen! Vandaag brengt demissionair premier Mark Rutte een bezoek aan de Britse premier Boris Johnson en Rusland gaat naar de stembus voor de parlementsverkiezingen. Het is vrij rustig met eerst regionaal mogelijk mist. Vanmiddag is er een mix van zon, wolken en zeer lokaal een bui bij 19 tot 21 graden. De wind houdt het rustig. In het weekend verandert er weinig, het blijft bijna overal droog en vooral in de middag komt de zon tevoorschijn. Ga je de weg op? Hier vind je het overzicht van de files en werkzaamheden. Check hier de dienstregeling voor het spoor. Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist? Ondanks kritiek op het verplichte coronabewijs, zowel vanuit de maatschappij als vanuit de Tweede Kamer, wordt het verplichte coronatoegangsbewijs toch ingevoerd. Vanaf zaterdag 25 september moet iedereen die een restaurant, concert, festival of sportwedstrijd bezoekt, zo'n bewijs laten zien. Alleen op terrassen hoeven bezoekers de QR-code niet te laten zien. Veel partijen stemden tegen het bewijs, maar uiteindelijk kreeg het kabinetsplan toch een kleine meerderheid van de stemmen voor. De tegenstanders vinden dat niet-gevaccineerden nu onder druk worden gezet om zich te laten vaccineren. Ook vrees de ChristenUnie voor een tweedeling in de samenleving. Maar volgens minister De Jonge van Volksgezondheid is de invoering van het coronatoegangsbewijs nodig om andere maatregelen los te kunnen laten. Ander nieuws uit de nacht En dan nog even dit: Nederland staat bekend als het langste volk ter wereld. Lichaamslengtes boven de 190 centimeter zijn geen uitzondering. Maar, blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau van de Statistiek (CBS), de gemiddelde Nederlander wordt steeds kleiner. De lengtegroei die generaties lang plaatsvond, is gestopt. Volgens het CBS komt dat deels doordat 'minder lange bevolkingsgroepen' naar Nederland geïmmigreerd die hier kinderen kregen. Een andere reden is mogelijk dat mensen slechter zijn gaan eten, zegt onderzoeker Gert Stulp. Vrouwen die in 2001 zijn geboren, zijn gemiddeld 1,4 centimeter korter dan de generatie uit 1980. Bij mannen is het verschil 1 centimeter. De titel 'langste volk ter wereld' hoeft Nederland nog lang niet op te geven. Zo lang worden als de Turk Sultan Kösen, met een lengte van 251cm de langste levende man op aarde, is (gelukkig) een uitzondering: Fijne dag!
17/09 08u15  Ministerraad zonder, maar formatieweekend mét KaagDe ministerraad vergadert vandaag zonder een minister van Buitenlandse Zaken, na het vertrek uit het kabinet van D66-leider Kaag gisteravond. Uit de Tweede Kamer klonk veel waardering en respect voor haar besluit. Wie haar gaat opvolgen wist demissionair premier Rutte gisteravond nog niet. De Tweede Kamer nam een motie van afkeuring aan over de evacuatieoperatie in Afghanistan waarvoor Kaag werd gezien als de eerstverantwoordelijke. 'De minister moet gaan als het beleid wordt afgekeurd', zei ze in haar verklaring. Kijk hier de verklaring van de aftredende minister terug: Defensieminister Bijleveld zit wel in de Rolzaal, zij maakte een 'andere persoonlijke afweging'. Het kabinet staat nog steeds voor de opgave om de in Afghanistan achtergebleven tolken en andere mensen die in aanmerking komen voor een verblijfsvergunning, in veiligheid te brengen. Bijleveld wil daar mee door, zegt zij. Na de ministerraad gaat Rutte waarschijnlijk in zijn eentje naar de Britse premier Boris Johnson op Downing Street 10. Hij zou samen met Kaag gaan om onder andere over de actuele ontwikkeling in Afghanistan te praten. Met overnachting Kaag zou op 22 en 23 september ook nog als minister naar New York gaan voor de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Nu heeft zij de tijd om als partijleider en fractievoorzitter bij de Algemene Politieke Beschouwing te zijn. Dat is het Kamerdebat over de Prinsjesdagstukken. Komend weekend heeft Kaag op uitnodiging van informateur Remkes een 'informele bijeenkomst' met VVD-leider Rutte en CDA-leider Hoekstra op landgoed De Zwaluwenberg in Hilversum. Het is een verblijf met overnachting dat de besprekingen weer op gang moet brengen. Kaag heeft daar nu haar handen vrij voor en had er gisteravond al zin in. 'Ik ga leuk door als fractievoorzitter en hopelijk een nieuw kabinet maken.'
17/09 08u15  CBS: Nederlanders blijven langste volk ter wereld, maar we worden wel wat kleinerNadat Nederlanders jarenlang langer zijn geworden, neemt de gemiddelde lengte alweer geruime tijd af. Vrouwen die in 2001 zijn geboren, zijn gemiddeld 1,4 centimeter korter dan de generatie uit 1980, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Bij mannen is het verschil 1 centimeter. Vrouwen die in 2001 zijn geboren, zijn gemiddeld 169,3 centimeter lang, mannen 182,9 centimeter. Tot aan 1980 kwam er altijd een beetje bij de gemiddelde lengte. Mannen die werden geboren in 1930 werden gemiddeld 175,6 centimeter. In 1980 was daar 8,3 centimeter bijgekomen. Vrouwen groeiden in die periode van 165,4 centimeter naar 170,7 centimeter. De krimp komt deels door immigratie van gemiddeld minder lange mensen. Maar de gemiddelde groei stagneerde volgens het CBS ook onder mensen bij wie beide ouders of alle grootouders in Nederland zijn geboren. Langste volk ter wereld Gert Stulp, die lichaamslengtes onderzoekt en aan de Rijksuniversiteit Groningen werkt, zegt dat hetzelfde speelt in andere landen. 'In bijvoorbeeld de Verenigde Staten vlakt de groei af en krimpen vrouwen iets. Mogelijk komt het doordat mensen slechter zijn gaan eten: minder gevarieerd, meer vettigheid. Dat zou hier in Nederland ook een rol kunnen spelen', zegt hij tegen de Volkskrant. Nederlanders hoeven de titel van 'langste volk ter wereld' niet op te geven. Vorig jaar was ruim een op de vijf jonge mannen minstens 190 centimeter lang en 7 procent was langer dan 195 centimeter. Onder vrouwen haalde bijna een op de tien minstens 180 centimeter. Bij vrouwen uit de jaren dertig werd nog geen 2 procent zo lang. Van de jonge mannen is 12 procent korter dan 175 centimeter. In de jaren vijftig was dat nog 42 procent. Tussen regio's zijn opvallend grote verschillen, meldt het CBS. Zo is een jonge Fries al jarenlang zo'n 3 tot 3,5 centimeter langer dan een jonge Limburger.
17/09 05u15  Tijdens de zomervakantie 50 kinderen door ouder ontvoerdTijdens de afgelopen zomervakantie werden 50 kinderen door een ouder ontvoerd, zegt het Centrum Internationale Kinderontvoering (IKO). 37 kinderen werden vanuit Nederland naar het buitenland meegenomen en 13 vanuit het buitenland naar Nederland. Vorig jaar ging het nog om 34 kinderontvoeringen, het laagste aantal in vijf jaar. Dat had volgens IKO te maken met de reisbeperkingen vanwege de coronapandemie. De meeste kinderen worden ontvoerd door hun moeder (60 procent). Van de uit Nederland ontvoerde kinderen zijn er 17 naar een ander EU-land meegenomen en 20 naar een land buiten de EU. 43 van de 50 ontvoerde kinderen was onder de 13 jaar oud, waarvan 9 kinderen 4 jaar of jonger. Scheiding De meeste ontvoeringen hebben te maken met een scheiding van de ouders. Een gezaghebbende ouder heeft toestemming nodig van de andere ouder om met een minderjarig kind naar het buitenland te reizen. Uit de duizenden telefoontjes die binnenkwamen bij het IKO blijkt dat ouders zich daar vaak niet aan houden en gewoon vertrekken met het kind zonder toestemming van de andere ouder. Twee van de 50 kinderen zijn, weken later dan was afgesproken, alsnog teruggekeerd. De andere 48 (nog) niet. Kinderontvoering door een ouder is 'zeer ingrijpend en traumatisch voor een kind en voor de achterblijvende ouder in Nederland', zegt het Centrum IKO. 'Die ouder heeft juridische procedures voor de boeg om te trachten het kind te laten terugkeren. Echter, als een kind eenmaal de grens over is, duurt het maanden voordat een kind terugkomt. Soms jaren en soms komt een kind helemaal niet meer terug.'
17/09 04u15  Microsoft mag verder bouwen aan een datacenter in Noord-HollandMicrosoft mag verder met de bouw van een nieuw datacenter in het Noord-Hollandse Middenmeer, meldt het Financieel Dagblad. Het bedrijf heeft van Noord-Holland een gedoogbeslissing gekregen. Dat betekent dat Microsoft op eigen risico mag gaan bouwen, in afwachting van een definitieve vergunning. Het bedrijf heeft al een groot datacenter in Middenmeer. Over de komst van het nieuwe datacenter is veel discussie. Datacenters in Nederland liggen de laatste jaren onder vuur vanwege hun impact op het milieu. Zo kunnen ze leiden tot een drinkwatertekort vanwege de grote hoeveelheid koelwater die ze gebruiken. De gemeenten Amsterdam en Haarlemmermeer besloten daarom eerder tot een tijdelijke bouwstop. De gemeente Hollands Kroon, waar Middenmeer onder valt, gaf wel een vergunning af, maar de provincie Noord-Holland stak hier een stokje voor. De omgevingsdienst, die namens de provincie vergunningen kan afgeven, heeft inmiddels de ingediende stukken onderzocht en verwacht dat Microsoft door mag gaan met de bouw van het datacenter.
17/09 03u15  CBS: Nederlanders blijven langste volk ter wereld, maar we worden wel kleinerNa jarenlange groei wordt de bevolking van Nederland kleiner. Vrouwen die in 2001 zijn geboren, zijn gemiddeld 1,4 centimeter korter dan de generatie uit 1980, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Bij mannen is het verschil 1 centimeter. Het CBS keek naar cijfers uit eigen gezondheidsenquêtes, die van GGD's en van het RIVM. In totaal zijn de lengtes geanalyseerd van 719.000 mensen van 19 tot en met 60 jaar die in Nederland zijn geboren. In de onderzoeken gaven mensen zelf op hoe lang ze zijn. Tot aan 1980 kwam er altijd een beetje bij de gemiddelde lengte. Mannen die werden geboren in 1930 werden gemiddeld 175,6 centimeter. In 1980 was daar 8,3 centimeter bijgekomen. Vrouwen groeiden in die periode van 165,4 centimeter naar 170,7 centimeter. De krimp komt deels door immigratie van minder lange bevolkingsgroepen. Maar de gemiddelde groei stagneerde volgens het CBS ook onder mensen bij wie beide ouders of alle grootouders in Nederland zijn geboren. Langste volk ter wereld Gert Stulp, die lichaamslengtes onderzoekt en aan de Rijksuniversiteit Groningen werkt, zegt dat de stagnatie ook speelt in andere landen. 'In bijvoorbeeld de Verenigde Staten vlakt de groei af en krimpen vrouwen iets. Mogelijk komt het doordat mensen slechter zijn gaan eten: minder gevarieerd, meer vettigheid. Dat zou hier in Nederland ook een rol kunnen spelen', zegt hij tegen de Volkskrant. Nederlanders hoeven de titel van 'langste volk ter wereld' niet op te geven. Vorig jaar was ruim een op de vijf jonge mannen minstens 190 centimeter lang en 7 procent was langer dan 195 centimeter. Onder vrouwen haalde bijna een op de tien die in 1980 werd geboren minstens 180 centimeter. Regionaal zijn er de verschillend opvallend groot, meldt het CBS. Zo is een jonge Fries al jarenlang zo'n 3 tot 3,5 centimeter langer dan een jonge Limburger.
17/09 01u15  Tweede Kamer wil strengere uitstootnormen voor Tata SteelEen meerderheid in de Tweede Kamer wil strengere milieunormen voor Tata Steel. Partijen steunen de oproep van GroenLinks aan het demissionaire kabinet om maximaal de ruimte te benutten die Europese regelgeving biedt om de uitstoot van schadelijke stoffen door Tata Steel verder aan banden te leggen. Recent bleek uit een RIVM-rapport dat omwonenden van de staalfabriek in IJmuiden blootgesteld worden aan hoge concentraties giftige stoffen. Toch voldoet het bedrijf altijd aan de voorwaarden die verbonden zijn aan zijn vergunningen. 'Ook al voldoet Tata aan de vergunningen, toch is de gezondheidssituatie voor omwonenden dramatisch', zegt GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee. 'Het is daarom duidelijk dat de normen voor uitstoot waar Tata aan moet voldoen, niet streng genoeg zijn.' Tata houdt zich aan alle regels, waarom worden we toch ziek? Eerder deze week kondigde Tata Steel aan sneller te willen vergroenen door de komende jaren al te stoppen met het gebruik van steenkool bij de staalproductie en over te stappen op groene waterstof. Het bedrijf zegt daarbij financiële steun nodig te hebben. Een ruime Kamermeerderheid wil dat de overheid het bedrijf daarmee gaat helpen. Minister Blok van Economische Zaken beloofde eerder al met de Europese Commissie te gaan bespreken welke vergroeningssubsidies binnen de kaders van staatssteunregels vallen.
17/09 01u15  Meerderheid Tweede Kamer eist hoger salaris in de zorg, winstbelasting omhoogEen meerderheid van de Tweede Kamer eist opnieuw dat de salarissen in de zorg omhoog gaan. Partijen hebben ook een plan gemaakt om de kosten van 600 miljoen euro voor deze salarisverhoging te betalen. De vennootschapsbelasting, een heffing op de winst van bedrijven, moet omhoog. De Kamer staat hiermee recht tegenover het kabinet, dat nu niets voelt voor een salarisverhoging voor zorgpersoneel. Het is nog onduidelijk wat het kabinet nu gaat doen. Het kabinet voert vaker een plan niet uit, opgeschreven in een motie, zeker als er geen financiële dekking voor is. Nu heeft de Kamer wel een voorstel. SP-leider Marijnissen: 'Het demissionaire kabinet kan dit niet meer naast zich neerleggen.' In de Tweede Kamer speelt al langer een stevige discussie over de betaling van het zorgpersoneel. De werkdruk is al hoog en die is sinds de coronacrisis alleen maar hoger geworden. Tijdens de pandemie is er een bonus gegeven, maar dat is geen structurele verhoging van het salaris. Andersom Oppositiepartij SP heeft nu regeringspartij ChristenUnie aan zijn zijde gekregen en samen zijn ze tijdens het coronadebat met dit plan gekomen. 'De afgelopen tijd is er 80 miljard euro aan overheidssteun richting grote bedrijven gegaan en dat heeft goed geholpen om bedrijven overeind te houden en veel banen te behouden', aldus CU-Kamerlid Bikker. 'Nu moeten we andersom kijken.' 'Afgelopen jaar hebben we massaal geklapt voor de zorgverleners die voorop gingen in het bestrijden van het coronavirus. Maar nog steeds is er niet voldoende loonruimte in de zorg', aldus Marijnissen. 'Terwijl de werkdruk in de zorg steeds groter wordt.' In het debat benadrukten zowel premier Rutte als minister De Jonge dat ze niets zien in een structurele salarisverhoging. Volgens Rutte is hun salaris al enige jaren verhoogd en moet een demissionair kabinet dergelijke besluiten ook niet nemen. Morgen zal de ministerraad zich nog buigen over de nieuwe wensen van de Tweede Kamer.
17/09 01u15  Haarlems theater met volle zaal krijgt dwangsom opgelegd van 2500 euroDe gemeente Haarlem heeft theater De Liefde een dwangsom opgelegd van 2500 euro vanwege overtreding van de coronaregels. Cabaretier Theo Maassen heeft gisteravond in het theater in Haarlem voor een volle zaal opgetreden. Boa's van de gemeente Haarlem hebben in het theater geteld hoeveel bezoekers er bij de show waren, meldt NH Nieuws. Dat deden ze undercover, volgens het theater om 'geen heisa' te veroorzaken. Het theater kondigde vorige week aan de hele zaal te vullen, vooral omdat tijdens de kaartverkoop nog sprake was van volledige capaciteit. 'Binnen twee uur was het uitverkocht', zei voorzitter Mylou Frencken destijds in het NPO Radio 1-programma Spraakmakers. Volgens de huidige coronamaatregelen mogen theaters voor twee derde van de normale capaciteit gevuld worden. Vanaf 25 september mogen weer alle plekken worden gevuld, op vertoon van de coronapas. Volledige capaciteit De gemeente Haarlem liet gisteren weten 'handhavend' op te zullen treden, maar het theater week niet af van het genomen besluit. 'We willen ons statement nog steeds maken', zei het theater tegen NH Nieuws. 'Zeker na de persconferentie. Volgende week mogen de zalen wel helemaal gevuld worden. Alsof er dan geen besmettingen meer plaatsvinden.' Het theater liet de volledige capaciteit van 120 bezoekers naar binnen. Wel vroeg het theater gasten bij binnenkomst een test- of vaccinatiebewijs te tonen, wat volgens NH Nieuws tot dusver geen problemen opleverde. Voor aanvang van de show vertelde een vrouw aan de regionale omroep dat ze zich er niet druk om maakt dat er meer mensen aanwezig zijn dan toegestaan. 'Ik wil gewoon naar een leuke voorstelling. Het is een eigen keuze van het theater en van de cabaretier.' Boete Ook een andere bezoeker benadrukt er geen probleem mee te hebben dat hij vanavond in een afgeladen zaal zit. 'Zolang we gevaccineerd zijn en testen voor toegang vind ik het helemaal prima.' Het theater hield al rekening met een boete, zeker omdat Maassen vanavond opnieuw voor een volle zaal zal optreden. Om de boete te betalen kan het theater gebruik maken van geld dat is ingezameld door radiozender 100%NL. De zender besloot een inzamelingsactie te starten voor de mogelijke boete van 2500 euro, mede omdat het theater volledig wordt gerund door vrijwilligers.
17/09 00u15  Verplicht coronatoegangsbewijs gaat door, geen QR-code op terrasDe invoering van het verplichte coronatoegangsbewijs gaat door. Ondanks stevige kritiek heeft toch een meerderheid van de Tweede Kamer de nieuwe coronamaatregel goedgekeurd. Alleen op terrassen hoeven bezoekers de QR-code niet te laten zien. Vanaf volgende week zaterdag 25 september moet iedereen een coronatoegangsbewijs laten zien bij een bezoek aan de horeca, bij evenementen, festivals, concerten en professionele sportwedstrijden. Het is ook vereist bij een bezoek aan kunst- en cultuurinstellingen, zoals bioscopen en theaters. Bij een afhaalrestaurant hoeft het overigens niet. De Tweede Kamer moest het kabinetsplan goedkeuren en in het het debat kwam er veel kritiek op dat verplichte bewijs. Veel partijen zoals PVV, ChristenUnie, de SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren, Volt, Forum, de Groep-Van Haga, SGP en het Kamerlid Omtzigt stemden tegen het verplichte bewijs. Uiteindelijk stemden bij een hoofdelijke stemming toch 70 Kamerleden (van VVD, D66, CDA, PvdA en Liane den Haan), voor het kabinetsplan en 58 Kamerleden tegen. Veel kritische partijen vinden dat niet-gevaccineerden veel te veel gedwongen worden om zich in te laten vaccineren. De Tweede Kamer heeft zich al maanden geleden uitgesproken tegen verplichte inenting. Regeringspartij ChristenUnie vreest voor een tweedeling in de samenleving. De PVV vindt maatregelen helemaal niet meer nodig. PVV-leider Wilders noemt de maatregel onnodig en illegaal. Minister De Jonge van Volksgezondheid is het hier pertinent niet mee eens. De invoering van het coronatoegangsbewijs is volgens hem de enige manier om andere maatregelen, zoals de anderhalvemeterregel los te laten. 'Als we dit niet doen, lopen de ziekenhuizen straks weer vol', aldus De Jonge. Buitenlucht De Kamer stemde er donderdagavond dan toch mee in, maar wist wel één uitzondering te regelen. Op terrassen hoeft het niet. De Kamer vindt dat het coronavirus in de buitenlucht zich veel minder verspreidt en vreest problemen met het verminderen van het draagvlak onder de bevolking. Premier Rutte vindt het onverstandig om de coronatoegangsbewijs niet op het terras te laten gelden. Volgens de premier moeten terrasgasten toch naar binnen voor de wc of om af te rekenen. 'Het kan ook gaan regenen en dan gaat iedereen opeens naar binnen,' zo zei hij in het debat. Maar uiteindelijk zal het kabinet zich neerleggen bij de wens van de Tweede Kamer.
16/09 23u15  Honderden trekvogels vliegen tegen wolkenkrabbers in New YorkHonderden zangvogels zijn tijdens de jaarlijkse vogeltrek in New York tegen glazen wolkenkrabbers gevlogen. De vogelbescherming van de Amerikaanse miljoenenstad plaatste video's en foto's waarop te zien is dat de straat en de stoep voor de torens van het One World Trade Center bezaaid is met dode vogels. Vrijwilligers documenteren tijdens de seizoensgebonden vogeltrek in het voorjaar en in het najaar het aantal vogels dat tegen gebouwen vliegt. Het is geen nieuw fenomeen, maar dit jaar zijn het er meer dan andere jaren. Melissa Breyer, een vrijwilliger van de vogelbescherming Audubon en fotografe, raapte de dode vogels van de grond: Volgens vogeltrekdeskundige Christiaan Both, van de universiteit van Groningen, is de storm van afgelopen maandag waarschijnlijk de oorzaak dat er nu zoveel vogels onderaan de torens lagen. 'Als trekvogels wind tegen hebben vliegen ze lager dan wanneer ze wind mee hebben. Door de storm kwamen ze ter hoogte van de gebouwen uit.' Ook heeft het felle licht een aantrekkende werking op de dieren. 'Trekvogels navigeren op het licht van de maan en de sterren maar door het licht dat in de gebouwen aanstaat raken ze gedesoriënteerd', zegt Both. Lichten uit De vogelbescherming roept het World Trade Centre daarom op om de lichten van de torens tijdens de vogeltrek uit te doen, en de gebouwen zodanig aan te passen dat vogels het beter kunnen zien. De woordvoerder van projectontwikkelaar van de wolkenkrabbers zegt dat in het ontwerp wel rekening is gehouden met trekvogels. 'De eerste zestig meter glas zijn bijvoorbeeld niet weerspiegelend.' Ook worden huurders van kantoorpanden gevraagd om de lichten uit te doen tijdens de vogeltrek. In Nederland komt dit soort vogelsterfte veel minder voor, zegt Both. 'Dat komt doordat het verschil tussen licht en donker in Nederland minder groot is.' Sommige vogels overleefden de botsing met de wolkenkrabber. 77 dieren werden opgevangen en verzorgd door de vogelbescherming.
16/09 23u15  'Angst voor ontvoering houdt miljoen Nigeriaanse scholieren thuis'Ten minste 1 miljoen Nigeriaanse kinderen missen uit angst voor ontvoeringen het begin van het schooljaar. Dat schat mensenrechtenorganisatie Unicef. Vooral in het noorden van Nigeria worden groepen schoolkinderen regelmatig ontvoerd door gewapende groeperingen. Dit jaar zijn er twintig aanvallen op Nigeriaanse scholen geweest waarbij 1436 kinderen werden ontvoerd. Zeker zestien van hen kwamen om het leven, meldt Unicef. Meer dan tweehonderd kinderen worden nog vermist. Deze maand zouden ongeveer 37 miljoen kinderen weer naar school gaan in Nigeria. 'Een eerste schooldag moet voor ouders en hun kinderen een fijne gebeurtenis zijn', zegt Peter Hawkins, vertegenwoordiger van Unicef in het land. 'Dit moment wordt afgepakt van ongeveer een miljoen Nigeriaanse kinderen dit jaar omdat onzekerheid hun veiligheid en educatie bedreigd.' De ontvoeringen in Nigeria werden aanvankelijk vooral uitgevoerd door terreurgroepen Boko Haram en Islamitische Staat in West-Afrika. Maar nu worden schoolkinderen steeds vaker ontvoerd door criminele bendes, die vooral geld hopen te verdienen aan de ontvoeringen. De ontvoeringen door groepen criminelen zijn in de laatste twee jaar opgekomen, zegt Nigeria-deskundige en universitair hoofddocent aan de Universiteit Leiden David Ehrhardt. 'Boko Haram ontvoerde vooral mensen voor rekrutering, maar criminelen zagen dat de groepering veel aandacht kreeg en dat er veel losgeld betaald werd.' Niet alleen schoolkinderen worden ontvoerd, zegt de universitair hoofddocent. 'Er is in het hele land een kidnapepidemie aan de gang. Je ziet ook dat volwassenen ontvoerd worden voor losgeld.' Hoeveel losgeld wordt gevraagd, is lastig vast te stellen, zegt Ehrhardt. De nationale overheid wil niet dat losgeld wordt betaald, maar in de praktijk gebeurt dat vaak wel door lokale overheden, zegt hij. 'Eigenlijk moet je dat niet doen, maar ga dat maar weigeren als er kinderen zijn ontvoerd.' Confronteren Dat losgeld is een winstgevende onderneming in een land waar veel jongeren arm, werkloos en hongerig zijn, zei Ernest Ereke, een Nigeriaanse hoogleraar politicologie tegen persbureau AP. 'De staat, die criminelen zou moeten confronteren, helpt hen in feite door aan hun eisen te voldoen. Criminelen zouden bang moeten zijn voor de staat, maar in dit geval is de staat bang voor de criminelen.' In de deelstaten lopen ook burgers rond die zichzelf hebben bewapend om kinderen te beschermen tegen ontvoeringen. Volgens de Nigeria-deskundige is dat geen oplossing. 'Soms lukt het ze om ontvoeringen te stoppen, maar soms ook niet. En er is een groot nadeel: hoe ontbind je een bewapende burgerwacht als de directe dreiging van de kidnapping weer voorbij is? Dit probleem zag je ook al in de tijd van Boko Haram.' Lastig te stoppen Het is volgens de universitair hoofddocent lastig om op korte termijn een eind aan te maken aan de ontvoeringen. 'De politie in Nigeria is federaal. Die is als eerste aan zet, maar er is een groot tekort aan agenten. Daar moet in geïnvesteerd worden. In sommige deelstaten waar miljoen mensen wonen heb je maar een paar duizend agenten.' Ook zouden veiligheidsdiensten meer moeten samenwerken met bijvoorbeeld kerken en moskeeën. Die hebben volgens Ehrhardt een betere kennis van de situatie in bepaalde gebieden. 'Je hebt veel lokale informatie nodig om deze criminelen aan te pakken.'
16/09 23u15  Treinverkeer hele avond ontregeld na storing bij ProRail, morgen weer normaalSpoorbeheerder ProRail verwacht dat alle treinreizigers vanavond naar hun bestemming kunnen komen en dat de treinenloop morgenochtend volgens dienstregeling kan worden uitgevoerd. De telefoniestoring die het treinverkeer in heel Nederland aan het eind van de middag platlegde, is verholpen. Er was aan het eind van de middag een uur lang geen communicatie mogelijk tussen de verkeersleiding van ProRail en de machinisten in de treinen. Het treinverkeer werd daarom uit veiligheidsoverwegingen stilgelegd om ongelukken te voorkomen. NS zegt dat het opstarten van het treinverkeer de hele avond nog tot problemen kan leiden, omdat de treinen nu niet staan waar ze zouden moeten staan. De vervoerder roept mensen op om hun reis uit te stellen. De storing zorgde voor drukke stations en lege perrons: Een woordvoerder van NS zegt dat de treinen gecontroleerd tot stilstand zijn gebracht op het eerstvolgende station. Ook treinen van andere vervoerders zoals Breng of Arriva hadden te maken met de storing. Eind mei had ProRail ook te maken met problemen in het telefoonsysteem. De problemen werden toen veroorzaakt door een storing in het GSM-R-netwerk. Een woordvoerder van ProRail zegt dat de storing van vandaag niet zit in dat GSM-R-systeem. Op Twitter boden mensen die gestrand zijn, anderen een lift met een auto aan. Ook werden her en der aanvangstijdstippen van evenementen en concerten aangepast, bijvoorbeeld door de band Kensington. En sommige fans van PSV die met de trein naar Eindhoven willen reizen voor de Europa Leaguewedstrijd van vanavond zochten alternatief vervoer. Deze reizigers op Station Rotterdam Centraal worden opgehaald of besluiten een terrasje te pakken:
16/09 22u15  'Drugskartels en mensenhandelaren krijgen de ruimte op Facebook'Facebook doet weinig om activiteiten van drugskartels en mensenhandelaren op het platform tegen te gaan. Dat concludeert The Wall Street Journal op basis van interne documenten van het socialemediabedrijf. Hoewel medewerkers intern aan de bel trekken, wordt er niet voldoende op gereageerd. Het sociale netwerk is wereldwijd actief en de meeste groei zit inmiddels in landen buiten de VS en Europa. Maar, zo schrijft de krant, in die landen wordt niet altijd even goed gemonitord wat er gebeurt op het platform. In sommige landen zitten er weinig tot geen medewerkers die specifieke dialecten spreken. Orgaanverkoop, pornografie en dissidenten Er worden intern bij Facebook meldingen gemaakt van mensenhandelaren in het Midden-Oosten die actief zijn op het platform en medewerkers waarschuwden voor gewapende Ethiopische groepen die aanzetten tot geweld tegen etnische minderheden. Ook meldingen over orgaanverkoop, pornografie en overheden die dissidenten aanpakken vinden onvoldoende gehoor. Volgens een voormalig manager bij Facebook, verantwoordelijk voor samenwerkingen met internetproviders in Afrika en Azië, ziet het bedrijf dit 'gewoon als de kosten van zakendoen'. Het bedrijf focust op de meer welvarende markten. In de documenten schrijven medewerkers van het techbedrijf over hun schaamte en frustratie, schrijft de krant, waarbij ze wijzen op besluiten die ertoe leiden dat gebruikers video's van bijvoorbeeld moorden en video's die aanzetten tot geweld gewoon kunnen plaatsen. Een woordvoerder van Facebook zegt tegen The Wall Street Journal dat het bedrijf 'in landen waar risico is op conflicten en geweld een uitgebreide strategie' heeft met onder meer wereldwijd opererende teams die meer dan vijftig talen spreken. Ook is er contact met lokale experts en factcheckers. Meer verhalen Het is het vierde verhaal deze week van de zakenkrant op basis van de interne documenten. Waar deze vandaan komen is onbekend. Het begon afgelopen maandag met het nieuws dat het platform er voor publieke figuren - van politici tot voetballers - er een dubbele standaard op nahoudt. De andere stukken gingen over de impact van Instagram op tienermeisjes en wat Facebook hiervan weet en over de negatieve gevolgen van aanpassingen in de News Feed.
16/09 22u15  Vertrek Kaag oogst respect bij veel partijen, maar er is ook kritiekVeel politieke partijen in de Tweede Kamer uiten hun respect voor het besluit van D66-leider Kaag om op te stappen als minister van Buitenlandse Zaken vanwege de stevige kritiek op de evacuatieoperatie in Afghanistan. Partijen als de PvdA, SP, Volt en GroenLinks laten via Twitter weten dat ze de keuze van Kaag waarderen. 'Sigrid Kaag neemt met opgeheven hoofd haar verantwoordelijkheid voor het Nederlandse optreden in Afghanistan. Veel waardering voor deze zuivere keuze', zegt GroenLinks-leider Klaver. Dat vindt ook PvdA-leider Ploumen. Zij dankt Kaag 'voor haar inzet voor Nederland en de wereld'. Kaags partijgenoot Jetten spreekt van een 'dapper besluit' en is blij dat ze blijft als D66-partijleider. Kaag kondigde vanavond onmiddellijk haar vertrek aan nadat een meerderheid van de Tweede Kamer een motie van afkeuring had gesteund. Bekijk hier haar verklaring terug: De Kamer vindt dat het kabinet te weinig heeft gedaan om mensen die in Afghanistan voor Nederland hebben gewerkt in veiligheid te brengen. De verantwoordelijke ministers hebben te lang gewacht, vindt de Kamer. Minister Kaag besloot op te stappen, minister Bijleveld van Defensie, die ook een motie van afkeuring kreeg, blijft. PVV-leider Wilders is zeer kritisch over Kaag en vindt dat er nieuwe Tweede Kamerverkiezingen moeten komen. 'Ondanks #hexit is ze nog steeds Kamerlid én D66-fractievoorzitter en komend weekend onderhandelen met Rutte en Hoekstra dus met een beetje pech is ze voor Kerst vicepremier en verandert er helemaal niks want de laffe elite durft nieuwe #verkiezingen niet aan', aldus Wilders op Twitter.
16/09 22u15  Russen naar de stembus, maar van oppositie om op te stemmen is niet veel overVanaf morgenochtend tot en met zondag gaan Russen naar de stembus om te stemmen op afgevaardigden in de Doema, het Russische parlement. Maar aan de vooravond van de verkiezingen is er van oppositie om op te stemmen niet veel meer over in Rusland. Sinds afgelopen zomer is de hele oppositiebeweging onder leiding van Aleksej Navalny opgedoekt. Daarmee is de echte oppositie in het land verdwenen. En de kleinere oppositiepartijen die nog wel zijn toegestaan om mee te dingen naar een plek in de Doema, wordt het steeds moeilijker gemaakt. Talloze kandidaten zijn de afgelopen maanden door het hele land van de kieslijsten geschrapt. Zo ook in Veliki Novgorod. Daar werden twee lokale kandidaten van de kieslijsten afgehaald omdat ze in het verleden steun hadden betuigd aan de gevangengenomen Aleksej Navalny, zie je in deze reportage van correspondent Iris de Graaf: Analisten noemen dit ook wel de 'minst vrije verkiezingen sinds Poetin in 2000 aan de macht kwam'. Om te beginnen kan er dit jaar drie dagen lang gestemd worden. Mensen worden aangespoord vooral online te gaan stemmen door ze te belonen met kans op grote prijzen zoals huizen, auto's of honderdduizenden roebels. In de Russische media verschenen deze week al meerdere berichten over geplande fraude of manipulatie van de uitslag. Ook zijn er dit jaar voor het eerst vrijwel geen onafhankelijke waarnemers aanwezig. Officieel allemaal vanwege beperkingen door de coronapandemie. Repressie In aanloop naar deze verkiezingen zag Rusland een golf van ongekende repressie. Navalny's beweging werd deze zomer tot extremistisch bestempeld en verboden - en iedereen die daar ook maar iets mee te maken had mag niet meedoen aan deze verkiezingen. Heb je ooit op de foto gestaan met Navalny, een oproep tot demonstratie gedeeld op sociale media of meegedaan aan de protesten, dan is deelname aan deze verkiezingen uitgesloten. Tegenstanders van de autoriteiten werden veroordeeld, opgepakt, opgesloten, de grens over gejaagd of van de kieslijsten geschrapt. En niet alleen politici. Vrijwel alle kritische en onafhankelijke media werden de afgelopen maanden tot 'buitenlands agent' bestempeld. Daarmee worden ze gezien als 'landverraders' en verliezen ze alle adverteerders. Ook activisten, juristen en individuele journalisten kregen het stempel opgelegd. Dat heeft te maken met het feit dat de regeringspartij Verenigd Rusland nog nooit zo impopulair is geweest. Volgens een recente peiling is slechts zo'n 30 procent van de kiezers van plan om op Verenigd Rusland te stemmen. Maar voor de overwinning moet de partij een meerderheid van de stemmen krijgen, in elk geval 45 procent. En dus wil het Kremlin niets aan het toeval overlaten. Laatste wapen Naast het schrappen van kandidaten pakken de autoriteiten nu ook het laatste wapen van de oppositie aan. Een van de zwaktes van de Russische oppositie is dat ze van oudsher onderling erg verdeeld zijn en vaker ruziemaken dan samenwerken. Navalny's aanhangers tuigden de afgelopen drie jaar een online systeem van 'Slim Stemmen' op om anti-regeringspartijstemmers door heel Rusland te verenigen. De app berekent welke kandidaat de meeste kans maakt om regeringspartij Verenigd Rusland te verslaan. Vlak voor de stembussen openen krijgt de kiezer een aanbeveling voor een proteststem in zijn of haar kiesdistrict. Tijdens eerdere regionale verkiezingen boekten oppositiekandidaten lokaal grote successen met dit systeem. Maar ook dit systeem is inmiddels zo goed als uitgeschakeld. De helft van de tijd is de app geblokkeerd. Deze week verboden de autoriteiten zoekmachines Yandex en Google om resultaten op de zoekterm 'Slim Stemmen' te laten zien. Ook zijn er valse 'Slim Stemmen'-apps in omloop, om kiezers te misleiden. De strategie is: hoe minder de oppositie verenigd is, hoe groter de winkans is voor de regeringspartij. Apathie De meeste Russen die correspondent De Graaf sprak, zowel in Moskou als in de provincies, maken zich geen illusies over open en eerlijke verkiezingen dit jaar. 'Het is moeilijk om enthousiast te zijn over verkiezingen waarvan de uitkomst grotendeels vaststaat', zegt iemand. Een ander: 'Ik weet niet eens op wie ik moet stemmen, nu zoveel kandidaten verwijderd zijn' en: 'Stem of stem niet, het resultaat staat toch al vast'. En ook die apathie komt de regerende partij goed uit. Want het zijn vooral de oppositiegerichte kiezers die - ontmoedigd door alle repressie - weg zullen blijven van de stembureaus.
16/09 21u15  Italiaanse werknemers verplicht tot coronatoegangsbewijs, eerste Europese land dat zo ver gaatIn Italië moeten alle werknemers in de publieke en private sector vanaf 15 oktober een coronatoegangsbewijs laten zien als ze op hun werk komen. Dat heeft de Italiaanse regering vandaag besloten. Het bewijs, dat in Italië de 'groene pas' of 'groene certificaat' heet, moet aantonen of iemand ten minste een eerste prik heeft gehad, een negatief testbewijs heeft of kort geleden is hersteld is van een infectie. Als iemand geen geldig coronatoegangsbewijs heeft, riskeert diegene tijdelijk geschorst te worden van werk, of geen loon uitbetaald te krijgen. De regering van premier Mario Draghi wil hiermee de vaccinatiegraad in het land opkrikken en het aantal coronabesmettingen terugdringen. Op dit moment heeft 73 procent van de Italianen ten minste één vaccin gehad, blijkt uit de meest recente cijfers. Eerste land in Europa Hoewel het coronatoegangsbewijs ook al in andere Europese landen wordt ingezet, zoals Frankrijk en Engeland, is dat meestal alleen nodig voor bijvoorbeeld (lange) reizen, grote evenementen of in de horeca. Italië besloot in augustus al om de pas ook voor werknemers in de publieke sector verplicht te stellen, zoals docenten en zorgmedewerkers. Nu gaat Italië dus nog een stap verder, en moeten ook werknemers in de private sector van het certificaat gebruikmaken. Het maakt Italië het eerste Europese land dat het coronatoegangsbewijs op zo'n verregaande manier inzet. Geen fors verzet Hoewel het coronadebat in Italië sinds september verhard is en niet iedereen het met de maatregelen eens is, zijn forse protesten tegen de inzet van het coronacertificaat tot nu toe uitgebleven. Wel heeft de leider van de grootste Italiaanse vakbond, Maurizio Landini, geëist dat coronatesten in ieder geval gratis moeten zijn voor werknemers die geen vaccin willen. Mensen zouden volgens hem niet moeten hoeven te betalen om haar hun werk te kunnen gaan. Italië is een van de zwaarst getroffen landen in Europa door het coronavirus. Sinds begin 2020 zijn er meer dan 130.000 coronadoden gevallen.
16/09 20u15  Kaag stapt op als minister na afkeuring Kamer, gaat door met formatieDemissionair minister Kaag van Buitenlandse Zaken treedt af. De Kamer nam een motie van afkeuring tegen haar aan en spreekt zijn afkeuring uit voor de evacuatieoperatie in Afghanistan. Daaruit trok zij haar conclusies. Kaag was zelf bij de stemmingen. Zij zei na de stemming: 'Uw Kamer oordeelt dat het kabinet onverantwoord heeft gehandeld. Ik kan niet anders dan de consequenties aanvaarden. De minister moet gaan als het beleid wordt afgekeurd.' Zij gaat haar ontslag indienen bij de koning. Kijk hier de verklaring van de aftredende minister terug: De motie kreeg 78 stemmen voor en 72 stemmen tegen. Ook de motie van afkeuring tegen demissionair minister van Defensie Bijleveld haalde een meerderheid. De voltallige oppositie en regeringspartij ChristenUnie stemden voor de moties. Regeringspartijen VVD, D66 en CDA stemden tegen. De motie van wantrouwen van de SP haalde geen meerderheid. Door als fractievoorzitter Kaag gaat door als fractievoorzitter van D66 in de Tweede Kamer. In die rol gaat ze door met de gesprekken over een nieuw kabinet. 'Hopelijk gaan we een nieuw kabinet maken, we gaan formeren.' In april zei Kaag over de aangenomen motie van afkeuring tegen premier Rutte dat zij in zijn geval zou opstappen: 's Middags liet Bijleveld al weten dat zij ongeacht de stemmingsuitslag zou aanblijven als minister. 'Het kabinet, inclusief mijzelf, heeft gisteren al aangegeven dat er dingen niet goed zijn gegaan. Mijn prioriteit ligt nog steeds bij het in veiligheid brengen van tolken die nog in Afghanistan zijn', staat in haar verklaring. Er is uiteindelijk niet hoofdelijk maar per fractie gestemd. BBB-leider Van der Plas trok haar verzoek om een hoofdelijke stemming in.
16/09 20u15  Douane vindt 200 kilo cocaïne in lading bevroren vis op SchipholOp Schiphol heeft de douane 200 kilo cocaïne onderschept. De drugs zaten verstopt in een lading bevroren vis, meldt NH Nieuws. De drugs zijn in beslag genomen en vernietigd, meldt de douane op Twitter. Of er iemand is aangehouden is niet duidelijk. Ook is niet bekend uit welk land de drugs afkomstig waren. Schiphol is vaker het doelwit van drugscriminelen. In augustus zijn in een onderzoek naar drugssmokkel op Schiphol zeven verdachten aangehouden. Het merendeel van hen werkte bij een bedrijf op de luchthaven en was in het bezit van een Schiphol-pas. Het onderzoek leidde ertoe dat in mei 321 kilo cocaïne werd onderschept. De drugs zaten verstopt in vijf dozen met bloemen en had volgens de Koninklijke Marechaussee een geschatte straatwaarde van ongeveer 16 miljoen euro.
16/09 20u15  Voorarrest drie verdachten Mallorca-uitgaansgeweld niet verlengdHet voorarrest van drie Hilversummers die worden verdacht van het plegen van openlijk geweld in El Arenal in Mallorca, is niet verlengd. De drie mogen naar huis, maar blijven wel verdachten. Dat brengt het totaal aantal verdachten dat vastzit in de zaak van acht terug naar vijf. In de nacht van 13 op 14 juli vonden er twee gewelddadige incidenten plaats in El Arenal, op het Spaanse eiland Mallorca. Een groep Nederlanders viel bij een café een man aan en schopte hem tegen het hoofd. Het slachtoffer overleefde dat, maar raakte zwaargewond.
16/09 20u15  Treinverkeer nog hele avond ontregeld na storing bij ProRailDe telefoniestoring die het treinverkeer in heel Nederland aan het eind van de middag platlegde, is verholpen, zeggen ProRail en NS. Er was geen communicatie mogelijk tussen de verkeersleiding van ProRail en de machinisten in de treinen. Het treinverkeer werd daarom uit veiligheidsoverwegingen stilgelegd om ongelukken te voorkomen. NS zegt dat het opstarten van het treinverkeer de hele avond nog tot problemen kan leiden, omdat de treinen nu niet staan waar ze zouden moeten staan. De vervoerder roept mensen op om hun reis uit te stellen. De storing zorgde voor drukke stations en lege perrons: Een woordvoerder van NS zegt dat de treinen gecontroleerd tot stilstand zijn gebracht op het eerstvolgende station. Ook treinen van andere vervoerders zoals Breng of Arriva hadden te maken met de storing. Eind mei had ProRail ook te maken met problemen in het telefoonsysteem. De problemen werden toen veroorzaakt door een storing in het GSM-R-netwerk. Een woordvoerder van ProRail zegt dat de storing van vandaag niet zit in dat GSM-R-systeem. Op Twitter bieden mensen die gestrand zijn, anderen een lift met een auto aan. Ook worden her en der aanvangstijdstippen van evenementen en concerten aangepast, bijvoorbeeld door de band Kensington. En sommige fans van PSV die met de trein naar Eindhoven willen reizen voor de Europa Leaguewedstrijd van vanavond zoeken alternatief vervoer.
16/09 19u15  Brussel verrast en niet blij met nieuw militair pact tussen VS, VK en AustraliëDe Europese Unie was totaal verrast door de aankondiging van een nieuw defensiepact van Amerika, het Verenigd Koninkrijk en Australië. De drie landen vertelden Brussel niet dat ze werkten aan de militaire alliantie 'en dat betreuren we', zegt EU-buitenlandchef Josep Borrell. 'Er is toch een flinke tijd aan gewerkt, neem ik aan.' Het pact wordt gezien als een zet van de bondgenoten om de opkomst van China op het gebied van defensietechnologie terug te dringen en gezamenlijk een technologische supermacht te vormen. Het Verenigd Koninkrijk en de VS delen al langer informatie over de ontwikkeling van nieuwe onderzeeërs. Het betrekken van Australië bij dit programma zou een belangrijke stap kunnen betekenen in het vergroten van hun slagkracht op de Stille Oceaan. Zo kondigden de leiders van Amerika, het Verenigd Koninkrijk en Australië hun pact aan: De Australiërs hadden vergevorderde plannen om Franse onderzeeërs te kopen, maar kiezen nu voor Amerikaanse en Britse bedrijven voor hun nieuwe nucleaire onderzeevloot. Dat ontlokte de Franse minister van Buitenlandse Zaken Le Drian een woedende reactie. 'Dit doen bondgenoten niet', zei hij. 'Dit brutale en onvoorspelbare besluit doet me denken aan wat president Trump vroeger deed.' EU-buitenlandcoördinator Borrell heeft begrip voor het Franse chagrijn en wil zo snel mogelijk met de EU-lidstaten overleggen over de situatie. Maar het nieuwe Angelsaksische bondgenootschap 'heeft geen gevolgen voor de betrekkingen' met de VS, het VK en Australië, bezweert hij.
16/09 19u15  Festivalorganisator ID&T overgenomen door Superstruct EntertainmentFestivalorganisatie ID&T wordt onderdeel van Superstruct Entertainment, dat onder meer festivals als Sziget en Zwarte Cross organiseert. Welk bedrag met de deal gemoeid is, is niet bekendgemaakt. Het entertainmentbedrijf is weer in handen van het Amerikaanse Providence Equity. ID&T organiseert jaarlijks zo'n zeventig evenementen en zit achter bekende festivals als Mysteryland, Thunderdome en Defqon.1. Het werd in 1992 opgericht. Jaarlijks komen er zo'n 1,5 miljoen bezoekers op de festivals af. Oprichters van diverse festivals en het senior management worden aandeelhouders in het bedrijf van de nieuwe eigenaar. Met de samenwerking willen ze hun marktpositie versterken, zeggen de partijen. De gesprekken over de overname begonnen al vóór de coronacrisis, in 2019. De pandemie zorgde voor vertraging. 'Naar veilige haven geloodst' De topman van ID&T, Ritty van Straalen, zegt dat met deze deal 'het bedrijf in veilige haven' is geloodst. Net als andere bedrijven in de evenementenbranche is ook ID&T hard getroffen door de coronacrisis. De noodfinanciering van de Rabobank van 8 miljoen euro, ditzelfde bedrag van de aandeelhouders en een lening van het personeel van 3 miljoen euro kunnen nu worden afgelost, aldus Van Straalen. Ook zegt de topman met de deal 'de werkgelegenheid van ruim 100 medewerkers te hebben zekergesteld'. Het bedrijf heeft ook overheidssteun ontvangen - 12 miljoen euro - en belooft dat er in totaal 17 miljoen, inclusief belastingen, naar de staatskas teruggaan.
16/09 19u15  Treinverkeer wordt weer opgestart na landelijke storing bij ProRailDe telefoniestoring die het treinverkeer in heel Nederland aan het eind van de middag platlegde, is verholpen, zeggen ProRail en NS. Er was geen communicatie mogelijk tussen de verkeersleiding van ProRail en de machinisten in de treinen. Het treinverkeer werd daarom uit veiligheidsoverwegingen stilgelegd om ongelukken te voorkomen. NS zegt dat het opstarten van het treinverkeer de hele avond nog tot problemen kan leiden, omdat de treinen nu niet staan waar ze zouden moeten staan. Stilstand Een woordvoerder van NS zegt dat de treinen gecontroleerd tot stilstand zijn gebracht op het eerstvolgende station. Ook treinen van andere vervoerders zoals Breng of Arriva hadden te maken met de storing. Eind mei had ProRail ook te maken met problemen in het telefoonsysteem. De problemen werden toen veroorzaakt door een storing in het GSM-R-netwerk. Op Twitter bieden mensen die gestrand zijn, anderen een lift met een auto aan. Ook worden foto's gedeeld van NS-informatieschermen, waarop te zien is dat het hele treinverkeer is ontregeld.
16/09 19u15  CU steunt moties tegen Kaag en Bijleveld, meerderheid keurt beleid Afghanistan afCoalitiepartij ChristenUnie steunt de motie van afkeuring die gisteravond is ingediend tegen het demissionaire kabinet bij het Afghanistandebat. Dat heeft Kamerlid Don Ceder gezegd. In de motie wordt minister Kaag van Buitenlandse Zaken als eindverantwoordelijke voor het beleid genoemd. Ook een motie van afkeuring tegen minister Bijleveld van Defensie wordt door de ChristenUnie gesteund. Door de steun van de kleinste coalitiepartner is er op papier een meerderheid voor de moties. Vanavond om 19.45 uur wordt erover gestemd. Aanvankelijk zou dat op verzoek van Kamerlid Van der Plas van BBB hoofdelijk zijn. Dat betekent dat ieder Kamerlid zich afzonderlijk voor of tegen moet uitspreken. Maar Van der Plas heeft haar verzoek inmiddels ingetrokken en de stemming gaat nu per fractie. Daarmee zouden de moties het vrijwel zeker halen, maar een ander Kamerlid kan alsnog een verzoek indienen voor een hoofdelijke stemming. Bij zo'n stemming is het van belang hoeveel Kamerleden aanwezig zijn, want dat kan de stemverhoudingen beïnvloeden. Als er veel leden van de oppositie afwezig zijn, kunnen de moties alsnog verworpen worden. Op papier wordt de motie tegen Kaag nu gesteund door PVV, GroenLinks, PvdA, SP, Partij voor de Dieren, Forum voor Democratie, Ja21, Denk, SGP, Volt, BBB, Bij1, Van Haga en Omtzigt. Dat zijn 77 van de 150 zetels. De motie tegen Bijleveld kan op een vergelijkbaar aantal zetels steun rekenen. Onvoldoende urgentie gevoeld Kamerlid Ceder wijst erop dat de Tweede Kamer al voor de zomer hamerde op het ondernemen van actie voor het in veiligheid brengen van mensen die in Afghanistan voor Nederland hebben gewerkt. 'De urgentie die de Kamer wel voelde, blijkt door de verantwoordelijke bewindspersonen heel lang, te lang, niet voldoende te zijn gevoeld.' Er is volgens hem vanuit het kabinet onvoldoende gedaan met informatie die er wel was. 'Dat is in mijn ogen kwalijk. Dat handelen is, zoals de bewindspersonen zelf ook zeggen, niet goed geweest en wat ons betreft ook afkeurenswaardig.' In een toelichting benadrukt Ceder dat de moties het beleid afkeuren. De vertrouwensvraag ligt volgens hem niet op tafel. Een motie van wantrouwen die door de SP is ingediend zal zijn fractie dan ook niet steunen. Ceder over het stemgedrag van zijn fractie: Conclusies Een motie van afkeuring hoeft niet tot het aftreden van een minister of staatssecretaris te leiden, zoals bij een motie van wantrouwen. Demissionair premier Rutte bleef in april ook aan toen D66-leider Kaag een motie van afkeuring tegen hem had ingediend vanwege zijn rol in de formatie en de kwestie Omtzigt. Toen zei Kaag over het besluit van Rutte. 'Het zou mij ten diepste raken. Ik zou mijn conclusies eraan verbinden. Maar ik ben een ander mens.' Minister Bijleveld laat nu al weten dat ze aanblijft als ze Kamer de motie tegen haar aanneemt. 'Het kabinet, inclusief mijzelf, heeft gisteren al aangegeven dat er dingen niet goed zijn gegaan. Mijn prioriteit ligt nog steeds bij het in veiligheid brengen van tolken die nog in Afghanistan zijn.'
16/09 18u15  Treinverkeer landelijk plat door communicatieproblemen verkeersleidingHet treinverkeer in Nederland ligt plat. Uit onder meer Amsterdam, Utrecht, Den Bosch, Lelystad en Voorhout komen berichten van reizigers die in een stilstaande trein zitten. Er is geen communicatie mogelijk tussen de verkeersleiding en de machinisten in de treinen. Het treinverkeer is daarom uit veiligheidsoverwegingen stilgelegd, zegt een woordvoerder van NS.
16/09 17u15  Politie vond gevaarlijke landmijn bij mislukte aanslag op Poolse supermarktBij een mislukte aanslag op een Poolse supermarkt in Beverwijk eind juni heeft de politie een anti-personeelsmijn gevonden. Het Openbaar Ministerie Noord-Holland bevestigt een bericht van De Telegraaf hierover. Het is volgens een woordvoerder de eerste keer dan zo'n zwaar explosief in Nederland is gevonden. De mijn is van het type claymore, een door de Amerikanen ontwikkelde anti-personeelsmijn die gebruikt werd in onder meer de Vietnamoorlog en in oorlogen in het voormalige Joegoslavië, in de jaren negentig. De Telegraaf had inzage in een nieuwsbrief van de afdeling Forensische Opsporing, waarin de vondst van de mijn in Beverwijk uitvoerig wordt beschreven. Ook waarschuwt de politiedienst collega's voor het explosief, dat honderden stalen kogeltjes in de rondte kan laten vliegen. Voorzitter Van de Kamp van politievakbond ACP zegt daarover in de krant dat de gevolgen niet te overzien zijn als zo'n mijn met mensen in de buurt afgaat. Poolse supermarkten in Nederland zijn vaker het doelwit geweest van een reeks aanslagen. Het is niet duidelijk of de aanslagen met elkaar verband houden en de politie tast ook nog in het duister over het motief. Na de mislukte aanslag in Beverwijk zijn twee mannen van 18 en 19 jaar uit Amsterdam en Amstelveen opgepakt. Zij zitten nog vast.
16/09 16u15  CU steunt moties van afkeuring tegen Kaag en Bijleveld, meerderheid waarschijnlijkCoalitiepartij ChristenUnie steunt de motie van afkeuring die gisteravond is ingediend tegen het demissionaire kabinet bij het Afghanistandebat. Dat heeft Kamerlid Don Ceder gezegd. In de motie wordt minister Kaag van Buitenlandse Zaken als eindverantwoordelijke voor het beleid genoemd. Ook een motie van afkeuring tegen minister Bijleveld van Defensie wordt door de ChristenUnie gesteund. Door de steun van de kleinste coalitiepartner is de kans aanmerkelijk groter geworden dat de moties het halen. Op papier is er een meerderheid voor de moties, maar er moet nog wel vanavond hoofdelijk worden gestemd. Dat betekent dat ieder Kamerlid zich afzonderlijk voor of tegen moet uitspreken. De uitkomst daarvan is nog ongewis, omdat onduidelijk is hoeveel Kamerleden aanwezig zijn bij de stemming. Dat kan de stemverhoudingen beïnvloeden. Onvoldoende urgentie gevoeld Kamerlid Ceder wijst erop dat de Tweede Kamer al voor de zomer hamerde op het ondernemen van actie voor het in veiligheid brengen van mensen die in Afghanistan voor Nederland hebben gewerkt. 'De urgentie die de Kamer wel voelde, blijkt door de verantwoordelijke bewindspersonen heel lang, te lang, niet voldoende te zijn gevoeld.' Er is volgens hem vanuit het kabinet onvoldoende gedaan met informatie die er wel was. 'Dat is in mijn ogen kwalijk. Dat handelen is, zoals de bewindspersonen zelf ook zeggen niet goed geweest en wat ons betreft ook afkeurenswaardig.' Een motie van afkeuring hoeft niet tot het aftreden van een minister of staatssecretaris te leiden, zoals bij een motie van wantrouwen. Demissionair Rutte bleef in april ook aan toen D66-leider Kaag een motie van afkeuring tegen hem had ingediend vanwege zijn rol in de formatie en de kwestie Omtzigt. Toen zei Kaag over het besluit van Rutte. 'Het zou mij ten diepste raken. Ik zou mijn conclusies eraan verbinden. Maar ik ben een ander mens.'
16/09 16u15  Nieuw werk Vincent van Gogh ontdekt: voorstudie voor tekening 'Worn out'Er is nieuw werk ontdekt van Vincent van Gogh. Het Van Gogh Museum in Amsterdam heeft vastgesteld dat een studie voor de tekening Worn out (1882) daadwerkelijk door de kunstenaar is gemaakt. Het komt volgens directeur Emilie Gordenker van het museum niet vaak voor dat er nog nieuw werk aan Van Gogh wordt toegeschreven. In de periode dat hij aan de tekening werkte, woonde Van Gogh in Den Haag, waar hij les had van de schilder Anton Mauve. De studie is een voorbereiding op de tekening van een uitgeputte man, gezeten op een stoel met zijn hoofd in zijn handen. Zoals te zien in deze video: De man die ervoor model stond, komt vaak terug in het oeuvre van Van Gogh, die hem ruim veertig keer tekende. Het was een van de bewoners van het Nederlands Hervormde Oude-mannen-en-vrouwenhuis, die tegen betaling van enkele kwartjes regelmatig voor hem poseerden. ''Wat is zoo'n ouden werkman in zijn gelapt bombazijnen pak met kalen kop toch mooi', aldus Van Gogh in zijn brieven. Over Worn out heeft hij meerdere keren geschreven aan zijn broer Theo en zijn vriend Anthon van Rappard. 'Ge herinnert u die tekening Worn out', schrijft hij in november 1882 aan Van Rappard. 'Die heb ik dezer dagen opnieuw gemaakt, tot driemaal toe met twee modellen en zal er nog meer op sjouwen.' Energieke krassen en halen Het museum noemt de studie 'een bijzonder kijkje in het werkproces'. Met tekeningen als deze liet Van Gogh zijn betrokkenheid zien bij de sociaal zwakkeren. De studie is bij het museum terechtgekomen omdat de eigenaar (die anoniem wil blijven) uitsluitsel vroeg of hij echt aan Van Gogh kan worden toegeschreven. De werkwijze sluit aan bij veel figuurstudies die bekend zijn uit de 'Haagse tijd' van Van Gogh: een snelle opzet, uitgewerkt in een voor hem kenmerkende expressieve stijl, met energieke krassen en halen. Verder is het werk gemaakt met materiaal dat hij vaak gebruikte: getekend met dik timmermanspotlood op grof aquarelpapier, dat aan de achterkant beschadigd is op de hoeken doordat de schilder het met stijfsel op zijn tekenplank vastmaakte. De studie is vanaf morgen in het Van Gogh Museum te zien, samen met de uiteindelijke tekening Worn out en ander werk van Van Gogh uit dezelfde periode.
16/09 16u15  Celstraf voor nepvoetbalscout (63) die kinderporno maakte en verspreiddeEen 63-jarige man uit Eindhoven moet 1,5 jaar de cel in voor het verspreiden van kinderporno en het benaderen van minderjarige jongens. Hij deed zich daarbij voor als voetbalscout. Als hij nog eens in de fout gaat, komt daar 1,5 jaar gevangenisstraf bij. De rechtbank van Den Bosch legde hem daarnaast een contactverbod op met de slachtoffers en hij moet zijn psychische behandeling voortzetten. Ook moet hij een aantal slachtoffers een schadevergoeding van 2500 euro betalen. In totaal benaderde de man tussen gedurende zes jaar 160 jongens, van wie de meeste tussen de 11 en 13 jaar oud. Hij vroeg ze seksuele handelingen te verrichten voor de webcam. De man zou de beelden nodig hebben om te kunnen beoordelen of ze geschikt waren om profvoetballer te worden. Ook deed hij zich online voor als jong meisje. Na zijn aanhouding vond de politie honderden filmpjes en duizenden foto's. Spijt De straf valt lager uit dan de eis van vier jaar cel van het Openbaar Ministerie. De rechter nam in de strafbepaling mee dat de man nooit eerder in aanraking is gekomen met politie en justitie. Ook heeft hij meegewerkt aan alle onderzoeken en spijt betuigd voor zijn acties. De zaak kwam in de zomer van 2019 aan het licht na meerdere meldingen van onder meer PSV en amateurclubs in de regio. Daarop startte de politie een onderzoek. De man werkte als leraar. Zeker een van de slachtoffers was een leerling op de school, schrijft Omroep Brabant.
16/09 16u15  Frankrijk schorst 3000 zorgmedewerkers die vaccinatieplicht niet nakomen: 'Heeft wel impact'In Frankrijk zijn 3000 zorgmedewerkers geschorst die zich niet hebben laten inenten tegen het coronavirus. Minister van Volksgezondheid Véran benadrukt in de media dat de continuïteit van de zorg gewaarborgd blijft, ondanks de schorsingen. 'We hebben het over 2,7 miljoen werknemers en veel schorsingen zijn tijdelijk.' Volgens hem zijn de meeste schorsingen uitgedeeld aan ondersteunend personeel en geldt maar een klein deel ervan voor 'witte jassen'. De zorgminister zei ook dat een groot deel van de medewerkers zich alsnog heeft laten vaccineren. Het aantal mensen in de zorg dat ontslag heeft genomen door het instellen van de vaccinatieplicht schat de minister op enkele tientallen. Zorgpersoneel in Frankrijk had tot 15 september om zich te laten vaccineren. In de coronawet die eind juli werd aangenomen zijn verschillende sancties opgenomen voor personeel dat geen vaccin wil nemen en een daarvan is schorsing. Volgens de regering is de wet een groot succes. De vaccinatiegraad in het land is in korte tijd gestegen, ook onder het zorgpersoneel. Maar lang niet iedereen is blij met de wet. In de Franse stad Nice zijn twee ziekenhuismedewerkers in hongerstaking gegaan: Het kabinet in Nederland wil het mogelijk maken om in de zorg vast te leggen wie er gevaccineerd is tegen covid-19. 'Dat wordt geen plicht, maar kan gebruikt worden als dat behulpzaam is en alleen in de zorg', zei minister De Jonge van Volksgezondheid dinsdag op de coronapersconferentie. Coronatoegangsbewijs De minister schreef ook in een brief aan de Kamer over de mogelijkheid om coronatoegangsbewijzen te gebruiken in de zorg. Zorgpersoneel kan met zo'n bewijs aantonen te zijn gevaccineerd of recent te zijn hersteld. Een alternatief zou zijn om iedere dag een coronatest te laten doen. Een echte vaccinatieplicht komt er in Nederland niet, verzekerde Hugo de Jonge dinsdag:
16/09 15u15  Tweede Kamer wil uitzondering coronatoegangsbewijs op terrassenDe Tweede Kamer heeft bezwaren tegen verplichte coronatoegangsbewijzen op terrassen. Coalitiepartijen VVD, D66 en CDA vroegen zich tijdens het Kamerdebat over corona af of er geen uitzondering moet worden gemaakt op de brede inzet van toegangsbewijzen. Ook oppositiepartij PvdA is tegen, bleek eerder al. Reden om op terrassen soepeler te zijn is dat het virus minder snel verspreidt in de buitenlucht dan binnen. Volgens D66-Kamerlid Paternotte leidt de maatregel tot verwarring. 'Je krijgt de discussie waarom het niet hoeft in een park maar wel op het terras.' Onderdeel eruit Partijen willen van het kabinet weten wat de gedachte is achter toegangsbewijzen op terrassen. 'Ik stel voor dat we dat onderdeel eruithalen', zei PvdA-Kamerlid Kuiken. Het kabinet komt later vandaag aan het woord in het debat. In het coronadebat gaat het ook over coronatoegangsbewijzen in het algemeen. Als het aan het kabinet ligt, zijn die 25 september verplicht in onder meer bioscopen, theaters en de horeca (inclusief vooralsnog de terrassen). Bezoekers krijgen een toegangsbewijs als ze volledig zijn gevaccineerd, als ze zijn hersteld van corona of zich negatief hebben laten testen. De verwachting is dat de Kamer vandaag uiteindelijk instemt met het breder inzetten van coronatoegangsbewijzen.
16/09 15u15  Máxima heeft kleine breuk in rechterhandKoningin Máxima heeft afgelopen zomer een ongelukje gehad en ze heeft daarbij een kleine breuk in haar rechterhand opgelopen. Dat bevestigt de Rijksvoorlichtingsdienst na vragen van de NOS. Bij de opening van de nationale supercomputer Snellius in Amsterdam werd de koningin gespot met een gespalkte hand. De RVD zegt niet hoe de koningin de breuk heeft opgelopen, alleen dat het 'om een ongelukje ging'. Een woordvoerder zegt wel dat de koningin na het ongeluk aanhoudende klachten had en dat daarna de breuk is geconstateerd. Ze draagt nu een spalk om haar hand. Volgens een woordvoerder van de RVD is dat nu om rust te houden. Hoe lang ze die spalk moet dragen, is niet bekend. Ook is niet duidelijk hoeveel last ze van de breuk heeft.
16/09 15u15  Vier verdachten aangehouden voor aanslagplannen Duitse synagogeIn Hagen, bij Dortmund, zijn vier mensen aangehouden die mogelijk een aanslag wilden plegen op een synagoge in de Duitse stad. Een van de verdachten is een 16-jarige jongen met een Syrische achtergrond, van de andere drie is de achtergrond nog niet bekend. De jongen zou in chatberichten hebben gezegd dat hij een bomaanslag op het joodse gebedshuis had gepland. Die zou moeten plaatsvinden op Jom Kipoer, de belangrijkste feestdag van het jodendom die sinds gisteravond wordt gevierd. De politie zegt dat bij doorzoeking van het huis van de tiener vanochtend ook drie anderen zijn aangehouden. Verschillende media melden dat de jongen bij zijn vader woonde. Eerdere aanslag op Jom Kipoer Gisteravond waren er veel agenten op de been bij de synagoge, nadat er informatie bij de politie was binnengekomen dat er mogelijk een aanslag ophanden was. Nadat het gebouw en de omgeving uitvoerig waren doorzocht en er geen explosieven waren gevonden, was het gevaar geweken. Wel was het de joodse gemeenschap in Hagen onmogelijk gemaakt om Jom Kipoer te vieren. Twee jaar geleden probeerde een rechtsextremistische Duitse terrorist op deze feestdag een bloedbad aan te richten in een synagoge in het Oost-Duitse Halle. Dat mislukte, maar hij schoot op straat en in een dönerzaak wel twee willekeurige mensen dood.
16/09 15u15  Elektriciteitsnet komende jaren vol in Amsterdam en andere delen van Noord-HollandHet elektriciteitsnetwerk van Liander is vol in een groot deel van Noord-Holland. Dat betekent dat er de komende vier jaar geen nieuwe supermarkten en grote bedrijven kunnen worden aangesloten in het gebied. In Amsterdam kan de wachttijd oplopen tot zes jaar. In onder meer Alkmaar, Schagen, Bergen en Castricum is de maximale capaciteit bereikt. Het probleem speelt in dertien gemeenten en de netbeheerder verwacht dat dat binnenkort nog toeneemt. Dat zou komen door onder meer de groeiende economie en de digitalisering van de samenleving. Niet alleen voor nieuwe grootverbruikers levert het volle netwerk problemen op. Ook kunnen bestaande bedrijven voorlopig niet uitbreiden. Liander verwacht dat het netwerk pas in 2025 voldoende is uitgebreid voor nieuwe aanvragen. Oplossingen De provincie Noord-Holland zegt samen met de netbeheerder te werken aan oplossingen. Op die manier moet worden voorkomen dat in nieuwbouwwijken geen scholen of supermarkten kunnen worden aangesloten op het net, schrijft NH Nieuws. Onder meer tussen Beverwijk en Oterleek worden versneld extra elektriciteitsleidingen aangelegd. Daarnaast wil de provincie een mbo-campus opzetten waar technisch personeel kan worden opgeleid en investeren in waterstof- en warmtenetten. Liander wil afspraken maken met grote elektriciteitsafnemers in de gebieden met capaciteitsproblemen. Zo kunnen bedrijven bijvoorbeeld op bepaalde momenten minder stroom afnemen zodat er ruimte ontstaat voor anderen. Bedrijven en organisaties die daaraan willen meewerken, krijgen daar een vergoeding voor. Meer plekken Het stroomnetwerk in Nederland dreigt op meer plekken in Nederland vast te lopen. Recent luidde netbeheerder Alliander nog de noodklok. Volgens het bedrijf is de vraag naar stroom op steeds meer plekken te groot. Tegelijkertijd is het aanbod van zonnestroom soms juist weer te hoog om afgevoerd te kunnen worden. Het bedrijf pleit onder meer voor het subsidiëren van projecten die zich richten op de opslag van energie in batterijen.
16/09 14u15  Frankrijk schorst 3000 zorgmedewerkers die vaccinatieplicht niet nakomenIn Frankrijk zijn 3000 zorgmedewerkers geschorst die zich niet hebben laten inenten tegen het coronavirus. Minister van Volksgezondheid Véran benadrukt in de media dat de continuïteit van de zorg gewaarborgd blijft, ondanks de schorsingen. 'We hebben het over 2,7 miljoen werknemers en veel schorsingen zijn tijdelijk.' Volgens hem zijn de meeste schorsingen uitgedeeld aan ondersteunend personeel en geldt maar een klein deel ervan voor 'witte jassen'. De zorgminister zei ook dat een groot deel van de medewerkers zich alsnog heeft laten vaccineren. Het aantal mensen in de zorg dat ontslag heeft genomen door het instellen van de vaccinatieplicht schat de minister op enkele tientallen. In Nederland geen plicht Zorgpersoneel in Frankrijk had tot 15 september om zich te laten vaccineren. In de coronawet die eind juli werd aangenomen zijn verschillende sancties opgenomen voor personeel dat geen vaccin wil nemen en een daarvan is schorsing. Volgens de regering is de wet een groot succes. De vaccinatiegraad in het land is in korte tijd gestegen, ook onder het zorgpersoneel. Het kabinet in Nederland wil het mogelijk maken om in de zorg vast te leggen wie er gevaccineerd is tegen covid-19. 'Dat wordt geen plicht, maar kan gebruikt worden als dat behulpzaam is en alleen in de zorg', zei minister De Jonge van Volksgezondheid dinsdag op de coronapersconferentie. Coronatoegangsbewijs De minister schreef ook in een brief aan de Kamer over de mogelijkheid om coronatoegangsbewijzen te gebruiken in de zorg. Zorgpersoneel kan met zo'n bewijs aantonen te zijn gevaccineerd of recent te zijn hersteld. Een alternatief zou zijn om iedere dag een coronatest te laten doen. Een echte vaccinatieplicht komt er in Nederland niet, verzekerde Hugo de Jonge dinsdag:
16/09 14u15  Arriva mag met nachttreinen op Schiphol gaan rijdenArriva mag drie nieuwe treindiensten verzorgen in Nederland. Dat blijkt uit een beoordeling van de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Arriva wil met nachttreinen van Groningen en Maastricht naar Schiphol rijden. Ook wil de vervoerder op werkdagen in de ochtend een rechtstreekse treinverbinding tussen Amersfoort en Zutphen verzorgen. Arriva wil de nachttreinen vanaf 2023 laten rijden in de nacht van vrijdag op zaterdag. De trein vanuit Groningen zou om 01.00 uur moeten vertrekken, die uit Maastricht om 02.00 uur. Binnen respectievelijk 2,5 en 2 uur zouden ze dan op Schiphol moeten arriveren. Onderweg stoppen ze op de grotere stations. Op dit moment rijden er 's nachts geen treinen over deze routes naar Schiphol. Geen schade voor de NS Het is de eerste keer dat de ACM akkoord moet geven voor het uitbaten van dergelijke treindiensten. Overdag rijden de Nederlandse Spoorwegen over deze routes, als onderdeel van de zogenoemde hoofdrailconcessie. Nieuwe Europese regels maken het mogelijk dat ook andere vervoerders over hetzelfde spoor rijden, mits dat geen negatieve gevolgen heeft voor de NS. Volgens de ACM is daar nu geen sprake van. Uit onderzoek blijkt dat de winst van de Nederlandse Spoorwegen slechts met 0,03 procent zou dalen, als de treinen van Arriva gaan rijden. Ook het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat is positief over de plannen van Arriva. Dat de ACM de plannen van Arriva goedkeurt, betekent nog niet dat de treinen vanaf 2023 definitief gaan rijden. Spoorbeheerder ProRail, moet nog onderzoeken of er rond de beoogde tijdstippen genoeg capaciteit op het spoor is. Voor de nachttreinen lijkt dat slechts een formaliteit, omdat rond de beoogde vertrektijden nauwelijks treinen rijden over het Nederlandse spoor.
16/09 13u15  Rechter Indonesië: president moet veel meer doen tegen luchtvervuiling JakartaDe Indonesische president Joko Widodo, drie ministers en drie regionale bestuurders moeten veel harder optreden tegen de enorme luchtvervuiling in Jakarta. Dat heeft een rechtbank bepaald in een zaak die twee jaar geleden was aangespannen door 32 inwoners van de Indonesische hoofdstad. De rechtbank draagt de zeven op om erop toe te zien dat de normen voor de luchtkwaliteit veel strenger worden, ten bate van de volksgezondheid en het milieu. De minister van Volksgezondheid en de gouverneur van Jakarta moeten bedenken hoe zij gaan controleren of die normen ook echt worden nageleefd. De rechters vinden de beschuldiging dat Widodo en de anderen op dit gebied de mensenrechten hebben geschonden, niet gegrond. Wel moet de overheid nog andere maatregelen nemen, zoals het invoeren van een keuring voor oudere voertuigen. Veel mensen in Jakarta hebben een brommer of motor die al jaren in gebruik is en het verkeer staat er van 's morgens vroeg tot 's avonds laat op veel plekken muurvast. Miljoenen ziektegevallen In de agglomeratie van Jakarta wonen ruim 30 miljoen mensen, van wie zo'n 10 miljoen in de eigenlijke stad. De lucht is er zwaar verontreinigd, vooral door het wegverkeer, de industrie en energiecentrales die op kolen draaien. Het fijnstofgehalte in de lucht is er zeer hoog. Dat leidde vorig jaar volgens officiële cijfers tot 5,5 miljoen ziektegevallen die rechtstreeks verband houden met de luchtverontreiniging. Zinloze acties Oorspronkelijk zou de rechtbank in mei uitspraak doen, maar dat werd verschillende keren uitgesteld. Het was niet meteen duidelijk of de regering in hoger beroep gaat, maar de gouverneur van Jakarta twitterde dat hij daarvan afziet en dat hij bereid is om gehoor te geven aan de rechterlijke uitspraak. Een advocaat van de burgers die de zaak hadden aangespannen zei dat hij hoopt dat Widodo en de zijnen nu snel werk maken van de strijd tegen de luchtvervuiling, 'in plaats van zinloze acties te ondernemen zoals het aanvechten van de uitspraak in hoger beroep.'
16/09 13u15  Neushoornvrouwtje verdronken in Emmen bij kennismaking met nieuw mannetjeEen neushoornvrouwtje van Wildlands Adventure Zoo in Emmen is vanochtend overleden als gevolg van een kennismaking met een mannetje. Het vrouwtje verdronk na een val in een waterpoel. De neushoornman Limpopo werd vanochtend vroeg losgelaten in het verblijf op het park. Het idee was dat hij op zijn gemak kennis zou maken met de zussen Elena en Zahra. De twee vrouwtjes werden meteen onrustig en sloegen op de vlucht. Het mannetje zette daarop de achtervolging in. Neushoorn Elena liep in haar vlucht naar een waterpoel en gleed uit. Waarschijnlijk omdat ze moe was van het rennen, schrijft RTV Drenthe. Het vrouwtje kwam op haar zij terecht en kon niet zelfstandig overeind komen. De verzorgers konden haar pas te hulp schieten toen Limpopo was weggelokt, maar toen was het al te laat. De neushoornman kwam naar Emmen in verband met het fokprogramma van het dierenpark. Het is de eerste keer dat er een dier overlijdt tijdens zo'n kennismaking. Het team van Wildlands is erg geschrokken. Het is nog niet duidelijk wat de gevolgen van het incident zijn voor de verdere verloop van het fokprogramma.
16/09 13u15  Recordaantal drugsuithalers in Rotterdamse haven, OM wil snel nieuwe wetHet Openbaar Ministerie maakt zich ernstige zorgen over het toenemende aantal 'uithalers' in de Rotterdamse haven. Dat zijn vaak jonge criminelen die het haventerrein op gaan om drugs uit zeecontainers te halen. Dit jaar zijn er al 325 aanhoudingen gedaan, een stuk meer dan de 281 aanhoudingen in heel 2020. Het OM wil nu dat de Eerste Kamer vaart maakt met het behandelen van een nieuwe wet die bestraffen makkelijker maakt. 'De problematiek wordt steeds groter', zegt een woordvoerder van het Rotterdamse OM. 'Alleen deze maand zijn er al 110 aanhoudingen verricht.' Maar het straffen van die uithalers blijkt lastig: van die 110 zitten er nog slechts 15 vast. 'We moeten bewijzen dat ze op het haventerrein zijn om drugs uit containers te halen. Dan kunnen we ze aanklagen voor het overtreden van de Opiumwet. Maar die connectie is vaak moeilijk aan te tonen.' Hachelijke situaties De toenemende hoeveelheid uithalers leidt regelmatig tot hachelijke situaties, zegt Koen Keehnen, die lange tijd op containerterminals werkte in de haven en nu voorzitter is van de sector Havens van vakbond FNV. 'Het aantreffen van insluipers, ontruimingen van het personeel, zwaarbewapende arrestatieteams op de terminals. Noem maar op.' Maandag nog werden er negen personen uit een container in het havengebied gehaald. Volgens de politie waren dat ook uithalers. Ze hadden ademhalingsproblemen en belden 112. Vaak alleen boete Keehnen merkte eerder al dat bestraffen lastig blijkt: 'Wij troffen er eentje aan op een plek waar hij niet thuis hoorde, maar die verklaarde vervolgens dat hij enkel wilde solliciteren bij ons bedrijf. De volgende dag stond hij weer buiten.' Zonder hard bewijs kan aan deze uithalers nu alleen een boete worden opgelegd voor het betreden van een verboden terrein. Dat moet snel veranderen, vindt het OM. Er ligt inmiddels een wetsvoorstel bij de Eerste Kamer dat het onbevoegd aanwezig zijn op de terminals van de haven strafbaar maakt. 'Het is van groot belang dat deze wetswijziging met spoed behandeld wordt in de Eerste Kamer en dat de wet er snel komt, om de golf aan uithalers effectiever aan te kunnen pakken.' Veiligheid havenpersoneel Keehnen maakt zich zorgen over de veiligheid van het havenpersoneel. 'Er worden schroevendraaiers en dat soort materieel bij insluipers gevonden', vertelt hij. 'Dat kun je natuurlijk als steekwapen gebruiken. Je weet nooit hoe wanhopig die jongens zijn.' Als het nieuwe wetsartikel (138aa sr) wordt ingevoerd, kan de rechter maximaal een jaar gevangenisstraf opleggen aan iedereen die zich zonder goede reden rond de containers begeeft. 'En bij zwaardere omstandigheden, zoals het gebruik van valse passen of misleiding van de bewaking, kan die straf worden verhoogd', zegt het OM. Ook wil het OM uithalers via het snelrecht afdoen.
16/09 13u15  Ilja Leonard Pfeijffer schrijft het Boekenweekgeschenk 2022'Twee kanonnen. Een droomduo'. De Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) is blij met Ilja Leonard Pfeijffer en Marieke Lucas Rijneveld als Boekenweekauteurs 2022. Pfeijffer schrijft het Boekenweekgeschenk, Rijneveld het Boekenweekessay. Het thema van de boekenweek is volgend jaar 'de eerste liefde'. 'Een eervolle taak,' zo noemt Ilja Leonard Pfeijffer het schrijven van het Boekenweekgeschenk. 'Ik heb mijn andere werkzaamheden opzij gezet. Dit is een hoofdzaak, geen bijzaak.' Dat geldt ook voor Marieke Lucas Rijneveld. 'Ik ben direct begonnen. Het is zo'n mooi thema. Liefde heeft zoveel verschijningen, het is echt een feest om hierover te mogen schrijven.' Thema van de Boekenweek 2022 is 'de eerste liefde'. Pfeijffer (53) is dichter, romancier en classicus. Hij schreef onder meer de romans Grand Hotel Europa en La Superba. Rijneveld (30) won met De avond is ongemak vorig jaar de Booker International Prize. 'Het wordt een Boekenweek waar je niet omheen kunt,' zegt CPNB-directeur Eveline Aendekerk. 'Dat is hard nodig, want de fysieke boekenwinkels verkeren nog steeds in zwaar weer. De coronacrisis heeft meer mensen aan het lezen gebracht, maar veel boeken worden online gekocht. Om die reden hebben we gekozen voor deze twee, zodat ze hopelijk lange rijen veroorzaken bij de boekhandels.' Volgens het CPNB hebben de uitgaves van dit jaar (geschreven door Hanna Bervoets en Roxane van Iperen) ook geholpen bij de verkoop in fysieke winkels. Meer dan de helft van alle omzet kwam uit fysieke verkooppunten. De rest van het jaar was dat 35 procent, mede door de strenge lockdown in het begin van het jaar. Lezers krijgen het Boekenweekgeschenk gratis bij de aanschaf van een Nederlandstalig boek van minimaal 15 euro. Het Boekenweekessay is voor 3,75 euro verkrijgbaar. De Boekenweek 2022 is van 5 tot en met 13 maart 2022.
16/09 13u15  Friese politie schiet 28-jarige man dood die op agenten inreedIn het Friese dorp Boelenslaan heeft de politie een automobilist neergeschoten die op agenten was ingereden. De 28-jarige bestuurder uit de gemeente Achtkarspelen is ter plaatse aan zijn verwondingen overleden. Voorafgaand aan het incident wilden de agenten de man controleren. Hij weigerde te stoppen en sloeg op de vlucht, achtervolgd door de politie. Hij stopte in Boelenslaan, bij Drachten. Daar probeerden de agenten hem te benaderen, waarop hij op hen inreed. Waarom de man op de vlucht sloeg en op de agenten inreed, is niet duidelijk. 'De collega's voelden zich genoodzaakt om te schieten', zegt een woordvoerder van Politie Noord-Nederland in het NOS Radio 1 Journaal. Hij wil niet zeggen wat de aanleiding was om de man te controleren. De politie heeft op de plaats delict onderzoek gedaan. De Rijksrecherche zal de zaak verder onderzoeken onderzoeken. De betrokken agenten zijn ongedeerd. Wel zijn enkele politiewagens beschadigd, meldt Omrop Fryslân.
16/09 12u15  Kamer wil Tata met geld steunen bij aangekondigde ombouw naar waterstofDe Tweede Kamer is bereid financiële steun te geven voor het plan van staalfabrikant Tata Steel om de productie in IJmuiden te verduurzamen. Een ruime meerderheid roept het kabinet op om per direct steunopties uit te werken. Ook het nemen van een belang in het bedrijf wordt niet uitgesloten. Voorwaarde is wel dat het geld niet mag weglekken naar de aandeelhouder in India. Gisteren maakte de directie van Tata Steel Nederland bekend te gaan stoppen met het gebruik van steenkolen bij de productie van staal, waardoor de uitstoot van fijnstof en CO2 verminderd wordt. In eerste instantie wil het bedrijf overstappen op aardgas en uiteindelijk op groene waterstof. In 2030 moeten de steenkolen niet meer nodig zijn. Goede stap 'Er is gisteren iets groots gebeurd', zei PvdA-Kamerlid Thijssen. Ook andere partijen toonden zich enthousiast. Een eerder plan om de CO2-uitstoot te verminderen door het op te slaan onder de Noordzee is van de baan. 'Een goede stap in de juiste richting', vond Kamerlid Erkens van de VVD. 'Maar dat kan Tata niet alleen.' Het is volgens hem aan de overheid om de juiste randvoorwaarden te creëren voor de verduurzaming en de plannen ook financieel te steunen. Daar moet ook de Europese Unie bij betrokken worden. Verschillende partijen wezen erop dat eerdere subsidies aan Tata nog wel eens weglekten naar het moederbedrijf in India, maar dat mag in dit geval niet gebeuren. Demissionair minister Blok van Economische Zaken heeft geen bezwaar tegen het uitwerken van steunopties, maar zei wel huiverig te zijn voor het nemen van een overheidsbelang in het concern. 'De geschiedenis van overheidsbelangen in staalfabrieken is nogal een tranendal', zei hij. Kooks 2 Kamerleden vroegen ook aandacht voor het meest vervuilende onderdeel van het bedrijf in IJmuiden, de Kooks-2 fabriek, waar steenkolen worden omgezet in cokes, de brandstof voor de hoogovens. Partijen als GroenLinks, SP en Partij voor de Dieren vinden dat die fabriek zo snel mogelijk gesloten moet worden en dat Tata de cokes maar moet gaan inkopen. Een meerderheid vindt dat de gezondheidssituatie voor de omwonenden in ieder geval zo snel mogelijk verbeterd moet worden. 'Als dat betekent dat de Kooks 2-fabriek moet sluiten, dan is dat zo', zei D66'er Boucke. Maar hij wil van het kabinet eerst horen of er alternatieven zijn om de gezondheidsrisico's te verminderen.
16/09 12u15  Kabinet trekt extra geld uit voor digitaliseringHet kabinet wil extra geld uittrekken om te investeren in de technologie- en chipsector. Haagse bronnen bevestigen een bericht uit De Telegraaf dat het dit jaar gaat om een bedrag van zo'n 300 miljoen euro. De details worden op Prinsjesdag bekendgemaakt. Een woordvoerder van demissionair staatssecretaris Keijzer wil niet ingaan op bedragen, maar zegt wel dat het kabinet 'de trein niet wil missen en niet te laat wil zijn'. De Europese Unie heeft een aantal projecten op het gebied van digitalisering vastgesteld die door lidstaten mogen worden gefinancierd zonder dat sprake is van staatssteun. De Tweede Kamer riep het kabinet eerder deze zomer op zich in te spannen om 'het momentum niet voorbij te laten gaan' en Keijzer is daar dus positief over. De nationale overheid mag 'goedgekeurde' projecten tot maximaal 100 procent financieren. Binnen die projecten werken bedrijven, instellingen, EU-lidstaten en de Europese Commissie samen om 'maatschappelijke uitdagingen op te pakken die de markt niet alleen kan oplossen'. Door af te wijken van de regels voor staatssteun wil de EU voorkomen dat lidstaten in de technologie- en chipsector te afhankelijk worden van landen als China en de Verenigde Staten.
16/09 12u15  Theo Bovens (CDA) benoemd tot waarnemend burgemeester EnschedeTheo Bovens (CDA) volgt tijdelijk Onno van Veldhuizen (D66) op als burgemeester van Enschede. Bovens was hiervoor tien jaar commissaris van de koning in Limburg en negen jaar wethouder in Maastricht. Een halfjaar geleden stapte hij op als gouverneur in Limburg vanwege aanhoudende integriteitskwesties. 'Als Limburger heeft hij feeling met Twente', schrijft de provincie Overijssel. 'Hij was namens de grensprovincies verantwoordelijk voor de contacten met Noordrijn-Westfalen en andere Duitse partners. Mede vanuit die rol kent hij Enschede en de Duitse buren goed.' Ook commissaris van de koning Andries Heidema van Overijssel staat achter de benoeming, schrijft RTV Oost. 'Ik denk dat Theo Bovens met al zijn ervaring en bestuurlijke deskundigheid de komende maanden van betekenis kan zijn voor het bestuur van de gemeente Enschede. Ik ben blij dat hij direct aan de slag kan en fulltime beschikbaar is.' Integriteitskwesties Tot april dit jaar was Bovens gouverneur in Limburg. Toen stapte hij in navolging van de rest van het college van Gedeputeerde Staten van Limburg op na aanhoudende integriteitskwesties. Oud-gedeputeerde Herman Vrehen (CDA) werd ervan beschuldigd met provinciaal subsidiegeld opdrachten te hebben doorgesluisd naar zijn eigen werkmaatschappijen. Hoewel Bovens ontkende dat hij in een vroeg stadium op de hoogte was van de situatie, diende de PVV een motie van wantrouwen in. Voordat het tot een stemming kwam, stapte de gouverneur op. Er lopen meerdere onderzoeken naar de kwestie, onder meer in opdracht van de provincie en de Limburgse tak van het CDA. Zestien kandidaten Bovens begint op zaterdag 2 oktober. Van Veldhuizen neemt de dag ervoor na zes jaar afscheid als burgemeester van Enschede. Hij gaat aan de slag bij de Raad van State. Enschede zoekt nog een nieuwe burgemeester, die in februari 2022 moet beginnen. Zestien mensen hebben gesolliciteerd op de functie.
16/09 11u15  Shell bouwt fabriek voor biobrandstof in PernisOlie- en gasbedrijf Shell gaat naar eigen zeggen een van de grootste biobrandstoffenfabrieken van Europa bouwen. Die fabriek met een capaciteit van 820.000 ton per jaar komt op het terrein van Shell Pernis in Rotterdam. Volgens het bedrijf kan met de hoeveelheid hernieuwbare diesel van die fabriek de CO2-uitstoot met zo'n 2,8 miljoen ton per jaar worden verminderd. Shell vergelijkt dat met het weghalen van ruim 1 miljoen middelgrote Europese dieselauto's. De CO2-uitstoot wordt afgevangen en opgeslagen in een leeg gasveld onder de Noordzee, ook wel bekend als het Porthos-Project. Eerder werd bekend dat de overheid zo'n 2 miljard euro subsidie daarvoor beschikbaar stelt aan vier bedrijven, waaronder Shell. 'De aankondiging vormt een belangrijk onderdeel van de transformatie van een van onze grootste raffinaderijen tot een energie- en chemiepark', zegt Huibert Vigeveno, directeur van Shell raffinaderijen en tankstations. Honderden miljoenen dollar Met de bouw wil Shell de productie van traditionele brandstoffen verminderen. In plaats daarvan wil het bedrijf meer koolstofarme brandstoffen leveren, zoals waterstof en biobrandstoffen voor wegvervoer en luchtvaart. Het duurzame energiepark gaat Energy and Chemicals Park Rotterdam heten. 'Het gaat om een investering van honderden miljoenen dollar per jaar gedurende de bouw en het project creëert honderden banen', zegt Marjan van Loon, president-directeur van Shell Nederland. Shell heeft voor de Rotterdamse biobrandstoffenfabriek een technologie ontwikkeld waardoor de installatie koolstofarme brandstoffen maakt uit afval, zoals gebruikt frituurvet, dierlijk vet en andere industriële en agrarische restproducten.
16/09 11u15  Heerlenaar alsnog veroordeeld tot cel voor bedreiging OmtzigtDe 27-jarige Danny V. uit Heerlen is in hoger beroep alsnog veroordeeld tot vier maanden gevangenisstraf, waarvan twee voorwaardelijk, voor het bedreigen van Tweede Kamerlid Omtzigt. De man bedreigde Omtzigt op 20 augustus vorig jaar na een demonstratie op Het Plein in Den Haag. Tijdens die betoging keerde een grote groep mensen zich tegen de politie. Onder meer op de Lange Vijverberg tegenover het Torentje waren confrontaties tussen de politie en de demonstranten. Later op de dag zag de veroordeelde het Kamerlid lopen op straat en hij sprak hem op luide toon aan. Hij ging recht voor hem staan en schold hem uit. Toen de politicus wegliep, uitte V. een doodsbedreiging. Omtzigt hoorde pas de volgende dag via sociale media dat de verdachte 'Ik zal je doodslaan' had geroepen. Op sociale media doken vrij snel beelden op van de bedreiging: Danny V. werd in november vorig jaar door de rechtbank vrijgesproken van bedreiging omdat Omtzigt de bedreiging niet had gehoord. Hij werd toen wel veroordeeld voor poging tot bedreiging. Daarvoor kreeg hij een voorwaardelijke celstraf van vier maanden, waarna het OM in hoger beroep ging. Het OM had bij het hof in Den Haag vier maanden gevangenisstraf geëist, waarvan een maand voorwaardelijk. Het hof maakte er twee maanden voorwaardelijk van, vanwege V.'s persoonlijke omstandigheden.
16/09 10u15  Ruud de Wild 'voelt zich beter dan ooit' en keert terug op de radioNa een afwezigheid van ruim zes maanden keert Ruud de Wild begin volgende maand terug op NPO Radio 2. De dj werd de afgelopen tijd behandeld voor darmkanker, waarvoor hij een aantal keer werd geopereerd. 'Al vind ik het nog doodeng om te zeggen, maar ik ben beter', schrijft De Wild op Instagram. 'Zin weer in het leven.' Twee weken geleden liet vriendin Olcay Gulsen al weten dat De Wild 'helemaal kankervrij' is. Het afgelopen half jaar werd De Wild op NPO Radio 2 vervangen door Eddy Keur. De Wild kan niet wachten om zijn middagprogramma weer te presenteren. 'Ik voel me beter dan ooit. Maandag 4 oktober ben ik weer te horen en alleen al van dit vooruitzicht krijg ik heel veel energie. Het is tijd om weer mooie dingen te maken!'
16/09 10u15  Luchtvaartmaatschappijen woedend over coronanaheffing van SchipholSchiphol wil een naheffing opleggen aan luchtvaartmaatschappijen vanwege de coronacrisis. Maatschappijen, zoals KLM, zijn daar kwaad over en overwegen juridische stappen om die heffing te voorkomen. Ze waarschuwen voor hogere ticketprijzen als Schiphol de plannen doorvoert. Het gaat om een naheffing van zo'n 380 miljoen euro, schrijft het FD. Schiphol bevestigt dat er gesproken wordt over verhoging van de havengelden. Dat is het geld dat luchtvaartmaatschappijen betalen voor het gebruik van de luchthaven. Volgens de krant gaat het om een verhoging van 40 procent, die vanaf 2023 in drie stappen wordt ingevoerd. De grootste betaler van die heffing wordt KLM, de grootste gebruiker van de luchthaven. Juridische stappen Schiphol heeft sinds de coronacrisis een verlies geleden van 721 miljoen euro. Het kabinet heeft eerder toestemming gegeven om vanaf 2023 een deel van die verliezen te verrekenen met luchtvaartmaatschappijen. Die zijn daar fel tegen. 'Ze laten ons betalen voor diensten die ze niet geleverd hebben', zegt Marnix Fruitema van Barin, de belangenorganisatie van luchtvaartmaatschappijen, in het FD. 'Is dit geen misbruik van je positie als monopolist?' Barin overweegt juridische stappen om de coronaheffing te voorkomen. Bij de maatschappijen is er ook onvrede, omdat Schiphol meer kosten maakt voor de aanleg van een nieuwe pier. Die had al anderhalf jaar open moeten zijn, maar de bouw is uitgesteld en de kosten lopen op. Voor die bouwkosten komt er een aparte verhoging van de havengelden aan.
16/09 10u15  Lhbti+-leerlingen vaker dan hetero's gepest door lerarenLhbti+-leerlingen zijn vaker doelwit van pesterijen door leraren en ander schoolpersoneel dan hetero-leerlingen. Ook worden ze vaker lastiggevallen op plekken waar geen toezicht is, zoals toiletten, kleedkamers, parkeergarages of thuis. Verder voelen deze leerlingen zich minder vrij om dit soort incidenten te melden aan leraren of ouders en zijn ze eerder geneigd om naar de politie of bijvoorbeeld de conciërge te stappen. Dat zijn de uitkomsten van een groot onderzoek onder bijna 30.000 leerlingen, gemiddeld 14 jaar oud, van 136 middelbare scholen in Nederland. Zij hebben anoniem een enquête ingevuld. Een op de zes geeft aan op hetzelfde geslacht te vallen of zich niet thuis te voelen in het eigen lichaam. Van de heterojongeren zegt 13 procent te worden gepest. Onder lhbti+'ers is dat ongeveer een kwart tot een derde. Van de gepeste jongeren zegt 14 procent van de hetero's dat het pestgedrag van leraren komt, tegenover 24 procent van de lhbti+-leerlingen. Meer acceptatie, maar ook meer polarisatie De resultaten zijn al in juni door onderzoekers Tessa Kaufman (Universiteit Utrecht) en Laura Baams (Rijksuniversiteit Groningen) gepubliceerd in het vakblad Journal of Adolescent Health, maar ze worden vandaag pas breder naar buiten gebracht, schrijft Trouw. De data zijn verzameld tussen 2016 en 2018, maar Kaufman spreekt in de krant het vermoeden uit dat de onderzoeksgegevens niet zijn verouderd, ook al wordt er nu meer en anders over gender gesproken. 'Door het genderdebat is er aan de ene kant meer acceptatie, maar ook meer polarisatie. Dus ik denk niet dat dit probleem ondertussen al is opgelost.' Onhandige opmerkingen Ook valt op dat ouders en leraren minder vaak iets doen met de klachten van lhbti+-leerlingen over pesten of lastigvallen dan met die van hetero-jongeren. Een verklaring daarvoor hebben de onderzoekers op basis van deze kwantitatieve gegevens niet. Kaufman denkt dat er bij de oudere generatie leraren minder begrip kan zijn voor lhbti+'ers. Dat zou kunnen leiden tot pestgedrag, of op zijn minst gedrag dat door leerlingen zo wordt ervaren. Het pesten loopt uiteen van onhandige opmerkingen ('Ik geef jou maar een roze mapje dan') tot fysiek geweld. Dat laatste komt vaker voor bij ander schoolpersoneel dan bij leraren. Volgens Kaufman is het belangrijk om de omstandigheden waaronder jongeren worden gepest of lastiggevallen nader te onderzoeken, omdat dat handvatten kan opleveren om pesten tegen te gaan. De uitkomsten zijn ook aanleiding om te kijken naar hoe er meer aandacht kan zijn voor leraren in anti-pestprogramma's op scholen, zeggen de onderzoekers. Triest en schokkend 'Onbegrijpelijk dat docenten ook pesten, zij zouden juist een voorbeeld moeten zijn', reageert de belangenorganisatie voor lhbti+'ers COC in Trouw. Een woordvoerder noemt de onderzoeksuitkomsten 'triest en schokkend.' De VO-raad, die de middelbare scholen vertegenwoordigt, zegt het beeld dat leraren vaker lhbti+'ers pesten niet te kennen. 'Maar als dit uit het onderzoek komt is dat natuurlijk zorgwekkend.'
16/09 09u15  Tientallen kogelhulzen in Rotterdam-West aangetroffen na schietpartijIn Rotterdam-West zijn over een strook van zo'n honderd meter tientallen kogelhulzen aangetroffen. De politie vond ze vannacht na een melding van een schietincident op de Abraham Stolkweg. Volgens de politie zijn er geen sporen van slachtoffers. Wat er precies is gebeurd en wie de schutters zijn, is niet bekend. Er wordt al uren onderzoek gedaan. 'Vooralsnog kunnen we er nog niets over zeggen', zegt een woordvoerder. 'We krijgen later een update van de recherche met hopelijk meer informatie.' Gegil De regionale omroep Rijnmond meldt dat er mogelijk een achtervolging aan de schietpartij is voorafgegaan. Omwonenden zeggen tegen de omroep dat ze gegil hebben gehoord. De hulzen liggen tussen een moskee en een spoorbrug iets verderop. Onder de brug liggen de meeste hulzen. Volgens Rijnmond gaat het om kogelhulzen van zowel handwapens als semi-automatische vuurwapens. De politie heeft dat nog niet bevestigd.
16/09 08u15  Macron: leider Islamitische Staat in Sahara gedoodFranse troepen hebben de leider van Islamitische Staat in de Sahara gedood. Dat heeft de Franse president Macron op Twitter gemeld. Hij noemt het uitschakelen van Adnan Abou Walid al-Sahraoui 'een groot succes in onze strijd tegen terroristische groeperingen in de Sahel'. De Sahel ligt in het zuiden van de Sahara-woestijn. Macron geeft geen details over de operatie. Het is niet duidelijk waar al-Sahraoui is uitgeschakeld, maar IS is in de regio vooral actief in het grensgebied van Mali en Niger. Gerucht over zijn dood Al-Sahraoui had de verantwoordelijkheid opgeëist voor een aanval in 2017 in Niger waarbij onder anderen vier Amerikaanse militairen omkwamen. Zijn groep heeft ook buitenlanders ontvoerd in de Sahel en houdt vermoedelijk nog steeds de Amerikaan Jeffrey Woodke vast, die in 2016 uit zijn huis in Niger werd ontvoerd. Het gerucht van de dood van de IS-leider ging al weken rond, maar werd nooit bevestigd door de lokale autoriteiten. Frankrijk is sinds 2013 met militairen in het gebied aanwezig in de strijd tegen terrorisme. 'De natie denkt aan al haar helden die stierven voor Frankrijk in de Sahel, aan de nabestaanden, aan al haar gewonden', twitterde Macron. 'Hun offer is niet tevergeefs.' In juni kondigde Macron het vertrek van Franse militairen uit het gebied aan. De militaire operatie zal vervangen worden door een 'bredere, internationale missie', zei hij toen.
16/09 08u15  Utrecht wil jongeren helpen de verlokkingen van cocaïnehandel te weerstaanUtrecht komt met een meerjarenplan om jongeren te behoeden voor drugscriminaliteit. Onderzoek wijst uit dat in de stad relatief veel jongeren in de cocaïnehandel zitten. Met het plan wil Utrecht proberen om jongeren die al in de criminaliteit zitten, uit dat milieu te trekken. De gemeente probeert al langer te voorkomen dat jongeren afglijden, maar zegt dat meer actie noodzakelijk is. Daarom neemt Utrecht de komende jaren meer preventieve maatregelen, komen er initiatieven om jongeren aan eerlijk werk te helpen en begint de gemeente met proeven zoals wijkrechtspraak. Tegelijkertijd gaat de politie criminele jongeren dichter op de huid zitten en er komen meer controles, bijvoorbeeld op het witwassen van drugsgeld. Gewone verkopers Op straat leeft volgens de gemeente onder een deel van de jongeren het idee dat drugsdealers gewone verkopers zijn, die een product bieden waar de klant behoefte aan heeft. 'Het is zorgelijk wanneer het beeld ontstaat dat criminaliteit normaal is', schrijft burgemeester Sharon Dijksma in het plan, dat vandaag wordt gepresenteerd. Sommige jongeren kiezen bewust voor het snelle geld, anderen worden misleid en gemanipuleerd om mee te doen aan criminele activiteiten. Vooral jongeren met een licht verstandelijke beperking zijn extra kwetsbaar om geronseld te worden. 150 criminele netwerken Om te kunnen bepalen welke maatregelen de komende jaren nodig zijn, heeft Utrecht in kaart gebracht hoe groot de problemen met 'ondermijnende criminaliteit' nu echt zijn. De stad blijkt een voorname rol te spelen in de Nederlandse cocaïnehandel. Uit politiegegevens blijkt dat er zo'n 150 criminele groepen actief zijn in de regio, waarvan 50 in de stad zelf. Ongeveer de helft daarvan houdt zich bezig met cocaïnehandel. Het aantal meerderjarige verdachten van drugshandel is de laatste jaren verdubbeld, naar 130 in het afgelopen jaar. Ook het aantal minderjarige verdachten van drugshandel nam toe. In 2016 waren er nog zeven verdenkingen tegen dealende tieners, vorig jaar waren dat er 30. Dat is relatief het hoogste aantal van alle grote steden. De drugscriminaliteit brengt heftig geweld met zich mee, constateert de gemeente. Sinds 2019 zijn dertien panden beschoten, waaronder een advocatenkantoor. Zes keer werd ergens een handgranaat voor de deur gelegd. Daarnaast zijn ook in Utrecht liquidaties gepleegd. De groep rond Ridouan Taghi, afkomstig uit Utrecht en omgeving, staat op dit moment terecht voor een aantal van deze afrekeningen. Plofkraakschool De politie heeft verder signalen dat jonge criminelen de buit van plofkraken gebruiken om zich in te kopen in de drugswereld. Relatief veel plofkrakers komen uit Utrechtse achterstandswijken. Vorig jaar is volgens de gemeente zelfs een 'plofkraakschool' ontdekt waar jonge jongens werden opgeleid. De groep bleek pinautomaten te hebben besteld om op te oefenen. In september ging dat mis en kwam een 29-jarige man bij een explosie om het leven. Verdiensten uit de drugshandel worden witgewassen via bijvoorbeeld autobedrijven, koeriersdiensten en vastgoedverhuur. In tweeënhalf jaar tijd is in Utrecht voor bijna 130 miljoen euro aan verdachte transacties gemeld. Ook dit maakt volgens de gemeente duidelijk dat ingrijpen dringend noodzakelijk is. Banen met status Twee jaar geleden begon Utrecht al met een programma om te voorkomen dat jongeren afglijden in de criminaliteit. Inmiddels krijgen zo'n 100 jongeren een persoonsgerichte aanpak, zijn dealers van straat gehaald en wordt op basisscholen gewaarschuwd voor de gevolgen van een criminele loopbaan. Dit beleid wil Utrecht de komende jaren verder uitbouwen. Volgens de gemeente is het vooral belangrijk om jongeren die al met één been in de criminaliteit staan een uitweg te bieden zonder gezichtsverlies. Daarom wil de stad bijvoorbeeld 'banen met status' aanbieden, zoals een opleiding tot barista, filmmaker of professioneel duiker. Utrecht schrijft in het plan niet de illusie te hebben de bloeiende drugseconomie te kunnen stoppen. Wel hoopt de stad dat dit drugsmilieu minder aanlokkelijk wordt voor jongeren. De gemeente houdt er rekening mee dat het zeker vijf tot tien jaar kost om verbeteringen door te voeren.
16/09 08u15  Wekdienst 16/9: Proces dieselschandaal Volkswagen • Optreden Theo Maassen voor volle zaal?Goedemorgen! Vandaag begint de zaak tegen oud-topbestuurders van Volkswagen vanwege het dieselschandaal en Theater de Liefde in Haarlem wil voor het optreden van Theo Maassen de hele zaal vullen. Eerst het weer: de dag begint bewolkt en in het noorden valt wat lichte regen. In de loop van de dag kan de zon af en toe doorbreken. Het wordt 18 tot 21 graden bij een matige noordwestenwind. Ga je de weg op? Hier vind je het overzicht van de files en werkzaamheden. Check hier de dienstregeling voor het spoor. Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist? De Tweede Kamer is uiterst kritisch op het handelen van het demissionaire kabinet bij de evacuatie van mensen uit Afghanistan, maar een meerderheid verbindt er voorlopig geen politieke consequenties aan voor de betrokken bewindslieden. Partijen willen eerst een onafhankelijk onderzoek afwachten om daar beter over te kunnen oordelen. De voltallige oppositie ondertekende een motie van afkeuring van de PvdA tegen de demissionaire ministers Kaag en Bijleveld, maar geen meerderheid. Een motie van wantrouwen van de SP tegen Kaag werd niet gesteund door een meerderheid van de partijen. Vanmiddag wordt gestemd over de moties tegen de twee bewindslieden. Dat bleek na een urenlang debat in de Kamer, waarin bewindslieden fouten erkenden en spijt betuigden. De Kamer vindt dat er grote fouten zijn gemaakt voor en tijdens de evacuatie. Het kabinet heeft volgens veel partijen te traag gehandeld en signalen genegeerd. Ook verwijt de Kamer het kabinet dat er nog steeds tolken en Nederlanders vastzitten in het land. PvdA-Kamerlid Piri zei normaal gesproken trots te zijn om Nederlander te zijn, maar zich vandaag 'diep te schamen'. PVV'er De Roon sprak over 'apathische' bewindslieden met 'desinteresse', SGP'er Stoffer sprak van een beeld van 'traagheid en vaagheid' en SP'er Van Dijk vroeg zich af wie verantwoordelijk was voor deze 'clusterfuck 2.0?'. Ander nieuws uit de nacht En dan nog even dit: Opnieuw zijn er toeristen de ruimte in gegaan. Het viertal werd afgelopen nacht om 02.02 uur Nederlandse tijd in Florida gelanceerd met een ruimteschip van SpaceX, van Elon Musk. Het is deze keer niet zo'n de kortdurende ruimtesprong als miljardairs Richard Branson en Jeff Bezos maakten, maar een vlucht in een baan om de aarde die drie dagen moet duren. Aan boord: Jared Isaacman, een internetmiljardair die de vlucht zelf betaalt. Hij is ook de commandant en hij neemt drie passagiers mee: iemand die als kind kanker heeft overleefd en twee winnaars van door Isaacman uitgeschreven competities. Fijne dag!
16/09 08u15  Australië, VK en VS sluiten defensiepact om opkomst China terug te dringenDe Verenigde Staten sluiten een nieuw samenwerkingsverband met Australië en het Verenigd Koninkrijk over van het delen van geavanceerde technologieën. Dat hebben president Biden en de premiers Johnson en Morrison bekendgemaakt op een gezamenlijke persconferentie. Onder de naam AUKUS gaan de drie landen informatie en kennis delen op het gebied van kunstmatige intelligentie en defensie. De eerste taak van het partnerschap is om Australië te helpen aan een vloot van onderzeeboten met nucleaire aandrijving. Australië zegt hiervoor een onderzeebootorder van 90 miljard dollar met Frankrijk op, meldt nieuwssite Politico. In plaats daarvan wordt een vloot van in de Verenigde Staten vervaardigde nucleaire onderzeeërs gekocht. Supermacht Het pact wordt gezien als een zet van de bondgenoten om een front te vormen tegen China, de opkomst van China op het gebied van defensietechnologie terug te dringen en gezamenlijk een technologische supermacht te vormen. Het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten delen al langer informatie over de ontwikkeling van nieuwe onderzeeërs. Het betrekken van Australië bij dit programma zou een belangrijke stap kunnen betekenen in het vergroten van hun slagkracht op de Stille Oceaan. Premier Johnson spreekt van 'een nieuw hoofdstuk' in de vriendschappelijke betrekkingen tussen de landen. President Biden benadrukt dat alle betrokkenen inzien dat iedereen op lange termijn baat heeft bij stabiliteit in de Indo-Pacifische regio, en dat dit pact daaraan bijdraagt.
16/09 07u15  Grote rechtszaak rond sjoemeldiesels van start, zonder oud-topman WinterkornVandaag begint in Duitsland het proces tegen oud-topbestuurders van Volkswagen, dat uit moet wijzen wie er schuldig zijn aan het sjoemeldieselschandaal. De meest prominente verdachte zal daarbij ontbreken. Oud-Volkswagentopman Martin Winterkorn is namelijk om medische redenen niet in staat om erbij te zijn, hij wordt volgens Duitse media aan zijn heup geopereerd. De zaak tegen de andere vier verdachten gaat wel van start. De oud-managers worden door het openbaar ministerie verdacht van betrokkenheid bij georganiseerde handelsfraude, belastingontduiking en onjuiste reclame tussen 2006 en 2015. Zelf zeggen ze dat ze geen weet hadden van de bewuste manipulatie. Viezere auto's De kern van de fraude is de grootschalige manipulatie van de uitstoot van dieselauto's die de fabrikant maakte. Met speciale software zorgde het bedrijf ervoor dat de auto's bij officiële testen schoner leken dat ze eigenlijk waren. Opgeteld zo'n 9 miljoen auto's in Europa en de VS kregen volgens het openbaar ministerie met medeweten van Winterkorn een update met deze software, die er puur en alleen op gericht was om de uitstoot te verhullen. De update kostte 23 miljoen euro en zou verder nutteloos zijn geweest. Daarmee heeft het bedrijf niet alleen de wet omzeild, maar ook autokopers misleid. De dieselauto's werden juist als milieuvriendelijk in de markt gezet. Kopers kregen een viezere auto dan ze dachten, die uiteindelijk ook minder waard was. Bonussen en celstraffen De manipulatie was er volgens het OM op gericht om zoveel mogelijk auto's te verkopen en winst te maken. Daar profiteerden de managers ook van: het inkomen van de verdachte managers hing mede af van hoeveel winst het bedrijf maakte. Welke straf de oud-bestuurders boven het hoofd hangt is nog niet precies bekend. Het zou gaan om geldboetes en in ernstige gevallen gevangenisstraffen tot tien jaar. Voor de zaak zijn volgens Duitse media 133 procesdagen ingepland. Als de rechtbank voor de behandeling van de zaak tegen Winterkorn wacht tot de zaak tegen de anderen is afgerond, kan het wel tot 2023 duren voordat de voormalige topman van Volkswagen in de rechtbank moet verschijnen. Miljarden aan andere claims, schikkingen en vergoedingen Dit is zeker niet de enige rechtszaak rond het dieselschandaal. In het jaarverslag van Volkswagen prijkt een indrukwekkende waslijst aan afgeronde en nog lopende juridische zaken rond 'Dieselgate'. Zo was er een zaak tussen Volkswagen zelf en Winterkorn. Het bedrijf verweet de oud-topman het bedrijf niet goed geleid te hebben. In juni sloot hij een overeenkomst met de fabrikant en betaalde ruim 11 miljoen euro ter compensatie voor de schade die het bedrijf heeft geleden. Ook de oud-topman van Audi, dat ook onder de Volkswagen Groep valt, moest de portemonnee trekken en betaalde ruim 4 miljoen euro. Daarnaast heeft Volkswagen met verzekeraars van het bedrijf overeenstemming bereikt. Zij betalen 270 miljoen euro voor de geleden schade. En dan zijn er nog talloze zaken die klanten en beleggers hebben aangespannen tegen de autofabrikant, omdat ze zeggen gedupeerd te zijn door het gesjoemel. In de VS schikte Volkswagen in 2016 al voor ruim 13 miljard euro met auto-eigenaren en de Amerikaanse autoriteiten. Een rechter in Nederland oordeelde onlangs dat ook mensen die hier een sjoemeldiesel gekocht hebben, tot 3000 euro mogen terugvragen bij de fabrikant. Volkswagen is daartegen in hoger beroep gegaan.
16/09 06u15  Geen partnerpensioen: 'door slechte communicatie mensen in de problemen'Voor het eerst heeft de Ombudsman Pensioenen advies openbaar gemaakt zonder de naam van het desbetreffende pensioenfonds te anonimiseren. De Ombudsman kan sinds 2019 van die bevoegdheid gebruikmaken als het pensioenfonds het advies niet opvolgt. 'De beslissing van het pensioenfonds bpfBOUW is niet redelijk. Door gebrekkige communicatie van het fonds zijn mensen nu in de problemen gekomen', zegt Henriëtte de Lange, de Ombudsman Pensioenen. Advies publiceert zij normaal gesproken anoniem. De klacht die bij haar binnenkwam, was van een echtpaar over de zogenoemde uitruil van het partnerpensioen. Op het moment dat een werknemer met pensioen gaat, kan hij ervoor kiezen om zelf meer ouderdomspensioen te krijgen in ruil voor minder of geen nabestaandenpensioen voor de partner. Het echtpaar kwam er tijdens een gesprek met hun hypotheekadviseur achter dat zij daarvoor hadden gekozen en dat er geen partnerpensioen is als de man zou overlijden. Pensioenfonds werkt niet mee Zij vragen bpfBOUW om die uitruil terug te draaien, omdat de communicatie en de gevolgen onduidelijk waren. Zo begrepen zij niet uit de brieven dat geen partnerpensioen zou worden uitgekeerd bij overlijden. 'Ondanks dat het echtpaar duizenden euro's wil terugbetalen aan bpfBOUW, werkt het pensioenfonds niet mee. Op basis van het reglement begrijp ik dat het fonds de beslissing niet terugdraait, maar het echtpaar heeft de beslissing gemaakt met onvolledige informatie', zegt De Lange. Toezichthouder AFM kan niets zeggen over het toezicht op individuele toezichthouders. Wel ligt er een verantwoordelijkheid bij de fondsen volgens hen. 'Het is aan pensioenfondsen om ervoor te zorgen dat hun informatie aansluit op hun deelnemers. En persoonlijk, concreet en correct is.' Volgens bpfBouw was de communicatie helder genoeg. 'Er zijn meerdere brieven verstuurd dat het partnerpensioen nul is. Het getal werd daarin letterlijk genoemd', zegt David van As, directeur van bpfBOUW. 'Je kunt ook niet een brandend huis verzekeren' 'En als we de uitruil wel terugdraaien, zetten we de poort open voor mensen om daar oneigenlijk gebruik van te maken. Mensen die opeens ziek worden, kunnen ook zo'n verzoek indienen. Je kunt ook niet achteraf een brandend huis verzekeren', zegt Van As. Volgens De Lange kun je daar op verschillende manieren tegenaan kijken. 'Ik vind dat zelf geen sterk argument. BpfBOUW moet zich veel beter verplaatsen in de mensen. Als er wordt gekozen voor uitruil, is het de zorgplicht van het fonds dat mensen echt zeker weten wat het gevolg is.' De Ombudsman Pensioenen heeft eerder een soortgelijke klacht afgehandeld. Dat pensioenfonds besloot wel mee te werken en de uitruil terug te draaien na haar advies. 'Dat is ook het enige redelijke dat je kunt doen.'
16/09 06u15  Voorlopig geen consequenties voor demissionaire bewindslieden na Afghanistan-debatDe Tweede Kamer is uiterst kritisch op het handelen van het demissionaire kabinet bij de evacuatie van mensen uit Afghanistan, maar verbindt er voorlopig geen politieke consequenties aan voor de betrokken bewindslieden. Partijen willen eerst een onafhankelijk onderzoek afwachten om daar beter over te kunnen oordelen. De voltallige oppositie ondertekende een motie van afkeuring van de PvdA tegen de demissionaire ministers Kaag en Bijleveld, maar geen meerderheid. Een motie van wantrouwen van de SP tegen Kaag werd niet gesteund door een meerderheid van de partijen. Vanmiddag wordt gestemd over de moties tegen de twee bewindslieden. Dat bleek na een urenlang debat in de Kamer, waarin bewindslieden fouten erkenden en spijt betuigden. De Kamer vindt dat er grote fouten zijn gemaakt voor en tijdens de evacuatie. Het kabinet heeft volgens veel partijen te traag gehandeld en signalen genegeerd. Ook verwijt de Kamer het kabinet dat er nog steeds tolken en Nederlanders vastzitten in het land. PvdA-Kamerlid Piri zei normaal gesproken trots te zijn om Nederlander te zijn, maar zich vandaag 'diep te schamen'. PVV'er De Roon sprak over 'apathische' bewindslieden met 'desinteresse', SGP'er Stoffer sprak van een beeld van 'traagheid en vaagheid' en SP'er Van Dijk vroeg zich af wie verantwoordelijk was voor deze 'clusterfuck 2.0?'. Blinde Vlek Bewindslieden betuigden spijt. Vooral minister Kaag van Buitenlandse Zaken en premier Rutte maakten een knieval. Rutte zei het 'verschrikkelijk' te vinden dat niet iedereen uit Kabul kon worden weggehaald, Kaag zei dat het kabinet heeft gehandeld op 'verkeerde aannames'. 'Wat ik zeg is dat wij kennelijk een gehele blinde vlek hebben gehad in hoe erg en hoe snel het zo erg zou worden.' Zo erkende Kaag dat het kabinet zich verkeken heeft op de snelle opmars van de Taliban, de 'relatieve zwakte' van de Afghaanse strijdkrachten, de snelle val van Kabul, een verkeerde inschatting van de veiligheidsrisico's rond het vliegveld en de afhankelijkheid van de Amerikanen, die de baas waren op het vliegveld ten tijde van de evacuaties. Het gevolg was dat het kabinet er onterecht te lang van uit is gegaan dat Nederlanders en Afghanen die voor de Nederland werkten, geëvacueerd zouden kunnen worden via commerciële vluchten. Maar dat lukte uiteindelijk niet. 'Ik betreur het, het is vreselijk, maar het is hoe het is, we kunnen de gebeurtenissen niet terugdraaien.' Kaag voegde eraan toe dat Nederland niet als enige land verkeerde inschattingen maakte: ook andere landen hadden volgens haar dezelfde informatiepositie en handelde op verkeerde aannames. 'Maar ik vraag mij elke dag af wat ik heb gemist.' Kaag vond het verwijt van Kamerleden dat de evacuatie een 'totaal falen' was, te ver gaan omdat er 'heel hard' is gewerkt door veel mensen aan de evacuaties. 'Nederland was het enige land dat 24 uur per dag doorwerkte.' Ook demissionair premier Rutte betuigde spijt voor hoe dingen zijn gelopen. 'Je ziet dat in Europa dat dat gevoel van spijt een breed gedeeld gevoel is.' Zelf zei Rutte ook spijt te hebben dat hij na de val van Kabul niet 'zichtbaarder' is geweest. Tolken Demissionair minister Bijleveld erkende dat Nederland 'veel eerder had moeten nadenken' over het veilig terugbrengen van mensen. Voor de 22 tolken die nog in Afghanistan zijn, zal Nederland volgens Bijleveld 'al het mogelijke doen om hen in veiligheid te stellen'. De Kamer vindt dat hun gegevens in de toekomst beter vastgelegd moeten worden. Bijleveld beloofde beterschap. Motie Belhaj Bewindslieden herhaalden in het debat dat het kabinet grenzen wil stellen aan het aantal Afghanen dat naar Nederland mag komen. Het gaat om mensen die ons land tijdens de twintig jaar durende missie in Afghanistan hebben geholpen en onder een door de Kamer aangenomen motie van D66'er Salima Belhaj vallen om hen terug te halen. Demissionair minister Kaag waarschuwt dat het niet om vijftig mensen gaat, maar om 'heel veel'. Het kabinet wil daarom eerst kijken welke criteria een rol kunnen spelen bij de ruim 20.000 verzoeken. 'Wij kunnen dat fysiek en logistiek als Nederland niet alleen aan' zei Rutte. Nederland zal komende vrijdag in Engeland met andere landen waaronder Engeland, Frankrijk en Duitsland overleggen wat er gezamenlijk kan worden gedaan. Kijk hier fragmenten van het debat terug
16/09 05u15  SpaceX-raket met alleen burgers aan boord succesvol gelanceerdVoor het eerst in de geschiedenis is een ruimtevaartuig met alleen 'amateurastronauten' aan boord in een baan rond de aarde gebracht. Het ruimteschip van SpaceX werd afgelopen nacht om 02.02 uur Nederlandse tijd gelanceerd vanaf het Kennedy Space Center in Florida. Aan boord van de Inspiration4 zijn de 38-jarige internetmiljardair Jared Isaacman, die de vlucht betaalt en als gezagvoerder optreedt. Hij neemt drie passagiers mee: iemand die als kind kanker heeft overleefd en twee winnaars van door hem uitgeschreven competities. De vier ruimtetoeristen komen tot maximaal 540 kilometer van de aarde. Na een verblijf van ongeveer drie dagen in de ruimte, keert het vaartuig weer terug naar de aarde. Het vaartuig komt met een parachute neer in de Atlantische Oceaan. Miljardairs Overigens zijn de vier 'amateurastronauten' niet de allereerste ruimtetoeristen. Wel is dit de eerste langdurige missie die uitsluitend in het teken staat van ruimtetoerisme. Er staan er meer gepland. Commercieel ruimtevaartbedrijf Axiom wil begin volgend jaar vier toeristen naar het International Space Station (ISS) brengen. Eerder dit jaar maakten de miljardairs Jeff Bezos (Blue Origin) en Richard Branson (Virgin Galactic) een ruimtesprong. Met de mijlpaal van vandaag is miljardair Elon Musk de eerste die een volledige burgercrew de ruimte in krijgt.
16/09 04u15  Friese politie schiet man dood die op agenten inreedIn Boelenslaan, in Friesland, heeft de politie een automobilist neergeschoten die op agenten was ingereden. De bestuurder is ter plaatse aan zijn verwondingen overleden. Voorafgaand aan het incident wilden de agenten de man controleren. Hij weigerde te stoppen en sloeg op de vlucht. Daarop is de politie achter hem aan gegaan. De achtervolging stopte op De Fjouwer Roeden in Boelenslaan, waar de agenten hem probeerden te benaderen toen hij op ze inreed. Waarom de man op de vlucht sloeg en op de agenten is ingereden, is nog niet duidelijk. De politie doet onderzoek op de plaats delict. Ook de Rijksrecherche zal het schietincident onderzoeken.
16/09 04u15  Demissionaire bewindslieden overleven zwaar Afghanistan-debatDe Tweede Kamer is uiterst kritisch op het handelen van het demissionaire kabinet bij de evacuatie van mensen uit Afghanistan, maar verbindt er voorlopig geen politieke consequenties aan voor de betrokken bewindslieden. Partijen willen eerst een onafhankelijk onderzoek afwachten om daar beter over te kunnen oordelen. Een motie van afkeuring van de PvdA tegen de demissionaire ministers Kaag en Bijleveld kreeg de steun van bijna de voltallige oppositie, maar haalde geen meerderheid. Ook een motie van wantrouwen van de SP tegen Kaag haalde geen meerderheid. Dat bleek na een urenlang debat in de Kamer, waarin bewindslieden fouten erkenden en spijt betuigden. De Kamer vindt dat er grote fouten zijn gemaakt voor en tijdens de evacuatie. Het kabinet heeft volgens veel partijen te traag gehandeld en signalen genegeerd. Ook verwijt de Kamer het kabinet dat er nog steeds tolken en Nederlanders vastzitten in het land. PvdA-Kamerlid Piri zei normaal gesproken trots te zijn om Nederlander te zijn, maar zich vandaag 'diep te schamen'. PVV'er De Roon sprak over 'apathische' bewindslieden met 'desinteresse', SGP'er Stoffer sprak van een beeld van 'traagheid en vaagheid' en SP'er Van Dijk vroeg zich af wie verantwoordelijk was voor deze 'clusterfuck 2.0?'. Blinde Vlek Bewindslieden betuigden spijt. Vooral minister Kaag van Buitenlandse Zaken en premier Rutte maakten een knieval. Rutte zei het 'verschrikkelijk' te vinden dat niet iedereen uit Kabul kon worden weggehaald, Kaag zei dat het kabinet heeft gehandeld op 'verkeerde aannames'. 'Wat ik zeg is dat wij kennelijk een gehele blinde vlek hebben gehad in hoe erg en hoe snel het zo erg zou worden.' Zo erkende Kaag dat het kabinet zich verkeken heeft op de snelle opmars van de Taliban, de 'relatieve zwakte' van de Afghaanse strijdkrachten, de snelle val van Kabul, een verkeerde inschatting van de veiligheidsrisico's rond het vliegveld en de afhankelijkheid van de Amerikanen, die de baas waren op het vliegveld ten tijde van de evacuaties. Het gevolg was dat het kabinet er onterecht te lang van uit is gegaan dat Nederlanders en Afghanen die voor de Nederland werkten, geëvacueerd zouden kunnen worden via commerciële vluchten. Maar dat lukte uiteindelijk niet. 'Ik betreur het, het is vreselijk, maar het is hoe het is, we kunnen de gebeurtenissen niet terugdraaien.' Kaag voegde eraan toe dat Nederland niet als enige land verkeerde inschattingen maakte: ook andere landen hadden volgens haar dezelfde informatiepositie en handelde op verkeerde aannames. 'Maar ik vraag mij elke dag af wat ik heb gemist.' Kaag vond het verwijt van Kamerleden dat de evacuatie een 'totaal falen' was, te ver gaan omdat er 'heel hard' is gewerkt door veel mensen aan de evacuaties. 'Nederland was het enige land dat 24 uur per dag doorwerkte.' Ook demissionair premier Rutte betuigde spijt voor hoe dingen zijn gelopen. 'Je ziet dat in Europa dat dat gevoel van spijt een breed gedeeld gevoel is.' Zelf zei Rutte ook spijt te hebben dat hij na de val van Kabul niet 'zichtbaarder' is geweest. Tolken Demissionair minister Bijleveld erkende dat Nederland 'veel eerder had moeten nadenken' over het veilig terugbrengen van mensen. Voor de 22 tolken die nog in Afghanistan zijn, zal Nederland volgens Bijleveld 'al het mogelijke doen om hen in veiligheid te stellen'. De Kamer vindt dat hun gegevens in de toekomst beter vastgelegd moeten worden. Bijleveld beloofde beterschap. Motie Belhaj Bewindslieden herhaalden in het debat dat het kabinet grenzen wil stellen aan het aantal Afghanen dat naar Nederland mag komen. Het gaat om mensen die ons land tijdens de twintig jaar durende missie in Afghanistan hebben geholpen en onder een door de Kamer aangenomen motie van D66'er Salima Belhaj vallen om hen terug te halen. Demissionair minister Kaag waarschuwt dat het niet om vijftig mensen gaat, maar om 'heel veel'. Het kabinet wil daarom eerst kijken welke criteria een rol kunnen spelen bij de ruim 20.000 verzoeken. 'Wij kunnen dat fysiek en logistiek als Nederland niet alleen aan' zei Rutte. Nederland zal komende vrijdag in Engeland met andere landen waaronder Engeland, Frankrijk en Duitsland overleggen wat er gezamenlijk kan worden gedaan. Kijk hier fragmenten van het debat terug
16/09 03u15  Jaap van Zweden kondigt vertrek aan als dirigent New York PhilharmonicDe Nederlandse topdirigent Jaap van Zweden heeft aangekondigd dat hij na afloop van zijn contract in 2024 vertrekt bij het New York Philharmonic. In een interview met The New York Times vertelt hij dat hij door de pandemie zijn relatie met het wereldberoemde orkest en zijn familie is gaan heroverwegen en dat hij nu andere prioriteiten in het leven stelt. 'Het is niet uit frustratie of woede of omdat ik in een lastige situatie zit. Het is puur en alleen vanuit vrijheid', zegt de 60-jarige chef-dirigent, die door de pandemie niet meer de wereld over kon reizen en daardoor veel tijd heeft doorgebracht met zijn familie in Nederland. Ook maakte hij een coronabesmetting door, waarna hij hard aan zijn gezondheid heeft gewerkt en ruim 30 kilo afviel. 'Het heeft me als persoon erg veranderd', citeert de krant hem. 'En als je een erg intensieve periode doormaakt, dan verandert dat ook je kijk op dingen volledig.' Van Zweden heeft gedurende de pandemie zelf gecomponeerd, meer naar popmuziek geluisterd en energie gestoken in zijn stichting voor families met kinderen met autisme. 'Moeilijk om relatie op te bouwen met orkest' De reisbeperkingen in de VS voor Europeanen maakten het bovendien moeilijk om contact te onderhouden met het orkest. Maandenlang was hij aangewezen op digitaal overleg en doordat veel concerten niet door konden gaan, kon hij ook moeilijk een band opbouwen met de muzikanten. 'Ieder moment dat ik er had kunnen zijn, was ik er ook geweest', zegt hij. Maar hij kon er dus niet zijn. 'Het opbouwen van een relatie met een orkest als dirigent is een ervaring die je eigenlijk elke dag, ieder uur, doormaakt. En in deze periode, waarin ik niet bij ze was, voel je je soms een beetje machteloos als je niet die diepe ervaring door de muziek kan delen. Dat is ons allemaal afgenomen.' Concertgebouworkest In de zomer heeft hij zijn plan om na zes jaar te vertrekken bij het New York Philharmonic kenbaar gemaakt en eind vorige maand heeft hij de knoop doorgehakt. Het komt niet vaak voor dat een dirigent na slechts zes jaar vertrekt bij het wereldberoemde gezelschap. Wat hij na 2024 gaat doen, weet Van Zweden nog niet. Zijn contract bij het Hong Kong Philharmonic Orchestra loopt dan ook af. De baan van chef-dirigent bij het Concertgebouworkest, ambieert hij op dit moment niet. Voorlopig richt hij zich eerst nog op de heropening van de Geffen Hall van zijn orkest, die de afgelopen jaren is gerenoveerd. 'Het zal waarschijnlijk een van de hoogtepunten van mijn leven zijn om deze zaal te openen', zegt hij tegen The New York Times.
16/09 01u15  Australië, Verenigd Koninkrijk en de VS gaan defensietechnologie delenDe Verenigde Staten sluiten een nieuw samenwerkingsverband met Australië en het Verenigd Koninkrijk op het gebied van het delen van geavanceerde technologieën. Dat hebben president Biden en de premiers Johnson en Morrison bekendgemaakt op een gezamenlijke persconferentie. Onder de naam AUUKUS gaan de drie landen informatie en kennis delen op het gebied van kunstmatige intelligentie en defensie. De eerste taak van het partnerschap is om Australië te helpen aan een vloot onderzeeboten met nucleaire aandrijving. Australië zegt hiervoor een onderzeebootorder van 90 miljard dollar met Frankrijk op, meldt nieuwssite Politico. In plaats daarvan wordt nu een nieuwe vloot in de Verenigde Staten vervaardigde nucleaire onderzeeërs gekocht. Supermacht Het pact wordt gezien als een zet van de bondgenoten om een front te vormen tegen China, de opkomst van China op het gebied van defensietechnologie terug te dringen en gezamenlijk een soort technologische supermacht te vormen. Het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten delen al langer informatie over de ontwikkeling van nieuwe onderzeeërs. Het betrekken van Australië bij dit programma zou een belangrijke stap voorwaarts kunnen betekenen in het vergroten van hun slagkracht op de Stille Oceaan. Premier Johnson spreekt van 'een nieuw hoofdstuk' in de vriendschappelijke betrekkingen tussen de landen. President Biden benadrukt dat alle betrokkenen inzien dat iedereen op lange termijn baat heeft bij stabiliteit in de Indo-Pacifische regio, en dat dit pact daaraan bijdraagt.
16/09 01u15  Prinsjesdag: eenmalig 1 miljard euro extra voor snellere bouw woningenHet kabinet trekt opnieuw 1 miljard euro extra uit voor de snellere bouw van betaalbare woningen. Het geld is bedoeld als een extra impuls voor de woningbouw, zo bevestigen diverse bronnen aan de NOS. De extra investering staat in de Prinsjesdagstukken, die volgende week dinsdag door het kabinet worden gepresenteerd. Maar hoewel er extra geld komt voor de aanpak van de woningbouw, zal het kabinet geen ingrijpende plannen presenteren om de huidige woningnood aan te pakken. Het opheffen van de verhuurderheffing voor woningcorporaties of het verder verlagen van de hypotheekrenteaftrek is politiek te omstreden. Het kabinet is demissionair en kan dan niet al te grote stappen nemen. Vuile grond In 2019 is al 1 miljard euro gestopt in een pot 'Woningbouwimpuls' genoemd. Dit rijksgeld is bedoeld om gemeenten te helpen betaalbare woningen te bewerkstelligen die financieel eigenlijk niet rendabel zijn. Met het geld kan een gemeente bijvoorbeeld vuile grond saneren, de wijk beter bereikbaar maken door een weg of openbaar vervoer aan te leggen of de openbare ruimte inrichten. De Woningbouwimpuls blijkt populair; in tientallen gemeenten zijn de afgelopen jaren allerlei woningbouwprojecten opgestart. In die projecten moet 50 procent van de woningen van de overheid betaalbaar zijn. Het gaat dan om onder meer sociale huurwoningen en huurwoningen van maximaal 1000 euro of lager. Prinsjesdagstukken De pot is nu leeg en wordt dus met de extra investeringen weer aangevuld voor een nieuwe variant op deze Woningbouwimpuls. Het bedrag kan verspreid worden over een aantal jaar; details zijn nog niet bekend. De roep om een betere aanpak van de wooncrisis wordt steeds luider. Er is een tekort van zo'n 331.000 woningen, de prijzen van koop- en huurwoningen blijven stijgen en vooral mensen met een laag of middeninkomen en starters slagen er door die hoge prijzen niet in een betaalbaar huis te krijgen. Afgelopen zondag waren er duizenden demonstranten bij het Woonprotest in Amsterdam. De actievoerders en veel politieke partijen eisen extra ingrijpen van het kabinet. Illusie Minister Ollongren van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) erkent de problemen en benadrukte afgelopen dinsdag in de Tweede Kamer opnieuw dat het gaat om een 'complex probleem'. 'We moeten niet de illusie hebben dat dat probleem gemakkelijk is op te lossen. Het gaat nog jaren duren.' Een van de oorzaken van de hoge koopprijzen is de lage rentestand waardoor het voor beleggers en mensen met geld op hun spaarrekening aantrekkelijker is om hun financiële reserves in huizen te investeren. Dat drijft de prijs op, net als de hypotheekrenteaftrek die de koop van woningen, mits iemand geld daarvoor heeft, aantrekkelijker maakt. Huiverig Minister Ollongren benadrukte aan de ongeduldige Kamer dat ze aan een lage rentestand niets kan doen. Ook over de verlaging van de hypotheekrenteaftrek wordt zeer verschillend gedacht door partijen. De VVD is bijvoorbeeld zeer huiverig om dit belastingvoordeel van huizenbezitters te verlagen. Een meerderheid van de Tweede Kamer pleit ook voor een afschaffing van de verhuurderheffing, dat is een extra belasting voor woningbouwcorporaties. Dit belemmert voor de corporaties de bouw van goedkope woningen, is de gedeelde mening. Ollongren, van D66, denkt ook dat de verhuurderheffing op termijn onhoudbaar is. Maar de afschaffing ervan kan nu niet geregeld worden, omdat de grootste partij, de VVD, daar niets voor voelt.
16/09 00u15  Minister Kaag betuigt spijt en wijt fouten Afghaanse evacuatie aan 'blinde vlek'Er is veel niet goed gegaan rond de evacuaties uit Afghanistan. Dat erkende demissionair minister Kaag van Buitenlandse Zaken in debat met de Tweede Kamer. Ze noemde het 'een bitter feit'. Volgens de minister heeft Nederland rond de val van de Afghaanse hoofdstad gehandeld op basis van vijf verkeerde aannames. 'Wat ik zeg is dat wij kennelijk een gehele blinde vlek hebben gehad in hoe erg en hoe snel het zo erg zou worden.' Ze benadrukte erbij dat Nederland daarin niet alleen staat, andere landen hadden volgens haar dezelfde informatiepositie. Als eerste noemde Kaag de opmars van de Taliban, die sneller kwam dan verwacht. 'Ze waren zelf ook verbaasd.' Daarnaast was de 'relatieve zwakte' van de Afghaanse strijdkrachten een verrassing. 'We hadden meer verwacht van de standvastigheid en de training.' Afhankelijkheid van de Amerikanen De derde foutieve aanname was de snelheid waarmee Kabul zou vallen en de vierde was de inschatting van de veiligheidsrisico's rond het vliegveld, waarvandaan uiteindelijk de evacuaties moesten plaatsvinden. De laatste tegenvaller die Kaag noemde, was de afhankelijkheid van de Amerikanen, die de baas waren op het vliegveld ten tijde van de evacuaties. 'De grote mate van afhankelijkheid van de VS heeft de planning op negatieve wijze geschaad.' Eerder in het debat, dat vanmiddag om 15.00 uur is begonnen, klonk forse kritiek op het kabinet. Kamerleden waren niet te spreken over de snelheid van evacueren en over het feit dat er nog tolken en anderen vastzitten in het land. Kaag zegt in het debat dat het uitzonderlijk is dat lokale mensen die voor Nederland werken hierheen worden gehaald: Kaag ging in op evacuaties door Frankrijk, die al in juni plaatsvonden. De Fransen begonnen volgens haar eerder omdat ze veel mensen te evacueren hadden. 'Ze vonden het praktisch.' De demissionair minister benadrukte dat er op dat moment geen aanleiding was om het Franse voorbeeld te volgen. In algemene zin stelde Kaag dat ze niet wil spreken van 'een totaal falen', omdat er heel hard is gewerkt door veel mensen aan de evacuaties. 'Nederland was het enige land dat 24 uur per dag doorwerkte.' Na Kaag komen minister Bijleveld (Defensie), staatssecretaris Broekers-Knol (Justitie) en premier Rutte nog aan het woord.
15/09 22u15  Minister Kaag wijt fouten bij Afghaanse evacuatie-operatie aan 'blinde vlek'Er is veel niet goed gegaan rond de evacuaties uit Afghanistan. Dat erkende demissionair minister Kaag van Buitenlandse Zaken in debat met de Tweede Kamer. Ze noemde het 'een bitter feit'. Volgens de minister heeft Nederland rond de val van de Afghaanse hoofdstad gehandeld op basis van vijf verkeerde aannames. 'Wat ik zeg is dat wij kennelijk een gehele blinde vlek hebben gehad in hoe erg en hoe snel het zo erg zou worden.' Ze benadrukte erbij dat Nederland daarin niet alleen staat, andere landen hadden volgens haar dezelfde informatiepositie. Als eerste noemde Kaag de opmars van de Taliban, die sneller kwam dan verwacht. 'Ze waren zelf ook verbaasd.' Daarnaast was de 'relatieve zwakte' van de Afghaanse strijdkrachten een verrassing. 'We hadden meer verwacht van de standvastigheid en de training.' Afhankelijkheid van de Amerikanen De derde foutieve aanname was de snelheid waarmee Kabul zou vallen en de vierde was de inschatting van de veiligheidsrisico's rond het vliegveld, waarvandaan uiteindelijk de evacuaties moesten plaatsvinden. De laatste tegenvaller die Kaag noemde, was de afhankelijkheid van de Amerikanen, die de baas waren op het vliegveld ten tijde van de evacuaties. 'De grote mate van afhankelijkheid van de VS heeft de planning op negatieve wijze geschaad.' Eerder in het debat, dat vanmiddag om 15.00 uur is begonnen, klonk forse kritiek op het kabinet. Kamerleden waren niet te spreken over de snelheid van evacueren en over het feit dat er nog tolken en anderen vastzitten in het land. Kaag zegt in het debat dat het uitzonderlijk is dat lokale mensen die voor Nederland werken hierheen worden gehaald: Kaag ging in op evacuaties door Frankrijk, die al in juni plaatsvonden. De Fransen begonnen volgens haar eerder omdat ze veel mensen te evacueren hadden. 'Ze vonden het praktisch.' De demissionair minister benadrukte dat er op dat moment geen aanleiding was om het Franse voorbeeld te volgen. In algemene zin stelde Kaag dat ze niet wil spreken van 'een totaal falen', omdat er heel hard is gewerkt door veel mensen aan de evacuaties. 'Nederland was het enige land dat 24 uur per dag doorwerkte.' Na Kaag komen minister Bijleveld (Defensie), staatssecretaris Broekers-Knol (Justitie) en premier Rutte nog aan het woord.
15/09 21u15  Na 2,5 jaar mag Joey (12) van de rechter officieel zijn jongensnaam gebruikenBijzonder nieuws voor de 12-jarige Joey Kusters uit Goes: hij mag van de rechtbank officieel zijn jongensnaam gebruiken, bijvoorbeeld op zijn paspoort. Hij kan daarmee definitief afscheid nemen van de meisjesnaam die hij bij zijn geboorte kreeg. In het dagelijks leven gebruikt de Zeeuwse scholier al jaren de naam Joey. Maar zodra er bij de instanties iets geregeld moet worden, gaat het mis. Moeder Nathasja Kusters: 'Bij de rechtbank meldden we ons bijvoorbeeld aan. Joey gaf zijn naam op, maar die kunnen ze dan natuurlijk niet vinden. Bij het ziekenhuis en of de coronateststraat gebeurt hetzelfde'. Dat is volgens Kusters pijnlijk voor haar zoon: 'Je hebt het gevoel dat je steeds iets moet uitleggen.' Op vierjarige leeftijd wist Joey al dat hij weliswaar als meisje geboren was, maar zich niet thuisvoelde in een meisjeslichaam. 'Hij begon toen met het dragen van jongenskleding en zijn haar ging eraf.' Vanaf 16 jaar Moeder Nathasja is dolblij met de uitspraak. Zij probeerde 2,5 jaar geleden al bij de rechtbank de naamswijziging formeel geregeld te krijgen, maar die poging strandde. 'Ik ben er vorige keer wel een jaar mee bezig geweest. De kinderbescherming en de gemeente moesten zelfs door de rechter worden gehoord.' Het verzoek werd destijds afgewezen omdat naamsveranderingen wettelijk pas vanaf 16 jaar mogen worden doorgevoerd. De rechter vond Joey te jong om een uitzondering te maken. Bovendien zat hij net in een transitietraject. 'Buiten heeft hij iedereen gebeld' Kusters lobbyde de afgelopen tijd om naamsveranderingen bij transgender kinderen onder de 16 ook wettelijk geregeld te krijgen. Ze startte daartoe een petitie. Uiteindelijk stapten Nathasja en haar zoon in juli opnieuw naar de rechtbank, met een advocaat en deskundigenverklaring. Gisteren werd de zaak behandeld: 'De rechter zei: ik weet nu dat je het nog steeds zeker weet.' Direct na de uitspraak moest Kusters huilen, Joey zelf was heel stil. 'Buiten heeft hij iedereen gebeld, vriendjes en zijn opa's en oma's.' Op zijn nieuwe identiteitspapieren moet Joey nog wel even wachten: de rechterlijke uitspraak moet eerst bij de gemeente worden verwerkt. Kusters: 'Hij wil meteen een nieuwe ID-kaart'. Kusters hoopt dat het vonnis ook voor andere trans kinderen mogelijkheden biedt. 'Hij is het tweede kind in Nederland dat dit voor elkaar krijgt, maar er lopen dagelijks nog heel veel kinderen tegen dit probleem aan. Ik hoop dat het hiermee ook voor hen makkelijker wordt.'
15/09 21u15  Minister Kaag: bij evacuaties Kabul is gehandeld op verkeerde aannamesEr is veel niet goed gegaan rond de evacuaties uit Afghanistan. Dat erkende demissionair minister Kaag van Buitenlandse Zaken in debat met de Tweede Kamer. Ze noemde het 'een bitter feit'. Volgens de minister heeft Nederland rond de val van de Afghaanse hoofdstad gehandeld op basis van vijf verkeerde aannames. 'Wat ik zeg is dat wij kennelijk een gehele blinde vlek hebben gehad in hoe erg en hoe snel het zo erg zou worden.' Als eerste noemde Kaag de opmars van de Taliban, die sneller kwam dan verwacht. 'Ze waren zelf ook verbaasd.' Daarnaast was de 'relatieve zwakte' van de Afghaanse strijdkrachten een verrassing. 'We hadden meer verwacht van de standvastigheid en de training.' Afhankelijkheid van de Amerikanen De derde foutieve aanname was de snelheid waarmee Kabul zou vallen en de vierde was de inschatting van de veiligheidsrisico's rond het vliegveld, waarvandaan uiteindelijk de evacuaties moesten plaatsvinden. De laatste tegenvaller die Kaag noemde, was de afhankelijkheid van de Amerikanen, die de baas waren op het vliegveld ten tijde van de evacuaties. 'De grote mate van afhankelijkheid van de VS heeft de planning op negatieve wijze geschaad.' Kaag zei verder dat ze niet wil spreken van 'een totaal falen', omdat er heel hard is gewerkt door veel mensen aan de evacuaties. 'Nederland was het enige land dat 24 uur per dag doorwerkte.' Eerder in het debat, dat vanmiddag om 15.00 uur is begonnen, klonk forse kritiek op het kabinet. Kamerleden waren niet te spreken over de snelheid van evacueren en over het feit dat er nog tolken en anderen vastzitten in het land Kaag zegt in het debat dat het uitzonderlijk is dat lokale mensen die voor Nederland werken hierheen worden gehaald:
15/09 21u15  Besmettingen niet meer leidend: dit is de nieuwe corona-aanpak van het najaarHet aantal besmettingen is vanaf 25 september niet meer leidend voor de coronamaatregelen. Doordat een groot deel van de mensen in Nederland is gevaccineerd, kan er anders worden omgegaan met het coronavirus, schrijft demissionair minister De Jonge in de meest recente Kamerbrief. 'Er zijn steeds minder maatregelen nodig. Tegelijkertijd staat de zorgketen nog onder druk.' Dat betekent dat er een andere aanpak komt voor het najaar: de indicatoren voor de coronamaatregelen worden ziekenhuis- en ic-opnames, in plaats van het aantal besmettingen. Bij die aanpak staan twee dingen centraal: zo veel mogelijk mensen verdeeld over de samenleving vaccineren, en besmetting van mensen die niet immuun zijn voldoende spreiden zodat de druk op de zorg niet te hoog wordt. Vanaf het najaar zijn er drie scenario's: een 'endemische situatie' (virus beheersbaar, geen/weinig druk op zorg), 'oplevingen' en 'doorbraak immuniteit' (opgebouwde immuniteit biedt niet meer genoeg bescherming). Voor het scenario 'oplevingen', dat volgens de overheid het meest waarschijnlijk is, zijn drie niveaus (waakzaam, zorgelijk of ernstig) bedacht. Deze zijn leidend voor de maatregelen. In welk niveau we zitten, heeft te maken met het zevendaags gemiddelde van de ic-opnames en ziekenhuisopnames. In combinatie met een aantal andere factoren, denk daarbij aan bijvoorbeeld het aantal gevaccineerde personen en beschikbare ruimte op de ic. Hieronder is te zien dat bij bijvoorbeeld 40 tot 100 ziekenhuisopnames we in niveau zorgelijk zitten: Om de waarden van de ziekenhuisopnames vast te stellen is gekeken naar wat de zorg aankan, zo zijn in een piekperiode maximaal 1350 ic-bedden in Nederland beschikbaar. Aan bovenstaande niveaus worden maatregelen gekoppeld. Bij het niveau 'waakzaam' zijn dat bronmaatregelen zoals thuisblijven en testen, basismaatregelen zoals handen wassen en geen handen schudden en reismaatregelen zoals een quarantaineplicht. Ook kunnen regionale maatregelen worden toegepast, eventueel met een coronatoegangsbewijs. Bij het niveau 'zorgelijk' kunnen deze maatregelen worden aangevuld met de inzet van het coronatoegangsbewijs, in sectoren zoals horeca of sport. En in de situatie 'ernstig' zijn er maatregelen zoals eerder: denk aan maximale groepsgrootte, sluitingstijden, anderhalvemetermaatregel en het thuiswerkadvies. Ook kunnen de coronatoegangsbewijzen dan worden ingezet in het onderwijs. Momenteel zitten we in niveau 'zorgelijk'. 'Het is logisch dat in deze fase van de pandemie opnieuw wordt gekeken naar wanneer de overheid in actie moet komen', zegt epidemioloog Alma Tostmann. 'Alleen is het wel de vraag wánneer er precies wordt ingegrepen met maatregelen. Als dit pas gebeurt als de ziekenhuisopnames al hoog zijn, is het te laat. Je moet dan weken wachten op verlichting van de zorg.' Niet alleen de focus van de aanpak is veranderd, ook wanneer het niveau ernstig wordt bereikt, is anders. 'Eerder was het niveau ernstig al bereikt bij 40 ziekenhuisopnames, nu is dat bij niveau zorgelijk. De aanpak is milder', zegt Tostmann. Flexibiliteit Dat bevestigt het ministerie van Volksgezondheid. 'De situatie is ook anders dan vorig jaar', zegt een woordvoerder. Daardoor is er meer flexibiliteit gecreëerd in de nieuwe aanpak. Zo worden er andere indicatoren meegenomen in de besluitvorming voor vervolgstappen, maar kunnen binnen een risiconiveau ook de meest passende maatregelen worden gekozen. Met de nieuwe aanpak is de kans groot dat we veel in niveau 'waakzaam' zullen zitten, als je kijkt naar de cijfers, zegt Tostmann. 'Omdat de indicatoren versoepeld zijn, komen we ook later terecht in hogere niveaus en zullen er waarschijnlijk pas later maatregelen worden genomen.' Of we te maken krijgen met oplevingen van het virus hangt van een aantal factoren af, staat in de Kamerbrief. De werking van de vaccins, hoe hoog en homogeen de vaccinatiegraad is, gedrag, of reizigers het virus meenemen naar Nederland, het seizoenseffect, de afname van antistoffen en mutaties van het virus spelen daar een rol in. Basismaatregelen De overheid gaat ervan uit dat van de 1,8 miljoen mensen die niet immuun zijn voor het virus er 16.000 tot 22.000 mensen terechtkomen in het ziekenhuis en 2200 tot 3400 op de ic. In welk tijdsbestek dat gaat gebeuren, is niet te voorspellen. 'Als deze groep in relatief korte tijd in het ziekenhuis komt leidt dit tot grote belasting van de zorg, daarom is het van belang dat we het virus indammen', zegt VWS. 'En is de winst die we uit de basismaatregelen halen nog heel belangrijk', zegt Tostmann. 'We zijn nu nog gebaat bij een relatief lage verspreiding. En testen bij klachten bijvoorbeeld levert iets op', zegt Tostmann. 'Al moet je als overheid wel op een gegeven moment uit gaan leggen waarom je nog zo inzet op testen als besmettingen niet meer leidend zijn. Maar goed, dan komen we weer terecht bij het hoofdstuk 'heldere communicatie'. Dat is weer een ander verhaal.'
15/09 21u15  Eerste 'echte' toeristische ruimtevlucht van start, hoe historisch is Inspiration4?Opnieuw gaan er vier toeristen de ruimte in. Op zijn vroegst vannacht worden ze in Florida gelanceerd met een ruimteschip van SpaceX. Het is deze keer niet zo'n de kortdurende ruimtesprong als miljardairs Richard Branson en Jeff Bezos maakten, maar een vlucht in een baan om de aarde die drie dagen moet duren. Aan boord: Jared Isaacman, een internetmiljardair die de vlucht zelf betaalt. Hij is ook de commandant en hij neemt drie passagiers mee: iemand die als kind kanker heeft overleefd en twee winnaars van door Isaacman uitgeschreven competities. De miljardair wil met de 'Inspration4'-vlucht 200 miljoen dollar inzamelen voor de strijd tegen kinderkanker. Zelf doneert hij 100 miljoen. Hij wil niet zeggen wat hij voor de ruimtereis betaalt, maar volgens NASA kost een lancering met de Crew Dragon zo'n 210 miljoen dollar. Intussen staat straks niet iedereen te juichen bij de lancering. Er is veel kritiek. Klimaatactivisten wijzen op de uitstoot van de raket, onderzoekers (die vaak jaren wachten om een experiment de ruimte in te krijgen) op het gebrek aan wetenschappelijk nut. Isaacman en zijn crew zullen vooral veel uit het raam kijken. 'Het lijkt het nieuwe speeltje van de superrijken te gaan worden', zegt luchtvaarthistoricus Marc Dierikx, verbonden aan het Huygens Instituut van de KNAW. 'De vraag is of we daar als samenleving iets bij te winnen hebben. Zo'n ruimtevlucht zal ongetwijfeld fascinerend en bijzonder zijn, maar wat hebben we eraan?' Aan de andere kant: was er ook niet veel scepsis toen de eerste treinen gingen rijden in de 19de eeuw? En vliegen met de eerste passagiersvliegtuigen was zo'n 100 jaar geleden ook niet voor iedereen weggelegd. 'Het kostte al gauw een jaarsalaris om van Amsterdam naar Londen te vliegen', weet Dierikx Nu is het Netflix die de vlucht volgt, in die tijd waren het journalisten die werden meegevraagd. 'Met als achterliggend doel de gedachte dat de krantenlezer zou zien wat dat vliegtuig voor hem in de toekomst zou kunnen gaan betekenen.' Hij verwacht van de passagiers van de Inspiration4-missie straks dezelfde soort euforische boodschappen als van die eerste luchtreizigers. 'Zoals die van een journalist van de NRC in 1919 nadat hij een rondje boven Amsterdam had gevlogen: 'Dat ik vlieg is voor mij alles!'' Mensen waren toen ook bezorgd over de veiligheid. En niet zonder reden. Dierikx: 'Die eerste toestellen waren niet heel betrouwbaar. Er zijn er verschillende met passagiers en al boven de Noordzee verdwenen. Mensen waren vaak enorm opgelucht als ze weer op de grond stonden. Ik kan me voorstellen dat de ruimtetoeristen van vandaag dat gevoel delen. Bij een nieuw vervoermiddel dat we nog niet kennen is dat best wel een flinke drempel.' Van A naar A Maar daar houdt de vergelijking wel op. Want de kritiek die er nu is op de buitenaardse pleziervluchten, klonk toen niet. 'De vliegerij projecteerde rond 1920 een nieuw vervoersmiddel waarbij de wereld iets te winnen had. Namelijk het verkorten van de reistijden tussen internationale bestemmingen. Dat perspectief heeft de ruimtevaart helemaal niet. Ze gaan van A naar A.' Voor deze missie is dat nog zo, bevestigt ruimtevaartexpert Ronald Klompe, verbonden aan het ruimtevaartmuseum in de Aviodrome. 'Dit is vooral de ultieme vorm van sight seeing. SpaceX heeft daarvoor zelfs het koppelingsmechaniek waarmee de capsule zich normaal aan het ISS vastmaakt, vervangen door een grote uitzichtkoepel.' Maar in de nabije toekomst moeten de toeristenvluchten wel degelijk een bestemming hebben. Allereerst het ruimtestation ISS, waar het bedrijf Axiom een speciale hotelmodule wil aankoppelen, maar daarna lonkt voor SpaceX en ook voor Bezos' Blue Origin de maan, verwacht Klompe. 'Het is een kwestie van tijd voordat de eerste rijke passagier zo'n commerciële lander afhuurt om een privé-uitstapje te maken.'
15/09 21u15  Turnster Biles over misbruik Nassar: 'Ik wil niet dat anderen dit meemaken'Simone Biles en drie andere (ex-)turnsters hebben in de Amerikaanse Senaat getuigd over het misbruik dat is gepleegd door de voormalige ploegarts Larry Nassar. De voormalige turnarts zit al enkele jaren vast, maar er loopt nog een onderzoek naar het handelen van de FBI in de misbruikzaak. Biles en andere atleten spraken tegenover een speciale onderzoekscommissie hun woede en onmacht uit over de gang van zaken bij de FBI destijds. 'We zijn allemaal tekortgedaan en verdienen een antwoord. We hebben allemaal het gevoel dat de FBI een oogje heeft dichtgeknepen', getuigde een emotionele Biles tijdens de zitting. Daarbij waren ook Aly Raisman, McKayla Maroney en Maggie Nichols aanwezig. Biles voegde toe: 'Ik zit hier omdat ik niet wil dat anderen dit meemaken'. De kampioene gaf verder te kennen dat zij nog steeds lijdt onder het misbruik: Maroney bevestigde de aantijgingen van viervoudig olympisch kampioene Biles. 'De FBI heeft het misbruik niet alleen maandenlang links laten liggen, ze hebben mijn getuigenis ook vervalst', zei Maroney, zelf tweevoudige wereldkampioene sprong. De turnsters verwijten de politiedienst ondanks hun getuigenissen niet op tijd te hebben ingegrepen, waardoor het misbruik langer kon voortduren. FBI-directeur Chris Wray bood excuses aan voor het optreden van de politiedienst. Ook zei hij dat de agenten die betrokken waren bij het onderzoek naar het misbruik niet meer voor de FBI werken. Vernietigend rapport Afgelopen juli verscheen een vernietigend rapport van inspecteur Horowitz van het Amerikaanse ministerie van Justitie. Daarin stond dat het FBI-bureau in Indianapolis 'niet met de grootste ernst en urgentie op de beschuldigingen aan het adres van Nassar heeft gereageerd'. Door tal van fouten, zo concludeerde het rapport, kon het seksueel grensoverschrijdend gedrag maandenlang voortduren. Nassar was 18 jaar lang arts van gymnastiekbond USA Gymnastics. In 2015 werd een onderzoek naar hem gestart en twee jaar later werd hij wegens seksueel misbruik veroordeeld tot een celstraf van 175 jaar. Ook werd Nassar veroordeeld voor het bezit van kinderporno. Honderden (voormalig) atleten getuigden tegen de sportarts.
15/09 21u15  Gevonden lichaam in Lauwersmeer is van vermiste zeilerHet lichaam dat vanmiddag is gevonden in het Lauwersmeer is van de 54-jarige man die sinds gisteren werd vermist. Dat heeft de politie bekendgemaakt. Volgens de politie zijn er geen aanwijzingen dat de man door een misdrijf om het leven is gekomen. Er werd sinds gisteren gezocht naar de zeiler. Hulpdiensten kregen toen de melding dat een man was gaan zeilen en niet naar huis was teruggekeerd. Tijdens de zoekactie werd de zeilboot leeg aangetroffen. Aan boord was nog wel wat kleding te vinden van de man. Wat er met hem is gebeurd, is niet duidelijk. De kustwacht denkt dat hij eerder op de dag van de boot is gevallen, meldt Omrop Fryslân. Volgens de regionale omroep zijn hulpdiensten in actie gekomen toen de kustwacht geen contact kon krijgen. Onder andere met helikopters, een vliegtuig en een sonarboot werd naar de man gezocht. Rond middernacht werd de zoekactie beëindigd, daarna is de zaak overgedragen aan de politie. Zij zochten vandaag met boten en duikers op het Lauwersmeer naar de man.
15/09 20u15  YouTube mocht filmpjes met toespraak Baudet over corona verwijderenDe video's van Forum voor Democratie-leider Thierry Baudet, waarin hij over de coronacrisis spreekt, zijn terecht weggehaald door videoplatform YouTube. De video's hoeven daarom niet terug online te worden gezet. Dat heeft de rechtbank van Amsterdam vandaag bepaald. Het gaat om twee video's die door Forum voor Democratie werden geüpload en die later door YouTube werden verwijderd. In de eerste video van 17 maart is een toespraak te zien die Baudet hield op een campagnebijeenkomst in Diemen, op de dag van de Tweede Kamerverkiezingen. Hij bekritiseert daarin onder meer het coronabeleid van het kabinet. Video's verwijderd en geschorst Op 3 juli plaatste de partij een video waarin Baudet zich tijdens een debat in de Tweede Kamer uitspreekt tegen de coronamaatregelen. Hij noemt het coronavirus een 'griepvariatie', en hekelt de lockdown, het gebruik van mondkapjes en de anderhalvemeterregel. De toegelaten coronavaccins zijn volgens de politicus 'experimentele injecties'. Een niet erkend dierenontwormingsmiddel zou een 'prima' alternatief zijn. Deze video werd op 15 juli door het platform verwijderd. YouTube vond dat de inhoud in strijd was met de regels die het platform hanteert rond informatie over het coronavirus. De video uit Diemen werd op 29 juni verwijderd. Het account van de politieke partij werd toen ook tijdelijk geschorst. Een week lang konden er geen video's, livestreams of berichten worden geplaatst. Forum voor Democratie (FVD) tekende bij YouTube bezwaar aan tegen de verwijdering, maar het bedrijf wees dat af. De politieke partij stapte daarop naar de rechter. FVD is van mening dat er sprake is van 'een ontoelaatbare inmenging in de uitingsvrijheid'. Regels van YouTube Maar volgens de rechter is daar geen sprake van. YouTube mag zijn eigen coronabeleid bepalen. Gebruikers dienen zich daaraan te houden. Forum overtrad die regels en dus was verwijdering en schorsing volgens de rechtbank redelijk. YouTube is niet verplicht om Forum voor Democratie de gelegenheid te geven zijn achterban te bereiken, motiveerde de rechtbank zijn uitspraak. Baudet reageerde via Twitter op de uitspraak: 'YouTube kan niet zomaar het democratisch proces en de volksvertegenwoordigers kortwieken. Het is een inbreuk op het vrije debat.' De rechter gaat volgens hem te weinig in op de vraag of de richtlijnen van YouTube wel 'onbegrensd vastgesteld mogen worden'. Hij sluit vervolgstappen niet uit.
15/09 19u15  Achterblijver Kabul: 'Ik weet niet of het ze gaat lukken ons weg te krijgen'Grootschalige evacuaties uit Afghanistan zijn niet meer mogelijk en daardoor zullen niet alle Afghanen die voor Nederland hebben gewerkt de komende tijd geëvacueerd kunnen worden. Dat schreef het demissionaire kabinet vannacht in een brief aan de Tweede Kamer. Waarschijnlijk zijn er 22 tolken en hun gezinnen achtergebleven in het land. Met een deel van hen is nog contact en het kabinet wil ze zodra dat mogelijk is naar Nederland halen. Een van de Afghanen met wie Buitenlandse Zaken contact onderhoudt is een 41-jarige Afghaanse man die een tijdlang in Nederland heeft gewoond. In een telefoongesprek met correspondent Aletta André vertelt hij dat hij van Buitenlandse Zaken een paar dagen geleden de vraag kreeg of hij alleen naar Nederland wilde vertrekken. Als dat het geval was kon hij de volgende dag per vliegtuig vertrekken. 'Maar het probleem zijn mijn kinderen. De Taliban hebben gezegd dat mensen zonder paspoort niet naar het vliegveld mogen. En we kunnen nu ook geen paspoort aanvragen.' De man woont alweer enige tijd in Afghanistan met zijn vrouw en vijf kinderen tussen de 1,5 en 12 jaar. Hij heeft een Nederlands paspoort, maar zijn vrouw en kinderen hebben alleen Afghaanse papieren. Ze staan op de evacuatielijst van BuZa, maar slaagden er niet in om op tijd het vliegveld binnen te komen. De laatste tijd is hij steeds banger geworden, zegt hij. Ze komen uit de Panjshirvallei en horen steeds vaker over huiszoekingen in Kabul naar mensen uit Panjshir. 'We komen uit een streek waar we als vijand van de Taliban worden gezien. We blijven zo veel mogelijk thuis. We durven niet naar buiten te gaan.' Hij heeft geïnformeerd naar smokkelroutes naar Pakistan, maar heeft besloten dat nu niet te doen omdat het te gevaarlijk is. Ook een andere Afghaanse man heeft nog contact met Buitenlandse Zaken. Hij heeft berichten gekregen dat ze hem niet vergeten zijn en dat er hard wordt gewerkt om hem en zijn gezin uit Afghanistan weg te krijgen, zegt hij. 'Maar iedere dag dat we hier blijven is gevaarlijk. Ik weet niet wat er gaat gebeuren en of het ze gaat lukken ons weg te krijgen.' De man komt uit Uruzgan, waar zijn vader voor de Nederlanders werkte. Zelf werkte hij daar in de jaren na de missie voor veel internationale hulporganisaties, waaronder het Nederlandse Cordaid. Ook heeft hij Nederland geholpen om tolken uit Uruzgan naar Nederland te krijgen. Hij werd op aanbeveling van een veteraan op de evacuatielijst gezet en heeft tot twee keer toe met zijn vrouw en vier jonge dochters aan de poort van het vliegveld gestaan, maar kwam niet binnen. Noodpaspoorten Het gezin leeft sindsdien in angst. 'Gisteren werden we gewaarschuwd dat de Taliban huiszoekingen deden in onze wijk. Toen zijn we midden in de nacht halsoverkop naar een hotel gevlucht.' Inmiddels zijn ze weer thuis, maar ze kunnen geen kant op. 'De kinderen kunnen niet naar buiten, ze zitten de hele dag in een kamer, zijn bang en vervelen zich.' Zelf blijft hij ook voornamelijk binnen, maar om de drie à vier dagen gaat hij 's avonds naar buiten om voedsel in te slaan. Ook hij heeft overwogen om over land naar Pakistan te vluchten, maar dat is te gevaarlijk. Hij hoopt nu dat Nederland noodpaspoorten kan verstrekken, zodat ze daarmee via de luchthaven weg kunnen komen. In de Tweede Kamer wordt op dit moment gedebatteerd over het verloop van de evacuatie uit Afghanistan. De Tweede Kamer is kritisch op het evacuatiebeleid en wil weten hoe het met achterblijvers gaat en waarom ze niet op tijd zijn geëvacueerd.
15/09 19u15  E-bike gaat in vlammen op nadat accu ontploft in WeertIn Weert is vanochtend een elektrische fiets in vlammen opgegaan nadat de accu was ontploft tijdens het fietsen. Dat meldt 1Limburg op basis van de lokale nieuwssite Weertdegekste. De brandweer kon de e-bike niet meer redden. Een vrouw hoorde tijdens het fietsen een knal en dacht eerst een klapband te hebben. Dat bleek niet het geval: de accu van de elektrische fiets bleek ontploft te zijn. De e-bike vatte daarna vlam: De vrouw wist zichzelf in veiligheid te brengen. Omstanders probeerden het vuur te doven met een brandblusser, maar slaagden daar niet in. Uiteindelijk heeft de brandweer de brandende fiets geblust.
15/09 19u15  Kabinet wil vaccinatieregistratie in de zorg, maar onduidelijk hoe, wat en wanneerHet kabinet wil het mogelijk maken om in de zorg vast te leggen wie er gevaccineerd is tegen covid-19. 'Dat wordt geen plicht, maar kan gebruikt worden als dat behulpzaam is en alleen in de zorg', zei minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid tijdens de coronapersconferentie. De vaccinatieregistratie voor personeel moet volgens de minister gaan helpen bij veilige zorg voor patiënten en bij het maken van de roosters. Hij zei snel met de verschillende zorgpartijen in gesprek te gaan om te verkennen wat er kan, en of de privacywet moet worden gewijzigd. Bij Middin, een organisatie voor hulp aan mensen met een verstandelijke beperking in Zuid-Holland, zijn ze blij met de toezegging van de minister. 'We hebben het vermoeden dat op sommige locaties maar de helft van onze medewerkers gevaccineerd is en zouden graag willen weten wie dat zijn. Zo kunnen die werknemers extra maatregelen treffen als ze werken met onze meest kwetsbaren', zegt Saskia Martens, manager van de behandeldienst en gz-psycholoog. Martens stuurt logopedisten, fysiotherapeuten, artsen en andere behandelaars aan die wekelijks een aantal locaties bezoeken waar de cliënten wonen. 'We hebben locaties waar het werken met mondneusmaskers echt niet kan. Een grote groep mensen met een verstandelijke beperking heeft onze mimiek nodig in de communicatie, ook zijn er problemen met de verstaanbaarheid of ze herkennen ons met een masker niet.' Minder besmettelijk De veiligheid voor de cliënt is voor de gehandicaptensector, maar ook voor de ouderenzorg en thuiszorg de voornaamste reden om graag het inzicht te willen in de vaccinatiegraad van het personeel. Het idee daarbij is dat gevaccineerde mensen minder besmettelijk zijn zoals RIVM-onderzoek eerder concludeerde over de alfa-variant. Er is nog geen onderzoek dat dit aantoont voor de nu dominante delta-variant, maar experts verwachten dat ook hier vaccinatie de overdracht van het virus in ieder geval gedeeltelijk tegengaat. Bij Middin zijn niet alleen de leidinggevenden, maar ook veel bewoners en hun familieleden voorstander van de registratie. 'We snappen het dilemma heel goed maar zien dat dit nu voor veel onzekerheid en angst zorgt. We vinden ongevaccineerd personeel eigenlijk een te groot risico voor deze doelgroep, die veelal niet over zichzelf kan beslissen', zegt Ineke van Santen, namens de centrale cliëntenraad. De werkgeversbonden in de zorg hebben in de afgelopen weken de politiek opgeroepen om inzicht te krijgen in de vaccinatiegraad van het personeel. Ze voerden ook meerdere gesprekken met het ministerie van Volksgezondheid waarbij de teneur was dat het kabinet zich nog niet zou durven te wagen aan een standpunt over dit gevoelige privacy-onderwerp. Maar dat is inmiddels dus achterhaald. Bij de honderdduizenden zorgmedewerkers in Nederland bestaat nog veel twijfel over de registratie. Alhoewel de minister zei dat registratie niet verplicht mag zijn, hebben sommige vakbonden al gezegd tegen iedere vorm van registratie te zijn. Zij vrezen voor de privacy van de werknemers. Saskia Martens van Middin hoopt een deel van die angst weg te nemen. 'We doen dit voor onze bewoners en voor de naaste collega's, maar we willen geen vaccinatiedrang. We hoeven zelfs geen centrale uitvraag, maar willen registratie gericht kunnen inzetten waar we het nodig denken te hebben.' Hoe, wat en wanneer Over de vraag hoe de vaccinatieregistratie in de zorg eruit moet komen te zien, zijn nog geen knopen doorgehakt. Een wijziging van de privacywetgeving AVG wordt genoemd als mogelijkheid, maar zo'n traject kan lang duren. In een brief aan de Tweede Kamer schrijft de minister ook over de eventuele mogelijkheid om coronatoegangsbewijzen te gaan gebruiken in de zorg. Een andere mogelijkheid biedt volgens privacydeskundige Jeroen Terstegge het Arbobesluit. 'Daarin staat nu al een algemene verplichting voor werkgevers om maatregelen te treffen om de kans op besmetting met het coronavirus te voorkomen, zoals het thuiswerken en afstand houden. Je kan daar ook de vaccinatieregistratie aan toevoegen. Werkgevers moeten dan wel eerst een risico-inventarisatie doen naar de vraag of zo'n registratie daadwerkelijk helpt om het besmettingsrisico te reduceren.' Per functie moet er wel een noodzaak bestaan voor de registratie. Je moet bijvoorbeeld veel dichtbij kwetsbare mensen komen. Terstegge: 'Tot slot moet je dan vanwege de AVG nog passende waarborgen bieden voor de privacy van de werknemer en het registreren bijvoorbeeld overlaten aan de bedrijfsarts die een medisch beroepsgeheim heeft.' Welke oplossing voor de vaccinatieregistratie wordt gekozen is nu nog niet duidelijk. Minister De Jonge gaat binnenkort weer met de verschillende zorgbranches en vakbonden om tafel om de mogelijkheden te bespreken.
15/09 18u15  Beleggers negeren waarschuwingen, AEX even boven 'onhaalbare' 800-puntengrensHoe meer er wordt gewaarschuwd voor te hoge koersen, hoe minder de beurs zich daar wat van aantrekt. Even voor half elf vanochtend ging de AEX door de grens van 800 punten heen, een niveau dat lang als onhaalbaar werd gezien. De Amsterdamse hoofdindex sloot uiteindelijk wel lager, net onder de 795 punten. Niet alleen de AEX breekt records. Ook internationale beursgraadmeters staan op recordniveaus, of daar in de buurt. Tegelijkertijd wordt er veel gewaarschuwd dat de rek er wel uit is. Zo sprak het IMF in januari al van een 'gespleten werkelijkheid' tussen de beurs en de 'echte' economie. De AEX stond toen rond de 650. In april, met een AEX boven de 700, volgde de Autoriteit Financiële Markten. 'Het voelt oncomfortabel en we zijn er niet helemaal gerust op', zei voorzitter Laura van Geest. In de zomer voegde de AFM daar aan toe dat er zorgen zijn over jonge beleggers die veel risico nemen. De toezichthouder zei in het Nederlands Dagblad veel signalen te krijgen over studenten die maximaal lenen en dat geld gebruiken om te beleggen. Ook DNB-president Klaas Knot waarschuwde, al was dat achteraf bekeken wat vroeg. Al in het najaar van 2017 wees Knot op het risico van een correctie op de financiële markten. Knot heeft die waarschuwing daarna met enige regelmaat herhaald. Die correctie kwam er ook toen de coronacrisis voor grote paniek zorgde. Het herstel was wel snel. Zo'n jonge net begonnen belegger is de Groningse student Lennart Kruizinga, al zegt hij niet de risico's te nemen waar de AFM voor waarschuwt. Wel kocht Kruizinga vanaf oktober 2020 aandelen ASML. De eerste voor 312 euro. Het aandeel van de chipmachinefabrikant is de belangrijkste kracht achter de stijging in de AEX. Een aandeel kost een klein jaar later 760 euro. Kruizinga voelt geen verleiding om bij te kopen, maar verkopen doet hij ook niet. 'Ik twijfel al zo lang dat ik begin te twijfelen aan m'n twijfels. Daarbij kan ik m'n winst wel nemen, maar dan moet ik daarna weer timen om in te stappen.' 'Voor zowel wetenschappers als beleggers is het voorspellen van omslagpunten, crashes en het doorzien van zeepbellen heel moeilijk', zegt hoogleraar Mathijs van Dijk van de Erasmus Universiteit. 'Maar historisch gezien staan de koersen heel hoog. Ongeveer een derde hoger dan voor de coronacrisis.' Volgens Van Dijk is het de vraag of die stijging gerechtvaardigd is. De waarde van een bedrijf op de beurs wordt bepaald door de winstverwachtingen voor de komende tientallen jaren. 'Het kan zijn dat beleggers wel heel optimistisch zijn over de toekomstige winsten van bedrijven, zodat ze veel waard zijn', zegt Van Dijk. Net zo plausibel is volgens de hoogleraar dat beleggers, bij een gebrek aan alternatieven, tevreden zijn met een lager rendement. 'Dan ben je bereid om meer te betalen.' Dat gebrek aan alternatieven is een gevolg van de lage rente. Wat op zijn beurt weer een gevolg is van het crisisbeleid dat centrale banken als de Europese Centrale Bank (ECB) en de Amerikaanse FED nog altijd voeren. Beiden kopen maandelijks voor zo'n 100 miljard aan obligaties op bij financiële instellingen. Met een groot deel van de opbrengst gaan die instellingen vervolgens de beurs op. Precies daar ziet analist Corné van Zeijl van Actiam een risico dat volgens hem wordt onderschat. 'Zowel de FED als de ECB hebben gezegd die opkoopprogramma's te gaan afbouwen.' Volgens de analist verdwijnt daarmee de bodem onder de voeten van beleggers. De interesse voor beleggen neemt ondertussen alleen maar toe. 'Ik word overspoeld met mensen die vragen de rente is zo laag, moet ik gaan beleggen?', zegt Van Zeijl. 'Dat vraag je na een stijging van 46 procent in een jaar, denk ik dan.' 'Er lijkt veel te spelen onder particuliere beleggers', zegt Van Dijk. 'Dat zag je eind jaren negentig ook.' Toch blijft de hoogleraar erbij dat een neergang op de beurs slecht te voorspellen is. 'We hebben in het verleden gezien dat als al er een zeepbel is, dat die lang kan aanhouden. Misschien gaan we ook nog wel door de 900, door de 1000. Maar ik maak me wel zorgen om de hoogte van de beurs op dit moment.'
15/09 18u15  'Verboden zone' Tsjernobyl wordt opnieuw in kaart gebracht35 jaar na de kernramp in Tsjernobyl brengen specialisten uit Oekraïne en Duitsland de radioactiviteit in de 'verboden zone' opnieuw in kaart. Een volledige meting zoals deze werd in de jaren 80 voor het laatst uitgevoerd. De verboden zone rond de kerncentrale is meer dan 2500 vierkante kilometer groot. Met twee helikopters en drones meten deskundigen vanaf honderd meter hoogte de straling. Dichterbij kunnen ze niet, omdat het stralingsniveau direct boven de sarcofaag, die de kernreactor omhult, nog altijd gevaarlijk hoog is. De werkzaamheden duren tot en met vrijdag. De resultaten worden gepresenteerd op een conferentie in april 2022. Nog altijd onbewoonbaar De kernreactor in Tsjernobyl ontplofte in april 1986 als gevolg van een verkeerd uitgevoerde test: door fouten ontstond een overreactie. Er brak brand uit waarna een radioactieve wolk grote gebieden in de Sovjetrepublieken Oekraïne, Rusland en Wit-Rusland trof. Tienduizenden inwoners van de nabijgelegen stad Pripjat werden geëvacueerd en het gebied rond de radioactieve ruïne afgesloten. Het gebied is officieel nog altijd onbewoonbaar, maar Oekraïne wil meer economisch gebruikmaken van de regio. Zo is het toegankelijk voor toeristen en zou het land graag zien dat het gebied wordt opgenomen op de Unesco-Werelderfgoedlijst.
15/09 18u15  Onderwijsinspectie: digitale beveiliging hoger onderwijs moet beterDe digitale veiligheid op hogescholen en universiteiten moet beter. Dat concludeert de Onderwijsinspectie in een onderzoek. De instantie verwacht dat die bevindingen ook gelden voor het mbo, middelbare scholen en het basisonderwijs. 'Net als andere sectoren moet het onderwijs aan de slag', zegt inspecteur Ellen Jagtman. 'Dat is nodig voor de continuïteit van het onderwijs, daarom moeten onderwijsbestuurders zich hier druk over maken.' Sinds de ransomware-aanval op de Universiteit Maastricht is de beveiliging bij veel instellingen wel verbeterd, maar niet overal. Er zijn grote verschillen tussen onderwijsinstellingen: bij sommige instellingen is het goed geregeld, maar sommige schoolbesturen bemoeien zich weinig met de ict-beveiliging. 'Maar je moet als schoolbestuurder weten wat het risico is en wat je ertegen kunt doen', zegt Jagtman. Overheid De overheid zou ook zijn steentje moeten bijdragen, vindt de inspectie. Zo zou het Nationaal Cyber Security Centrum beter informatie kunnen delen met de onderwijsinstellingen; dat gebeurt nu maar deels. Ook zou de overheid instellingen kunnen helpen hun beveiliging op orde te krijgen. 'Al die onderwijsinstellingen moeten niet elke keer het wiel in hun eentje moeten uitvinden.'
15/09 18u15  'Niet eerder zoveel dolfijnen en grienden gedood bij massaslachting Faeröer'Op de Deense Faeröer-eilanden zijn mogelijk niet eerder zoveel dolfijnen en grienden gedood tijdens de jaarlijkse massaslachting. Afgelopen weekend werden volgens dierenwelzijnsorganisatie Sea Shepherd meer dan 1400 zeezoogdieren gedood. Het vorige record was in 1940 toen ruim 1200 grienden en dolfijnen werden geslacht in de wateren rond de eilanden. Gemiddeld worden er tijdens de jaarlijkse traditie zo'n 600 dieren gedood, zeggen de lokale autoriteiten. 'De dood van de ruim 1400 dolfijnen en grienden is waarschijnlijk het hoogste aantal ooit gemeten', zegt de dierenwelzijnsorganisatie. 'Verkeerde inschatting' Het doden van deze aantallen dieren leidt tot verontwaardiging, ook onder de lokale bevolking. Zelfs de voorzitter van de walvisvaart van de eilanden noemt de aantallen 'buitensporig'. Hij stelt dat het om een inschattingsfout gaat. Er werd uitgegaan van zo'n 200 dieren. 'Iemand had beter moeten weten', zegt hij tegen de BBC. 'De meeste mensen waren in shock.' Naar aanleiding van de laatste slachting hield de lokale publieke omroep een enquête onder de bevolking met de vraag of de traditie in stand moet worden gehouden. Iets meer dan de helft zegt van niet, iets meer dan 30 procent vindt van wel, aldus een journalist van de omroep. Sea Shepherd maakte videobeelden van de slachting: Grienden zijn een soort dolfijnen. De zeezoogdieren trekken iedere zomer langs de Faeröer-eilanden, een eilandengroep tussen Groot-Brittannië en IJsland. De 'Grindadráp', Faeröers voor griendenjacht is een eeuwenlange visserijtraditie op de eilandengroep. Inwoners van de eilanden jagen de dieren op in kleine boten, in de richting van een paar stranden. Daar worden ze opgewacht door andere Faeröerders die het water inlopen en de dieren doodsteken. Voorstanders stellen dat als het doden van de dieren juist wordt gedaan het humaan is. Met speciale messen en speren wordt de ruggengraat doorgesneden en bezwijkt het dier binnen enkele seconden, zeggen zij. 'Vanuit het oogpunt van dierenwelzijn is het een goede manier om aan vlees te komen, veel beter dan koeien en varkens gevangen te houden', zegt een parlementslid.
15/09 17u15  Ouderen worstelen met coronabewijs: 'Ik ga hiervoor geen nieuwe telefoon kopen'Een terrasje pakken, uit eten gaan of een bezoek aan het theater kan vanaf 25 september alleen als iemand een coronabewijs kan laten zien. Maar voor ouderen kan dat een probleem opleveren. Een per post opgestuurd papieren alternatief is er wel, maar het is vaak lastig om die te krijgen. Hoeveel mensen in de problemen komen, is niet helemaal duidelijk, zegt Renate Evers van ouderenbond ANBO. 'Het is voor ons ook lastig om mensen te bereiken en de groep goed zichtbaar te krijgen. Maar we weten wel dat ruim een miljoen ouderen niet digitaal vaardig zijn.' In die groep zitten ouderen die helemaal geen smartphone hebben, weet Evers. 'Maar soms hebben ze wel een smartphone, maar een ouder model waar zo'n app niet op draait. En soms is er wel hulp beschikbaar van hun kinderen of buren bijvoorbeeld, maar dan willen ze het zelf oplossen.' Het probleem is volgens Evers ook dat niet iedereen een DigiD heeft. 'Deze problemen voorzagen we al deze zomer, toen mensen op vakantie wilden gaan. Daarom kunnen mensen met het algemene corona-informatienummer bellen voor een papieren coronapaspoort, voor mensen zonder printer of smartphone. Hiervoor moet je je BSN en postcode doorgeven en dan wordt het papieren bewijs binnen tien dagen opgestuurd.' Toch was niet iedereen hiermee geholpen, zo bleek. 'Mensen kregen te horen dat ze toch een DigiD nodig hadden, of dat ze maar naar de bibliotheek moesten gaan om hulp te vragen met printen. Daarnaast kregen we klachten over lange wachtrijen.' Ook het ministerie van VWS erkende dat probleem, zegt Evers. 'Er is om capaciteitsproblemen te ondervangen toen met een bandje begonnen dat wordt afgespeeld als mensen bellen. In dat bandje moet een beller zijn BSN en postcode intikken, maar dat gaat ook vaak mis.' Mary van den Berg (80) uit Baarn belde dat nummer. 'Ik ben niet thuis in dit soort dingen dus het leek me zo een goede oplossing. Mijn kinderen kunnen wel helpen, maar ik probeer om ze zo min mogelijk lastig te vallen. Ongeveer een maand geleden heb ik het bewijs aangevraagd. Ik heb via zo'n antwoordapparaat mijn gegevens doorgegeven, maar toen ik dat gedaan had, hoorde ik verder niets meer. Toen heb ik nog geprobeerd een mens aan de telefoon te krijgen, maar dat vond ik te lang duren dus toen heb ik opgehangen.' Mevrouw Van den Berg gaf toen nog een keer haar gegevens door, waarna ze opnieuw tevergeefs wachtte op een bevestiging dat het gelukt was. 'En toen kreeg ik een paar dagen geleden twee keer een brief met zo'n coronabewijs opgestuurd. Het was dus wel gelukt, maar dat bandje moet iets duidelijker, dat ze 'gegevens ontvangen' zeggen of zoiets.' Ze is wel blij dat ze het coronabewijs nu binnen heeft. 'Lijkt me wel handig om te hebben, ik ga nog regelmatig naar het restaurant.' Jan Klomp (84) uit Maarssen belde ook het algemene coronanummer voor een papieren coronabewijs. 'Daar verwezen ze me door naar de GGD, maar de GGD zei dat ik bij de priklocatie moet zijn, dus toen heb ik naar de priklocatie in Utrecht gebeld. Daar zeiden ze dat ik het RIVM moest bellen.' Kleinzoon in de IT Meneer Klomp kreeg vervolgens weer een ander nummer van het RIVM, zegt hij. 'Dat was het nummer van het ministerie van VWS, en nadat ik me door allerlei keuzemenu's had geworsteld, kreeg ik uiteindelijk te horen dat ik bij de GGD moest zijn!' Het lukte uiteindelijk wel om een QR-code op zijn tablet te installeren. 'Maar dan moet ik steeds mijn tablet meenemen als ik de deur uitga. Ik heb wel een smartphone, maar die is 12 jaar oud en daar werkt die QR-code niet op. Die telefoon is alleen voor noodgevallen, ik ga hiervoor geen nieuwe kopen, dat vind ik geldverspilling en milieuvervuiling.' Daarom houdt meneer Klomp het even dichter bij huis. 'Ik zet wel zelf wel een kopje koffie, dan maar geen terras. Het is gewoon een zooitje. Ik heb wel een kleinzoon die in de IT zit. Die komt wel een keer langs en dan kan ik kijken of hij het op kan lossen. Ik heb het hem nog niet gevraagd.' Apart nummer Om wachtrijen en andere problemen bij het callcenter te voorkomen, heeft de ANBO voor een apart telefoonnummer gepleit bij het ministerie van VWS. 'Maar dat bleek niet te kunnen', zegt Evers. 'Het ministerie zegt nu zijn best te doen om de capaciteit uit te breiden. We hebben gehoord dat er tussen de 700 en 1000 mensen per dag bellen om een papieren coronabewijs opgestuurd te krijgen.' Ook zouden callcentermedewerkers zijn geïnstrueerd om soepeler met de aanvragen om te gaan. 'Als bijvoorbeeld eerder bleek dat mensen wel zelf konden printen, dan werd een opgestuurd bewijs vaak geweigerd. Het ministerie heeft nu aangegeven dat vanaf vorige week soepeler wordt omgegaan met aanvragen van bellers, maar het is nu nog te vroeg om te zeggen of dat ook al door bellers wordt opgemerkt.'
15/09 17u15  Tweede Kamer kritisch op evacuatiebeleid Afghanistan: 'Tijd is verspild'Bij de start van het Tweede Kamerdebat over Afghanistan hebben parlementariërs veel vragen over mensen die op dit moment nog niet uit het land zijn geëvacueerd. Kamerleden willen onder meer weten hoe het staat met de tolken die voor Nederland hebben gewerkt. Volgens het kabinet zitten er 22 nog vast in Afghanistan, terwijl de Kamer er al tijden om vraagt om ze hierheen te halen. 'Hoe kan het dat er ook nu nog tientallen tolken van Defensie in Kabul zitten?', zei VVD-Kamerlid Van Wijngaarden. 'Ik wil tolk voor tolk horen waarom ze daar nog zitten.' Verschillende Kamerleden willen weten van het kabinet of deze tolken al voor de chaotische situatie in augustus in beeld waren. En in het verlengde daarvan, waarom ze dan niet eerder zijn weggehaald. 'Tot half augustus hadden wij het in eigen handen om die mensen hierheen te halen', stelt Piri van de PvdA. Mailbox Maar het gaat in het debat niet alleen over tolken die voor Nederland hebben gewerkt. Rond de tijd dat de Taliban Kabul half augustus innamen, nam de Kamer de motie-Belhaj aan om ook lokale medewerkers zoals beveiligers en koks en mensenrechtenactivisten te evacueren. Nu de grootschalige evacuaties stilliggen, komt dat in het gedrang, vrezen Kamerleden. Zo wordt over twee dagen de mailbox gesloten waar mensen zich kunnen melden. 'Dat gaat volledig voorbij aan de motie-Belhaj', zei Van Dijk van SP. 'Wat nou als iemand zich zaterdag meldt?' In de mailbox zijn tot nu toe tienduizenden mails binnengekomen. De indiener van de motie, D66-Kamerlid Belhaj, benadrukt dat de motie 'gewoon blijft staan'. 'Deze mensen moeten we met open armen ontvangen.' Van het kabinet wil Belhaj weten hoe Nederland ervoor gaat zorgen dat ze alsnog hierheen kunnen komen. Probleem voor het kabinet Veel vragen over de toekomst, maar de Kamer vraagt verder om reflectie van het kabinet over de evacuaties. 'Waarom wachtte het kabinet zolang?, vraagt Kuzu van Denk over de evacuaties die traag op gang zijn gekomen. Of in de woorden van SP'er Van Dijk: 'Wie is verantwoordelijk voor deze clusterfuck 2.0?' 'We zijn niet goed geïnformeerd, moties zijn niet uitgevoerd, tijd is verspild en daarmee zijn levens in gevaar gebracht', zei Piri. Het PvdA-Kamerlid voegde er een waarschuwing aan toe: 'Als het kabinet ons vandaag niet van het tegendeel weet te overtuigen, heeft het een heel groot probleem Het debat begon uren later dan beoogd. Aanvankelijk stond de start gepland om 11.30 uur, maar de Kamer vroeg direct aan het begin om uitstel omdat niet alle documenten op tijd waren aangeleverd. Ook wilde de Kamer stukken van het kabinet waarop de Volkskrant een onthullend artikel van vanochtend had gebaseerd. Die documenten, namelijk correspondentie tussen de ambassade in Kabul en Den Haag, kwamen vanmiddag en de Kamer wilde tot 15.00 uur de tijd hebben om die te bestuderen. In de Volkskrant was vanochtend te lezen dat de Nederlandse ambassadeur en lokale stafleden al sinds maart 2020 smeekten om voorbereidingen te treffen, zodat zij en hun familie snel konden vertrekken als de opmars van de Taliban zou doorzetten. Desondanks nam het kabinet pas twee dagen voor de val van de Afghaanse hoofdstad een besluit over het moment waarop lokale medewerkers van de ambassade en hun gezin in veiligheid gebracht zouden worden. 'Waarom zijn de smeekbedes genegeerd?', vroeg Piri daarover aan het kabinet. Het ministerie van Buitenlandse Zaken zei vanochtend tegen de NOS dat het de conclusies uit het artikel niet deelt. Ambassademedewerkers zouden zo lang mogelijk hebben doorgewerkt, omdat zij nodig waren voor de afhandeling van de tolkenregeling. Ook zou de val van Kabul 'onvoorzien snel' zijn gekomen.
15/09 16u15  Lichaam gevonden bij zoekactie LauwersmeerBij de zoekactie naar een vermiste zeiler op het Lauwersmeer is een lichaam gevonden. Onderzoek moet uitwijzen of het gaat om de vermiste 54-jarige man. De politie zocht met boten en duikers op het Lauwersmeer naar de man, die sinds gisteren wordt vermist. Hulpdiensten kregen toen de melding dat een man was gaan zeilen en niet naar huis was teruggekeerd. Gisteravond werd de zeilboot leeg aangetroffen. Aan boord was nog wel wat kleding te vinden van de man. Wat er met hem is gebeurd, is niet duidelijk. De kustwacht denkt dat hij eerder op de dag van de boot is gevallen. Omrop Fryslân meldt dat toen de kustwacht geen contact kon krijgen, de hulpdiensten in actie zijn gekomen. Onder andere met helikopters, een vliegtuig en een sonarboot werd naar de man gezocht. Rond middernacht werd de zoekactie beëindigd, daarna is de zaak overgedragen aan de politie.
15/09 16u15  'Niet eerder zoveel dolfijnen en grienden gedood bij massaslachting Faeroër'Op de Deense Faeroër-eilanden zijn mogelijk niet eerder zoveel dolfijnen en grienden gedood tijdens de jaarlijkse massaslachting. Afgelopen weekend werden volgens dierenwelzijnsorganisatie Sea Shepherd meer dan 1400 zeezoogdieren gedood. Het vorige record was in 1940 toen ruim 1200 grienden en dolfijnen werden geslacht in de wateren rond de eilanden. Gemiddeld worden er tijdens de jaarlijkse traditie zo'n 600 dieren gedood, zeggen de lokale autoriteiten. 'De dood van de ruim 1400 dolfijnen en grienden is waarschijnlijk het hoogste aantal ooit gemeten', zegt de dierenwelzijnsorganisatie. 'Verkeerde inschatting' Het doden van deze aantallen dieren leidt tot verontwaardiging, ook onder de lokale bevolking. Zelfs de voorzitter van de walvisvaart van de eilanden noemt de aantallen 'buitensporig'. Hij stelt dat het om een inschattingsfout gaat. Er werd uitgegaan van zo'n 200 dieren. 'Iemand had beter moeten weten', zegt hij tegen de BBC. 'De meeste mensen waren in shock.' Naar aanleiding van de laatste slachting hield de lokale publieke omroep een enquête onder de bevolking met de vraag of de traditie in stand moet worden gehouden. Iets meer dan de helft zegt van niet, iets meer dan 30 procent vindt van wel, aldus een journalist van de omroep. Sea Shepherd maakte videobeelden van de slachting: Grienden zijn een soort dolfijnen. De zeezoogdieren trekken iedere zomer langs de Faeroër-eilanden, een eilandengroep tussen Groot-Brittannië en IJsland. De 'Grindadráp', Faeröers voor griendenjacht is een eeuwenlange visserijtraditie op de eilandengroep. Inwoners van de eilanden jagen de dieren op in kleine boten, in de richting van een paar stranden. Daar worden ze opgewacht door andere Faeroërders die het water inlopen en de dieren doodsteken. Voorstanders stellen dat als het doden van de dieren juist wordt gedaan het humaan is. Met speciale messen en speren wordt de ruggengraat doorgesneden en bezwijkt het dier binnen enkele seconden, zeggen zij. 'Vanuit het oogpunt van dierenwelzijn is het een goede manier om aan vlees te komen, veel beter dan koeien en varkens gevangen te houden', zegt een parlementslid.
15/09 16u15  Tata Steel belooft verandering: 'Minder schoorstenen en andere installaties'Tata Steel Nederland wil sneller overstappen op staal produceren met groene waterstof. Eerder werd het opslaan en afvangen van CO2 nog gezien als tussenstap om de klimaatdoelen van 2030 te halen, maar daar ziet het staalbedrijf nu definitief vanaf. Groot nadeel van het afvangen van CO2 is de overlast voor de omgeving die dan langer aanhoudt. 'Deze route is niet alleen goed voor het klimaat door CO2-reductie, maar heeft ook de meeste voordelen voor de omgeving', schrijft Tata Steel. Eerder deze maand werden na een kritisch RIVM-rapport vraagtekens gezet bij de toekomst van de staalindustrie in de IJmond. Uit een tussenrapport van adviesbureau Roland Berger blijkt dat de 'waterstofroute' technisch haalbaar is. Het concern zegt dat de steun van de landelijke en regionale overheid om groene staalproductie te realiseren onontbeerlijk is. Daarbij gaat het om subsidies, het aanleggen van infrastructuur voor transport van waterstof en het afgeven van de benodigde vergunningen. Voorlopig is er bij lange na niet genoeg groene waterstof. Tata Steel zal eerst aardgas gebruiken, wat binnen dezelfde zogenoemde DRI-technologie in combinatie met elektrische ovens kan. Minder schoorstenen 'We gaan in IJmuiden nieuwe, innovatieve technieken toepassen om op een andere manier staal te maken', zegt bestuursvoorzitter Hans van den Berg. 'Binnen acht jaar ziet het er hier heel anders uit. Minder schoorstenen en andere installaties.' De Dorpsraad van Wijk aan Zee, een van de dorpen onder de rook van Tata Steel, laat weten blij te zijn dat de opslag van CO2 van tafel is. Maar over de acht jaar hebben zij zorgen. 'Het moet eigenlijk veel sneller. Je kunt mensen niet nog acht jaar in deze bende laten zitten', zegt Linda Valent van de Dorpsraad. De komende periode wil Tata Steel gebruiken om de DRI-technologie verder te onderzoeken. 'Dat gaat dan om elementen als: economische evaluatie, werkgelegenheid, impact op overige emissies, zoals stikstof, geur, stof en geluid', schrijft het staalbedrijf.
15/09 15u15  Boete voor Oostvaardersplassen-activist om laster en smaadActievoerder Bas M. uit Aalsmeer is door de politierechter in Lelystad veroordeeld tot een boete van 800 euro. M. strijdt tegen het natuurbeleid in de Oostvaardersplassen en maakte zich volgens de rechter schuldig aan laster en smaad. M. plaatste in februari 2019 op Facebook een foto van een dood paard. Daarbij noemde hij bioloog Frans Vera, een van de grondleggers van het natuurgebied, een 'crimineel' en een 'staatsgevaarlijke gek'. De rechter vindt dat M. te ver is gegaan in zijn strijd tegen het natuurbeleid. 'Kritiek mag je hebben, maar het gaat om de manier waarop je dat doet. Als je zegt dat iemand crimineel is, wordt zijn eer en goede naam aangetast. Ook aan het recht op het vrije woord zitten grenzen', oordeelde de rechter volgens Omroep Flevoland. Buiten de rechtbank hield een groepje actievoerders een kleine protestactie. De activisten zijn net als M. boos over het beleid in het natuurgebied. Dieren sterven daar onnodig, stellen zij. Niet de eerste keer Het is niet de eerste keer dat M. in de rechtbank moest verschijnen. Het hof in Leeuwarden sprak hem in mei dit jaar vrij van smaad en laster en veroordeelde hem voor belediging van de directie van Staatsbosbeheer. Ook kreeg hij in 2018 een werkstraf voor het vernielen van een sluisje in de Oostvaardersplassen, om drinkwater voor de dieren door te laten. Tegen die veroordeling loopt nog een hoger beroep. De officier had voor de zaak van vandaag een geldboete van 1050 euro geëist. M. zegt ook in beroep te gaan tegen deze veroordeling.
15/09 15u15  Remkes praat dit weekend buiten Den Haag met VVD, D66 en CDAInformateur Remkes gaat verkennen of er 'vanuit de inhoud' een vruchtbare samenwerking kan komen tussen VVD, D66 en CDA. Komend weekend heeft hij daarover buiten den Haag gesprekken met de leiders van die partijen. De besprekingen worden gevoerd op landgoed De Zwaluwenberg in Hilversum, het terrein dat wordt gebruikt door de Inspecteur-generaal van de Krijgsmacht. Van dat landgoed is ook bij vorige formaties wel gebruikgemaakt. De informateur zei in een korte verklaring dat hij met deze aanpak niet wil zeggen dat nu al is bepaald dat het een combinatie van die partijen wordt. Onderling vertrouwen Volgens Remkes kan de verkenning bijdragen aan het onderlinge vertrouwen, maar zal ook onderwerp van gesprek zijn hoe er constructief kan worden samengewerkt met PvdA, GroenLinks en ChristenUnie. Hij noemde het van belang om ook te weten hoe de kleinere fracties tegenover een minderheidskabinet staan. Hij heeft daarover vanochtend gesprekken gevoerd. 'Dat waren goede gespreken en men heeft zich constructief opgesteld', zei hij. De Kamer wees Remkes vorige week aan als informateur. Hij moet onderzoeken of er een minderheidskabinet kan komen.
15/09 15u15  Rechtbank wijst wrakingsverzoek van Inez Weski in zaak-Taghi afDe wrakingskamer van de rechtbank Amsterdam heeft het wrakingsverzoek van advocaat Inez Weski in het proces tegen de groep rond haar cliënt Ridouan Taghi afgewezen. Weski wilde nieuwe rechters omdat de huidige rechtbank de verdediging zou benadelen. De uitspraak betekent dat de zaak-Marengo, waarin Taghi hoofdverdachte is, kan doorgaan. In deze zaak worden hij en zestien anderen verdacht van deelname aan een criminele organisatie, betrokkenheid bij zes moorden, vier pogingen tot moord en van het voorbereiden van liquidaties. Weski, die naast Taghi ook twee vermoede handlangers verdedigt, kwam gisteren met het wrakingsverzoek. Weski wilde een presentatie geven over berichten die kroongetuige Nabil B. vanuit de gevangenis verstuurde. Omdat in de appjes ook namen van familieleden van B. staan en hun veiligheid en privacy volgens de rechter in het geding komt, mocht Weski haar presentatie alleen achter gesloten deuren houden. Partijdigheid Daar was Weski het niet mee eens. Zij wilde de berichten in de openbaarheid kunnen citeren, als onderbouwing voor bepaalde verzoeken aan de rechtbank. De beslissing van de rechtbank betekent volgens Weski dat zij wordt belemmerd. Volgens de raadsvrouw is er hiermee door de rechters de schijn van vooringenomenheid en partijdigheid gewekt. De beslissing van de wrakingskamer was achter gesloten deuren. Weski vertelt aan de NOS dat de verdediging niet werd gehoord. 'Dit is werkelijk ongelooflijk allemaal. (...) Een kennelijk hermetisch gesloten deur voor de verdediging. Men wordt volledig genegeerd.' Ze beraadt zich nog op verdere stappen. Het is al het derde wrakingsverzoek in de zaak-Marengo. Alle verzoeken werden tot nu toe afgewezen. Als het verzoek was gehonoreerd, had dat lang oponthoud kunnen betekenen in de zaak. Er moeten dan nieuwe rechters worden aangesteld die zich moeten inlezen in het omvangrijke dossier.
15/09 15u15  Jury unaniem: Johannes Vermeer Prijs voor beeldend kunstenaar Natasja KensmilNatasja Kensmil heeft de Johannes Vermeer Prijs 2021 gewonnen. De jury droeg de beeldend kunstenaar unaniem voor. De jury vindt haar werk 'helend, opbouwend en kritisch'. In haar werk legt Kensmil vaak de verbinding tussen erfgoed en de actualiteit. Ze verwijst op doek en papier regelmatig naar historische thema's. 'Kensmil reflecteert op de heersende canon en brengt nieuwe geschiedenissen', zegt de jury. 'Zij bekladt niet, haalt niet weg, negeert niet, maar vervormt juist.' De Johannes Vermeer Prijs is bedoeld voor kunstenaars uit verschillende disciplines en die in Nederland werken. Zo won vorig jaar fotograaf Rineke Dijkstra de prijs. In 2019 was dat theatermaker Ivo van Hove. Uitzonderlijk talent De keuze voor Kensmil dit jaar benadrukt volgens de organisatie 'de belangrijke positie van de schilderkunst in de Nederlandse geschiedenis'. 'Met de vele details, lagen en nuances in haar schilderijen confronteert Natasja Kensmil ons met de schaduwkanten van ons menselijk bestaan en onze geschiedenis.' Minister Ingrid van Engelshoven reikt op 1 november de prijs uit, waar een geldbedrag van 100.000 euro aan verbonden is. Dat bedrag mag worden besteed aan een speciaal project binnen haar of zijn werkterrein. De regering riep de prijs in 2008 in het leven 'om uitzonderlijk artistiek talent te eren en te stimuleren'.
15/09 15u15  Debat over Afghanistan uren later van start, omdat Kamer niet alle stukken hadUren later dan beoogd is het Kamerdebat over Afghanistan begonnen. Aanvankelijk stond de start gepland om 11.30 uur, maar de Kamer vroeg direct aan het begin om uitstel. De Kamer wilde meer tijd om de antwoorden te lezen op zo'n 500 Kamervragen die vorige week waren ingediend. De antwoorden kwamen gisteravond laat, bijna 30 uur later dan beloofd. Dat leidde tot grote irritatie bij verschillende Kamerleden. Ten tweede wilde de Kamer voor aanvang van het debat documenten krijgen van het kabinet waarop de Volkskrant een onthullend artikel van vanochtend had gebaseerd. Die documenten, namelijk correspondentie tussen de ambassade in Kabul en Den Haag, kwamen vanmiddag en de Kamer wilde tot 15.00 uur de tijd hebben om die te bestuderen. In de Volkskrant was vanochtend te lezen dat de Nederlandse ambassadeur en lokale stafleden al sinds maart 2020 smeekten om voorbereidingen te treffen, zodat zij en hun familie snel konden vertrekken als de opmars van de Taliban zou doorzetten. Desondanks nam het kabinet pas twee dagen voor de val van de Afghaanse hoofdstad een besluit over het moment waarop lokale medewerkers van de ambassade en hun gezin in veiligheid gebracht zouden worden. Het ministerie van Buitenlandse Zaken zegt tegen de NOS dat het de conclusies uit het artikel niet deelt. Ambassademedewerkers zouden zo lang mogelijk hebben doorgewerkt, omdat zij nodig waren voor de afhandeling van de tolkenregeling. Ook zou de val van Kabul 'onvoorzien snel' zijn gekomen.
15/09 15u15  GGD ziet 'opvallende' stijging in vaccinatie-afspraken na coronapas-aankondigingDe plannen van het kabinet om een coronapas te verplichten op meer locaties, lijkt te leiden tot een toename van het aantal vaccinaties. Maandag werden er 13.000 afspraken ingepland. Gisteren waren dat er ruim 15.500. Ter vergelijking: vorige week werden er gemiddeld 8000 afspraken per dag gemaakt. Ook is er sinds maandag een stijging in het aantal gezette vaccinaties. Op maandag zijn er 17.969 vaccinaties gezet, dit is een combinatie van mensen met en zonder afspraak. Op dinsdag waren dit er bijna 20.000. 'Zekerheid over de oorzaak hebben we niet, maar de timing is wel opvallend', laat een woordvoerder van de GGD-koepel weten. Trend De Jonge zei eerder te hopen dat de coronapas tot meer vaccinaties zou leiden. Of er sprake is van een structurele trend, is nog niet te zeggen. 'Daarvoor zouden we minimaal een week aan stijgende cijfers moeten hebben', zegt een RIVM-woordvoerder. Afgelopen zondag lekte uit dat er vanaf 25 september in onder meer de horeca en de bioscoop een coronapas moet worden getoond. In ruil daarvoor komt er een einde aan de 1,5-meterregel.
15/09 14u15  Tata Steel belooft verandering: 'Binnen 8 jaar ziet het er hier heel anders uit'Tata Steel Nederland wil sneller overstappen op staal produceren met groene waterstof. Eerder werd het opslaan en afvangen van CO2 nog gezien als tussenstap om de klimaatdoelen van 2030 te halen, maar daar ziet het staalbedrijf nu definitief vanaf. Groot nadeel van het afvangen van CO2 is de overlast voor de omgeving die dan langer aanhoudt. 'Deze route is niet alleen goed voor het klimaat door CO2-reductie, maar heeft ook de meeste voordelen voor de omgeving', schrijft Tata Steel. Eerder deze maand werden na een kritisch RIVM-rapport vraagtekens gezet bij de toekomst van de staalindustrie in de IJmond. Uit een tussenrapport van adviesbureau Roland Berger blijkt dat de 'waterstofroute' technisch haalbaar is. Het concern zegt dat de steun van de landelijke en regionale overheid om groene staalproductie te realiseren onontbeerlijk is. Daarbij gaat het om subsidies, het aanleggen van infrastructuur voor transport van waterstof en het afgeven van de benodigde vergunningen. Voorlopig is er bij lange na niet genoeg groene waterstof. Tata Steel zal eerst aardgas gebruiken, wat binnen dezelfde zogenoemde DRI-technologie in combinatie met elektrische ovens kan. Minder schoorstenen 'We gaan in IJmuiden nieuwe, innovatieve technieken toepassen om op een andere manier staal te maken', zegt bestuursvoorzitter Hans van den Berg. 'Binnen acht jaar ziet het er hier heel anders uit. Minder schoorstenen en andere installaties.' De komende periode wil Tata Steel gebruiken om de DRI-technologie verder te onderzoeken. 'Dat gaat dan om elementen als: economische evaluatie, werkgelegenheid, impact op overige emissies, zoals stikstof, geur, stof en geluid', schrijft het staalbedrijf.
15/09 14u15  Leiders van kleine partijen 'constructief' tegenover minderheidskabinetVeel kleine partijen zullen een minderheidskabinet constructief tegemoet treden. Dat is de rode draad in de gesprekken die informateur Remkes vandaag heeft gevoerd met fractievoorzitters van kleinere partijen die vorige week de motie hebben gesteund, waarmee hij werd benoemd. Het is de bedoeling dat Remkes zich richt op een minderheidscoalitie uit VVD, D66 en CDA. Fractievoorzitter Dassen van Volt zei dat hij een minderheidskabinet zal beoordelen op zijn daden en dat hij constructief oppositie zal voeren. Hij heeft een voorkeur voor een kabinet waaraan ook D66 meedoet. Dassen wil vooral ambitieuze klimaatvoorstellen. Verder moet er in het onderwijs worden geïnvesteerd en moet de 'sociale ongelijkheid' worden aangepakt. Hij ziet weinig in het sluiten van een gedoogakkoord. 'Tempo in formatie' De voornaamste boodschap van SGP-leider Van der Staaij voor Remkes was om tempo te maken: 'Het ongemak dat er nog geen kabinet is, neemt met de dag toe.' Volgens Van der Staaij betekent dat ook dat hij niet 'alles moet afschieten wat niet het ideaalplaatje is'. Hij wil daarom een minderheidskabinet een kans geven, al hangt het ook af van het programma. Van der Staaij ziet niets in een variant van alleen VVD en D66. De SGP vindt het niet verstandig om echt 'gedoogpartners' aan te wijzen. JA21-voorman Eerdmans zei dat er met hem zaken kunnen worden gedaan. 'Maar wij worden geen gedoogpartner van een minderheidskabinet van VVD, D66 en CDA.' Hij zal de voorstellen van een nieuw kabinet 'op hun merites beoordelen'. Eerdmans wil in elk geval een 'stevig immigratiebeleid'. 'Geen rare klimaatmaatregelen' Fractievoorzitter Van Haga van de gelijknamige groep ziet het liefst een minderheidskabinet van VVD en CDA en dat wil hij ook wel gedogen: 'Er zijn 81 rechtse zetels in de Kamer; het is natuurlijk absurd dat we dan een links kabinet formeren.' Ook Van Haga zal zich constructief opstellen. maar hij is tegen 'rare klimaatmaatregelen'. Ook Kamerlid Den Haan van de fractie-Den Haan kan zich wel vinden in een minderheidskabinet, want 'bij een meerderheidskabinet is er vaak een dichtgetimmerd regeerakkoord.' Volgens haar heeft de oppositie bij een minderheidskabinet meer invloed. Den Haan heeft een voorkeur voor een kabinet waarin ook D66 zit. Ze is eventueel bereid zo'n kabinet te gedogen. Rutte: verhouding met Kaag is goed Behalve met die fractievoorzitters had de informateur ook een kort gesprek met VVD-leider Rutte. Die wilde na afloop weinig kwijt. Desgevraagd zei hij wel dat zijn verhouding met D66-leider Kaag goed is. Vorige week uitte Kaag in haar Schoo-lezing scherpe kritiek op Rutte. De VVD-leider zei vanochtend dat hij intensief samenwerkt met Kaag, onder meer op het terrein van Afghanistan. Vrijdag brengen ze samen een bezoek aan de Britse premier Johnson.
15/09 14u15  'Onbeperkte Elfstedentocht' leidt deelnemers met beperking heel Friesland doorMet een fiets, rolstoel, scootmobiel, wandelend of op welke manier dan ook in vijf dagen heel Friesland door. Dat is de Onbeperkte Elfstedentocht, die vandaag voor de tweede keer van start gaat. Aan de tocht doen mensen met een chronische aandoening of beperking mee. De tocht door Friesland is ruim 200 kilometer, maar iedere deelnemer mag zelf bepalen welke afstand per dag afgelegd wordt. 'Dat maakt het ook zo leuk, dat iedereen welkom is en dat iedereen zich er goed bij voelt', vertelt deelnemer Jennette Mooibroek aan RTV Drenthe. 'Voor sommige mensen is 100 meter per dag al een topprestatie.' Mooibroek had in 2009 een hersenbloeding. Ze raakte verlamd en kan na een lange revalidatie weer lopen en praten. Deelname aan de Onbeperkte Elfstedentocht is belangrijk voor haar. 'Ik ben nog wel snel vermoeid, maar dat ik gewoon weer wat kan doen, is fantastisch. Ik wil er weer bij horen.' Avontuur De 29-jarige Chris Boersma fietst de route met zijn moeder. De tocht is voor hem een alternatief in tijden van corona. 'Ik ben een echte festivalganger, Lowlands en Zwarte Cross zijn mijn favorieten. Maar dat kon natuurlijk niet doorgaan. Met de Elfstedentocht wil ik toch een mooi avontuur beleven.' Levi Wijnholds uit Dronten is met zijn 14 jaar de jongste deelnemer. Hij is geboren met hersenletsel. De beperking zit hem niet in de weg. Hij fietst de tocht met zijn vader op zijn nieuwe fiets, schrijft Omrop Fryslân. De Onbeperkte Elfstedentocht is bedacht door Sandy Krijnen uit Harlingen. Ze heeft zelf MS en had ook regelmatig het gevoel dat ze te vaak aan de kant stond. Met de tocht wil ze alle circa honderd deelnemers een podium geven.
15/09 14u15  Dode gevonden op parkeerplaats ziekenhuis AlmeloPal voor ziekenhuis ZGT in Almelo is een overleden persoon gevonden. De politie spreekt van 'verdachte omstandigheden' en is een onderzoek begonnen. Of de persoon in een auto lag of daarnaast is niet duidelijk. De forensische opsporing doet onderzoek. De parkeerplaats aan de Zilvermeeuw is voor een groot deel afgezet. Er zijn door de politie witte schermen geplaatst om het zicht te beperken. Geparkeerde auto's in de nabije omgeving mogen niet weg van de politie. Er worden taxi's geregeld waarmee mensen naar huis worden gebracht, schrijft RTV Oost.
15/09 14u15  Man die overleed na verlaten ziekenhuis niet omgekomen door misdrijfEen zwaargewonde man is afgelopen nacht op straat overleden kort nadat hij zelf het ziekenhuis in Helmond had verlaten. De man vertrok in verwarde toestand, de politie was op zoek naar hem. Het gaat volgens de politie om een man die eerder op de dag met zware verwondingen binnen werd gebracht in het Elkerliek ziekenhuis. Het is niet bekend hoe de man zijn verwondingen had opgelopen. Zoeken met helikopter De man vertrok rond 23.00 uur uit het ziekenhuis. De politie begon een zoekactie en zette ook een helikopter in om hem te vinden, schrijft Omroep Brabant. Ruim een uur later werd de man gevonden op een oprit van een woning, vlak bij het ziekenhuis. Hij was er slecht aan toe en overleed kort daarna. De politie stelt na onderzoek dat er geen sprake is van een misdrijf. Er worden dan ook geen mededelingen gedaan over zijn identiteit.
15/09 13u15  Ierse privacywaakhond onderzoekt hoe TikTok gegevens van kinderen verwerktDe Ierse Data Protection Commission (DPC), de Ierse privacywaakhond, doet onderzoek naar hoe videoapp TikTok gegevens van kinderen verwerkt. Ook onderzoekt de commissie het verzenden van persoonlijke data van gebruikers naar China. In het onderzoek richt de DPC zich op 'het verwerken van persoonlijke data in de context van platforminstellingen voor gebruikers onder de 18 jaar'. Ook neemt de waakhond de leeftijdsverificatiemethodes onder de loep die TikTok inzet voor kinderen onder de 13. Volgens de gebruikersvoorwaarden mogen kinderen onder deze leeftijd de app niet gebruiken. De Ierse DPC is de belangrijkste waakhond van de EU voor veel internetbedrijven, aangezien die vaak in Ierland zijn gevestigd. Ook TikTok opereert deels vanuit Ierland. De commissie mag boetes opleggen die kunnen oplopen tot 4 procent van wat bedrijven wereldwijd omzetten. China Een tweede onderzoek van de waakhond gaat kijken naar het mogelijke delen van data van EU-gebruikers met China, waar moederbedrijf ByteDance is gevestigd. Over dit onderzoek geeft de DPC nog geen details. In een reactie laat TikTok weten dat de privacy en veiligheid van zijn gebruikers en 'met name onze jongste leden' de 'hoogste prioriteit' hebben. Het bedrijf heeft een 'uitgebreid beleid en controles geïmplementeerd' die gebruikersgegevens moeten beschermen en 'vertrouwt op de goedgekeurde methoden voor gegevensoverdracht vanuit Europa'. Rechtszaak TikTok en ByteDance liggen al langer onder vuur omdat ze mogelijk privacyregels schenden. Zo kondigden de Consumentenbond en de Stichting Take Back Your Privacy in augustus aan dat ze ByteDance voor de rechter zouden slepen. Ze eisen van het bedrijf een schadevergoeding voor Nederlandse kinderen voor het schenden van hun privacy. NOS Stories maakte deze video over privacy en TikTok:
15/09 13u15  Pakistan laat spelers, staf en familie van Afghaans meisjeselftallen toeSpelers van het Afghaanse nationale meisjeselftallen, hun coaches en hun familie zijn in Pakistan aangekomen. De groep, die uit zo'n 80 personen bestaat, is door de Pakistaanse voetbalbond in Lahore opgevangen. De spelers maakten deel uit van de onder 14-, onder 16- en onder 18-teams. De groep probeerde via de luchthaven van Kabul weg te komen. Door de bomaanslag, eind vorige maand, moesten ze een andere route verzinnen. Gisteren wisten ze over land de grens met buurland Pakistan te bereiken. Oproep aan premier De Britse nieuwssite The Independent schreef gisteren dat een voormalige speler van het Pakistaanse mannenelftal een beroep op premier Imran Khan had gedaan. In een brief vroeg hij de Pakistaanse premier om tijdelijke visa. 'Deze jonge vrouwelijke atleten lopen groot gevaar omdat ze voetballen en in het openbaar aan toernooien meededen', schreef hij. De Taliban zouden op zoek naar hen zijn geweest, onder meer in hotels. Deze Afghaans-Zweedse voetbalcoach kreeg noodkreten van de meisjes: Onder het vorige Taliban-regime (1996-2001) was werken, onderwijs en sport voor vrouwen en meisjes streng verboden. Op sportgebied lijkt dat onder het nieuwe regime niet anders te zijn. 'De islam en het Islamitische Emiraat Afghanistan staan niet toe dat vrouwen in het openbaar cricket of welke andere sport dan ook bedrijven', zei een Taliban-woordvoerder eerder tegen een Australische tv-zender. Veel Afghaanse vrouwen die voetballen of gevoetbald hebben, zijn na de machtsovername van de Taliban gevlucht. Een voormalige aanvoerder van het nationale team adviseerde spelers om hun voetbalspullen te verbranden en te stoppen met sociale media.
15/09 13u15  Advies Gezondheidsraad: dring ultrafijnstof terug voor betere gezondheidNederland moet de uitstoot van ultrafijnstof terugdringen om de gezondheid van inwoners beter te beschermen. Dat adviseert de Gezondheidsraad aan de overheid. 'Er zijn steeds meer aanwijzingen dat ultrafijnstof schadelijk kan zijn voor de gezondheid', stelt de raad in een rapport. Ultrafijnstof bestaat uit deeltjes die kleiner zijn dan 0,1 micrometer die vrijkomen bij allerlei verbrandingen. De deeltjes komen vooral voor in de buurt van vliegvelden, langs wegen, bij de scheepvaart en bij fabrieken. 'Deze deeltjes zijn zo klein dat ze na inademing diep in de longen terechtkomen, waarna ze via de bloedbaan elders in het lichaam invloed kunnen hebben', schrijft de Gezondheidsraad. De microscopisch kleine deeltjes zijn niet alleen schadelijk voor volwassenen en kinderen, maar ook voor ongeboren baby's. Daarom adviseert de raad nu om maatregelen te nemen. De instantie beveelt onder meer aan om het ultrafijnstof in de gebieden waarvan bekend is dat het voorkomt, te beperken. Dat kan bijvoorbeeld door minder gebruik te maken van vliegtuigbrandstof met een hoog zwavelgehalte. Exacte concentraties niet goed te bepalen Een andere optie is om nieuwe woningen niet naast snelwegen te bouwen, maar juist zo ver mogelijk er vandaan. 'Afstand creëren tussen mensen en de bronnen van verontreiniging', noemt de Gezondheidsraad dat. De exacte blootstelling aan concentraties ultrafijnstof is vooralsnog lastig te bepalen omdat er niet structureel wordt gemeten. De Gezondheidsraad adviseert dan ook om dat wel te gaan doen. In deze video wordt uitgelegd wat ultrafijnstof precies is:
15/09 13u15  Omtzigt is terug en wil dat Kamer zelf initiatief neemt en niet op kabinet wachtHij is blij om weer aan het werk te zijn, maar hij vond het vanmorgen toen hij het Kamergebouw binnenliep wel een beetje overweldigend. Fotografen, cameraploegen en journalisten wachtten hem op. 'Normaal zou je na een burn-out rustig beginnen, met halve dagen. Maar dat kan hier moeilijk', zegt Pieter Omtzigt op zijn nieuwe werkkamer in de tijdelijke Tweede Kamer. Zestien weken zat hij thuis. Ondertussen verliet hij zijn partij, het CDA, en dus keert hij terug als eenmansfractie; de Groep Omtzigt. In die zestien weken ziekteverlof heeft hij de politiek vanaf de bank wel gevolgd, inclusief de haperende formatie. 'Wat ik zag, was weinig verheffend. Die beloofde nieuwe bestuurscultuur komt nog niet echt van de grond.' Zijn belangrijkste ambitie is het herstellen van het evenwicht tussen de overheid en de burgers. Om dat te bewerkstelligen, wil Omtzigt zich de komende tijd vooral richten op wetgeving. Zo wil hij een grondwetswijziging om voorstellen te kunnen toetsen aan de Grondwet. Ook denkt hij aan strengere regels voor oud-bewindslieden die gaan lobbyen voor belangenorganisaties en een nieuw kiesstelsel, waarbij Kamerleden meer op basis van hun regionale binding gekozen worden. Zelf het heft in handen Hij wil daarbij niet wachten op het kabinet, de Kamer moet wat Omtzigt betreft veel meer zelf het heft in handen nemen. 'De Tweede Kamer is het hoogste orgaan. En het kabinet geeft ook niet vrijwillig een stukje macht op en zal dus niet zo gauw met dit soort voorstellen komen.' Op zijn eerste dag doet Omtzigt meteen mee aan het grote debat over de evacuaties uit Kabul. Zijn indruk is dat het kabinet slecht voorbereid was op de val van de Afghaanse hoofdstad, waardoor de evacuaties te laat op gang kwamen en er mensen zijn achtergebleven. 'Ik wil weten welke lessen er zijn geleerd van Srebrenica.' Toen bleek volgens Omtzigt dat je je moet voorbereiden op het worstcasescenario. 'Dat lijkt nu niet gebeurd.' 2 minuten spreektijd Ondanks de ruim 340.000 voorkeurstemmen die Omtzigt bij de laatste Kamerverkiezingen kreeg, goed voor bijna vijf zetels, vormt hij volgens de regels van de Tweede Kamer een afsplitsing. Dat betekent dat hij maar recht heeft op één medewerker en in debatten maximaal 2 minuten spreektijd heeft. Ook krijgt hij als afsplitser een beperkt budget. 'De werkdruk is idioot hoog, zeker voor een eenmansfractie', zegt Omtzigt. Om het toch vol te kunnen houden, heeft hij zich voorgenomen veel vaker nee te zeggen tegen mediaverzoeken. Omtzigt zat, met een kleine onderbreking, sinds 2003 voor het CDA in de Tweede Kamer. Bij de laatste verkiezingen deed hij een vergeefse gooi naar het lijsttrekkerschap. Hugo de Jonge won nipt, maar die stond later zijn plek weer af aan Wopke Hoekstra. Volgens Omtzigt was die positie aan hem beloofd. In juni zegde Omtzigt zijn CDA-lidmaatschap op, nadat zijn inbreng voor de evaluatie van de verkiezingsnederlaag was uitgelekt. Daarin haalde hij fel uit naar de partij en zijn partijgenoten.
15/09 12u15  Joodse vrouw (80) wil in gesprek met Urker jongeren die nazikleding droegenEen Joodse vrouw (80) uit Amsterdam die meerdere concentratiekampen overleefde, wil in gesprek met de Urker jongeren die in nazi-achtige uniformen over straat gingen afgelopen weekend. Ze wil weten wat het groepje bezielde en wil de jongens bijbrengen wat zij en andere mensen hebben meegemaakt tijdens de Tweede Wereldoorlog. Lous Steenhuis-Hoepelman zat ondergedoken en werd op 3-jarige leeftijd. Ze werd meegenomen naar Kamp Westerbork en daar in een weeshuis met 51 andere kinderen geplaatst. Vanaf daar werden ze op de trein gezet. De bestemming was Auschwitz, maar de trein ging naar Bergen-Belsen. Uiteindelijk zijn ze in 1945 bevrijd, waarop de Amsterdamse herenigd werd met haar moeder. Haar dochter vertelde dat er zaterdagavond op Urk een tiental jongeren in nazikleding rondliep. Volgens de gemeente deed de groep dat als protest tegen de coronamaatregelen, de groep zelf sprak van een verkleedfeestje. Het verhaal schoot Steenhuis-Hoepelman meteen in het verkeerde keelgat. 'We hebben tegen elkaar zitten schelden. Wat is dit? Wat een stelletje malloten. Vooral die nazipakken, hoe komen ze eraan? Ongelofelijk', zegt ze aan Omroep Flevoland. Begrijpen wat er is gebeurd Steenhuis-Hoepelman geeft geregeld gastlessen over de Tweede Wereldoorlog op scholen. Ze merkt dat jonge mensen hierdoor beter begrijpen wat er precies is gebeurd. Daarom wil ze ook met de Urker jongeren in gesprek. 'Ik zou de jongeren willen vragen wat ze bezielden toen ze met SS-uniformen de straat opgingen. En vervolgens wat ze denken dat zoiets voor mij betekent.' De actie van de jongeren stuitte direct op veel verontwaardiging. Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) reageerde geschokt. Ook de gemeente Urk was niet te spreken over de actie en is nog met de politie in gesprek over de te nemen stappen. De jongeren zelf hebben inmiddels excuses aangeboden.
15/09 11u15  Identiteit Oekraïense vrouw op Sovjet Ereveld Leusden achterhaaldMedewerkers van de Stichting Sovjet Ereveld hebben de identiteit kunnen achterhalen van een lichaam dat op het Sovjet Ereveld in Leusden ligt. De vrouw die onder de naam Katharina Zokolowa begraven werd, heette in werkelijkheid Jekaterina Karpovna Tsokalo. Ze kwam uit de Oekraïense plaats Doebrovka, niet ver van Kiev, en stierf op 21-jarige leeftijd in september 1945 in Nederland. Remco Reiding van de Stichting Sovjet Ereveld zegt dat er bij de spelling van de namen op de grafstenen veel verkeerd is gegaan. Bij 43 procent van de 865 graven is zeker één schijffout gemaakt. Hij heeft er zijn levenswerk van gemaakt om van zoveel mogelijk lichamen vast te stellen van wie ze waren en zo mogelijk nog levende nabestaanden in te lichten. Zo ook bij Jekaterina Karpovna Tsokalo. De tip dat de Z in de achternaam als Ts moest worden gelezen was de aanzet tot een onderzoek. Een 'spoor aan documenten' leidde Reiding naar de werkelijke identiteit van de vrouw in graf 815. Dwangarbeidster Tsokalo werd na de Duitse inval in 1941 in de Sovjet-Unie als dwangarbeidster afgevoerd naar Duitsland. Ze belandde in de Krupp-fabriek in Rheinhausen, bij Duisburg, waar ze onder erbarmelijke omstandigheden met duizenden andere Ostarbeiter zwaar werk moest verrichten. In de chaos aan het eind van de oorlog kwam ze in Nederland terecht, eerst in Limburg en uiteindelijk in Leeuwarden. Daar maakte ze ook de bevrijding mee. Russische meisjes vielen op en enkele werden in juni 1945 geïnterviewd door de Leeuwarder Koerier. Volgens de stichting was Tsokalo daar vermoedelijk bij. Ze zou niet meer naar haar familie en de Sovjet-Unie terugkeren. Aan de slechte leef- en werkomstandigheden tijdens de dwangarbeid had ze longtuberculose overgehouden. Ze stierf op 23 september 1945 in het Sint Bonifatius Hospitaal in Leeuwarden. In mei 1948 werd haar lichaam van een begraafplaats in Huizum naar het Sovjet Ereveld in Leusden overgebracht. Nadat de ware identiteit was achterhaald, heeft een Oekraïense medewerker van de stichting haar familie opgespoord en ingelicht. Die heeft nooit geweten dat Tsokalo in Nederland was terechtgekomen en gestorven. Broers en zussen had ze niet. Een nichtje dat haar nooit heeft gekend, brak direct in tranen uit toen ze eindelijk wist wat er met Tsokalo was gebeurd en waar ze begraven lag.
15/09 11u15  Twee nieuwe verdachten aangehouden voor uitgaansgeweld MallorcaDe politie heeft vanochtend twee nieuwe verdachten aangehouden in het onderzoek naar de fatale mishandeling van de 27-jarige Carlo Heuvelman op Mallorca. Dat meldt het Openbaar Ministerie. Het gaat om twee mannen van 18 en 19 jaar uit Hilversum. In totaal zitten nu acht verdachten vast, allemaal uit Hilversum. De twee nieuwe verdachten worden verhoord door de politie. Het OM verdenkt ze van het plegen van openlijk geweld. De 19-jarige wordt verdacht van openlijk geweld bij een horecagelegenheid, zegt het OM. De 18-jarige van openlijk geweld op de boulevard. Beide verdenkingen hebben volgens het OM niet geleid tot de dood van het slachtoffer. Opsporing Verzocht Gisteren besteedde Opsporing Verzocht aandacht aan de mishandeling op Mallorca. De vader van het slachtoffer deed zijn verhaal in de uitzending en er werd opgeroepen tips, beelden en informatie over mogelijke getuigen te delen met de politie. Het leverde tot nu toe zeventien tips op, meldt de politie Utrecht. Volgens het OM zijn de twee nieuwe verdachten niet aangehouden naar aanleiding van de uitzending van het opsporingsprogramma. Andere verdachten Op 14 juli werd de 27-jarige Carlo in het uitgaansleven van Mallorca mishandeld, vermoedelijk door een groep Nederlandse jongeren. Hij overleed later aan zijn verwondingen. Bijna de hele groep jongens vluchtte na de gewelddadigheden direct naar Nederland. De Spaanse justitie heeft de zaak overgedragen aan Nederland. De zes eerdere verdachten van 18 en 19 jaar zitten al vast voor de zaak. De verdenking tegen deze zes zijn onder meer medeplegen doodslag, medeplegen poging doodslag en openlijk geweld.
15/09 11u15  AEX voor het eerst in de geschiedenis boven 800 puntenDe Amsterdamse beursindex AEX heeft kort voor 10.30 uur voor het eerst in het 37-jarig bestaan boven de 800 punten gestaan. Na een minuut of 10 zakte de index weer onder de symbolische grens. Net als verschillende internationale aandelenbeurzen breekt de Amsterdamse beursindex de afgelopen maanden record na record. Vlak na de corona-uitbraak, in maart van vorig jaar, zakte de AEX nog naar 431 punten. Meer dan vijf maanden geleden slechtte de AEX-index het toenmalig record van 703,2 dat in 2000 rond de internetbubbel werd gevestigd. De aandelenkoersen maken de laatste jaren een vlucht, mede geholpen door de lage rente en de steunoperaties van centrale banken. Die pompen sinds de coronacrisis honderden miljarden extra in de economie om te zorgen dat er genoeg geld in omloop blijft. Investeerders zoeken plekken waar hun geld meer waard kan worden en door de lage rentestanden komen ze bij aandelenbeurzen uit. Techbedrijven De AEX stijgt dit jaar harder dan andere Europese aandelenfondsen. Dat komt door een aantal technologiebedrijven in de index die zwaar wegen. Zo steeg chipmachinefabrikant ASML bijna 80 procent in waarde, betaalverwerker Adyen steeg 45 procent. Er zijn ook bedrijven binnen de AEX die juist in waarde zijn gedaald, zoals Philips, Justeat-Takeaway en Unilever.
15/09 10u15  Buurlanden: Noord-Korea heeft twee raketten afgevuurdNoord-Korea heeft twee ballistische raketten afgevuurd, melden de Zuid-Koreaanse en Japanse autoriteiten. Volgens de Japan zijn de raketten vanuit het midden van Noord-Korea afgevuurd en landden ze in internationale wateren tussen Japan en het Koreaanse schiereiland. Er zouden daarbij geen schepen of vliegtuigen beschadigd zijn geraakt. Het zou de eerste test zijn met dit soort raketten sinds maart. Maandag zei het Noord-Koreaanse staatspersbureau dat het afgelopen weekend ook tests met kruisraketten had uitgevoerd. Zuid-Korea en de VS zijn bezig meer details over de laatste test te achterhalen. Zuid-Korea zegt dat het de veiligheidsmaatregelen heeft aangescherpt. Ook Japan zegt waakzaam te zijn en voert het toezicht op Noord-Korea op. De Japanse premier Suga noemt het afvuren van de raketten 'een schande en een bedreiging voor de vrede en veiligheid' van Japan en de regio. 'Het is ook in strijd met de resoluties van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, dus we veroordelen deze actie krachtig.' Onderhandelingen De lancering viel gelijk met een bezoek van de Chinese minister van Buitenlandse Zaken Wang Yi aan de Zuid-Koreaanse president Moon. De twee gingen met elkaar in gesprek over de nucleaire onderhandelingen met het Noorden die al sinds 2019 stilliggen. Onder meer de VS maakt zich grote zorgen over de wapenprogramma's van de Noord-Koreanen, die raketten hebben getest die de Amerikaanse westkust kunnen bereiken. De vorige Amerikaanse president Trump sprak over het opschorten van die wapenprogramma's met de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un, die op zijn beurt wil dat de zware sancties tegen zijn regime worden geschrapt. Het overleg leidde niet tot een doorbraak.
15/09 10u15  Von der Leyen in 'troonrede': Coronajaar heeft samenwerking Europa versterktDe bestrijding van de coronapandemie heeft Europa nauwer doen samenwerken. Het heeft ertoe geleid dat het Europese vaccinprogramma op koers ligt. Dat zei Ursula von der Leyen, de voorzitter van de Europese Commissie, in haar jaarlijkse toespraak aan het Europarlement. Het moeilijke jaar toont volgens Von der Leyen nog meer het belang aan van een nauwe Europese samenwerking. 'We deden het als één Europa.' De Commissievoorzitter kreeg applaus toen ze opsomde wat er het afgelopen jaar bereikt is. Ruim 70 procent van volwassenen in Europa heeft inmiddels een eerste vaccinatie gehad. Maar de verschillen tussen de lidstaten zijn groot en dat moet veranderen, vindt Von der Leyen. 'Het moet geen pandemie worden van de ongevaccineerden.' 'We waren bovendien de enige die de helft van onze vaccins deelde met de rest van de wereld', zegt Von der Leyen. De Europese Commissie wil de komende tijd verder nog 1 miljard euro investeren in de vaccinproductie voor Afrika. Maar vooral in de Europese gezondheidszorg en pandemiebestrijding wil de Commissie de komende jaren miljarden steken.
15/09 10u15  Politie zoekt met boten en duikers naar vermiste zeiler LauwersmeerDe politie Noord-Nederland gaat vandaag met boten en duikers op zoek naar de zeiler die op het Lauwersmeer wordt vermist. De boot is vannacht bij een zoekactie terugevonden, maar de man niet. De politie weet niet of hij overboord is geslagen of is gaan zwemmen. 'Hij was alleen', zegt een woordvoerder. Hulpdiensten kregen gisteren de melding dat een man die was gaan zeilen niet naar huis was teruggekeerd. Rond 20.00 uur begon een zoekactie van de Kustwacht, de KNRM en de brandweer waarbij ook een helikopter en een vliegtuig werden ingezet. De zoekactie is rond middernacht beëindigd. De zaak is daarna overgedragen aan de politie. Die wil nog niets kwijt over de identiteit van de man.
15/09 09u15  Opnieuw bacterie gevonden in drinkwater Noordoost-TwenteInwoners van de gemeenten Losser, Dinkelland en Oldenzaal moeten drinkwater opnieuw eerst koken voor consumptie. Dat adviseert waterbedrijf Vitens, nadat tijdens een controle van het water een enterococ, een melkzuurbacterie, was gevonden. Het is de tweede keer in korte tijd dat de 26.000 huishoudens in die gemeenten hun water moeten koken. Vorige week ontdekte Vitens dat het drinkwater in Noordoost-Twente vervuild was door bacteriën. Het probleem leek opgelost, maar gisteren werd toch weer een lage hoeveelheid enterococcen gevonden. 'Wij vinden het heel erg vervelend, want we begrijpen dat het kookadvies aanzienlijke impact heeft. Wij doen er momenteel echt alles aan om zo snel als mogelijk weer schoon en betrouwbaar drinkwater te kunnen leveren', zegt Hester Latenstein van Voorst van Vitens tegen RTV Oost. Kookadvies duurt nog dagen Het drinkwaterbedrijf neemt naar eigen zeggen rigoureuze maatregelen om het probleem te verhelpen. Er wordt een extra zuiveringsinstallatie gebouwd en de leidingen worden de komende dagen gereinigd. Tot de werkzaamheden klaar zijn, blijft het kookadvies gelden. Waar de bacteriën vandaan komen, is niet duidelijk. Vitens vermoedt dat het probleem in een van de inmiddels afgesloten waterreservoirs zit.
15/09 09u15  Zeiler die op Lauwersmeer vermist werd niet gevondenDe zoektocht naar de vermiste zeiler op het Lauwersmeer heeft gisteravond en vannacht niets opgeleverd. Dat zegt de Kustwacht die samen met de Koninklijke Nederlandse Reddings Maatschappij (KNRM) naar de man heeft gezocht. Hulpdiensten kregen gisteren een melding dat een man die was gaan zeilen niet naar huis was teruggekeerd. Rond 20.00 uur begon een zoekactie, waarbij ook een helikopter en een vliegtuig werden ingezet. De boot werd gevonden, maar de man niet. De boot lag voor anker. 'Wij worden ingezet voor het zoeken en redden van mensen, het is nu een zaak voor de politie', zegt een woordvoerder van Kustwacht.
15/09 09u15  Britse kustwacht traint in het terugsturen van migranten op volle zeeDe Britse kustwacht is begonnen met het trainen van medewerkers om boten met migranten en vluchtelingen op zee 'terug te duwen' naar de Franse kust. Op beelden is te zien hoe met jetski's wordt geoefend om rubberboten op het water tegen te houden, zodat ze niet in de Engelse territoriale wateren komen. Deze zogenoemde 'push-backs' op zee vallen onder de controversiële plannen van minister van Binnenlandse Zaken Patel, die strenger wil optreden nadat er vorige week een record werd gebroken wat betreft het aantal migranten dat de Britse kust bereikt. In de week tot aan 10 september kwamen 1959 mensen via het Kanaal in het Verenigd Koninkrijk aan. De totale stand voor dit jaar staat op 14.461 - al bijna twee keer zo veel als in heel 2020. De training van de kustwacht moet voor het einde van het de maand voltooid zijn, zodat de technieken nog dit jaar kunnen worden toegepast. Onduidelijk is echter, hoe de migranten na de 'push-back' weer aan de Franse kustwacht worden overgedragen. Volgens sommige bronnen zijn de Britten van plan om Franse officieren in te lichten wanneer er een boot in hun territoriale wateren gered moet worden - zodat de wettelijke verantwoordelijkheid voor de migranten weer aan de Franse kant komt te liggen. Asielzoekers criminaliseren Volgens Franse politici zijn de acties in strijd met het internationaal maritiem recht en kan het tot gevaarlijke situaties op zee leiden. De Franse minister van Binnenlandse Zaken, Gérald Darmanin, schreef op Twitter dat de plannen van Patel 'de vriendschap' tussen de landen 'ondermijnen.' Ook sprak Darmanin over 'chantage' en 'politieke grootspraak.' Priti Patel, die zich sterk heeft geprofileerd met de belofte om meer controle uit te oefenen op de Britse grenzen - een belangrijk thema bij de Brexit - staat onder politieke druk om iets te doen aan de problematiek in het Kanaal. Behalve aan de push-backs werkt Patel al langer aan een controversieel wetsvoorstel om het huidige asielsysteem te hervormen. Daarin stelt ze onder andere voor illegale asielzoekers te criminaliseren, of naar het voorbeeld van Australië in het buitenland op te vangen. Bij mensenrechtenorganisaties hebben de plannen van Patel tot felle kritiek geleid. Dat het aantal migranten dat de oversteek waagt nu zo sterk toeneemt, heeft mogelijk te maken met het toekomstig beleid: ze zouden het Verenigd Koninkrijk nog willen bereiken voordat een dergelijke wet van kracht wordt.
15/09 09u15  'Kabinet negeerde noodoproepen Afghaans personeel ambassade'Het kabinet heeft noodoproepen van Afghaanse ambassademedewerkers maandenlang genegeerd. Dat zou blijken uit correspondentie tussen Kabul en Den Haag, die de Volkskrant in handen heeft. Volgens de krant smeekten de ambassadeur en lokale stafleden al sinds maart 2020 om voorbereidingen te treffen, zodat ze snel konden vertrekken als de opmars van de Taliban zou doorzetten. Maar de ministers Kaag (Buitenlandse Zaken) en Bijleveld (Defensie) en staatssecretaris Broekers-Knol (Asielzaken) namen tot twee dagen voor de val van de Afghaanse hoofdstad geen besluit over het moment waarop lokale medewerkers van de ambassade en hun gezin in veiligheid gebracht zouden worden en of 'inwonende en afhankelijke familieleden' mochten meereizen. Onder hen was personeel dat al twintig jaar voor Nederland werkte, schrijft de Volkskrant. 'Kerngezin' Het ministerie van Buitenlandse Zaken zegt tegen de NOS dat het de conclusies uit het artikel niet deelt. Het stelt dat de ambassademedewerkers zo lang mogelijk hebben doorgewerkt, omdat zij nodig waren voor de afhandeling van de tolkenregeling. Ook zou de val van Kabul 'onvoorzien snel' zijn gekomen. Het ministerie zegt dat alle 37 lokale medewerkers, met hun partner en kinderen, vier dagen na de inname van de stad geëvacueerd waren. In totaal gaat het dan om 210 mensen. Daarmee zou het kabinet zich aan de belofte hebben gehouden om deze mensen met hun 'kerngezin' te helpen. Kamerdebat Vanaf 11.30 uur is er een debat over Afghanistan in de Tweede Kamer. Gisteravond laat kwam er een brief van de drie bewindspersonen. Daarin staat onder meer dat niet alle Afghanen die voor Nederland hebben gewerkt, de komende tijd kunnen worden geëvacueerd, omdat de omstandigheden te veel verslechterd zijn. Er zijn waarschijnlijk 22 tolken en hun gezinnen achtergebleven. De Kamer wil dat er een onafhankelijk onderzoek naar de evacuaties uit Afghanistan wordt gedaan.
15/09 08u15  Twee derde kreeg in 2020 meer koopkracht, zelfstandigen gingen veel minder vooruitOndanks de coronacrisis hadden de meeste huishoudens in 2020 meer te besteden dan het jaar ervoor. Volgens het CBS is de koopkracht in doorsnee met 2,2 procent gestegen. Dat is de hoogste stijging sinds 2016. De stijging is vooral te danken aan de loonstijgingen die voor de corona-uitbraak zijn afgesproken. Niet iedereen ging erop vooruit. Twee derde van de huishoudens had meer te besteden, bij een derde daalde de koopkracht. Vooral werknemers gingen erop vooruit, dat was het geval voor 7 op de 10. Terwijl de groep van werkenden die erop vooruit ging het afgelopen jaar juist steeg, daalde het aantal zelfstandigen dat meer overhield. Onder zelfstandige ondernemers ging iets meer dan de helft in koopkracht erop vooruit. Onder paren met kinderen was de koopkrachtstijging met 4,5 procent het hoogst, onder gepensioneerden was de stijging met 1 procent het kleinst. Hoger loon Voor veel werkenden waren er voor de coronacrisis in in cao's al loonsverhogingen afgesproken. De cao-lonen stegen in 2020 met 2,9 procent, terwijl de prijzen mede door de coronacrisis minder hard stegen. Per saldo bleef er dus meer geld over. Ook belastingvoordelen voor werkenden van de overheid leidde tot meer koopkracht. De vooruitzichten voor het huidige jaar zijn een stuk somberder. De inflatie loopt op tot ruim boven de 2 procent. Tegelijkertijd zetten werkgevers een rem op de loonstijgingen in cao's. Het Centraal Planbureau verwacht voor dit jaar een veel kleinere koopkrachtstijging en voor volgend jaar blijft de koopkrachtstijging volgens de laatste raming op 0 procent steken.
15/09 08u15  Zwaargewonde man vertrekt uit ziekenhuis Helmond en overlijdt op straatEen zwaargewonde man is afgelopen nacht op straat overleden kort nadat hij zelf het ziekenhuis in Helmond had verlaten. De man vertrok in verwarde toestand, de politie was op zoek naar hem. Het gaat volgens de politie om een man die eerder op de dag met zware verwondingen binnen werd gebracht in het Elkerliek ziekenhuis. Het is niet bekend hoe de man zijn verwondingen had opgelopen, daar doet de politie onderzoek naar. Zoeken met helikopter De man vertrok rond 23.00 uur uit het ziekenhuis. De politie begon een zoekactie en zette ook een helikopter in om hem te vinden. Ruim een uur later werd de man gevonden op een oprit van een woning, vlak bij het ziekenhuis. Hij was er slecht aan toe en overleed kort daarna. Over zijn identiteit zijn nog geen mededelingen gedaan.
15/09 08u15  Nog steeds ongelijke toelagen voor student met beperking: 'Waar wachten ze op?'De blijdschap was groot toen Rebecca Talbot (22) in 2019 hoorde dat haar studietoeslag van ruim 100 euro bijna zou worden verdrievoudigd. 'Ik ben de hele dag al aan het stuiteren!' zei ze daar toen over. Maar van die blijdschap is twee jaar later weinig over. Studenten met een beperking, zoals Talbot, wachten nog altijd op een landelijke regeling voor hun studietoeslag. Het verschilt per gemeente hoeveel geld je krijgt en dat blijft ook nog even zo. Zo krijgt een student in Heerlen 30 euro per maand en in Enschede 300 euro. Om die verschillen recht te trekken, werd er in 2019 een wetswijziging aangekondigd. Studenten die ervoor in aanmerking komen zouden per 1 januari 2021 allemaal maandelijks 300 euro krijgen. Maar die wetswijziging is controversieel verklaard vanwege het demissionaire kabinet. Tot er een nieuw kabinet is, zouden gemeenten het bedrag zelf al kunnen verhogen, maar dat gebeurt nog weinig. 'Hoewel de regeling controversieel is verklaard, roepen we gemeenten op om niet af te wachten en hun rol hierin op te pakken', zegt staatssecretaris Wiersma. 'We roepen studenten op om hun gemeente te mailen met de oproep die toeslag te verhogen naar 300 euro', zegt de LSVb. 'Geld dat er is en bovendien specifiek is bestemd voor deze doelgroep. Dat blijft nu dus gewoon op de plank liggen.' Ook uit een rapport van inspectie SZW uit 2018 blijkt dat gemeenten het geld voor deze doelgroep niet volledig besteden. Brieven schrijven Talbot deed naar eigen zeggen de afgelopen jaren niet anders dan brieven schrijven. 'Maar wat ik ook doe, alles wordt afgewezen. Ik ben straks student-af en heb een schuld van 60.000 euro. Ik moet elke euro drie keer omdraaien.' 'Die 200 euro extra zou al lucht geven', zegt Talbot die in Wassenaar woont en bezig is met haar tweede masteropleiding. Zij vindt de manier waarop de regeling telkens wordt doorgeschoven erg vervelend. 'Twee jaar geleden was ik aan het stuiteren van blijdschap, maar er is nog niks veranderd. Dat vind ik heel erg. Er worden telkens beloftes gedaan. Dit probleem wordt onder het tapijt geveegd, terwijl: waar wachten gemeenten op?'
15/09 08u15  Oproep op tv van vader Mallorca-slachtoffer leidt tot tipsDe vader van Carlo Heuvelman, het 27-jarige slachtoffer van een mishandeling afgelopen zomer op Mallorca, heeft zijn verhaal gedaan in tv-programma Opsporing Verzocht. Nog tijdens de uitzending kwamen er verschillende tips en een nieuwe video binnen over de zaak. De vader riep getuigen die zich nog niet eerder hadden gemeld op 'zich over de schroom heen' te zetten. Nog niet iedereen die er die fatale nacht bij was, heeft zich gemeld bij de politie. 'Het is geen snitchen. Dit is geen winkeldiefstal, dit is iets super ernstigs', zei hij. De ouders van Heuvelman zagen hun zoon op vakantie gaan en zagen hem pas weer toen hij in een coma in het ziekenhuis lag. 'Weet je, aan de ene kant hoop je dat het goed komt', zei de vader in Opsporing Verzocht. 'Maar aan de andere kant: als hij blijft leven, hoe wil hij dat dan? Het is natuurlijk zeer lastig als je voor je zoon zo'n besluit moet nemen. Ik ben blij dat ik dat niet heb hoeven doen.' In de uitzending werd ook geblurd beeld van een aantal vooralsnog onbekende getuigen vertoond. 'We willen weten wat zij hebben gezien en we willen hun verklaringen opnemen', zei een OM-woordvoerder. Het besluit om beelden te tonen van getuigen is genomen 'in het belang van het onderzoek'. Volgens het Openbaar Ministerie is 'de impact op de privacy minimaal', omdat de personen onherkenbaar zijn gemaakt. Daarnaast riep het programma op om beelden of foto's van de bewuste avond naar de politie te sturen. 'Pak je verantwoordelijkheid, ook al ben je nog zo jong', zo moedigde vader Heuvelman mensen aan. Aan het eind van de uitzending werd gemeld dat er enkele tips en ook nieuw beeldmateriaal bij de politie was binnengekomen. Zes verdachten vast Op 14 juli werd de 27-jarige Carlo in het uitgaansleven van Mallorca mishandeld, vermoedelijk door een groep Nederlandse jongeren. Hij overleed later aan zijn verwondingen. Bijna de hele groep jongens vluchtte na de gewelddadigheden direct naar Nederland. De Spaanse justitie heeft de zaak overgedragen aan Nederland. Zes verdachten tussen de 18 en 19 zitten vast voor de zaak. Zij komen allemaal uit Hilversum.
15/09 07u15  Duitse jongeren in hongerstaking eisen klimaatgesprek met KanzlerkandidatenAls Jacob Heinze (27) opstaat pakt hij snel de arm van een vriendin en sluit zijn ogen: te vlug opgestaan, hij is duizelig. Samen met vijf anderen is hij in Berlijn in hongerstaking voor het klimaat. Het is hem aan te zien. Zijn broek slobbert om zijn benen en in zijn schoenen draagt hij isolatiefolie om te voorkomen dat hij 's avonds te veel last heeft van de kou. Twee weken zitten Heinze en zijn vrienden nu zonder eten in een provisorisch tentenkamp. Er hangen spandoeken, iemand heeft zijn hond meegenomen en ook hangt er een handgeschreven checklist waarop staat wat er moet gebeuren wanneer iemand out gaat en niet meer reageert: de hulpdiensten inschakelen. De plek van het kamp is met zorg gekozen: om de hoek bij de belangrijkste regeringsgebouwen. Op 26 september zijn de Duitse parlementsverkiezingen en daar heeft de voornaamste eis van de hongerstakers mee te maken. Want vóór die verkiezingen willen ze live op tv met de belangrijkste lijsttrekkers in gesprek over het klimaat. Heinze, die jaren geleden voor FC Twente werkte, vertelt in vlekkeloos Nederlands waarom dat zo belangrijk voor hem is. 'De klimaatproblemen zijn zo groot dat er overal in de wereld nu al dagelijks mensen sterven. Vroeg of laat gebeurt dat ook in Europa, die gedachte weegt voor mij heel zwaar. Als we nu niets doen, verliezen we wat we liefhebben: vrienden, voetbal, alles.' En ook al is klimaat één van de belangrijkste verkiezingsthema's, toch zijn de partijen volgens Heinze lang niet ambitieus genoeg. 'De politici zeggen wel dat ze veel doen, maar dat doen ze niet. Als wij voor elkaar krijgen dat we live op tv met de belangrijkste lijststrekkers in gesprek kunnen, kunnen wij hen en de kijkers overtuigen van de ernst van de situatie. Dan kan iedereen zien dat het gaat om leven en dood.' Om hun doel te bereiken, willen de hongerstakers ver gaan. Sinds deze week drinken ze geen vruchtensap meer: met alleen nog maar water en thee gaat het verstervingsproces sneller. Ook heeft Heinze, voor hij aan de actie begon, afscheid genomen van zijn vrienden en familie: 'Mijn moeder zegt dat ze niet kan leven als ik doodga. Maar ik doe dit ook voor haar: de mensen die mij lief zijn, verdienen maatregelen die ze tegen de klimaatverandering beschermen.' Vooralsnog is dat televisiegesprek niet in zicht, maar de belangrijkste lijsttrekkers weten wel wat er zich afspeelt in de schaduw van hun mogelijke nieuwe kantoor. SPD-leider Scholz heeft de jongeren opgeroepen niet hun leven op het spel te zetten en Groenen-lijsttrekker Baerbock heeft met ze gebeld. Ook zij wil niet dat de jongeren tot het uiterste gaan en roept hun op om weer te gaan eten. Inmiddels hebben de hongerstakers de politici een ultimatum gesteld: ze willen hun gesprek met Scholz, Baerbock en Laschet (CDU/CSU) uiterlijk op donderdag 23 september om 19.00 uur. Zodra de toezegging komt, stoppen ze meteen met hun actie. Voor Jacob Heinze komt die eis te laat: dinsdag aan het einde van de middag is hij in het ziekenhuis opgenomen. Over zijn toestand is niets bekend.
15/09 07u15  Wekdienst 15/9: Afghanistandebat • Von der Leyen houdt 'State of the Union'Goedemorgen! De Tweede Kamer debatteert over de evacuatiemissie uit Afghanistan en Ursula von der Leyen spreekt voor het Europees Parlement de jaarlijkse beleidsnota, de State of the Union, uit. De dag start grijs met wolken en regionaal mist. Lokaal kan wat regen vallen. In de loop van de dag breekt de zon soms door. Het wordt 19 tot 22 graden bij een matige van zuid naar west draaiende wind. Ga je de weg op? Hier vind je het overzicht van de files en werkzaamheden. Check hier de dienstregeling voor het spoor. Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist? Niet alle Afghanen die voor Nederland hebben gewerkt, zullen de komende tijd worden geëvacueerd. Dat schrijft het demissionaire kabinet in een brief aan de Tweede Kamer. De omstandigheden in Afghanistan zijn zo veranderd dat grootschalige evacuaties niet meer mogelijk zijn. Daardoor zullen niet alle mensen die zich bij het ministerie van Buitenlandse Zaken hebben gemeld en aan de voorwaarden voldoen naar Nederland kunnen komen. Alleen voor mensen met een Nederlands paspoort, tolken en een kleine groep andere Afghaanse medewerkers wordt een uitzondering gemaakt. 'Het kabinet wil hun overkomst naar Nederland zodra mogelijk faciliteren.' De Tweede Kamer debatteert vandaag over de situatie in Afghanistan. Demissionair premier Mark Rutte, Ank Bijleveld (Defensie) en Sigrid Kaag (Buitenlandse Zaken) beantwoorden vragen over de Nederlandse evacuatiemissie uit Afghanistan. Ander nieuws uit de nacht En dan nog even dit: In Venetië is deze maand voor het eerst sinds de pandemie 80 procent van de hotelbedden bezet: alleen Amerikanen en Aziaten ontbreken nog. Tourgidsen loodsen groepen toeristen door de smalle straatjes en op de grachten klotsen gondels en taxiboten weer tegen elkaar aan. Maar de inwoners van de Italiaanse stad zijn teleurgesteld. Het gemeentebestuur had zich voorgenomen om het massatoerisme in de stad aan te pakken en de stad leefbaarder te maken. Maar daar is weinig van terechtgekomen, merkt correspondent Heleen D'Haens. Fijne woensdag!
15/09 06u15  Nieuwe gaswinning onder de Waddenzee lijkt nauwelijks tegen te houdenDe NAM mag op een nieuwe locatie gas winnen onder de Waddenzee, als het aan minister Stef Blok van Economische Zaken ligt. Dat is zeer tegen de zin van natuurorganisaties, de Friese Provinciale Staten en de gemeente Noordoost-Friesland. De Tweede Kamer gaat er vandaag over in debat met de minister, die meerdere reden heeft om toch door te zetten. Volgens Blok moet hij wel akkoord gaan met het winningsplan, zoals dat door de NAM is opgesteld. 'Er is op dit moment geen aanwijzing voor onherstelbare schade aan het Waddengebied. En daarom kan ik de winning niet weigeren', zei hij maandag bij zijn bezoek aan het aan de Waddenzee gelegen Friese dorp Ternaard. Voorzorgsbeginsel Volgens advocaat Erwin Noordover, gespecialiseerd in mijnbouwwetgeving, heeft Blok daarin gelijk. 'De wet geeft de minister een beperkt lijstje van mogelijke gronden om het winningsplan niet goed te keuren. Als geen van die gronden zich voordoet, bijvoorbeeld omdat er geen schade aan natuur of milieu optreedt, moet het winningsplan worden goedgekeurd', zegt Noordover. De Waddenvereniging stelt dat de minister wel degelijk kan ingrijpen, uit voorzorg. 'De Mijnbouwwet geeft minister Blok sinds een aantal jaren de mogelijkheid een vergunning te weigeren', stelt Frank Petersen van de Waddenvereniging. 'Hij kan besluiten dat het Waddengebied bij nader inzien niet geschikt is vanwege de nadelige gevolgen voor natuur en milieu'. Ook de minister van Landbouw, Natuur en Visserij kan gaswinning in het natuurgebied voorkomen, zegt Petersen. 'Binnen de wet natuurbescherming, waar LNV over gaat, is er veel beleidsruimte om toestemming te weigeren. Niet alleen gevolgen voor de natuur kunnen argumenten zijn. Ook iets 'niet passend' vinden vanwege de Werelderfgoedstatus kan een argument zijn', meent Petersen. Volgens advocaat Noordover heeft een rechtsgang op grond van het voorzorgprincipe weinig kans van slagen. Daar gaat de rechter bijna nooit in mee. 'In dit eindstadium van de vergunningsprocedure is stoppen eigenlijk geen optie meer: de winningsvergunning is al verleend en het gaat nu nog om de goedkeuring van het winningsplan.' De minister zou, zoals de Waddenvereniging voorstelt, toch kunnen stoppen, maar dat heeft dan verstrekkende gevolgen, zegt Noordover. 'Hij kan zeggen dat specifiek voor de Waddenzee geldt dat de natuur daar belangrijker is dan industrie. Maar dat is dan een politieke keuze die breder is dan de nu voorliggende vraag van goed- of afkeuring van het winningsplan', licht hij toe. Zo'n besluit heeft behalve financiële consequenties ook gevolgen voor andere industriële activiteiten en mijnbouw in het gebied, waarschuwt Noordover. Er liggen meer gasvelden in het Waddengebied, maar er wordt ook zout gewonnen. Dat zou dan ook niet meer kunnen. Leveringszekerheid Niet alleen wetgeving maakt het lastig van gaswinning in de Waddenzee af te zien. Ook de leveringszekerheid van gas aan Nederlandse huishoudens en industrie is iets om rekening mee te houden. Sinds het dichtdraaien van de gaskraan in Groningen moet er een nieuwe balans worden gevonden. En dat valt nog niet mee. Op dit moment zijn de gasopslagen voor de winter maar voor de helft gevuld. Normaal zitten die in deze tijd van het jaar zo goed als vol. Als het een koude winter wordt kan dat voor problemen gaan zorgen. Meer en langer gas halen uit Groningen is geen optie. De NAM is al gasputten aan het sluiten. Betrouwbare overheid Voor de gaswinning op zee is de medewerking van gasproducenten noodzakelijk. Arendo Scheurs, directeur van de belangenorganisatie van Nederlandse olie- en gasproducenten Nogepa, wijst erop dat Nederland niet alleen afhankelijk zou moeten zijn van Russisch gas. 'Elke kuub gas die we produceren hoeven we niet te importeren' zegt Schreurs. 'Bovendien is het importeren van gas uit Rusland veel vervuilender dan het winnen van gas uit kleine gasvelden' Voor gasproducenten is het van belang dat het overheidsbeleid wordt doorgezet om de winning van Nederlands gas mogelijk te blijven maken en te stimuleren. Zij kunnen sinds 1 januari extra investeringsaftrek krijgen als zij gasvelden op de Noordzee in gebruik nemen. Dat moet hen aanmoedigen deze velden op zee te ontginnen. 'Stabiel en voorspelbaar overheidsbeleid is daarbij van belang', zegt Scheurs 'of het nu gaat over gaswinning op zee of op land. Beleid waarbij je weet dat wanneer je aan de strenge voorwaarden voor mijnbouwprojecten voldoet, je ook daadwerkelijk een vergunning krijgt. En waarbij de maatschappij en de politiek weet dat die gaswinning ook veilig en verantwoord kan. Dan durft de industrie te investeren in de gasvoorziening van Nederland'.
15/09 05u15  Chinese ambassadeur niet welkom in Brits Lagerhuis vanwege sanctiesDe Chinese ambassadeur in het Verenigd Koninkrijk heeft te horen gekregen dat hij niet welkom is in het Britse Lagerhuis zolang China geen einde maakt aan de sancties tegen een aantal Lager- en Hogerhuisleden. Peking legde de strafmaatregelen op aan de Britse parlementariërs omdat ze kritiek hebben geuit op de mensenrechtensituatie in China. Ambassadeur Zheng Zeguang zou vandaag aanwezig zijn bij een receptie in het parlementsgebouw. Na protest van Lagerhuisleden tegen wie sancties zijn getroffen, besloot Lagerhuisvoorzitter Lindsay Hoyle dat het met het oog op de sancties inderdaad niet gepast is om hem te ontvangen. Hogerhuisvoorzitter John McFall deelde die opvatting. De Chinese ambassade spreekt van een 'verachtelijk en laf' besluit, dat bovendien schadelijk is voor de relatie tussen de landen. D66-Kamerlid Sjoerdsma Peking legde de sancties in maart op aan zeven Britse parlementariërs die zich onder meer kritisch hadden uitgelaten over de Chinese omgang met de Oeigoeren in de noordwestelijke provincie Xinjiang. De Britse regering had kort daarvoor, net als onder meer de EU en de VS, sancties getroffen tegen Chinese functionarissen vanwege de behandeling van de Oeigoeren. Niet alleen de Britse politici zijn in die periode door China op de sanctielijst geplaatst. Het land legde ook strafmaatregelen op aan academici, Europarlementariërs en D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma.
15/09 03u15  Premier Haïti ontslaat aanklager die hem in verband brengt met moord presidentDe Haïtiaanse premier Ariel Henry heeft de hoofdaanklager van het Openbaar Ministerie ontslagen nadat die hem had aangewezen als mogelijke betrokkene bij de moord op president Jovenel Moïse. Uit telefoongegevens blijkt volgens aanklager Bed-Ford Claude dat Henry in de uren na de moord minutenlang heeft gebeld met het vermoedelijke brein achter de aanslag. Moïse werd begin juli vermoord in zijn huis in de Haïtiaanse hoofdstad Port-au-Prince. Meer dan 40 verdachten zijn opgepakt, onder wie 18 Colombiaanse veteranen. De hoofdverdachte is Joseph Felix Badio, die tot mei dit jaar op het ministerie van Justitie werkte en wordt gezien als degene die de moordaanslag heeft gepland. Hij is inmiddels gevlucht en word gezocht door de politie. Henry, die daags voor de moord op Moïse werd benoemd als premier, had van de aanklager het verzoek gekregen om voor de rechter uitleg te geven over zijn contact Badio. Daar was Henry niet van gediend: hij noemde het een 'afleidingstactiek' waardoor de echte daders hun straf zouden ontlopen. 'Aanklager wordt bedreigd' De premier heeft gisteren te horen gekregen dat hij vanwege de verdenking van betrokkenheid bij de moord het land niet meer uit mag. Enkele uren daarna liet Henry aanklager Claude met een brief weten dat hij uit zijn functie was gezet. Of een premier daadwerkelijk in staat is om een aanklager te ontslaan, is overigens niet duidelijk. Ook is niet bekend of het ontslag van Claude gevolgen heeft voor het gerechtelijke onderzoek naar de moord. Hij heeft nog niet gereageerd op de ontslagbrief. Wel is de beveiliging voor de aanklager flink verhoogd in verband 'belangrijke en verontrustende' dreigingen aan zijn adres, meldt het Haïtiaanse ministerie van Justitie. De moord op president Moïse heeft Haïti, dat al decennia gebukt gaat onder armoede en geweld, in een diepe politieke crisis gestort. Vorige maand werd het land ook nog getroffen door een zware aardbeving, met honderden doden tot gevolg.
15/09 03u15  Kabinet: grote groep Afghanen niet meer te evacuerenNiet alle Afghanen die voor Nederland hebben gewerkt, zullen de komende tijd worden geëvacueerd. Dat schrijft het demissionaire kabinet in een brief aan de Tweede Kamer. De omstandigheden in Afghanistan zijn zo veranderd dat grootschalige evacuaties niet meer mogelijk zijn. Daardoor zullen niet alle mensen die zich bij het ministerie van Buitenlandse Zaken hebben gemeld en aan de voorwaarden voldoen naar Nederland kunnen komen. Alleen voor mensen met een Nederlands paspoort, tolken en een kleine groep andere Afghaanse medewerkers wordt een uitzondering gemaakt. 'Het kabinet wil hun overkomst naar Nederland zodra mogelijk faciliteren.' De e-mails van andere Afghanen die na aanstaande vrijdag binnenkomen worden niet meer in behandeling genomen. 'Andere NAVO-landen doen meer' In een aangenomen motie van D66'er Belhaj stelde de Kamer vorige maand dat lokale medewerkers zoals beveiligers, koks en chauffeurs zich hebben ingezet voor Nederland en dat ze daarmee potentieel net zo veel gevaar liepen als tolken. Tot dan toe waren de tolken de enigen die voor evacuatie in aanmerking kwamen, maar dat veranderde na die motie. Het kabinet beloofde de motie 'naar letter en geest' uit te voeren. In de brief stellen de bewindspersonen Kaag, Bijleveld en Broekers-Knol nu dat daar weinig aan verandert. 'Met deze aanpak voert het kabinet de motie-Belhaj uit met inachtneming van de geldende omstandigheden in Afghanistan.' Het is de vraag of de Kamer daar vandaag in het debat over de evacuaties mee akkoord gaat. PvdA'er Kati Piri is in ieder geval kritisch. 'Andere NAVO-landen tonen nog steeds commitment om iedereen die daar recht op heeft te evacueren. Het kabinet trekt - zonder te weten hoeveel mensen überhaupt in aanmerking komen voor evacuatie - al de conclusie 'dat zijn er teveel''. 23.000 mails Volgens de regering kreeg Nederland de afgelopen weken zo'n 23.000 mails met hulpverzoeken uit Afghanistan. Hoeveel individuele afzenders er achter die mails zitten is niet duidelijk. Zeker is dat veel mensen meer dan één mail hebben gestuurd, maar ook dat veel verzoeken over meer dan één persoon gaan. Hoeveel mensen naar Nederland willen komen, blijft daardoor onduidelijk. De mails die de afgelopen dagen binnenkwamen zijn volgens de ministers steeds minder betrouwbaar. 'De documentatie van de hulpzoekenden is vaak gebrekkig, en een band met Nederland en/of een acute, schrijnende situatie soms niet eenvoudig aan te tonen.' Ook zouden mensen proberen om een eerder ingediend migratie-verzoek te versnellen door te mailen. Het kabinet blijft zich wel inzetten voor tolken en zo'n 70 Afghaanse medewerkers die al waren opgeroepen voor evacuatie, maar het vliegveld niet wisten te bereiken. Zij kunnen de komende tijd wellicht alsnog mee met een lijnvlucht. Beveiligers niet gecontacteerd Over alle anderen, waarschijnlijk duizenden mensen, zal Nederland overleggen met vluchtelingenorganisaties IOM en UNHCR. Zij kunnen dan mogelijk via internationale programma's alsnog uit Afghanistan wegkomen, maar die route zal waarschijnlijk veel tijd kosten. Het kabinet zegt verder, in antwoord op Kamervragen, dat geen contact meer is opgenomen met beveiligers en andere medewerkers wier evacuatie-verzoek is afgewezen. Zij zouden na de aangenomen motie-Belhaj mogelijk alsnog in aanmerking komen voor evacuatie, maar hebben dat niet van Buitenlandse Zaken te horen gekregen. Verder schrijven de bewindslieden in de brief dat er 'waarschijnlijk' 22 tolken en hun gezinnen zijn achtergebleven in het land. Met een deel van hen is nog contact. In totaal zijn er 436 tolken en andere Afghanen die voor militaire of politiemissie hebben gewerkt met hun familieleden naar Nederland gekomen tijdens de evacuatie. De brief aan de Kamer van de ministers kwam gisteravond laat. Het ministerie van Buitenlandse Zaken was niet meer bereikbaar voor commentaar.
15/09 01u15  Reddingsbrigade zoekt vermiste zeiler Lauwersmeer, zeilboot leeg aangetroffenDe KNRM is met meerdere boten uitgerukt om te zoeken naar een vermiste zeiler op het Lauwersmeer, in het noorden van het land. Er zijn ook twee helikopters en een vliegtuig van de kustwacht ingezet bij de zoekactie naar de man. Ook de brandweer zoekt mee, meldt RTV Noord. De zoekactie begon gisteravond rond 20.00 uur. Sindsdien is de zeilboot leeg aangetroffen. Aan boord was nog wel wat kleding van de man, maar de zeiler zelf is nog spoorloos. Wat er met hem is gebeurd, is niet duidelijk. De kustwacht denkt dat hij eerder op de dag van de boot af is gevallen. Het Dagblad van het Noorden meldt dat de zoekactie is begonnen nadat de kustwacht gisteren langere tijd geen contact kon krijgen met de zeilboot.
15/09 00u15  Huidig zorgbeleid is niet houdbaar, waarschuwt adviesorgaan WRRDe gezondheidszorg in Nederland is niet klaar voor de toekomst. Het ontbreekt aan scherpe en duidelijke keuzes van de overheid. Als de politiek blijft talmen met het nemen van moeilijke beslissingen, zal de zorg zoals we die nu kennen, straks niet meer vanzelfsprekend zijn. Dat is de teneur van het rapport 'Kiezen voor houdbaarheid. Mensen, middelen en maatschappelijk draagvlak' van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Daarin neemt de WRR het huidige gezondheidsbeleid op de korrel en vertelt ze hoe het beter kan. Raadslid Marianne de Visser is de eerste om toe te geven dat de verzamelde feiten over het algemeen niet nieuw zijn. Het gaat om de urgentie en de samenhang tussen de talrijke knelpunten, zegt ze. 'We luiden de noodklok.' Oplopende zorguitgaven Een groot probleem vormen de oplopende zorguitgaven, die nu zo'n honderd miljard euro per jaar bedragen. Door onder meer vergrijzing, een verwachte stijging van het aantal chronische zieken en de verslechterende leefstijl zullen die uitgaven zijn verdrievoudigd over veertig jaar, waarschuwt de WRR. Een toename die groter is dan de gemiddelde economische groei. Met andere woorden: de zorg dreigt onze welvaartsgroei op te gaan eten volgens het rapport. Nu werkt ongeveer een op de zes à zeven Nederlanders in de zorg, over twintig jaar zou dat één op de vier zijn, in 2060 één op de drie. 'Het zijn getallen, die eigenlijk niet met de realiteit in overeenstemming kunnen zijn', zegt De Visser. 'Bovendien betekenen ze dat als je al dat geld en al die mensen inzet voor de zorg, dat je ze niet voor andere publieke doelen kunt inzetten. Bijvoorbeeld het onderwijs. Het gaat aan alle kanten knellen.' Aan die constatering voegt de WRR een waarschuwing toe: bezuinigingen op andere beleidsterreinen om de zorg te kunnen blijven financieren, kunnen de zorgkosten verder omhoog jagen. 'Goed onderwijs en armoedebestrijding zijn hele belangrijke beleidsonderdelen om brede lagen van de bevolking in een betere gezondheid te brengen', zegt De Visser. 'Daar moet je in blijven investeren.' Om de zorgkosten te beheersen, is vooral ingezet op efficiënter werken. 'Daar moeten we vooral mee doorgaan', zegt De Visser. 'Maar het is bij lange na niet genoeg om de stijgende zorgvraag bij te benen.' De WRR adviseert de mogelijkheden om zorgmedewerkers uit het buitenland te halen, beter te onderzoeken. Daarbij wijzen de rapportschrijvers erop dat het aandeel in het buitenland opgeleide artsen in Nederland veel lager ligt dan in Duitsland en België. Dat geldt ook voor verpleegkundigen. Schaarste in de zorg is onvermijdelijk, zegt de WRR, en de samenleving zou er goed op moeten worden voorbereid dat keuzes in de zorg noodzakelijk zijn. Het maken van de keuzes op zich moet ook beter worden geregeld, bijvoorbeeld als het gaat om wat er wel en wat niet goed werkt. Nu vindt die beoordeling alleen plaats bij een deel van de geneesmiddelen. De vraag zou ook moeten worden gesteld, en beantwoord, bij hulpmiddelen en langdurige zorg. Dure geneesmiddelen Ook vindt de WRR dat het bepalen van wat er wordt vergoed uit het basispakket verbetering behoeft. De raad wijst daarbij op situaties waarin experts vaststellen dat een geneesmiddel te duur is, maar de minister onder maatschappelijke druk dat besluit terugdraait. Die verdeling van rollen en verantwoordelijkheden moet anders, schetst De Visser. 'De regering moet de algemene normen vastleggen: dat is eigenlijk het antwoord op de vraag wat een jaar in goede gezondheid mag kosten.' 'Een onafhankelijke toezichthouder moet voor individuele behandelingen bepalen of die aan de norm voldoen. En zorginkopers, zoals zorgverzekeraars, proberen dan te zorgen dat de zorg zo efficiënt mogelijk wordt geleverd', zegt De Visser. De WRR waarschuwt voor 'slinger-beleid', en noemt daarbij als voorbeeld bezuinigingen na de financiële crisis, die een vertrek van zorgmedewerkers veroorzaakten. De lege plekken moesten later weer worden opgevuld. 'Wij bepleiten betere, maar ook scherpere, moeilijke keuzes,' zegt De Visser. 'Er zullen prioriteiten moeten worden gesteld. Dat betekent dat je nu op korte termijn heel veel aandacht moet geven aan goed personeelsbeleid.' Het WRR-onderzoek wordt vanmiddag aangeboden aan demissionair minister Hugo de Jonge (CDA) van Volksgezondheid.
14/09 23u15  Hof Amsterdam geeft verhuurder gelijk: minder huurkorting voor hotelOndernemers die door corona zijn getroffen, kunnen door een uitspraak van Gerechtshof Amsterdam minder huurkorting krijgen dan eerder was bepaald. Die uitspraak kan onder andere voor hotels en winkeliers nadelig uitpakken. Eerder oordeelde de rechtbank Amsterdam dat de omzetdaling van een bedrijf bepaalt hoeveel korting er moet worden gegeven op de huur van bedrijfspanden. Overheidssteun in de vorm van de Tegemoetkoming Vaste Lasten (TVL) moet bij de omzet opgeteld worden. Maar Gerechtshof Amsterdam oordeelt vandaag dat die beslissing onjuist is. De TVL is een regeling om bedrijven met omzetderving door corona financieel tegemoet te komen. Volgens de rechter moeten ondernemers die tegemoetkoming dus ook gebruiken om hun vaste lasten zoals de huur en energie te dekken. In de berekening van de huurkorting betekent dit dat de TVL niet meer bij de omzet mag worden opgeteld, maar dat die wordt gezien als een tegemoetkoming voor vaste lasten. Daardoor hebben huurders alleen recht op korting op de huur die na het gebruik van de TVL overblijft. De huurkorting kan lager uitvallen, omdat de verlaging niet meer over de omzet inclusief TVL wordt berekend.
14/09 22u15  Ministerie tijdelijk afgesloten vanwege lawaaiprotestHet ministerie van Justitie en Veiligheid is vanavond afgesloten geweest vanwege een demonstratie tegen de coronamaatregelen, die begon vlak voor de persconferentie van demissionair premier Rutte en minister De Jonge. De persconferentie werd gehouden in het ministerie. Ambtenaren en journalisten konden pas rond 21.30 uur naar buiten. De demonstratie begon als lawaaiprotest op de Turfmarkt, bij het ministerie. Naar schatting enkele honderden demonstranten sloegen op potten en pannen, en hadden megafoons en sirenes bij zich. De demonstratie was niet aangemeld, zegt een gemeentewoordvoerder tegen persbureau ANP. Het geluid was ook te horen in de online live-uitzending van de persconferentie: Een half uur voor aanvang van de persconferentie blokkeerde de politie de doorgang naar het ministerie. Na de persconferentie werd het ministerie in verband met de nog altijd aanwezige demonstranten afgesloten omwille van de veiligheid. De beslissing werd genomen door de beveiliging van het ministerie. Tijdens de persconferentie was de aanwezigheid van de demonstranten buiten duidelijk te horen. Ze scandeerden ook leuzen en hadden spandoeken bij zich, die onder meer refereerden aan de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog. Later werden er ook vuurwerk en rookbommen afgestoken. Beelden van de lawaaidemonstratie: Politie en gemeenten willen geen schatting geven van het aantal betogers. NOS-verslaggevers ter plaatse hebben het over enkele honderden demonstranten. Tijdens een toespraak van premier Rutte vanuit het Torentje in Den Haag in december waren ook herrie makende demonstranten te horen. Een dergelijk protest kwam niet eerder voor tijdens een persconferentie vanuit het ministerie van Justitie en Veiligheid. Gedurende de persconferentie verplaatsten de demonstranten zich van de voorzijde naar de achterzijde van het ministerie. Op die route stond ook een satellietwagen van de NOS die zorgde voor de doorgifte van het beeldsignaal. Uit voorzorg werd toen besloten om een backupverbinding van het signaal in te schakelen. Dat kan geleid hebben tot een onderbreking van het signaal van de online uitzending. Volgens de NOS is er geen sprake van geweest dat medewerkers werden belaagd door demonstranten, zoals op verschillende plekken op sociale media staat.
14/09 21u15  Lawaaidemonstratie bij ministerie was te horen tijdens persconferentieDemonstranten hebben tijdens de persconferentie van demissionair premier Rutte en minister De Jonge een lawaaiprotest gehouden. Ze sloegen op potten en pannen, en hadden megafoons en sirenes bij zich. Het geluid was ook te horen in de online live-uitzending van de persconferentie. De demonstranten stonden op de Turfmarkt in Den Haag. Daar zit het ministeries van Justitie en Veiligheid, waar de persconferentie werd gehouden. Een half uur voor aanvang van de persconferentie blokkeerde de politie de doorgang naar het ministerie. Na de persconferentie werd het ministerie in verband met de nog altijd aanwezige demonstranten afgesloten, zegt persbureau ANP. De aanwezige journalisten en anderen kunnen daarom niet naar buiten. Tijdens de persconferentie was de aanwezigheid van de demonstranten buiten duidelijk te horen. Ze scandeerden ook leuzen en hadden spandoeken bij zich, die onder meer refereerden aan de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog. Later werden er ook vuurwerk en een rookbom afgestoken. Beelden van de lawaaidemonstratie: Politie en gemeenten willen geen schatting geven van het aantal betogers. NOS-verslaggevers ter plaatse hebben het over enkele honderden demonstranten. Tijdens een toespraak van premier Rutte vanuit het Torentje in Den Haag in december waren ook herrie makende demonstranten te horen. Een dergelijk protest kwam niet eerder voor tijdens een persconferentie vanuit het ministerie van Justitie en Veiligheid.
14/09 21u15  Grapperhaus: Julio Poch krijgt toch vergoeding voor acht jaar gevangenschapDe Nederlandse overheid keert toch een genoegdoening en een tegemoetkoming in de kosten uit aan de voormalige piloot Julio Poch. Dat heeft minister Grapperhaus vanavond in de Tweede Kamer bekendgemaakt. Het gaat om een 'dagvergoeding voor onterechte detentie' die verdubbeld wordt omdat Poch de onterechte gevangenschap in het buitenland heeft doorgebracht. Voor elke dag detentie krijgt hij 200 euro, dat komt neer op bijna zes ton. De Nederlands-Argentijnse Poch zat mede door toedoen van Nederland acht jaar in een Argentijnse gevangenis, voordat hij werd vrijgesproken van medewerking aan de dodenvluchten onder de Argentijnse dictatuur. Grapperhaus: 'Dat de detentie in Argentinië was leverde extra belemmeringen op. Het zijn tropenjaren te noemen. Het was moeilijk voor de naasten van de heer Poch om hem daar te bezoeken en om in het Argentijnse rechtssysteem de weg te vinden.' Poch krijgt ook een bedrag aan tegemoetkoming in de kosten voor zijn advocaat. Hoeveel Poch in totaal krijgt is nog niet duidelijk.
14/09 21u15  Coronapas is tijdelijk, maar hoe tijdelijk is nog niet duidelijkHet coronatoegangsbewijs is een tijdelijke maatregel, maar hoe tijdelijk is nog niet duidelijk. Demissionair premier Rutte en minister De Jonge zeiden in hun persconferentie dat het kabinet rond 1 november een besluit wil nemen over het langer inzetten van het toegangsbewijs. Hoe lang zullen we een QR-code nodig hebben om binnen te kunnen in de horeca, het theater en de musea? 'Dat durf ik echt niet te zeggen', antwoordde Rutte. 'Ik hoop zo kort mogelijk. Het is niet de bedoeling dat het coronatoegangsbewijs, net als de anderhalvemeter-maatregel, een eigen pagina op Wikipedia krijgt.' Zowel Rutte als De Jonge benadrukte dat hun grootste zorg op dit moment de toegankelijkheid van de zorg is. Er zijn volgens zo'n 1,8 miljoen Nederlanders die niet beschermd zijn, omdat ze niet gevaccineerd zijn of een besmetting hebben doorgemaakt. 'Zorg kan nieuwe golf niet aan' Zonder maatregelen is het een kwestie van tijd voordat ze ziek worden, zei De Jonge. 'Dan krijgen we een nieuwe golf en die kan de zorg niet aan.' Vooral de reguliere zorg komt dan weer onder druk te staan en dat wil het kabinet voorkomen. Tegelijkertijd verdwijnt de anderhalve meter afstand als verplichting. Volgens Rutte en De Jonge is het verplichte afstand houden een heel ingrijpende maatregel. Om die te kunnen afschaffen is het nodig om het gebruik van de coronapas uit te breiden, zo redeneert het kabinet. Om de risico's te beperken als mensen weer dichter op elkaar zitten of staan. 'Anderhalve meter afstand houden hoeft niet meer, maar het blijft een veilige afstand', zei Rutte. Volgens De Jonge is het afschaffen van de verplichting een grote stap vooruit. 'Het betekent dat we een nieuwe fase van de bestrijding van het virus zijn in gegaan.' 'Coronapas geen grote beperking' De Jonge vindt de coronapas geen grote beperking van de vrijheid van niet-gevaccineerden. Zij kunnen ook via een test een QR-code krijgen. 'Dat kost iets meer moeite, maar dat valt in het niet bij de beperkingen die we op moeten leggen aan de hele samenleving door de keuze van een kleine groep om zich niet te vaccineren.' Het kabinet heeft de ambitie om de vaccinatiegraad uiteindelijk boven de 90 procent te krijgen. Die is nu 85,6 procent onder mensen van 18 jaar en ouder. De Jonge riep twijfelaars op alsnog een prik te halen. 'Er komt geen vaccinatieplicht, maar vaccinatie is wel de juiste keuze.' Coronapas in zorg De Jonge zou het liefst willen dat de coronapas op nog meer plekken ingezet kan worden, bijvoorbeeld in de zorg. Als zorgwerkgevers kunnen registreren wie van hun medewerkers gevaccineerd zijn, kunnen ze dat gebruiken bij het maken van de roosters. Niet-gevaccineerden kunnen dan weggehouden worden bij kwetsbare groepen. De werkgevers hebben daar zelf bij hem om gevraagd, zei de minister. De Jonge wil de mogelijkheden daarvoor verkennen en eventueel de wet veranderen. Ook in andere sectoren zou het coronatoegangsbewijs een praktisch middel kunnen zijn, denkt hij. Samen met de vakbonden en de werkgevers wil hij bekijken of dat een optie is.
14/09 21u15  Toeristen terug in Venetië, maar Venetianen zijn vooral teleurgesteld'Follow me please, this way for San Marco'. De luidkeelse aanwijzingen van tourgidsen die hun groep door de smalle straatjes van Venetië loodsen, zijn terug van weggeweest. Op de grachten klotsen weer de gondels en taxiboten tegen elkaar aan. In de stad is deze maand voor het eerst sinds de pandemie weer 80 procent van de hotelbedden bezet: alleen Amerikanen en Aziaten ontbreken nog. Terwijl de Venetianen die in het toerisme werken daar vooral blij om zijn, is een nog grotere groep teleurgesteld. In de pandemie had het gemeentebestuur zich namelijk voorgenomen om het massatoerisme in de stad aan te pakken, en met nieuwe plannen de stad leefbaarder te maken voor bewoners. Maar daar is weinig van terechtgekomen. Woningnood 'Even hadden we hoop,' vertelt Eleonora Sovrani. Als activiste bij burgercollectief 'We are here Venice' houdt zij zich bezig met een van de grootste problemen in Venetië: omdat zoveel appartementen zijn omgevormd tot slaapplekken voor toeristen, vinden bewoners nauwelijks nog een huis. Voor haar project 'Solo Transitori', verwijzend naar de Italiaanse term voor kortdurende huurcontracten, verzamelde Sovrani getuigenissen van stadgenoten die besloten Venetië te verlaten. 'Tijdens de coronacrisis zagen we een afname in de toeristische vraag, maar dat leidde er niet toe dat huiseigenaren langdurig wilden verhuren. De meesten zetten hun huis tijdelijk op de markt, in afwachting tot het toerisme weer zou aantrekken.' Zo heeft de pandemie niks veranderd aan een evolutie die al jaren gaande is: Venetië loopt leeg. Waar de stad tien jaar geleden nog 67.000 inwoners had, zijn dat er nu nog 50.000 - ongeveer evenveel als het aantal bedden dat beschikbaar is voor toeristen. Verhuizen uit de stad Een van de Venetianen die weggingen, is Giovanni Da Ponte. Het appartement dat hij in de binnenstad huurde met zijn echtgenote was na de komst van hun derde kind al enkele jaren te klein. 'Vier jaar hebben we gezocht', vertelt hij. 'We wilden graag in de binnenstad blijven. Mijn familie woont er, we kennen iedereen.' Maar een woning vinden is hen, zelfs in de maanden dat er in Venetië geen enkele toerist rondliep, niet gelukt. 'We kregen telkens te horen dat we in een appartement enkele maanden konden blijven, tot alles weer aantrok.' Afgelopen zomer besloot het gezin te verhuizen naar Murano, een eiland wat verderop in de lagune. 'We hebben ons inmiddels aangepast. Ver is het niet, maar we moeten wel voor alles de boot nemen. Omdat een van mijn kinderen in een rolstoel zit, is dat niet handig.' Klaar voor de herstart Da Ponte vond de situatie extra pijnlijk, omdat er in de lockdown wel eindeloos gepraat is over duurzamer toerisme. 'We hadden praatavonden met de gemeente en bewoners. Er zijn zoveel plannen gelanceerd.' Afgelopen mei presenteerde het stadsbestuur een document met daarin 'tien geboden': plannen om de stad klaar te maken voor de herstart. Een daarvan was het inperken van diensten als Airbnb. 'Dat document was een vraag aan de regering', verduidelijkt de wethouder voor toerisme Simone Venturini. 'Steden als Amsterdam en Parijs zijn erin geslaagd Airbnb aan banden te leggen. Maar in Italië kunnen we niks beginnen zonder een nationale wet.' Reserveren voor Venetië Wel heeft de wethouder een ander plan: een systeem van reserveringen zodat het aantal toeristen beperkt kan worden. Vanaf 2022 wil hij bij de toegangswegen tot de stad poortjes plaatsen. 'Hoe meer we het evenwicht vinden tussen de rechten van bewoners en de toeristische industrie, hoe meer mensen willen wonen op plekken die nu overrompeld worden.' Giovanni Da Ponte ziet dat anders. 'Die hekjes geven toeristen het gevoel dat ze in een museum zitten, niet in een echte stad. Dat is het tegenovergestelde van wat we willen bereiken.' De oplossing voor het woningprobleem is niet simpel, beseft hij. 'Als hij simpel was, hadden we hem al gevonden.' Toch hoopt hij dat er snel een einde komt aan de impasse, waarbij het gemeentebestuur naar Rome wijst en andersom. 'Je vraagt niet of ze je geld geven, je wil niet naar de maan. Alleen een huis in de stad waar je geboren bent. Dat is hier geen basisrecht meer, maar een privilege.'
14/09 21u15  Kijk hier de persconferentie over coronamaatregelen terugDe anderhalvemeterregel wordt vanaf 25 september losgelaten. Dat heeft het kabinet bevestigd in de persconferentie over de coronamaatregelen. Vanaf die datum is in alle horeca (behalve afhaalrestaurants) en bij evenementen, festivals, concerten en professionele sportwedstrijden met publiek voor iedereen vanaf 13 jaar een coronapas nodig om binnen te komen. Mensen moeten kunnen bewijzen dat zij gevaccineerd zijn, onlangs negatief getest of hersteld van covid-19. Dat geldt ook bij bezoek aan kunst- en cultuurinstellingen, zoals bioscopen en theaters. Mensen zonder coronapas kunnen zich gratis laten testen voor een toegangstest. Gemeenten krijgen hier extra geld voor van de overheid. Bekijk de hele persconferentie hier terug:
14/09 20u15  Anderhalvemeterregel en thuiswerkadvies verdwijnen: dit verandert per 25 septemberDe anderhalvemeterregel wordt vanaf 25 september losgelaten. Dat heeft het kabinet bevestigd in de persconferentie over de coronamaatregelen. Vanaf die datum heeft iedereen vanaf 13 jaar een coronapas nodig om binnen te komen in alle horeca (behalve afhaalrestaurants) en bij evenementen, festivals, concerten en professionele sportwedstrijden. Dat geldt ook voor kunst en cultuurinstellingen, zoals bioscopen en theaters. De coronapas geldt als bewijs dat mensen gevaccineerd zijn, onlangs negatief getest of hersteld van covid-19. Mensen zonder coronapas kunnen zich gratis laten testen voor een QR-code waarmee ze toegang kunnen krijgen. Gemeenten krijgen hier extra geld voor van de overheid. Geen maximum aantal bezoekers Het maximum aantal bezoekers en de verplichte sluitingstijd wordt afgeschaft voor evenementen buiten en voor evenementen binnen met een vaste zitplaats. Evenementen binnen zonder vaste zitplaats kunnen maximaal 75 procent van de reguliere bezoekers binnenlaten en hier geldt een verplichte sluitingstijd tussen 00.00 uur en 06.00 uur. Ook meerdaagse evenementen zijn vanaf 25 september weer toegestaan, onder voorwaarde dat bezoekers elke 24 uur hun 'coronapas' laten zien. De horeca kan weer gaan draaien op maximale capaciteit en de zitplaatsverplichting vervalt. Wel blijft alle horeca nog steeds gesloten tussen 00.00 en 06.00 uur. Discotheken en clubs mogen weer open, maar tot maximaal 00.00 uur. Het kabinet werkt voor de nachthoreca en de ongeplaceerde evenementen met een capaciteitsbeperking aan steunmaatregelen. Op middelbare scholen, mbo's en hoger onderwijs hoeven straks geen mondkapjes meer gedragen te worden bij verplaatsingen binnen het gebouw. Ook vervalt op basisscholen de quarantaineplicht voor hele klassen wanneer een leerling positief test op het coronavirus. Ook het thuiswerkadvies verdwijnt. De nieuwe slogan wordt: 'Thuiswerken als het kan, op het werk wanneer het nodig is'. Verder verdwijnt de quarantaineplicht voor reizigers die terugkeren uit het buitenland. Vanaf 22 september hoeven gevaccineerde reizigers uit de VS, het Verenigd Koninkrijk of andere zeer hoogrisicogebieden niet meer in quarantaine. Mensen met een ernstige afweerstoornis krijgen binnenkort via hun arts een uitnodiging voor een derde prik met een coronavaccin. Omdat de coronavaccins nog een zeer hoge bescherming bieden tegen ernstige ziekte en sterfte door het coronavirus, is volgens de Gezondheidsraad een boostervaccinatie voor de algemene bevolking nu nog niet nodig. Minister De Jonge wil ook kijken of er een wetswijziging doorgevoerd kan worden, waarmee de coronatoegangspas in de zorg ingezet kan worden. Volgens hem hebben werkgevers hierom gevraagd. Het kabinet heeft nog niet besloten om de pas in de zorg daadwerkelijk in te zetten, maar ziet dit wel als mogelijkheid. De Jonge wil zorginstellingen er niet toe verplichten om de pas te gebruiken.
14/09 19u15  Politie en OM steunen onderzoek naar eigen handelen in zaak-Arnhemse VillamoordDe politie Oost-Nederland en het Openbaar Ministerie (OM) steunen het herzieningsverzoek in de zaak over de Arnhemse Villamoord uit 1998. Aanleiding voor het verzoek is de nieuwe informatie die over de zaak naar boven is gekomen in het tweede seizoen van documentaireserie De Villamoord van KRO-NCRV. De politie zegt geschrokken te zijn van de recente uitzendingen en noemt het herzieningsverzoek is daarom 'de enige juiste manier om hier goed onderzoek naar te laten doen.' Valsheid in geschrifte De zaak draait om de roofmoord op een 63-jarige bewoonster van een Arnhemse villa, waarvoor uiteindelijk acht mannen werden veroordeeld. In de nieuwe afleveringen komt naar voren dat er in het proces-verbaal sprake destijds zou zijn geweest van valsheid in geschrifte door de politie. Die aantijging komt bovenop de informatie uit het eerste seizoen, waaruit zou blijken dat er een valse bekentenis ten grondslag lag aan andere veroordelingen in de zaak. De advocaat die de veroordeelden in de zaak bijstaat, Paul Acda, diende in augustus een herzieningsverzoek in bij de Hoge Raad. De hoogste rechtsprekende instantie moet dan beoordelen of de politie en het OM destijds juist hebben gehandeld en of dat mogelijk gevolgen heeft voor de veroordelingen. Nu wel medewerking Het was niet de eerste keer dat er een herzieningsverzoek in de zaak werd ingediend; dit gebeurde na een nieuwe verklaring van een van de veroordeelden. De Hoge Raad oordeelde in april, na het eerste seizoen, dat er geen nieuwe informatie was die het hof tot een ander oordeel zou kunnen brengen. De zaak werd daarom niet heropend. De politie Oost-Nederland en het OM gingen in het oordeel van de Hoge Raad mee. Zij beschouwden de zaak als juridisch afgerond. Maar nu er opnieuw een herzieningsverzoek is ingediend, steunen ook zij een onderzoek naar het eigen handelen in de zaak. 'De politie in Oost-Nederland is geschrokken van de recente uitzendingen van KRO-NCRV over de Arnhemse Villamoord, waarin het handelen van de politie ter discussie wordt gesteld,' schrijft de politie Oost-Nederland in een persbericht. 'Burgers moeten kunnen vertrouwen op de integriteit van de politie. Het is van belang dat genoemde - serieuze - aantijgingen zorgvuldig worden onderzocht.' Zowel de politie als het OM laten weten hun volledige medewerking aan het onderzoek te willen verlenen. De Arnhemse villamoord In 1998 werd bij een woninginbraak een 63-jarige vrouw omgebracht. Een andere vrouw raakte lichtgewond. De roofmoord is bekend komen te staan als de Arnhemse Villamoord, waarvoor negen mannen werden veroordeeld. Zij kregen straffen van tussen de vijf en twaalf jaar. Eén van de veroordeelden pleegde zelfmoord in zijn cel, een andere Duitse verdachte werd door de Duitse autoriteiten vrijgesproken.
14/09 19u15  Volg hier om 19.00 uur de persconferentie over coronamaatregelenDemissionair premier Rutte en demissionair minister De Jonge van Volksgezondheid geven om 19.00 uur weer een persconferentie over de coronamaatregelen. Eerder meldden Haagse bronnen dat bekend wordt gemaakt dat vanaf 25 september de anderhalve meter losgelaten wordt. Wel moet op veel meer plekken een coronatoegangsbewijs worden getoond. Je kunt de persconferentie live volgen bij de NOS via de volgende kanalen:
14/09 19u15  Noodbevel afgekondigd in Ede na nacht met twintig autobrandenIn een klein deel van Ede geldt vanaf vanavond 20.00 uur een noodbevel, na de autobranden van afgelopen nacht. De gemeente hoopt dat daarmee de rust terugkeert in de wijk Veldhuizen en dat er niet weer auto's in brand worden gestoken. In het noodbevel staat dat iedereen die de openbare orde verstoort of wil verstoren, het gebied onmiddellijk moet verlaten, schrijft Omroep Gelderland. Wie in het gebied woont, dient onmiddellijk huiswaarts te keren. Naast het noodbevel is er ook meer cameratoezicht in de wijk. De burgemeester zegt dat hij zich er bewust van is dat een noodbevel een zwaar middel is. Hij wijst erop dat het de afgelopen tijd rustig was in Veldhuizen, dat eerder bekend stond als een probleemwijk. Hij heeft geen idee wat de daders heeft bezield. Twintig autobranden is absurd 'Het is een bittere pil voor iedereen. Ik hoop dat de daders zo snel mogelijk worden gepakt', zei hij eerder vandaag. 'Twintig autobranden is natuurlijk absurd.' Volgens de brandweer waren de branden op zes plekken in Ede. Er is nog niemand aangehouden. De politie heeft voor zover bekend ook nog geen verdachten in beeld. Het noodbevel geldt tot morgenochtend 07.00 uur. Morgen wordt gekeken of de maatregel wordt verlengd.
14/09 19u15  Tweede Kamer wil onafhankelijk onderzoek naar evacuaties AfghanistanDe Tweede Kamer wil een onafhankelijk onderzoek naar de evacuaties uit Afghanistan vorige maand. Dat blijkt uit een rondgang langs partijen. Morgen is er een debat over de evacuaties en dan komt het voorstel aan de orde. CDA-Kamerlid Boswijk zegt dat er fundamentele fouten zijn gemaakt. 'Het is heel belangrijk dat het ministerie dat niet zelf gaat onderzoeken. Het moet echt onafhankelijk gebeuren.' Boswijk stelt voor dat bijvoorbeeld oud-rechters of militair-specialisten een onderzoekscommissie vormen. Horten stoten Vorige maand zijn volgens het kabinet 1673 mensen vanuit de Afghaanse hoofdstad naar Nederland geëvacueerd. Dat ging met horten en stoten: de evacuaties kwamen niet direct op gang en uiteindelijk is niet iedereen die er recht op had weggehaald uit Kabul. Er was beperkte tijd voor de evacuaties omdat de Taliban een deadline hadden gesteld voor Westerse militairen om het land te verlaten. Kritiek die de afgelopen tijd klonk is dat het kabinet niet goed genoeg was voorbereid op de opmars van Taliban. Ook zouden ministeries langs elkaar heen zouden hebben gewerkt. Onderste steen PvdA-Kamerlid Piri noemt het 'heel belangrijk dat de onderste steen bovenkomt'. Ze zegt hoop te hebben dat dat morgen in het Kamerdebat gebeurt. Maar zo niet 'dan kan een conclusie zijn dat er een onafhankelijke commissie moet komen om er onderzoek naar te doen'. Alle informatie over de evacuaties komt tot nu toe van het kabinet zelf, zegt GroenLinks-Kamerlid Bromet. 'Wij willen graag weten wat een onafhankelijk instantie vindt van de gang van zaken.' Partijen overleggen onderling nog hoe het onderzoek er precies uit moet gaan zien. Het debat morgen begint om 11.30 uur en namens het kabinet zijn premier Rutte, minister Kaag (Buitenlandse Zaken), minister Bijleveld (Defensie) en staatssecretaris Broekers-Knol (Justitie) aanwezig.
14/09 19u15  Verdachte doodsteken moeder met kinderwagen was leraar op basisschoolDe man die wordt verdacht van het doodsteken van zijn ex-vriendin vorige week in Den Bosch, was docent op een basisschool in Amsterdam. Bij de school was gisteren een informatiebijeenkomst voor ouders van de kinderen aan wie hij les gaf. Ouders zijn volgens de lokale omroep AT5 verontwaardigd en verbijsterd door wat er is gebeurd. Het slachtoffer, een vrouw van 34 uit Utrecht, werd vorige week woensdag op straat doodgestoken. Ze had een 1-jarig kind in een kinderwagen bij zich. Het kind is ongedeerd. De 31-jarige verdachte, de vader van het kind, werd vrij snel erna aangehouden. Hij is de enige verdachte in de zaak. Volgens de Amsterdamse school werkte de man er nog niet zo lang. Hij heeft vier dagen voor de klas gestaan, verspreid over vier weken. De school benadrukt dat alle procedures zijn gevolgd bij het in dienst nemen van de man. Hij zou hebben beschikt over een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) en er zou ook een referentiecheck zijn uitgevoerd. Verbijstering en onbegrijpelijk De man werkte eerder als leraar op een basisschool in Odijk, in de provincie Utrecht. Ook daar zijn ze geschrokken van wat er is gebeurd. 'Verbijstering en onbegrijpelijk', zegt schoolleider Ronald Nagtegaal tegen Omroep Brabant. 'Die woorden geven ons gevoel weer.' Ook in Odijk was een bijeenkomst voor ouders van kinderen die bij de verdachte in de klas hebben gezeten. 'Daar hebben wij over gepraat', zegt Nagtegaal. 'Deze gebeurtenis heeft veel impact.' De man werkte een jaar in Odijk. Hij is er inmiddels ook al meer dan een jaar weg. Waarom de leraar daar is vertrokken, is niet bekend. 'Daar wil ik niet over praten', heeft de schoolleider tegen Omroep Brabant gezegd.
14/09 19u15  KLM vraagt of vliegend personeel is gevaccineerdKLM gaat de reisrestricties registreren van alle 2500 piloten en 8000 cabinemedewerkers. Het bedrijf vraagt werknemers om het aan de bedrijfsartsen van KLM Healthservice te laten weten als ze niet zijn gevaccineerd en daardoor niet kunnen voldoen aan de inreisverplichtingen van bepaalde landen. Zij worden dan uitgesloten van vluchten op of over landen die een vaccinatieplicht hebben. Werkgevers mogen personeelsleden niet vragen of ze gevaccineerd zijn, maar volgens KLM wordt de wet niet overtreden omdat leidinggevenden geen inzage krijgen in de vaccinatiestatus. 'Nu is het al zo dat we werken met reisrestricties, waarbij personeel kan aangeven dat ze niet op bepaalde landen kunnen of willen vliegen', zegt een woordvoerder. 'Waarom de restrictie geldt, krijgt de leidinggevende niet te horen.' Sinds 16 september geldt in Trinidad en Tobago een vaccinatieplicht. Dat is nu nog het enige land, maar volgens KLM stellen steeds meer landen, waaronder Canada vaccinatie als voorwaarde voor reizigers. Ook in toestellen die over een gebied gaan waar een vaccinatieplicht geldt mag voortaan alleen personeel zitten dat volledig gevaccineerd is. 'Er kan sprake zijn van een noodsituatie, en dan moet het toestel ook kunnen landen.'
14/09 18u15  Advocaat Weski wraakt rechtbank zaak-Taghi, 'schijn van partijdigheid'Advocaat Inez Weski heeft vanmiddag de rechtbank gewraakt in het proces tegen de groep rond haar cliënt Ridouan Taghi. Ze wil nieuwe rechters omdat de huidige rechtbank de verdediging zou benadelen. Weski wilde vandaag een presentatie geven over berichten die kroongetuige Nabil B., stiekem verstuurde vanuit de gevangenis. De rechtbank stak daar na veel beraad een stokje voor. Van de rechters mag Weski haar verhaal alleen achter gesloten deuren doen, omdat in de appjes ook namen van familieleden van de kroongetuige staan. Hun privacy en veiligheid is in het geding, vindt de rechtbank. Weski is het niet eens met dit besluit. Zij wil de berichten in de openbaarheid kunnen citeren, als onderbouwing voor bepaalde verzoeken aan de rechtbank. Volgens Weski wordt de verdediging door de rechtbank belemmerd. Daarmee hebben de rechters de schijn van vooringenomenheid en partijdigheid gewekt, aldus de raadsvrouw van Taghi. Morgen beslissing Verschillende advocaten sloten zich aan bij het verzoek om een andere rechtbank. Daar wordt naar verwachting morgen over gesproken en mogelijk ook over beslist. Het is al de derde keer dat de rechters in het Marengo-proces worden gewraakt. In juni deden de advocaten van Nabil B. dat nog. Zij waren het er niet mee eens dat zij geen toelichting mochten geven op de medische situatie van de kroongetuige. Zij wilden dat juist wél achter gesloten deuren doen. Daarvoor waren ook al eens twee rechter-commissarissen gewraakt. Tot nu toe was steeds het oordeel dat de rechters konden blijven. Vandaag was de eerste zitting in het 'Marengo-proces' sinds de dood van misdaadjournalist Peter R. de Vries. Hij hielp de kroongetuige met raad en daad. Zowel de rechtbank als de advocaten van Nabil B. stonden stil bij de moord.
14/09 17u15  Grote restauratie Stonehenge begonnenBritse conservatoren zijn begonnen aan herstelwerkzaamheden aan Stonehenge. Het is de grootste restauratie van het monument in ruim zestig jaar tijd. Bij de restauratie worden gaten en scheuren gedicht die door erosie in de stenen zijn ontstaan. Vooral de lateien, de stenen die boven op de andere stenen zijn geplaatst, worden aangepakt. Ook wordt het beton dat gebruikt is bij de laatste grote restauraties in de jaren '50 en '60 vervangen door kalkmortel, een mengsel van kalk en metselzand. Dat is een ademend materiaal dat water door kan laten. Hierdoor blijft water minder snel liggen in de scheuren. Zo is er minder kans dat het water bevriest en uitzet, wat de stenen kan beschadigen. De renovatie wordt uitgevoerd in opdracht van English Heritage, een instantie voor behoud van natuur en cultuur. Vandaag werd de eerste steiger bij het monument geplaatst. Voordat de herstelwerkzaamheden begonnen, plaatste de 71-jarige Richard Woodman-Bailey een muntje onder een van de stenen. Als 8-jarige jongen deed hij dat ook in 1958. Zijn vader leidde in dat jaar de herstelwerkzaamheden. Bekijk hier hoe Woodman-Bailey het muntje vandaag plaatste en hoe hij dat in 1958 deed: Stonehenge is ongeveer 4.500 jaar oud. Vermoedelijk werd de steencirkel eerst gebouwd in Wales. Een volk dat daar woonde zou de stenen daarna bij een verhuizing hebben meegenomen en bijna 250 kilometer verderop weer hebben opgesteld. Het monument is populair bij toeristen. Zij komen er onder meer massaal samen om de zonsopgang en -ondergang te zien tijdens de zomerzonnewende en de winterzonnewende, de langste en kortste dag van het jaar.
14/09 17u15  Criminelen publiceren data omdat ROC Mondriaan niet wil betalenDe internetcriminelen die hebben ingebroken bij ROC Mondriaan, hebben gestolen data van de instelling online gezet. Dat bevestigt de onderwijsinstelling. De onderwijsgroep wilde niet betalen. Als wraak zijn de data online gezet; dat doen ransomware-aanvallers vaker om extra druk te zetten. Uit data die door de NOS zijn ingezien blijkt dat het gaat om allerlei interne stukken, waaronder gegevens over docenten en studenten. Hoewel ROC Mondriaan erkent dat er documenten online zijn gezet, kan het de authenticiteit van de bestanden niet bevestigen. Substantieel bedrag Hoeveel geld de aanvallers wilden, is niet bekend, maar volgens een woordvoerder van de onderwijsgroep is het een 'substantieel bedrag'. Het onderwijs is inmiddels in volle gang, ondanks de aanval, meldt de woordvoerder. 'In het begin was wat onderwijs hier en daar weer wat analoog, maar ook dat is inmiddels opgelost.'
14/09 17u15  Explosieve groei van aantal coronabesmettingen in Suriname'Als het zo doorgaat, gaan we binnen enkele weken naar code zwart. Dan heb ik het over 1 tot 2 weken.' Intensivist Bernardo Panka beschrijft de situatie in ziekenhuizen op dit moment in Suriname. Het zorgsysteem staat onder druk, omdat er elke dag zo'n 300 tot 500 coronabesmettingen bijkomen. Een paar weken geleden zaten ze nog op 100 besmettingen per dag. Suriname zit midden in een vierde golf. Het land heeft 50 IC-bedden, twee jaar geleden was dat 25. Suriname is een dunbevolkt land; er wonen 600.000 mensen. Volgens Panka is er een enorme druk op de beddencapaciteit en de gezondheidszorg in het algemeen. Hij legt uit dat het personeel al weken overuren draait. 'Sommigen werken minimaal 16 uur per dag. Er zijn nu twee keer zoveel bedden, maar met evenveel personeel. Dat kan je een weekje doen, misschien twee maanden, maar we zijn nu dik een jaar bezig' Niet in twee weken opgeleid Coördinator van de verpleegafdeling van het Wanica ziekenhuis in Paramaribo, zaalarts Roshni Ramtahalsing, bevestigt dat beeld. 'Moe is een understatement ja, we zijn al anderhalf jaar bezig. De situatie is alarmerend en chaotisch. Er komen elke dag patiënten binnen. Soms moeten we ze zelfs weigeren omdat er gewoon geen plek is. Er zijn veel besmettingen onder het personeel of ze lopen tegen een burn-out aan omdat ze al anderhalf jaar werken onder deze omstandigheden.' Suriname werd dit jaar hard getroffen door het coronavirus. Het land zat in een volledige lockdown en in de ziekenhuizen gold code zwart. Nederland stuurde artsen en verpleegkundigen om te helpen. 'Toen de derde golf leek te dalen is natuurlijk de hulp terecht stopgezet', zegt Panka. 'Het personeel is terug naar Nederland gegaan. Maar al snel daarna steeg het aantal besmettingen. Wij kunnen in een korte periode ons personeel, zoals verpleegkundigen, niet verdubbelen. Je hebt mensen niet in twee weken opgeleid.' Ook kampt het land met een tekort aan geneesmiddelen en wordt de reguliere zorg, zoals operaties, soms uitgesteld. Wat je nu ziet is een explosieve groei in het aantal besmettingen, een nieuw record, zegt correspondent Nina Jurna. 'Het aantal positieve tests per dag ligt dus veel te hoog, het is zo rond de 50 procent. Terwijl een percentage van 10 procent volgens deskundigen hanteerbaar is. Daar zit Suriname dus dik overheen.' Het is voor laboratoria in Suriname ook moeilijk om het allemaal bij te houden, omdat er zoveel aanmeldingen zijn. Infectioloog Denise Telgt van het Radboudumc is werkzaam in de Sint Maartenskliniek en namens Nederland meerdere keren in Suriname geweest om het medische team daar te ondersteunen. Ze vindt het niet verrassend: volgens haar is het de deltavariant die nu snel om zich heen grijpt. 'Suriname heeft sinds april voornamelijk de gammavariant gezien. In Nederland hadden wij toen al te maken met de deltavariant. Als je vanuit Nederland weer vluchten toestaat en mensen gaan naar Suriname op vakantie, dan is het natuurlijk wachten totdat deze variant het land binnenkomt. Daar komt bij dat in Suriname mensen dicht op elkaar leven, wat het aantal besmettingen niet ten goede komt.' 3000 mensen in thuisisolatie Deze maand zijn tot nu toe 40 mensen in Suriname overleden aan corona. In het land geldt code paars, de hoogste alarmfase. Meer dan 3000 mensen die nu corona hebben zitten in thuisisolatie. Een deel daarvan zou liever in het ziekenhuis liggen, maar daar zijn te weinig plekken. Daarbij komt dat er voor dit soort patiënten volgens Telgt eigenlijk geen thuiszorg zoals in Nederland bestaat. Nina Jurna verwacht dat er binnenkort strengere maatregelen worden aangekondigd, omdat de situatie onbeheersbaar is. 'De avondklok was verruimd. Eerst mochten de mensen na 18.00 uur niet meer naar buiten, dat werd in augustus weer versoepeld en ging de avondklok naar 21.00 uur. Het kan zijn dat ze die nu terugschroeven.' De druk op de zorg is nu nog niet extreem zoals in juni, toen mensen echt buiten het ziekenhuis stonden te wachten, zegt Telgt. Zo'n 25 procent van de bevolking is volledig gevaccineerd, terwijl ongeveer de helft één prik heeft gehad. Ze hoopt dat daardoor het aantal ziekenhuisopnames zal meevallen. Overlijden onder de 50 Maar dat wil niet zeggen dat de situatie onder controle is. Bernardo Panka wijst erop dat de mensen die nu in het ziekenhuis liggen uiteindelijk op de IC terecht kunnen komen en het aantal positieve testen door de deltavariant hoog blijft. 'Je moet rekening houden met het feit dat 20 procent van de patiënten die nu in het ziekenhuis zijn opgenomen op de IC terecht kan komen. Als je iemand erdoorheen hebt kunnen trekken geeft het je energie, maar je verliest ook mensen, ook jongeren helaas. Mensen die onder de 50 zijn overlijden.'
14/09 16u15  Franse activisten die slachterij Apeldoorn binnendrongen weer vrijDe 84 activisten die zondagavond kalverslachterij Ekro in Apeldoorn binnendrongen, zijn vrijgelaten door de politie. Dat meldt Omroep Gelderland. Volgens initiatiefnemer 269 Libération Animale zijn alle activisten vertrokken. Aanhangers van de organisatie braken zondagavond laat in bij de slachterij en ketenden zich vast in de productieruimten. Ze wilden zo een vuist maken tegen de vleesindustrie. Twee beveiligers die in het pand waren, waarschuwden de politie. Na enkele waarschuwingen besloot de politie de activisten op te pakken. Meeste actievoerders uit Frankrijk Er waren volgens de politie geen Nederlanders betrokken bij de actie. 'De meeste leden van ons collectief zijn Frans', zegt een woordvoerder tegen de regionale omroep. 'Maar we voeren ook actie buiten Frankrijk. Ook veel activisten uit andere landen hebben zich bij ons aangesloten.' Ze voeren ook in het buitenland actie omdat er een limiet zit aan het aantal acties in Frankrijk. 'We hebben daar al veel van dit soort acties gedaan en daarom kunnen we lange gevangenisstraffen krijgen.' Willekeurig doelwit Volgens 269 Libération Animale was de actie zondagavond niet specifiek gericht op Ekro, dat onderdeel is van de VanDrie Group, een grote kalverslachterij. 'We kunnen ons in heel Europa richten op ieder doelwit dat onderdeel is van de vleesindustrie. Zolang wij er maar voor kunnen zorgen dat ze geld verliezen.' De slachterij heeft aangifte gedaan en probeert de schade aan beveiligingspoorten en hekken te verhalen op de activisten.
14/09 16u15  Iets minder positieve tests en opnames, scholen grote besmettingsbronHet aantal positieve tests is de afgelopen week iets gedaald. Dat meldt het RIVM, dat op dinsdag altijd een uitgebreide update geeft. Het aantal positieve tests was de afgelopen zeven dagen ruim 10 procent lager dan een week geleden, namelijk circa 16.000. Dat zijn er iets minder dan 2300 per dag. Vandaag gaat het om 2041 positieve tests. Tegelijkertijd steeg het aantal tests dat de GGD afnam. De afgelopen week is er bij de GGD 10 procent vaker getest, terwijl het aantal mensen dat daadwerkelijk corona bleek te hebben, dus juist afnam. Daarmee was afgelopen week 9 procent van de GGD-tests positief, tegen 10,8 procent een week eerder en 14,6 procent in de tweede week van augustus. Scholen en kinderopvanglocaties zijn inmiddels een grote bron van besmettingen. Afgelopen week ging het om een vijfde van de herleidbare besmettingen. Dat was een week geleden nog 12,5 procent en voor de opening van de scholen in augustus wekelijks een paar procent. De precieze verdeling tussen scholen en kinderopvang is niet bekend. Vorige week ging het in het overgrote deel van de gevallen om basisscholen, meldde het RIVM toen aan de NOS. In de kinderopvang worden juist weinig kinderen besmet. De horeca, die vanavond mogelijk te horen krijgen dat ze de CoronaCheck-app moeten gaan hanteren in ruil voor het loslaten van de anderhalve meter, zijn momenteel goed voor 1,9 procent van de besmettingen. Daarbij moet wel worden aangetekend dat daar nu nog wel afstandsregels gelden; half juli ging het nog om 37,2 procent. Tegelijkertijd wordt bij veel besmettingen de bron ook niet achterhaald. In de ziekenhuizen nam het aantal nieuwe opnames ook af, met bijna 6 procent. Afgelopen week werden 481 mensen opgenomen in de ziekenhuizen, van wie 92 op de IC. Het aantal IC-patiënten dat nieuw werd opgenomen steeg wel licht, dat waren er een week eerder 85. Vorige week daalde het aantal opnames ook al. Toch is er nog geen flinke daling van de bezetting. Het aantal mensen dat in het ziekenhuis ligt, is sinds begin augustus niet meer structureel gedaald. Er liggen nu 635 mensen met corona in het ziekenhuis (gisteren: 658), van wie 203 op de IC (gisteren: 208), meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS). Het zogenoemde reproductiegetal, dat aangeeft hoe het virus zich verspreidt, is net onder de 1, namelijk 0,99. Dat betekent dat 100 besmette patiënten samen 99 anderen besmetten en de verspreiding dus zeer licht afneemt. Afgelopen week overleden iets minder mensen aan de gevolgen van het virus. Waar een week eerder nog 38 overledenen werden gerapporteerd, waren dat er afgelopen week 35, waarvan 10 in de afgelopen 24 uur. Dat is een onderraportage: niet elke coronadode wordt aan het RIVM gemeld.
14/09 16u15  DSM splitst zich en richt zich meer op voeding DSM splitst het bedrijf op om zich volledig te richten op gezondheid, voeding en biowetenschap. De bedrijfsonderdelen die zich bezighouden met het produceren van kunststoffen voor onder meer de auto-industrie worden afgesplitst en op termijn mogelijk verkocht. DSM begon als mijnbouwbedrijf en richtte zich later op chemie. De bedrijfsonderdelen die worden afgesplitst waren in de eerste helft van het jaar goed voor bijna 1 miljard euro omzet, bijna een kwart van de totale omzet. De beslissing om te splitsen, is volgens de twee hoogste bestuurders van DSM ingegeven door de klimaatverandering. 'Door ons volledig te richten op onze gezondheid, voeding en biowetenschap kunnen we wendbaarder en met meer impact opereren.' Het onderdeel dat hoogwaardige soorten plastics maakt, kan volgens de bestuurders onder DSM minder goed bijdragen aan de overgang naar een circulaire economie. De komende tijd wordt gekeken of verkoop een optie is. De afgelopen tijd richtte DSM zich al meer op voeding. Vorig jaar werd een onderdeel dat coatingharsen maakt voor 1,6 miljard euro verkocht aan een Duits bedrijf.
14/09 15u15  Celstraffen tot tien maanden voor datadiefstal bij GGDDe twee mannen die waren aangeklaagd in de strafzaak rond het 'GGD-lek' zijn veroordeeld tot celstraffen. De zwaarste straf is voor een 21-jarige man uit Heiloo. De rechter legde hem tien maanden cel op, waarvan vijf voorwaardelijk. Met aftrek van zijn voorarrest moet hij nog twee maanden de gevangenis in. De andere verdachte, een 23-jarige man uit Alblasserdam, werd veroordeeld tot 60 dagen cel waarvan 34 dagen voorwaardelijk. Ook kreeg hij een taakstraf van 180 uur. Hij hoeft niet meer de gevangenis in, omdat hij zijn celstraf al heeft uitgezeten in zijn voorarrest. De straffen voor de mannen zijn lager dan de eisen van het OM (respectievelijk twaalf maanden en een half jaar cel), onder meer omdat de rechtbank rekening heeft gehouden met het feit dat de mannen nog relatief jong zijn. Namen, adressen en telefoonnummers Bij de datadiefstal in januari werden volgens de GGD persoonsgegevens gestolen van zo'n duizend mensen die zich recent hadden laten testen. Het ging onder meer om namen, adressen, telefoonnummers en burgerservicenummers. Op het moment van de diefstal stonden 6,5 miljoen mensen in de systemen. De politie pakte in de zaak zeven mensen op, van wie er twee nu dus zijn veroordeeld. De twintigers kenden elkaar niet. Hun advocaten zeiden in de behandeling van de zaak dat ze te weinig begeleiding hebben gehad en dat het hen te makkelijk werd gemaakt om vertrouwelijke gegevens te lekken. Kritiek De datadiefstal leidde tot kritiek op de GGD en demissionair minister van Volksgezondheid De Jonge, die te laks zouden zijn omgesprongen met de veiligheid van de GGD-systemen. De 21-jarige man uit Heiloo, die bij de GGD werkte als callcentermedewerker, kreeg een zwaardere straf, omdat hij gegevens had doorverkocht. De 23-jarige man deed dat niet. Wel stuurde hij via Whatsapp foto's van de persoonsdossiers van onder anderen misdaadverslaggevers Peter R. de Vries en John van den Heuvel door aan iemand anders. Dat rekende de rechtbank hem zwaar aan, omdat De Vries en Van den Heuvel op dat moment ernstig werden bedreigd.
14/09 15u15  Amsterdams studentencorps gestraft voor uit de hand gelopen ontgroeningenHet bestuur van de Amsterdamse studentenvereniging ASC/AVSV is voor dit jaar zijn bestuursbeurzen kwijt. De Universiteit van Amsterdam, de Vrije Universiteit en de Hogeschool van Amsterdam willen de vereniging straffen voor de uit de hand gelopen ontgroeningen eerder deze maand. Bij zeker zes disputen werden aspirant-leden mishandeld en vernederd, zo bleek uit een voorlopig onderzoek van de vereniging zelf. In afwachting van de uitkomst is de sociëteit gesloten en zijn de zes disputen geschorst. Ook zijn dispuutsontgroeningen in de vorm die ze hadden, afgeschaft. De drie onderwijsinstellingen ondersteunen de maatregelen. Er is waardering voor de wens van het ASC/AVSV-bestuur om tot een cultuurverandering te komen. Maar daar blijft het niet bij. Intrekking beurzen In een gedragscode over de kennismakingstijd staat dat studentenverenigingen verantwoordelijk zijn voor de 'persoonlijke integriteit, de gezondheid en de hygiëne' van de aankomende leden. Die code is 'uitvoerig en meerdere malen met u besproken', schrijven de drie instellingen in een brief aan het verenigingsbestuur. In de code staat ook dat bij het niet naleven van de code bestuursbeurzen kunnen worden ingetrokken. Zo'n beurs is een tegemoetkoming voor de studievertraging die een bestuurder oploopt, omdat hij tijd in de vereniging investeert. De hoogte van het bedrag verschilt van instelling tot instelling. Studenten van de Universiteit van Amsterdam krijgen 300 euro per maand voor bestuurswerk bij een studie- of studentenvereniging. Met een verwijzing naar de code zijn de bestuursbeurzen van ASC/AVSV voor dit jaar ingetrokken. Ook mag de vereniging dit jaar geen leden meer werven. Toekomst 'De toekomst moet leren of de afgekondigde maatregelen het gewenste effect hebben en voorkomen dat dergelijke incidenten zich opnieuw voordoen', schrijven de onderwijsinstellingen. Ook wordt bekeken of de verenigingscultuur voldoende is veranderd. 'Rest ons om u veel succes en kracht toe te wensen', besluit de brief.
14/09 15u15  Discotheken en nachtclubs vanaf 25 september tot middernacht openDiscotheken en nachtclubs mogen vanaf 25 september net als de andere horecagelegenheden tot middernacht open. Dat melden bronnen rond het kabinet. Voor de discotheken en nachtclubs gelden dezelfde regels als voor de hele horeca, dus bezoekers hebben een coronatoegangsbewijs nodig. Verder maakt het kabinet vanavond bij de coronapersconferentie bekend dat niet meer hele klassen in quarantaine hoeven bij een besmetting van een leerling. En op scholen hoeven geen mondkapjes meer gedragen te worden. In het openbaar vervoer en in taxi's blijven ze nog wel verplicht. Gisteren werd al bekend dat evenementen binnen zonder vaste zitplaatsen, zoals popconcerten, vanaf 25 september zijn toegestaan. Voorwaarde is wel dat hooguit 75 procent van de zaalcapaciteit wordt gebruikt en dat bezoekers een bewijs kunnen laten zien waaruit blijkt dat ze gevaccineerd zijn, onlangs negatief getest of hersteld van covid-19. Over de coronapas heeft het kabinet nog geen einddatum afgesproken, een nieuw weegmoment is waarschijnlijk over een maand. Het persmoment van vanavond markeert anderhalf jaar aan coronapersconferenties en -maatregelen in onder andere het onderwijs. Test in onderstaande NOS op 3-special of jij nog weet wanneer welk besluit werd genomen:
14/09 15u15  Zindelijke koe kan helpen bij stikstofproblematiek, 'maar bekijk hele mestketen'In de wei, stal of daartussenin: voor een koe is het om het even waar ze haar behoefte doet. Althans: zo was het altijd. Het is een groep Duitse en Nieuw-Zeelandse wetenschappers gelukt kalveren zindelijk te maken. Het zou volgens hen zomaar een deel van de oplossing van het stikstofprobleem kunnen zijn. Door de urine van koeien op te vangen op een specifieke plek, kan het niet mengen met bijvoorbeeld de ontlasting. Daardoor komt er aanzienlijk minder schadelijke ammoniak vrij. Ook sijpelt de stikstofverbinding zo volgens de wetenschappers niet de bodem in en blijft de ammoniak niet in de atmosfeer hangen, om later weer neer te dalen. Als de stof neerslaat in natuurgebieden, verrijkt die namelijk de bodem en tast de biodiversiteit aan. Voor hun onderzoek onderwierpen de wetenschappers zestien kalveren aan een op koeien toegesneden 'potjestraining': de MooLoo-methode. Daarbij werd de dieren eerst duidelijk gemaakt dat een deel van de stal was ingericht als toilet, door ze te belonen met iets lekkers als ze daar plasten. Als ze buiten de latrine urineerden, werden ze besproeid met water. Gestaag legden elf van de zestien kalveren op een onderzoeksboerderij van het Forschungsinstitut für Nutztierbiologie, in het noordoosten van Duitsland, de link tussen het straffen en belonen, waarmee ze zindelijk werden. De onderzoekers filmden het toiletbezoek: Paul Galama, die onderzoek doet naar duurzame systemen in de melkveehouderij namens Wageningen Livestock Research, hoorde twee weken geleden op een congres in Zwitserland voor het eerst over het onderzoek. Het leidde meteen tot enige opwinding onder de aanwezige wetenschappers. 'We wisten dat varkens trainbaar waren op dit gebied, maar bij koeien was dit nooit zo goed onderzocht.' De snelheid waarmee de kalveren in de studie zindelijk werden - binnen een paar weken en na zo'n vijftien trainingen - was aanzienlijk rapper vergeleken met de gemiddelde peuter, zei onderzoeker Lindsay Matthews van de universiteit van Auckland op de website van het wetenschappelijke tijdschrift Science. Hij kwam op het idee voor de koeienpotjestraining toen in 2007 een radio-interviewer hem voor de grap tipte koeien zindelijk te maken. Die opmerking bleef hangen en werd actueel in de steeds urgenter wordende stikstofproblematiek. In het artikel, dat gisteren werd gepubliceerd in vakblad Current Biology, schrijven de onderzoekers op basis van eerdere onderzoeken dat de ammoniakuitstoot met meer dan de helft teruggedrongen kan worden als 80 procent van de koeienurine opgevangen wordt. Praktische haken en ogen Galama ziet nog wel praktische haken en ogen, mocht de zindelijkheidstraining breed opgepakt worden. Bijvoorbeeld als het gaat om het creëren van ruimte voor de koeientoiletten op grote boerderijen. Ook is het niet duidelijk hoe zindelijk de koeien blijven als ze met velen tegelijk naar de wc moeten. Het neemt volgens hem niet weg dat het scheiden van ontlasting en urine 'zeker nuttig' kan zijn bij het terugdringen van ammoniakuitstoot. Hij legt uit dat er momenteel op allerlei manieren worden onderzocht hoe dit het beste en efficiëntste kan worden gedaan. Als voorbeeld noemt Galama het zogenoemde Cow Toilet. 'Daarbij wordt de koe in een krachtvoerbox, tijdens het eten, getikt op de zenuw op de uier die de plasneiging veroorzaakt. Vervolgens wordt de urine in een bak opgevangen. We zien dat ze daar vrij snel aan wennen. Als een koe als jong kalf dus al getraind is om op een vaste plek te urineren, zou in het Cow Toilet meer urine opgevangen kunnen worden.' Ook zijn er speciale staltegels in ontwikkeling, zegt Galama. Daarop blijft de mest liggen en wordt alle urine doorgelaten. Hij plaatst wel een kanttekening bij al dat pionieren, en dus ook bij het zindelijk maken van koeien: het valt of staat bij wat er gebeurt met de urine nadat het is opgevangen. Galama: 'Oftewel de opslag en het vervolgens weer aanwenden op het land. Als je na het opvangen bijvoorbeeld de zuurgraad omlaag weet te krijgen, komt er minder ammoniak vrij. Je moet ook de emissie reduceren bij de nabehandeling. Het zijn perspectiefvolle ontwikkelingen, maar het moet vooral in de gehele mestketen bekeken worden.'
14/09 15u15  Het Parool valt vanaf januari 's ochtends vroeg op de matHet Parool wordt vanaf 3 januari een ochtendkrant. De beslissing werd genomen omdat de krant 'de lezers in de ochtend nog beter kan bedienen', zegt hoofdredacteur Kamilla Leupen. Ook worden kosten bespaard door bezorging in de ochtend, omdat dan ook de meeste andere kranten worden bezorgd. Het Parool was een van de laatste kranten die 's middags werden bezorgd. De enige grote krant die vanaf volgend jaar nog 's middags wordt bezorgd is NRC Handelsblad, hoewel die krant in sommige gebieden, waaronder Amsterdam vanaf 3 januari ook een ochtendkrant zal worden, blijkt uit een mail die de krant naar abonnees heeft gestuurd. Het Parool is een krant die zich vooral richt op Amsterdam, maar ook veel landelijk nieuws verslaat. De krant maakt deel uit van DPG Media, een Belgische mediagroep die ook onder meer AD, de Volkskrant en Trouw in handen heeft. Al deze kranten worden in de ochtend bezorgd.
14/09 13u15  Aantal dumpingen van drugsafval stijgt forsHet aantal drugsdumpingen is in de eerste helft van dit jaar met 64 procent toegenomen ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Dat meldt de politie vandaag in een halfjaarlijks rapport. In Groningen, Noord-Holland, Zuid-Holland en Limburg is de grootste stijging te zien. De meeste dumplocaties werden in Limburg ontdekt. Daar werd sinds begin dit jaar op 43 plekken gedumpt drugsafval gevonden. Dat zijn al bijna evenveel Limburgse vondsten als in heel 2020 (49). In het rapport wordt geen verklaring gegeven voor de groei; daarvoor is volgens de politie verder onderzoek nodig. Max Daniel, portefeuillehouder drugs bij de politie, zegt dat een mogelijke verklaring is dat grote drugslabs zich in toenemende mate opsplitsen in meerdere kleinere laboratoria. 'Dat leidt tot dumpingen van kleinere hoeveelheden afval, maar elke dumping telt wel gewoon mee.' Ook vandaag werd weer mogelijk drugsafval gevonden. In Eindhoven werd een bestelbus aangetroffen waarin chemische stoffen werden aangetroffen om mogelijk drugs mee te maken. Op- en afritten van de A2 in de buurt van het busje waren tijdelijk afgesloten. 49 productielocaties ontdekt In de eerste helft van het jaar werden ook 49 productielocaties van synthetische drugs ontdekt. Ten opzichte van de eerste helft van vorig jaar zijn dat er minder, maar het zijn wel meer locaties dan in de eerste zes maanden van 2018 (42 locaties) en 2019 (44 locaties) werden ontdekt. De toename van het aantal ontdekte labs kon vorig jaar worden verklaard doordat de politie toegang kreeg tot berichten van cryptocommunicatiediensten zoals Encrochat, waarmee criminelen versleutelde berichten delen. Daniel: 'De informatie uit de miljoenen onderschepte berichten zette ons ook de eerste helft van dit jaar op het spoor van drugslabs. Maar omdat - waar mogelijk - vorig jaar direct is ingegrepen, vlakt de enorme stijging af.'
14/09 13u15  Politie haalt activisten van Kamergebouw, enkele tientallen aanhoudingenDe politie heeft de meeste actievoerders van milieuorganisatie Greenpeace van het dak gehaald van het gebouw waar de Tweede Kamer tijdelijk huist. Er zijn daarbij 'rond de dertig' aanhoudingen verricht, laat een politiewoordvoerder weten. Er zouden nog een paar actievoerders op het dak zijn. Daar zijn agenten volgens de woordvoerder nog 'mee bezig'. De actievoerders beklommen het dak in de vroege ochtend. Vervolgens hingen ze gele spandoeken bij de hoofdingang, om zo aandacht te vragen voor de stikstofcrisis. In het donker klommen de actievoerders het gebouw op: In de loop van de ochtend schreef de gemeente Den Haag op Twitter dat er voorbereidingen werden getroffen om de actievoerders 'te verwijderen' van het dak, nadat de burgemeester 'deze manier van demonstreren' had verboden. 'Demonstranten zijn meermaals gevorderd het dak te verlaten', aldus de gemeente. Volgens de politie zijn de actievoerders aangehouden omdat ze na die vorderingen weigerden te vertrekken. In de vroege ochtend was het zo'n vijftien actievoerders gelukt het dak te beklimmen, zag verslaggever Vincent van Rijn. Anderen werden tegengehouden door de politie. Er stonden snel vijf politieauto's bij het tijdelijke Kamergebouw, maar agenten stelden zich na het afzetten van de omgeving in eerste instantie terughoudend op. Dreigende rechtszaak De actie was in de ogen van Greenpeace nodig, omdat het kabinet te weinig doet om de stikstofcrisis aan te pakken, zei Greenpeace Nederland-directeur Andy Palmen vanochtend in het NOS Radio 1 Journaal. Hij liet weten dat zijn actievoerders bereid waren tot de Algemene Beschouwingen na Prinsjesdag, volgende week, te blijven zitten. 'We hebben tentjes mee.' Eerder dit jaar zette Greenpeace ook al een eerste stap richting een rechtszaak met een sommatiebrief. 'We hebben nog een laatste hoop: de Tweede Kamer en het debat na Prinsjesdag over de plannen die er dan liggen', zei Palmen. 'Dat wachten we nog af. Als er dan niets goeds ligt, stappen we naar de rechter.'
14/09 12u15  Zestien besmette embryo's geplaatst bij ivf-behandelingen VUmcHet VU medisch centrum in Amsterdam heeft bij zestien vrouwen een embryo geplaatst dat mogelijk besmet is met een bacterie die hersenvliesontsteking kan veroorzaken. De besmettingen gebeurden afgelopen week in het laboratorium van het ivf-centrum in het ziekenhuis. In totaal zijn embryo's van 31 vrouwen in aanraking geweest met de bacterie Sphingomonas koreensis. De embryo's die nog niet zijn teruggeplaatst, zijn ingevroren, bevestigt het ziekenhuis aan NH Nieuws. Het ziekenhuis heeft voorlopig alle ivf-gerelateerde behandelingen opgeschort, totdat duidelijk is waar de besmetting vandaan komt. Maria* is een van de gedupeerde vrouwen. Ze hoorde een aantal dagen na de terugplaatsing dat er mogelijk iets fout is gegaan en maakt zich veel zorgen over de ontwikkeling van haar ongeboren kind. 'Ik werd daags na de terugplaatsing gebeld door iemand van het VUmc,' zegt ze tegen NH Nieuws. 'De angstige toon in het belletje verraadde meteen: hier is iets misgegaan. Wat de gevolgen kunnen zijn voor mij of mijn kind, dat weten ze nog niet.' Ze kreeg het advies om zich te melden bij de spoedeisende hulp als ze last krijgt van buikklachten of koorts. Voor gezonde mensen is de bacterie niet gevaarlijk, zegt een woordvoerder van het ziekenhuis. Er wordt nog uitgezocht hoe dat zit voor zwangeren en voor embryo's. De besmetting kwam dit weekend aan het licht bij de dagelijkse controle van de kweekschaaltjes met embryo's. Daarin werd de bacterie gevonden. Onderzoek Alle betrokken wensouders zijn over de besmetting gebeld. Het ziekenhuis doet onderzoek naar de bacterie en de mogelijke gevolgen voor de embryo's. Ook wordt in kaart gebracht hoe de besmettingen hebben kunnen gebeuren. Volgens een woordvoerder is het de eerste keer dat er embryo's in het ziekenhuis besmet zijn geraakt met een virus.
14/09 12u15  Apple dicht beveiligingslek dat apparaten kwetsbaar maakte voor meekijkersApple roept gebruikers van zijn telefoons, laptops, iPads en horloges op om direct een beveiligingsupdate te installeren. De update voorkomt dat er spyware van de NSO Group, een Israëlische softwareontwikkelaar, op kan worden gezet. In juli werd bekend dat de Pegasus-software van de NSO Group wereldwijd wordt gebruikt om journalisten, mensenrechtenactivisten en advocaten te hacken. Als een telefoon is geïnfecteerd, kunnen de daders bestanden als foto's en e-mails stelen. Ook kunnen microfoon en camera op afstand worden aangezet. Onderzoek van The Citizen Lab van de Universiteit van Toronto bracht aan het licht dat de malware via de iMessage-app op Apple-apparaten kan worden gezet. Voor zover The Citizen Lab kon nagaan, is dat in februari voor het eerst gelukt. Wereldwijd zijn 1,6 miljard kwetsbare Apple-apparaten in omloop. NSO Group De NSO Group is een Israëlisch bedrijf dat gespecialiseerd is in spionagesoftware. Klanten zijn inlichtingen- en opsporingsdiensten en legers in veertig landen, waaronder Rwanda, India, Bahrein, Saudi-Arabië en Azerbeidzjan. Volgens de media die over het lek publiceerden, heeft ook de Hongaarse premier Orbán er gebruik van gemaakt. NSO zegt dat de spyware bedoeld is om terrorisme en misdaad te bestrijden, niet om te helpen bij het schenden van mensenrechten.
14/09 12u15  Duitsland compenseert 249 homomannen die werden vervolgd onder oud wetsartikelDuitsland heeft tot nu toe 249 homoseksuelen gecompenseerd die werden vervolgd of onderzocht op grond van een omstreden wet die homoseksualiteit bijna een eeuw lang verbood. Aan hen is zo'n 860.000 euro uitgekeerd, meldt het bondsbureau van Justitie. Tot 21 juli volgend jaar hebben slachtoffers de tijd om compensatie aan te vragen. In de wet stond dat seksueel contact tussen mannen strafbaar is. De nazi's scherpten deze wet aan. Hierdoor konden homoseksuelen ook worden veroordeeld zonder dat sprake was van seksueel contact. De omstreden wet werd tot 1969 gebruikt. Vanaf toen gold een leeftijdgrens van 21 jaar voor seksueel contact tussen mannen. Vier jaar later ging de leeftijdsgrens naar 19 jaar. Pas in 1994 werd de hele paragraaf uit het wetboek gehaald. Meer dan 50.000 mannen werden in het verleden veroordeeld op grond van paragraaf 175 van het Duitse wetboek van strafrecht. De wet, die stamt uit 1871, werd door het nazi-regime van de jaren 30 en 40 gebruikt om (veronderstelde) homoseksuele mannen op te sluiten. Naar schatting tussen de 5000 en 15.000 mannen kwamen uiteindelijk in concentratiekampen terecht. De meeste van hen overleden daar. 3000 euro De Duitse regering draaide in 2017 duizenden veroordelingen die op basis van de wet tot stand kwamen terug en kondigde aan dat slachtoffers recht hebben op compensatie. Per veroordeling wordt 3000 euro betaald en per jaar dat de mannen vastzaten nog eens 1500 euro. Twee jaar later werd de compensatieregeling uitgebreid. Nu hebben ook mensen die werden onderzocht op basis van de wetsparagraaf of die werden vastgezet en uiteindelijk niet werden veroordeeld recht op compensatie.
14/09 12u15  Gezondheidsraad: extra coronaprik voor kleine groep met ernstige afweerstoornisDe Gezondheidsraad adviseert een extra coronaprik voor een kleine groep mensen met een ernstige afweerstoornis. Die moet het afweersysteem een oppepper geven. Het gaat naar schatting om zo'n 200.000 mensen, maar volgens de voorzitter van de Gezondheidsraad moeten artsen bepalen wie de extra prik precies krijgt. Bij een deel van de mensen met een afweerstoornis, zoals transplantatiepatiënten, is er geen of onvoldoende immuunrespons na twee coronaprikken. Een derde vaccinatie kan die respons naar verwachting opkrikken, zodat deze groep beter beschermd is tegen het virus. De Gezondheidsraad raadt ook aan om voorbereidingen te treffen om andere groepen een zogenoemde boostervaccinatie te geven, voor het geval de effectiviteit van het vaccin tegen ernstige ziekte afneemt. Volgens de raad is daar op dit moment nog geen sprake van. 'Zodra er een dalende trend van de vaccineffectiviteit tegen ernstige ziekte is, moet boostervaccinatie worden overwogen.' Andere landen geven al extra prik Onder meer Duitsland, Frankrijk en België gaan al een extra vaccinatie mogelijk maken voor met name kwetsbare mensen. In Israël en Hongarije kan iedereen die dat wil een boosterprik krijgen. Wereldgezondheidsorganisatie WHO ziet liever dat eerst mensen in armere landen met een lage vaccinatiegraad geprikt worden.
14/09 12u15  Peter R. de Vries gememoreerd in 'meest verziekte en vergiftigde proces ooit'De rechtbank en de advocaten van kroongetuige Nabil B. stonden vandaag stil bij de moord op Peter R. de Vries, die als vertrouwenspersoon betrokken was bij het proces tegen Ridouan Taghi. Vandaag was de eerste zitting in de zaak sinds de moord. 'Zijn gewelddadige dood heeft ons geschokt', zei de rechtbankvoorzitter. 'Als betrokken journalist en vertrouwenspersoon was hij hier vaak aanwezig. Het is de eerste dag dat de stoel van De Vries leeg zal blijven.' De rechtbank betuigde haar medeleven aan de familie van De Vries en aan de advocaten van de kroongetuige, met wie de journalist samenwerkte. Ook richtte de voorzitter zich tot Nabil B., die afgeschermd van anderen in de zaal zat. 'Het is verschrikkelijk dat u voor de derde keer een schokkend verlies hebt geleden.' Eerder werden al de broer en advocaat van de kroongetuige vermoord. Een van zijn huidige raadslieden, Onno de Jong, noemde de moord op Peter R. de Vries 'de derde in de meest trieste reeks ooit in het Nederlandse strafrecht'. Hij vertelde dat de moord een verwoestende invloed heeft gehad op zijn motivatie om door te blijven gaan met de verdediging. 'Ik zou hier liever niet meer zijn. Nu er een lid van ons team uit het leven is geschoten, hebben wij de plicht te zeggen dat niets het waard is om een mensenleven aan op te offeren.' Toch hebben De Jong en zijn collega Peter Schouten besloten aan te blijven. 'Wij gaan weer aan het werk met heel grote tegenzin.' De Jong zei van de andere procesdeelnemers hetzelfde te verwachten. Hij maande de rechtbank 'op te staan en te laten zien waar de rechterlijke macht in Nederland voor staat' en niet te wijken voor geweld. 'Het proces zal altijd door blijven gaan, al hangen er tien doodssluiers overheen.' Ook kroongetuige Nabil B. hervat zijn medewerking aan het proces. 'Als verdachte en getuige zou ik niet meer willen verschijnen in deze zaak, het meest verziekte en vergiftigde proces ooit', zei De Jong. 'Voor B. is het de derde keer dat hij moet opstaan en door moet. Hij doet dat op een welhaast feniksachtige manier.' Taghi Het Openbaar Ministerie benoemde ook de moord op De Vries. 'Zijn overlijden en de manier waarop dat is gebeurd heeft grote impact', aldus de officier van justitie. De hoofdverdachte in het proces, Ridouan Taghi, was vandaag niet aanwezig. Hij is de afgelopen tijd regelmatig verhoord over liquidaties waar hij van verdacht wordt, maar beriep zich volgens het OM steeds op zijn zwijgrecht. Berichten Verder ging het Openbaar Ministerie in op de berichten die zijn gevonden op een telefoon die Nabil B. in de gevangenis heeft gehad. Daarmee communiceerde hij stiekem met zijn familie, terwijl hij met het OM onderhandelde over een kroongetuigendeal. Het AD publiceerde vanochtend een deel van de berichten, waaruit bleek dat Nabil B. en zijn familie probeerden financieel zoveel mogelijk uit de deal te slepen. Volgens het OM hebben een of meerdere advocaten van verdachten de berichten gelekt, terwijl de rechtbank als voorwaarde had gesteld dat ze niet verspreid mochten worden. 'Daarmee hebben deze advocaten een veiligheidsrisico genomen, omdat in de berichten de namen van naasten van de kroongetuige leesbaar waren', zei de officier van justitie. Zonder toezicht wil het OM voortaan geen berichten meer ter inzage geven aan de verdediging.
14/09 12u15  Gemeente Den Haag wil dat actievoerders dak Kamergebouw verlatenDe gemeente Den Haag treft voorbereidingen om de actievoerders van milieuorganisatie Greenpeace weg te halen van het dak van het gebouw waar de Tweede Kamer tijdelijk huist. De activisten beklommen vanochtend vroeg het dak. Vervolgens hingen ze gele spandoeken bij de hoofdingang, om zo aandacht te vragen voor de stikstofcrisis. In het donker klommen de actievoerders het gebouw op: 'De burgemeester heeft deze manier van demonstreren vanmorgen vroeg verboden. Demonstranten zijn meermaals gevorderd het dak te verlaten', liet de gemeente Den Haag weten via Twitter. De politie staat paraat om de actievoerders weg te halen, laat een politiewoordvoerder weten. Vijf uur eerder was het zo'n vijftien actievoerders gelukt het dak te beklimmen, zag verslaggever Vincent van Rijn. Anderen werden tegengehouden door de politie. Er stonden al snel vijf politieauto's bij het tijdelijke Kamergebouw, maar agenten stelden zich na het afzetten van de omgeving terughoudend op. Dreigende rechtszaak De actie is in de ogen van Greenpeace nodig, omdat het kabinet te weinig doet om de stikstofcrisis aan te pakken, zei Greenpeace Nederland-directeur Andy Palmen vanochtend in het NOS Radio 1 Journaal. Hij liet weten dat zijn actievoerders bereid waren tot de Algemene Beschouwingen na Prinsjesdag, volgende week, te blijven zitten. 'We hebben tentjes mee.' Eerder dit jaar zette Greenpeace ook al een eerste stap richting een rechtszaak met een sommatiebrief. 'We hebben nog een laatste hoop: de Tweede Kamer en het debat na Prinsjesdag over de plannen die er dan liggen', zei Palmen. 'Dat wachten we nog af. Als er dan niets goeds ligt, stappen we naar de rechter.'
14/09 11u15  Bosbranden Zuid-Spanje onder controle dankzij urenlange regenvalDe bosbranden in natuurgebied Sierra Bermeja in het zuiden van Spanje zijn onder controle gebracht, doordat het is gaan regenen. In een strook van zo'n 85 kilometer woedde sinds woensdag een enorme bosbrand. Zo'n 10.000 hectare is verwoest, zegt het regiobestuur. Een brandweerman kwam om het leven. Het vuur is nog niet helemaal geblust, maar dus wel onder controle. 'De urenlange regen was de beste bondgenoot van de brandweer', zegt regioleider Juanma Moreno. Zo'n duizend brandweerlieden en vijftig vliegtuigen en helikopters zijn ingezet om het vuur te bestrijden. Ook het leger werd ingezet. Al die middelen bleken niet voldoende om de branden te blussen. Meer dan 2500 mensen in omliggende dorpen werden geëvacueerd. Zij mochten gisteren allemaal weer terug naar huis. 'Het vuur is vrijwel zeker aangestoken, we doen er alles aan om de verantwoordelijken te vinden', zegt het regiobestuur. Volgens de autoriteiten is de brand op twee punten ontstaan, wat duidt op brandstichting.
14/09 10u15  Militieleider veroordeeld tot 53 jaar cel voor bomaanslag moskee MinneapolisEen leider van een militante groepering in de VS is veroordeeld tot 53 jaar cel voor een bomaanslag op een moskee in de buurt van Minneapolis in 2017. De 50-jarige Emily Claire Hari werd in december al schuldig bevonden voor de aanslag op het Dar al-Farooq Islamic Centre, waar voornamelijk Somalische immigranten de dienst bijwonen. Op 5 augustus 2017 liet Hari een pijpbom afgaan bij de moskee toen gelovigen in het gebouw waren voor het ochtendgebed. Niemand raakte gewond. 'Diversiteit is de kracht van dit land', aldus de rechter. 'Iedereen die dat niet begrijpt, begrijpt de grondwettelijke belofte van dit land dat veel mensen hierheen brengt niet.' De rechter noemde de door Hari opgezette aanval 'zeer geavanceerd' en noemde de daad binnenlands terrorisme. Samen met twee handlangers reed Hari vanuit Illinois, een staat ten zuidoosten van Minneapolis, naar de moskee voor de aanslag. Dat was een rit van ruim 800 kilometer, waar ze twee dagen over deden. Vrouwengevangenis Aanklagers noemden Hari eerder de leider van een militie die zich The White Rabbits noemt. De twee handlangers zouden zijn gerekruteerd. De drie werden in 2018 gearresteerd. 'Hari probeerde een hele geloofsgemeenschap te terroriseren. Het vonnis maakt duidelijk dat dergelijke door haat gevoede terreur niet zal worden getolereerd', zei een aanklager. Ten tijde van de aanslag stond Hari bekend als Michael Hari. Ze heeft eind augustus gezegd transgender te zijn. De rechter zei dat hij bereid was Hari naar een vrouwengevangenis te sturen, maar benadrukte dat het overkoepelende gevangenisorgaan dat moet beslissen.
14/09 10u15  Landsadvocaat wil boeren die te veel uitstoten vergunning afnemenDe landsadvocaat vindt dat de vergunningen moeten worden ingetrokken van boeren die in de buurt van natuurgebieden te veel stikstof uitstoten. Dat schrijft hij in een advies aan het ministerie van Landbouw, meldt het AD, dat het heeft ingezien. Het ministerie bevestigt aan de NOS dat het advies op tafel ligt, maar benadrukt dat er ook andere opties zijn. Als de vergunning van een veehouder wordt ingetrokken, moet die vrijwel meteen stoppen. De maatregel gaat verder dan bijvoorbeeld onteigening, waarbij het jaren kan duren voordat een bedrijf wordt opgeheven. Juist vanwege het snelle resultaat vindt landsadvocaat Hans Besselink dat zijn optie moet worden meegenomen, schrijft het AD. Hij stelt in zijn advies dat er grote spoed nodig is, omdat er op sommige plekken snel weer vergunningen afgegeven moeten worden voor de bouw van huizen en wegen. 'Naar mijn mening is het dan ook onontkoombaar om ook al direct in te zetten op niet-vrijwillige beëindiging van piekbelasters.' 'Exercitie loopt nog' Een woordvoerder van demissionair minister Schouten zegt dat het ministerie in kaart brengt welke stappen mogelijk zijn in de verdere stikstofaanpak. Van het advies van de landsadvocaat 'nemen we kennis'. Vorige week werd bekend dat het Planbureau voor de Leefomgeving twee plannen heeft geanalyseerd om boeren die niet vrijwillig meewerken, te onteigenen of te verplaatsen. Het ministerie benadrukte toen dat het om plannen gaat en dat er door dit demissionaire kabinet geen besluiten worden genomen. Nu reageert het ook: 'Deze exercitie loopt nog. In de gebiedsgerichte aanpak kijken we met de betrokken partijen wat nodig en mogelijk is in overbelaste natuurgebieden. Verplichtende maatregelen, als nodig, zijn daarin altijd het sluitstuk van een proces.' Land- en tuinbouworganisatie LTO Nederland noemt het intrekken van vergunningen van boeren 'schandalig' en wil er met de Nederlandse boeren alles aan doen om deze 'schending van de rechten' aan te vechten. 'Als er ooit een reden is geweest om als sector verenigd te zijn, demonstrerend, lobbyend of richting het publiek, dan is het nu wel', zegt voorzitter Van der Tak. Bij RTV Drenthe zegt voorzitter Bruins van LTO Noord dat het on-Nederlands is 'om rechtmatig verkregen vergunningen in te trekken'. Hij is 'enorm woest' over het voorstel. 'Het wordt steeds gekker.'
14/09 09u15  Historisch archief vertelt hoe leven van tot slaaf gemaakten eruit zag na hun vrijlatingHoe ging het verder met de tot slaaf gemaakten in Suriname nadat zij in 1863 vrij kwamen? Naar het antwoord op die vraag gaan historici van de Radboud Universiteit op zoek in een nieuw onderzoek, waarvoor vandaag het startsein wordt gegeven. Samen met vrijwilligers hopen de onderzoekers de bevolking van Suriname tussen 1830 en 1950 in kaart te brengen. Wie familie in Suriname had of nog heeft, moet in het nieuwe register op den duur allerlei informatie kunnen vinden over het beroep van zijn voorouders, hun huwelijken en hun nageslacht. En dat is bijzonder, want veel informatie over hoe het met vrij gekomen slaven ging na de plantage, is er niet. Hiervoor moeten 300.000 historische documenten van de burgerlijke stand uit de toenmalige kolonie Suriname worden ontcijferd. Het gaat om geboorte-, huwelijks- en overlijdensaktes die wel zijn gedigitaliseerd, maar die niet doorzoekbaar zijn. Vrijwilligers moeten de documenten daarvoor ontcijferen en invoeren. Maar dat ontcijferen is niet eenvoudig; het taalgebruik op de aktes is niet van deze tijd en de handschriften zijn soms moeilijk leesbaar. Initiatiefnemer is historicus Coen van Galen van de Radboud Universiteit in Nijmegen. Hij was eerder betrokken bij het openbaren van de Surinaamse slavernijregisters. Die registers werden drie jaar geleden online gepubliceerd en bevatten de namen van grote groepen tot slaaf gemaakten. Aan wie behoorden zij tijdens de slavernij toe en wat was op de plantage hun naam? Het onderzoek waar Van Galen nu mee aan de slag gaat, gaat een stap verder. Waar de slavenregisters alleen informatie bevatten over plantagehouders en hun 'eigendom', gaat dit project over de periode na 1863, het jaar waarin de slavernij officieel werd afgeschaft. Van Galen: 'Nederlanders registreerden echt alles en hiermee kunnen we begrijpen hoe slavernij na de afschaffing doorwerkte.' De Nederlandse aktes waarin na 1863 allerlei informatie werd vastgelegd zijn uniek; geen enkel ander land met koloniën hield er zo'n uitgebreide administratie op na als Nederland. Van Galen: 'Bij de Engelsen werd hoogstens elke drie jaar een lijst gemaakt van wie er nog in leven waren. De Nederlandse lijsten zijn zo uitgebreid dat je door de levens heen kunt lopen.' Op Curaçao zijn er soortgelijke documenten, die hoopt Van Galen later te verwerken. 'In de archieven verdwijnen mensen uit beeld als ze uit de slavernij komen', legt Van Galen uit. Waar ze eerst als bezit werden geregistreerd, stopte dat na de afschaffing. Maar in Suriname bestond rond die tijd wel al een burgerlijke stand. Wie van de plantage kwam, kon als vrij mens een nieuw leven opbouwen. Zo mochten vrijgemaakten trouwen en konden zij hun kinderen registreren. Die informatie werd allemaal geregistreerd. Van Galen spreekt van een bijzondere collectie. 'Als historici willen we snappen hoe de slavernij doorwerkte in latere generaties. Wat deden tot slaaf gemaakten toen ze vrij kwamen? Grepen ze hun kans en bouwden ze een nieuw leven op, of konden ze niet wortelen in het leven na de plantage?' Sporen volgen Ank de Vogel is één van de vrijwilligers die helpt met het invoeren. Zij was ook nauw betrokken bij het digitaliseren van de slavenregisters en is heel enthousiast over het nieuwe project. 'De slavenregisters zijn een inventarisatie van de inboedel van de slavenhouder. Hiermee kunnen we echt de sporen volgen van onze voorouders.' Het project gaat van start met geboorteregisters; die worden als eerste ingevoerd. De Vogel is daarmee al begonnen: 'Een stamboom is mooi, maar het is iets heel statisch. Omdat er in deze documenten bijvoorbeeld ook informatie over de beroepen van de ouders van een kind staat, gaat het leven. Al die informatie brengt kleur in het verhaal van de mensen van toen', legt De Vogel uit. Werd een geboorteakte ondertekend met een kruisje, dan kun je daaruit afleiden dat de ouders niet konden lezen en schrijven. Van Venus naar Anna Catharina De Vogel kwam ook sporen van haar familie in de documenten tegen. Verre familie van haar heette op de Surinaamse plantage Venus. Toen zij vrijkwam, werden haar christelijke doopnamen Anna Catharina. 'Bij de geboorteakte van haar eerste kind gebruikte ze op de akte nog de naam Venus, haar slavennaam dus. Maar bij haar tweede kind gebruikte ze alleen haar doopnaam. Dat laat zien dat ze moest wennen aan haar nieuwe naam.' De documenten vertellen het verhaal van het leven toen, kort na de slavernij, maar zijn ook van onschatbare waarde voor nazaten van slaafgemaakten, zegt De Vogel. Dat vindt ook onderzoeker Van Galen. 'Voor veel mensen is het belangrijk dat ze sporen kunnen vinden van hun eigen voorouders. Zij willen weten hoe het hen is vergaan na de slavernij.' Over drie jaar moet het nieuwe register klaar en doorzoekbaar zijn. Van Galen is nog op zoek naar vrijwilligers. 'Het is een soort puzzel. Je haalt iets uit de geschiedenis wat je in de grote overzichten niet ziet, namelijk de persoonlijke verhalen. Dat is een ontdekkingstocht.'
14/09 09u15  DSM splitst zich en overweegt verkoop van vervuilender takDSM splitst het bedrijf op om zich volledig te richten op gezondheid, voeding en biowetenschap. De bedrijfsonderdelen die zich bezighouden met het produceren van kunststoffen voor onder meer de auto-industrie worden afgesplitst en op termijn mogelijk verkocht. DSM begon als mijnbouwbedrijf en richtte zich later op chemie. De bedrijfsonderdelen die worden afgesplitst waren in de eerste helft van het jaar goed voor bijna 1 miljard euro omzet, bijna een kwart van de totale omzet. De beslissing om te splitsen, is volgens de twee hoogste bestuurders van DSM ingegeven door de klimaatverandering. 'Door ons volledig te richten op onze gezondheid, voeding en biowetenschap kunnen we wendbaarder en met meer impact opereren.' Het onderdeel dat hoogwaardige soorten plastics maakt, kan volgens de bestuurders minder goed bijdragen aan de overgang naar een circulaire economie. De komende tijd wordt gekeken of verkoop een optie is. De afgelopen tijd richtte DSM zich al meer op voeding. Vorig jaar werd een onderdeel dat coatingharsen maakt voor 1,6 miljard euro verkocht aan een Duits bedrijf.
14/09 09u15  'Kroongetuige Nabil B. wilde maximale halen uit deal met OM'Nabil B., de kroongetuige in het liquidatieproces rond Ridouan Taghi, wilde financieel het maximale uit de deal halen die hij met het Openbaar Ministerie (OM) heeft gemaakt. Dat schrijft het AD dat appjes kon lezen die B. tussen september 2017 en februari 2018 met een broer, een zus, zijn vriendin en een medegevangene uitwisselde. B. was volgens het OM betrokken bij een vergismoord begin 2017 in de Utrechtse wijk Overvecht. De veronderstelde criminele bende van Taghi zou de opdrachtgever zijn geweest. B. werd al snel opgepakt en besloot om een deal met het OM te sluiten; in ruil voor strafvermindering en beveiliging door de overheid legde hij belastende verklaringen af over Taghi en andere bendeleden. Daar mocht het van hem niet bij blijven, zo blijkt uit het AD. Aan een van zijn zussen appte hij wat er op het spel stond: geld, huizen en auto's. En aan zijn vriendin appte hij dat hij financieel het maximale uit de deal wilde halen: 'Dit gaat de grootste zaak ooit worden qua liquidaties. Mogen we dan ook het maximale eruit halen? Ja eerst 62828 jaar gaan discussiëren etc. zodat iedereen hoofdpijn heeft. Wegtrappen en klaar? No way helemaal uitzuigen. Tot de laatste cent'. In de zomer van 2017 verzwakte zijn onderhandelingspositie. Justitie had dat voorjaar miljoenen gekraakte berichten van criminelen in handen gekregen. Die stonden op servers in Canada. 'Had ze waar ik wou. Tot die server. Die heeft mij schaakmat gezet', appt B. Hij begreep dat hij snel tot een akkoord moest komen. Wraak Omdat zijn naam bekend ging worden, maakte zijn familie zich zorgen over wraakacties van Taghi en handlangers. B. stelde zijn zus gerust: 'Ik ben prio, niet jullie. Mij willen ze.' Uit de berichten blijkt ook dat hij ruzie kreeg met zijn broers, omdat ze op zijn geld uit zouden zijn. 'We hebben kanker honden in de familie. Is echt een feit.' In maart 2018 maakt het OM het bestaan van de kroongetuige bekend. Zes dagen later wordt een broer van B. in Amsterdam-Noord geliquideerd, volgens het OM in opdracht van de bende van Taghi. Deze broer, vader van twee kleine kinderen, had niets met de criminele activiteiten van B. te maken. B. heeft in de rechtszaal gezegd dat hij het OM heeft gesmeekt om niet bekend te maken dat hij kroongetuige is. Uit de berichten in het AD blijkt dat hij ruim van tevoren wist dat het OM dit bekend zou maken en dat hij daar met zijn familie over sprak. De kroongetuige heeft in mei de overeenkomst met het OM opgezegd. Hij kwam niet opdagen bij een zitting in het liquidatieproces. De reden voor het opschorten van de samenwerking is dat het OM niet in staat is de veiligheid van het gezin van B. te waarborgen, zo schreven zijn advocaten. Inmiddels heeft de kroongetuige aangegeven dat hij weer meewerkt. De zaak gaat vandaag verder in de extra beveiligde rechtbank in Amsterdam. Mogelijk komen de nu opgedoken berichten van de kroongetuige daar ook ter sprake. In hoeverre ze van betekenis zijn voor de zaak valt volgens strafrechtdeskundige Sven Brinkhoff in het AD nog te bezien. 'Ondanks alles kan deze kroongetuige nog steeds een betrouwbare verklaring hebben afgelegd over zijn medeverdachten.' NOS op 3 legt het Marengo-proces uit: De advocaat van B. probeerde publicatie van het AD-artikel met een kort geding te voorkomen. Volgens advocaat Schouten is het artikel 'tendentieus, vals en onjuist' en de onderbouwing 'suggestief'. De eis werd door de rechtbank in Amsterdam gisteren afgewezen. De rechter stelde dat een publicatieverbod een zeer zwaar middel is en dat 'het belang van de vrijheid van meningsuiting zwaarder weegt dan het belang van het beschermen van de eer en goede naam van de eisers'.
14/09 08u15  Nieuw onderzoek brengt leven van tot slaaf gemaakten na hun vrijlating in kaartHoe ging het verder met de tot slaaf gemaakten in Suriname nadat zij in 1863 vrij kwamen? Naar het antwoord op die vraag gaan historici van de Radboud Universiteit op zoek in een nieuw onderzoek, waarvoor vandaag het startsein wordt gegeven. Samen met vrijwilligers hopen de onderzoekers de bevolking van Suriname tussen 1830 en 1950 in kaart te brengen. Wie familie in Suriname had of nog heeft, moet in het nieuwe register op den duur allerlei informatie kunnen vinden over het beroep van zijn voorouders, hun huwelijken en hun nageslacht. En dat is bijzonder, want veel informatie over hoe het met vrij gekomen slaven ging na de plantage, is er niet. Hiervoor moeten 300.000 historische documenten van de burgerlijke stand uit de toenmalige kolonie Suriname worden ontcijferd. Het gaat om geboorte-, huwelijks- en overlijdensaktes die wel zijn gedigitaliseerd, maar die niet doorzoekbaar zijn. Vrijwilligers moeten de documenten daarvoor ontcijferen en invoeren. Maar dat ontcijferen is niet eenvoudig; het taalgebruik op de aktes is niet van deze tijd en de handschriften zijn soms moeilijk leesbaar. Initiatiefnemer is historicus Coen van Galen van de Radboud Universiteit in Nijmegen. Hij was eerder betrokken bij het openbaren van de Surinaamse slavernijregisters. Die registers werden drie jaar geleden online gepubliceerd en bevatten de namen van grote groepen tot slaaf gemaakten. Aan wie behoorden zij tijdens de slavernij toe en wat was op de plantage hun naam? Het onderzoek waar Van Galen nu mee aan de slag gaat, gaat een stap verder. Waar de slavenregisters alleen informatie bevatten over plantagehouders en hun 'eigendom', gaat dit project over de periode na 1863, het jaar waarin de slavernij officieel werd afgeschaft. Van Galen: 'Nederlanders registreerden echt alles en hiermee kunnen we begrijpen hoe slavernij na de afschaffing doorwerkte.' De Nederlandse aktes waarin na 1863 allerlei informatie werd vastgelegd zijn uniek; geen enkel ander land met koloniën hield er zo'n uitgebreide administratie op na als Nederland. Van Galen: 'Bij de Engelsen werd hoogstens elke drie jaar een lijst gemaakt van wie er nog in leven waren. De Nederlandse lijsten zijn zo uitgebreid dat je door de levens heen kunt lopen.' Op Curaçao zijn er soortgelijke documenten, die hoopt Van Galen later te verwerken. 'In de archieven verdwijnen mensen uit beeld als ze uit de slavernij komen', legt Van Galen uit. Waar ze eerst als bezit werden geregistreerd, stopte dat na de afschaffing. Maar in Suriname bestond rond die tijd wel al een burgerlijke stand. Wie van de plantage kwam, kon als vrij mens een nieuw leven opbouwen. Zo mochten vrijgemaakten trouwen en konden zij hun kinderen registreren. Die informatie werd allemaal geregistreerd. Van Galen spreekt van een bijzondere collectie. 'Als historici willen we snappen hoe de slavernij doorwerkte in latere generaties. Wat deden tot slaaf gemaakten toen ze vrij kwamen? Grepen ze hun kans en bouwden ze een nieuw leven op, of konden ze niet wortelen in het leven na de plantage?' Sporen volgen Ank de Vogel is één van de vrijwilligers die helpt met het invoeren. Zij was ook nauw betrokken bij het digitaliseren van de slavenregisters en is heel enthousiast over het nieuwe project. 'De slavenregisters zijn een inventarisatie van de inboedel van de slavenhouder. Hiermee kunnen we echt de sporen volgen van onze voorouders.' Het project gaat van start met geboorteregisters; die worden als eerste ingevoerd. De Vogel is daarmee al begonnen: 'Een stamboom is mooi, maar het is iets heel statisch. Omdat er in deze documenten bijvoorbeeld ook informatie over de beroepen van de ouders van een kind staat, gaat het leven. Al die informatie brengt kleur in het verhaal van de mensen van toen', legt De Vogel uit. Werd een geboorteakte ondertekend met een kruisje, dan kun je daaruit afleiden dat de ouders niet konden lezen en schrijven. Van Venus naar Anna Catharina De Vogel kwam ook sporen van haar familie in de documenten tegen. Verre familie van haar heette op de Surinaamse plantage Venus. Toen zij vrijkwam, werden haar christelijke doopnamen Anna Catharina. 'Bij de geboorteakte van haar eerste kind gebruikte ze op de akte nog de naam Venus, haar slavennaam dus. Maar bij haar tweede kind gebruikte ze alleen haar doopnaam. Dat laat zien dat ze moest wennen aan haar nieuwe naam.' De documenten vertellen het verhaal van het leven toen, kort na de slavernij, maar zijn ook van onschatbare waarde voor nazaten van slaafgemaakten, zegt De Vogel. Dat vindt ook onderzoeker Van Galen. 'Voor veel mensen is het belangrijk dat ze sporen kunnen vinden van hun eigen voorouders. Zij willen weten hoe het hen is vergaan na de slavernij.' Over drie jaar moet het nieuwe register klaar en doorzoekbaar zijn. Van Galen is nog op zoek naar vrijwilligers. 'Het is een soort puzzel. Je haalt iets uit de geschiedenis wat je in de grote overzichten niet ziet, namelijk de persoonlijke verhalen. Dat is een ontdekkingstocht.'
14/09 08u15  DSM splitst en overweegt verkoop van vervuilender onderdeelDSM splitst het bedrijf op om zich volledig te richten op gezondheid, voeding en biowetenschap. De bedrijfsonderdelen die zich bezighouden met het produceren van kunststoffen voor onder meer de auto-industrie worden afgesplitst en op termijn mogelijk verkocht. Het bedrijfsonderdeel was in de eerste helft van het jaar goed voor bijna 1 miljard euro omzet. De beslissing om te splitsen, is volgens de twee hoogste bestuurders van DSM ingegeven door de klimaatverandering. 'Door ons volledig te richten op onze gezondheid, voeding en biowetenschap kunnen we wendbaarder en met meer impact opereren.' Het onderdeel dat hoogwaardige soorten plastics maakt, kan volgens de bestuurders minder goed bijdragen aan de overgang naar een circulaire economie. De afgelopen tijd richtte DSM zich al meer op voeding. Vorig jaar werd een onderdeel dat coatingharsen maakt voor 1,6 miljard euro verkocht aan een Duits bedrijf.
14/09 08u15  Actievoerders Greenpeace beklimmen tijdelijke gebouw Tweede KamerActievoerders van milieuorganisatie Greenpeace hebben het dak beklommen van het gebouw waar de Tweede Kamer tijdelijk huist. Vervolgens hingen ze gele spandoeken bij de hoofdingang, om zo aandacht te vragen voor de stikstofcrisis. Verslaggever Vincent van Rijn zegt dat het zo'n vijftien actievoerders is gelukt het dak te beklimmen. Anderen werden tegengehouden door de politie. Er staan vijf politieauto's bij het tijdelijke Kamergebouw. Agenten stellen zich vooralsnog terughoudend op. 'We kijken het nog even aan', zegt een woordvoerder. 'De omgeving is wel afgezet, om te voorkomen dat er meer mensen komen kijken.' Dreigende rechtszaak In de ogen van Greenpeace doet het kabinet te weinig om de stikstofcrisis aan te pakken, zei Greenpeace Nederland-directeur Andy Palmen vanochtend in het NOS Radio 1 Journaal over het motief achter de actie. Hij zegt dat zijn actievoerders bereid zijn tot de Algemene Beschouwingen na Prinsjesdag, volgende week, te blijven zitten. 'We hebben tentjes mee.' Volgens Palmen zijn de recente maatregelen van het kabinet, zoals bijvoorbeeld de stikstofwet, ruim onvoldoende om de natuur te beschermen. Eerder dit jaar zette Greenpeace al een eerste stap richting een rechtszaak met een sommatiebrief. 'We hebben nog een laatste hoop: de Tweede Kamer en het debat na Prinsjesdag over de plannen die er dan liggen', zegt Palmen. 'Dat wachten we nog af. Als er dan niets goeds ligt, stappen we naar de rechter.'
14/09 07u15  Wekdienst 14/9: Persconferentie over coronamaatregelen • Staking in kinderopvangGoedemorgen! Vanavond staan premier Rutte en minister De Jonge weer achter de microfoon voor een persconferentie over de coronamaatregelen. En ouders kunnen vandaag last hebben van een staking in de kinderopvang. Eerst het weer. Regionaal kan het mistig zijn. De temperatuur ligt rond de 10 graden. Overdag schijnt de zon geregeld bij zo'n 21 tot 26 graden. Later neemt de kans op een onweersbui toe. Morgen vallen nog enkele buien, de dagen daarna wordt het droger. Ga je de weg op? Hier vind je het overzicht van de files en werkzaamheden. Check hier de dienstregeling voor het spoor. Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist? Het ziekteverzuim in de zorg blijft hoog: in de maanden april, mei en juni was het verzuim 6,5 procent. Dat is het hoogste in een tweede kwartaal sinds 2003, meldt het CBS. Een ziekteverzuim van 6,5 procent betekent dat van de 1000 werkdagen er 65 niet zijn gewerkt doordat iemand zich ziek meldde. In hoeverre de coronapandemie daaraan heeft bijgedragen is niet duidelijk. Ook vóór de coronacrisis nam het ziekteverzuim in de zorg al toe. Ander nieuws uit de nacht En dan nog even dit: De Rotterdamse burgemeester Aboutaleb is uitgeroepen tot beste burgemeester ter wereld van het jaar 2021. Hij deelt de prijs met de burgemeester van de Franse stad Grigny. Volgens de organisatie heeft Aboutaleb tijdens de coronapandemie 'exceptioneel leiderschap getoond' en had hij vanaf het begin oog voor de kwetsbaren. De jury noemt hem een gepassioneerde verdediger van vrijheid, tolerantie en solidariteit. Aboutaleb zegt zeer vereerd te zijn met de prijs. Begin deze maand plaatste de organisatie al een essay van de burgemeester, in de aanloop naar de verkiezing: Fijne dinsdag!
14/09 06u15  Opnieuw staking in kinderopvang, beperkt aantal locaties doet meeVandaag wordt opnieuw gestaakt door werknemers in de kinderopvang. De FNV meldt dat het gaat om medewerkers bij 660 locaties verspreid over het hele land, bijna 4 procent van het totaal. Dat betekent niet dat die locaties daardoor ook dichtgaan, dat hangt af van het aantal stakende medewerkers op die plek. De vakbond verwacht dat er minimaal 4000 medewerkers naar Den Haag gaan om van zich te laten horen. De medewerkers zijn boos over de cao-afspraken die zijn gemaakt door werkgeverskoepels BK en BMK met CNV. Daarin staan, zo zegt FNV, 'geen goede afspraken om op korte termijn de hoge werkdruk aan te pakken'. Ook in andere plaatsen worden stakers verwacht: 300 in Assen en 150 in Weert. Gevolgen voor 'kleine groep ouders' 'Ik verwacht dat er een kleine groep ouders is die overlast ervaart', zegt woordvoeder Jellesma van de oudervereniging BOinK. 'Het is natuurlijk niet zo dat FNV daarop uit is. Voor ouders is het heel vervelend dat een locatie eventueel sluit, maar het onderliggende probleem is wel degelijk serieus.' Jellesma doelt daarmee op de hoge werkdruk die volgens hem wordt veroorzaakt door de krappe arbeidsmarkt. Het is de tweede nationale staking in een paar maanden tijd. Op 8 juli gingen medewerkers ook al de straat op. Toen ging het volgens de vakbond om 3000 medewerkers. Nu worden er dus iets meer mensen verwacht. Koepels niet naar Malieveld De FNV heeft ook de twee koepels die met het CNV het cao-akkoord sloten uitgenodigd om naar het Malieveld te komen. BMK liet eerder in een persbericht weten hierop niet in te gaan en vindt dit niet het juiste moment. Volgens BMK ligt er een cao waarin 'duidelijke aanpassingen zijn doorgevoerd met het oog op werkdrukverlaging'. Daarnaast merkt BMK op dat de partijen nog met minister Koolmees (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) om tafel gaan om te praten over de regeldruk en werkdruk.
14/09 06u15  AD publiceert artikel over kroongetuige Nabil B. na gewonnen kort gedingAD mag een artikel over kroongetuige Nabil B. publiceren. Dat is maandagavond besloten in een kort geding in Amsterdam, dat was aangespannen door Peter Schouten, de advocaat van B. De publicatie is om 3.00 's nachts verschenen op de site van de krant. Het artikel, dat is geschreven door AD-misdaadverslaggever Yelle Tieleman, bevat een selectie van de duizenden appberichten die de kroongetuige vanuit de gevangenis uitwisselde met zijn vriendin en familie. B. had tussen september 2017 en februari 2018 de beschikking over een telefoon in zijn cel. Het artikel werpt volgens het AD 'een nieuw licht op de rol van de kroongetuige'. ADR Nieuwsmedia, waar het AD deel van uitmaakt, zegt dat letterlijk wordt geciteerd wordt uit de chatberichten. Deze berichten worden dinsdag bij het vervolg van de zaak-Marengo openbaar en dus stelde de mediagroep dat ze gewoon gepubliceerd mogen worden. In de door AD geciteerde WhatsApp-berichten praat B. veel over zijn onderhandelingen met het OM, en zijn pogingen om iets te verdienen aan zijn getuigenis: 'Dit gaat de grootste zaak ooit worden qua liquidaties. Mogen we dan ook het maximale eruit halen?' Ook blijken B. en zijn familie al te weten dat de kroongetuigen-deal in maart 2018 bekend zou worden voor de buitenwereld, in tegenstelling tot wat B. later beweerde. De rechter stelde dat een publicatieverbod een zeer zwaar middel is en dat 'het belang van de vrijheid van meningsuiting zwaarder weegt dan het belang van het beschermen van de eer en goede naam van de eisers'. Aanpassingen Schouten zei het artikel 'tendentieus, vals en onjuist' te vinden en dat 'de onderbouwing suggestief is'. Hier ging de rechter dus niet in mee. Wel moesten een paar feitelijke aanpassingen worden gedaan, meldt het Parool. De zaak diende op verzoek van Schouten en ADR Nieuwsmedia achter gesloten deuren. Volgens Schouten was dat noodzakelijk om de veiligheid van B. en zijn familie te waarborgen. 'Ik heb het nooit meegemaakt dat je een artikel schrijft, en als goede journalist wederhoor haalt, en dat er dan ineens een kort geding aangespannen blijkt', zegt Yelle Tieleman in een reactie aan radioprogramma NOS Met het Oog op Morgen. 'Tijdens de rechtszaak ging het vervolgens over punten waarover je normaal gesproken in wederhoor over praat: 'dit klopt niet helemaal, dit begrijpen wij anders' enzovoort. Normaal gesproken praat je daar open en eerlijk over, en eventueel voer je correcties door.' De berichten die Tieleman heeft ingezien maken de kroongetuige 'onbetrouwbaarder', zegt hij. 'Sommige van zijn berichten lijken haaks te staan op zijn eerdere verklaringen. Het beeld bestond hiervoor ook dat zijn familie bestaat uit allemaal maatschappelijk geslaagde mensen, met alleen Nabil als het zwarte schaap. Door deze berichten kan dat beeld wel kantelen.' Zaak tegen Taghi gaat dinsdag verder De zaak, waarin B. kroongetuige is, gaat dinsdag verder in de extra beveiligde rechtbank in de Amsterdamse wijk Osdorp. In het proces staan hoofdverdachte Ridouan Taghi en zestien andere verdachten terecht. Zij worden beschuldigd van betrokkenheid bij meerdere moorden. Ook worden zij verdacht van pogingen tot moord en het voorbereiden van moorden. Kijk hier waar het Marengoproces over gaat:
14/09 04u15  Noorse premier Solberg treedt af na verkiezingsnederlaagNoorwegen neemt na acht jaar afscheid van de conservatieve regering onder premier Erna Solberg. De sociaaldemocratische oppositiepartij van Jonas Gahr Støre won maandagavond de parlementsverkiezingen. Solberg heeft laten weten zich neer te leggen bij de nederlaag en heeft het aftreden van haar kabinet aangekondigd. Volgens de premier is er een 'duidelijke meerderheid die een andere regering wil'. De Conservatieve Partij van Solberg staat na het tellen van 97,5 procent van de stemmen op 36 zetels in het parlement, een verlies van 9 zetels. Ook de grote concurrent, de Arbeiderspartij van Støre, verloor een zetel, maar werd met 48 zetels toch de grote winnaar. Voor een meerderheidsregering heeft Støre nog wel steun van andere partijen nodig, om aan de benodigde 85 zetels te komen. In zijn overwinningsspeech zei de sociaaldemocraat op zoek te gaan naar andere centrumlinkse partijen om een coalitie mee te vormen. Dat kan bijvoorbeeld met de agrarische Centrumpartij (28 zetels) en met de Socialistische Partij (13 zetels). Ongeveer 3,9 miljoen Noren konden zondag en maandag stemmen voor een nieuw parlement, meer dan 1,6 miljoen deden dat per post. Groeiende inkomensverschillen en klimaatverandering waren de voornaamste thema's in de verkiezingsstrijd. Meer belasting voor rijkere Noren Støre beloofde de belastingen te verlagen voor lage en middeninkomens en de tarieven voor rijkere Noren te verhogen. Ook zou een regering onder zijn leiding de CO2-uitstoot terugdringen zoals het klimaatverdrag van Parijs voorschrijft, maar hij heeft voorstellen tot het beperken van olie- en gasboringen vanwege het enorme banenverlies tot nu toe niet gesteund. De Groene Partij, met drie zetels een voor de hand liggende coalitiepartner voor de sociaaldemocraten, wil de Noorse olieproductie tegen 2035 volledig hebben stopgezet. De 60-jarige Solberg was met haar Conservatieve Partij sinds 2013 aan de macht met enkele coalitiepartners. De 61-jarige Støre was eerder minister van Buitenlandse Zaken onder premier Jens Stoltenberg, die nu de NAVO leidt. Buurlanden Zweden, Finland en Denemarken kozen eerder al voor een wat linksere koers.
14/09 03u15  Twintig auto's beschadigd door meerdere branden in EdeIn Ede zijn vannacht twintig auto's beschadigd door meerdere branden. De branden woedden volgens de brandweer op zes verschillende plekken in de Gelderse gemeente. De autobranden vonden plaats in de wijk Veldhuizen, in het noordwesten van Ede. Rond 2.30 uur meldde de brandweer dat de branden onder controle zijn. Het is nog niet duidelijk hoe de branden zijn ontstaan.
14/09 02u15  Aboutaleb gekozen tot 'beste burgemeester van de wereld'De Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb is uitgeroepen tot beste burgemeester ter wereld 2021. Hij deelt de World Mayor 2021-prijs met Philippe Rio, burgemeester van de Franse stad Grigny. 'Beide burgemeesters hebben gemeen dat ze de sterke overtuiging hebben dat vrede, vrijheid, gelijke rechten en waardigheid enorm belangrijk zijn voor de sociale cohesie', licht de jury toe. De Londense stichting City Mayors Foundation, een internationale denktank die zich bezighoudt met lokaal bestuur, reikt de prijs sinds 2004 elke twee jaar uit. Beide winnaars krijgen een sculptuur aangeboden. Aboutaleb is de eerste Nederlandse winnaar van de prijs. 'Exceptioneel leiderschap' Aboutaleb, die in januari dit jaar is beëdigd voor zijn derde termijn als burgemeester van Rotterdam, wordt omschreven als gepassioneerde verdediger van vrijheid, tolerantie en solidariteit. Tijdens de pandemie heeft hij 'exceptioneel leiderschap getoond', zegt de organisatie. 'Al vanaf het begin van de coronapandemie was hij zich bewust van de gevaren voor de kwetsbare delen van de samenleving.' Daarnaast wordt van Aboutaleb gezegd dat hij begrijpt dat steden veerkrachtiger, socialer en milieubewuster moeten zijn, willen ze natuurrampen kunnen weerstaan. 'Aboutaleb leidt Rotterdam al sinds 2009 met moed, geduld en bescheidenheid. Hij wordt door de meesten burgervader genoemd: tijdens alle jaren als burgemeester, heeft hij zich als de vader van een hele grote familie gedragen.' Aboutaleb zegt in een reactie zeer vereerd te zijn met de prijs. 'Ik ben er stil van. Het is een eer dat Rotterdammers mij hiervoor hebben aangedragen. Ik voel me dan ook zeer gewaardeerd door de inwoners van deze mooie stad. Een stad waar zoveel verschillende mensen samen leven. Ik heb de allermooiste baan die je je maar kan bedenken.'
14/09 02u15  Dode na schietpartij in RotterdamOp de Laantjesweg in het Rotterdamse stadsdeel Feijenoord heeft maandagavond een schietpartij plaatsgevonden. Daarbij is tenminste één gewonde gevallen, die op straat aan zijn verwondingen is overleden. Dat meldt regionale omroep Rijnmond. Rond 22:30 uur zouden er schoten zijn gehoord op de Laantjesweg, waarna de hulpdiensten groot uitrukten. Er is in ieder geval één traumahelikopter opgeroepen. De politie trof op straat een gewonde man aan. Er is geprobeerd hem te reanimeren, maar dat mocht niet baten. Het slachtoffer is aan zijn verwondingen overleden. De politie doet nog onderzoek.
14/09 00u15  Ziekteverzuim in de zorg blijft toenemenHet ziekteverzuim in de zorg blijft hoog: in april, mei en juni ging het om 6,5 procent. De afgelopen achttien jaar was het verzuim in het tweede kwartaal in de sector niet zo hoog, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Het ziekteverzuim het hoogst in de verpleging, verzorging en thuiszorg (7,9 procent), de gehandicaptenzorg (7,2 procent) en kinderopvang (6,9 procent). Een ziekteverzuim van 6,5 procent betekent dat van elke duizend te werken dagen, er 65 niet zijn gewerkt door ziekte. Vorig jaar was het ziekteverzuim in de zorg 6,1 procent. Het gemiddelde verzuim van werknemers over alle sectoren lag in het tweede kwartaal van dit jaar op 4,7 procent. Het CBS kan niet zeggen in hoeverre corona heeft bijgedragen aan het ziekteverzuim. Ook voor de coronacrisis nam het ziekteverzuim in de zorg al enige tijd toe. Eerder zei de beroepsvereniging Verpleegkundigen en Verzorgden dat de stijging met name wordt veroorzaakt door werknemers die corona opliepen en mensen die thuis moesten wachten op de uitslag van een coronatest.
13/09 23u15  AD mag artikel over kroongetuige Nabil B. publicerenAD mag een artikel over kroongetuige Nabil B. publiceren. Dat is vanavond besloten in een kort geding in Amsterdam, dat was aangespannen door Peter Schouten, de advocaat van B. De publicatie verschijnt de komende dag. Het artikel, dat is geschreven door AD-misdaadverslaggever Yelle Tieleman, bevat een selectie van de duizenden appberichten die de kroongetuige vanuit de gevangenis uitwisselde met zijn vriendin en familie. B. had tussen september 2017 en februari 2018 de beschikking over een telefoon in zijn cel. ADR Nieuwsmedia, waar het AD deel van uitmaakt, zegt dat letterlijk wordt geciteerd wordt uit de chatberichten. Deze berichten worden morgen bij het vervolg van de zaak-Marengo openbaar en dus stelde de mediagroep dat ze gewoon gepubliceerd mogen worden. Zaak tegen Taghi gaat morgen verder De zaak, waarin B. kroongetuige is, gaat morgen verder in de extra beveiligde rechtbank in de Amsterdamse wijk Osdorp. In het proces staan hoofdverdachte Ridouan Taghi en zestien andere verdachten terecht. Zij worden beschuldigd van betrokkenheid bij meerdere moorden. Ook worden zij verdacht van pogingen tot moord en het voorbereiden van moorden. Kijk hier waar het Marengoproces over gaat:
13/09 23u15  Rechter Curaçao: verbod op homohuwelijk mag nietHet verbod op het homohuwelijk op Curaçao is juridisch niet in de haak. Dat heeft de rechter op het eiland besloten. Zolang er voor koppels van hetzelfde geslacht geen gelijkwaardig alternatief is zoals een geregistreerd partnerschap, komt het weigeren van het homohuwelijk neer op discriminatie. De zaak was aangespannen door een mensenrechtenstichting op Curaçao, de Human Rights Caribbean Foundation. De rechter woog onder meer mee dat homostellen nu niet dezelfde financiële mogelijkheden hebben als heteroparen. Zij kunnen samen bijvoorbeeld geen zaken zoals pensioenrecht en erfrecht regelen. De Curaçaose staat voerde in de rechtbank aan dat homostellen dat kunnen regelen op basis van een samenlevingscontract of een testament, maar de rechter oordeelde dat dat niet gelijkwaardig is. Ook hield de Curaçaose staat vol dat homokoppels kunnen uitwijken naar buureiland Bonaire, waar het homohuwelijk wel geregeld is. Maar ook daarin ging de rechtbank niet mee. De huidige situatie is in strijd met de Staatsregeling (de grondwet van Curaçao), concludeerden de rechters. Onderwerp van debat Het homohuwelijk is op Curaçao al langere tijd een controversieel onderwerp. In 2018 werd een wetsvoorstel gemaakt om het huwelijk open te stellen voor mensen van hetzelfde geslacht, maar het voorstel kwam nog niet verder dan het parlement. Bij de verkiezingen in maart was het opnieuw een thema, al nam geen van de partijen in het parlement het punt op in hun verkiezingsprogramma. NOS-correspondent Dick Drayer: 'Het voorstel ligt nog in de la van het parlement en wordt bewust niet behandeld.' In Aruba deed de rechter ook een dergelijke uitspraak, maar dat leidde niet tot verandering. Ook voor Curaçao is het maar de vraag of dit zal gebeuren; ambtenaren mogen homostellen met de uitspraak formeel niet weigeren, maar in de praktijk is de kans groot dat dit wel zal gebeuren. 'Ik verwacht niet dat er veel zal veranderen', zegt Drayer.
13/09 22u15  Topman Funda vertrekt vanwege conflict tussen aandeelhoudersDe topman van huizenverkoopsite Funda, Quintin Schevernels, stapt aan het einde van dit jaar op. Dat heeft de woningsite bekendgemaakt. Schevernels vertrekt naar eigen zeggen met 'pijn in het hart', vanwege een langlopende discussie tussen aandeelhouders over de te voeren koers. Die discussie speelt zich af tussen aan de ene kant een groep aandeelhouders die af wil van hun aandelen via een gedeeltelijke of volledige verkoop. Maar daarvoor is makelaarsvereniging NVM nodig. Die is meerderheidsaandeelhouder en heeft controle over het concern. De andere aandeelhouders hebben geen stemrecht. Plan van NVM Vorige maand werd duidelijk dat makelaarsvereniging NVM de controle over de site nog niet kwijt wil. De vereniging wil alleen een klein belang van de minderheidsaandeelhouders verkopen. Die groep wil juist dat er een nieuwe investering komt (het bedrijf zou tussen de 340 en 410 miljoen euro waard zijn) of naar de beurs wordt gebracht. Het plan van de NVM is volgens de groep 'onacceptabel'. Schevernels zei toen tegen het Financieele Dagblad dat het 'beste voor Funda is dat er een partij komt die inhoudelijk iets kan toevoegen aan onze strategie'. Hij zag zelf het liefst een partij met ervaring met platformtechnologie. Volgens de zakenkrant speelt er al jaren een strijd rondom de woningsite, die zeer winstgevend is. Veel spanning en onduidelijkheid Funda's voorzitter van de raad van commissarissen, Marc Renne, zegt over Schevernels vertrek dat hij 'Quintin erkentelijk [is] voor het goede werk dat hij de afgelopen drie jaar heeft geleverd'. De rvc constateert naar eigen zeggen dat er 'veel spanning en onduidelijkheid is' tussen de verschillende belangen van Funda en de aandeelhouders. De raad is van plan op korte termijn met de aandeelhouders te gaan praten om te zorgen voor duidelijkheid. Op basis daarvan zal ook een profiel van de nieuwe topman worden opgesteld.
13/09 22u15  Internationale gemeenschap haalt miljard euro op voor hulp aan AfghanistanOp een internationale VN-donorconferentie is bijna een miljard euro toegezegd voor hulp aan Afghanistan en zijn buurlanden. Met het geld moeten onder meer medische en sanitaire voorzieningen worden gebouwd en moet voedsel worden verdeeld. Een deel is ook bedoeld voor hulp aan landen die Afghaanse vluchtelingen opvangen. Volgens VN-chef Guterres vrezen de Afghanen voor instorting van het hele land. Aan het einde van de maand kan al het voedsel op zijn. 14 miljoen mensen staan volgens hem op de rand van de hongerdood en 93 procent van de huishoudens in het land heeft niet voldoende eten. Volgens berekeningen van de Verenigde Naties heeft Afghanistan voor het eind van dit jaar zo'n half miljard euro nodig om de honger te bestrijden. Bovendien zou het Afghaanse zorgsysteem op instorten staan. Verder is er geld nodig voor scholen. 13,5 miljoen euro vanuit Nederland Nederland trekt 13,5 miljoen euro extra uit voor hulp aan de Afghanen. Van het bedrag zal 10 miljoen euro via een VN-fonds worden besteed aan onder meer voedsel, medische zorg en water. Eerder werd al 10 miljoen euro toegezegd. 'Het menselijk lijden in het land is groot en groeit', zegt demissionair minister De Bruijn voor Ontwikkelingssamenwerking. 'De bevolking heeft nu onze hulp nodig. Tegelijk zijn in de afgelopen jaren veel Afghanen naar de buurlanden gevlucht: we moeten hen en de gemeenschappen die ze opvangen niet vergeten.' Mensenrechten Op de conferentie in het Zwitserse Genève zijn nu nauwelijks eisen gesteld aan de Taliban, de nieuwe machthebbers in Afghanistan. Wel is gezegd dat verdere samenwerking met de Taliban zal afhangen van in hoeverre die terreurorganisatie de mensenrechten zal respecteren. VN-mensenrechtenchef Michelle Bachelet betichtte de Taliban eerder vandaag van moord op medewerkers van de voormalige Afghaanse regering en hun familieleden. Haar kantoor heeft geloofwaardige berichten binnengekregen dat ze zonder aanklacht zijn opgepakt, zegt ze. De Taliban zouden van deur tot deur gaan om medewerkers van de vorige regering op te sporen.
13/09 22u15  Excuses Urker jongeren in nazi-achtige uniformen: 'Grens overschreden bij verkleedfeest'Ongeveer tien jongeren in Urk hebben zaterdag op straat rondgelopen in kledij die sterk doet denken aan nazi-uniformen. Op beelden is ook te zien hoe een van de jongeren gekleed is in een gevangenisoutfit met Jodenster. Hij wordt door de anderen onder schot gehouden. Vanavond hebben ze hun excuses aangeboden, meldt Hart van Nederland, dat zegt een verklaring van de groep jongeren te hebben ingezien: 'Het was absoluut niet de bedoeling of intentie om herinneringen wat betreft de Tweede Wereldoorlog op te wekken.' De gemeente Urk zei eerder in een verklaring dat het ging om een protest tegen de coronamaatregelen dat niet door de beugel kan. 'Dit gedrag is niet alleen zeer verwerpelijk en uitermate ongepast, maar ook kwetsend voor grote bevolkingsgroepen. Met deze smakeloze actie is wat de gemeente Urk betreft een hele duidelijk grens overtreden.' Samen met het Openbaar Ministerie en de politie wordt gepoogd 'een adequaat beeld te krijgen van de situatie en de betrokkenen'. In hun excuusbericht reppen de jongeren met geen woord over protest tegen coronamaatregelen. Ze zeggen dat er 'een verkleedfeestje' heeft plaatsgevonden. Dat ze een grens hadden overschreden, beseften ze naar eigen zeggen pas later. 'Wij willen benadrukken dat wij absoluut niet antisemitisch of tegen Joden zijn, of achter het Duitse regime staan. Hierbij onze oprechte excuses.' Beelden van de jongeren zijn volgens De Stentor massaal gedeeld via sociale media. Zo is er beeld van een bewakingscamera uit het centrum van Urk naar buiten gekomen, en beeld waarop een van de jongeren de Hitlergroet brengt. Volgens de eigenaar van de bewakingscamera hadden de jongeren eerst een feestje op een industrieterrein waarna ze het dorp in gegaan zijn. Daar bezochten ze meerdere kroegen. Op straat zouden ze een rookbom hebben afgestoken. Ook op de besloten Instagram-pagina 'Urkprikthetniet' zijn beelden van de jongeren gedeeld: '80 a 90% van de Urker bevolking zal straks uitgesloten worden van het sociaal maatschappelijk leven. Deze jongeren zijn zich daar wel degelijk van bewust en vulden het straatbeeld met scenes uit de 2e wereldoorlog', staat als commentaar bij een van de foto's. In de verklaring zegt burgemeester Cees van den Bos van Urk: 'We begrijpen dat deze jongeren hun stem willen laten horen over de impact van de huidige en komende coronamaatregelen. We hebben echter geen begrip voor de manier waarop zij dat doen.' Anderen weerspraken dat de jongeren een dergelijk motief hadden. Een kroegeigenaar zei tegen Omroep Flevoland dat de jongeren zichzelf de 'TV-ploeg' noemen. Een anonieme bron meldde aan de omroep dat de jongeren scènes uit films naspelen.
13/09 21u15  'Facebook hanteert dubbele standaard voor vips die regels overtreden'Binnen Facebook bestaat een dubbele standaard, waardoor ten minste 5,8 miljoen gebruikers zich niet aan dezelfde regels hoeven te houden als de rest van Facebook. Dat schrijft The Wall Street Journal op basis van interne documenten en gesprekken met betrokkenen. Het getal van 5,8 miljoen is overigens een fractie van het totaal aantal gebruikers: dat bedraagt 2,89 miljard. Volgens de krant bewijzen de documenten dat het systeem, dat intern ook wel cross check of XCheck wordt genoemd, op bepaalde momenten bekende mensen heeft beschermd wier berichten laster of oproepen tot geweld bevatten. Dat is inhoud die normaal gesproken strafbaar is volgens de Facebook-regels. Fouten ondervangen Het systeem was oorspronkelijk bedacht om fouten in moderatie te ondervangen, maar vanwege onderbezetting werden de regels bij mensen op een bepaalde vip-lijst helemaal niet meer toegepast, aldus de krant. De vip-status geldt voor bijvoorbeeld politici, voetballers, tv-bekendheden en mensen met veel online volgers. Intern lijkt er ook ongemak te bestaan over het systeem. 'We doen in werkelijkheid niet wat we publiekelijk zeggen te doen', staat in een vertrouwelijk intern stuk. De handelwijze wordt een 'vertrouwensbreuk' genoemd. 'In tegenstelling tot de rest van onze gemeenschap kunnen deze mensen onze regels overtreden zonder dat het consequenties heeft.' In een reactie zegt Facebook dat veel van de documenten waarop de krant zich baseert gedateerd zijn en dat de inhoud 'bij elkaar is gebracht om een verhaal te creëren dat het belangrijkste punt verdoezelt: Facebook heeft de problemen zelf ontdekt en aangepakt'. De krant stelt daartegenover dat Facebook 'jaren geleden' al zou hebben gezien dat de uitzonderingen onacceptabel waren, maar dat het systeem toch bleef bestaan en zelfs doorgroeide. Voetballer Neymar Als voorbeeld licht The Wall Street Journal de Braziliaanse voetballer Neymar eruit. In 2019 werd hij beschuldigd van een verkrachting; hij verdedigde zichzelf in een video op Facebook en Instagram. Daarin toonde hij onder meer de naam van de vrouw en naaktfoto's van haar. Volgens Neymar werd hij afgeperst. Normaal gesproken, schrijft de krant, zou het bericht direct worden verwijderd. Maar het bleef meer dan een dag staan door een blokkade in het systeem. Daarnaast zou, volgens de regels van Facebook, ook Neymars account zelf verwijderd moet worden. Ook dat gebeurde niet. Neymar bleef de beschuldigingen tegenspreken en er werd geen aanklacht ingediend. Waar de krant ook op wijst, is dat Facebook met dit systeem zijn eigen toezichtsraad misleidt. De Facebook Oversight Board, ingesteld door het bedrijf zelf, vroeg om te gaan bijhouden hoe vaak er fouten worden gemaakt als het bekende gebruikers modereert. Volgens Facebook is het niet mogelijk om dit bij te houden en wordt iedereen hetzelfde behandeld. In een reactie zegt Facebooks toezichtsraad al vaker bezorgd te zijn geweest over 'het gebrek aan transparantie in Facebooks moderatieproces':
13/09 20u15  'Facebook behandelt vip's anders als zij regels overtreden'Binnen Facebook bestaat een dubbele standaard, waardoor ten minste 5,8 miljoen gebruikers zich niet aan dezelfde regels hoeven te houden als de rest van Facebook. Dat schrijft The Wall Street Journaal op basis van interne documenten en gesprekken met betrokkene. Het getal van 5,8 miljoen is overigens een fractie van het totaal aantal gebruikers: dat bedraagt 2,89 miljard. Volgens de krant bewijzen de documenten dat het systeem, dat intern ook wel cross check of XCheck wordt genoemd, op bepaalde momenten bekende mensen heeft beschermd wier berichten laster of oproepen tot geweld bevatten. Dat is inhoud die normaal gesproken strafbaar is volgens de Facebook-regels. Fouten ondervangen Het systeem was oorspronkelijk bedacht om fouten in moderatie te ondervangen, maar vanwege onderbezetting werden de regels bij mensen op een bepaalde vip-lijst helemaal niet meer toegepast, aldus de krant. De vip-status geldt voor bijvoorbeeld politici, voetballers, tv-bekendheden en mensen met veel online volgers. Intern lijkt er ook ongemak te bestaan over het systeem. 'We doen in werkelijkheid niet wat we publiekelijk zeggen te doen', staat in een vertrouwelijk intern stuk. De handelwijze wordt een 'vertrouwensbreuk' genoemd. 'In tegenstelling tot de rest van onze gemeenschap kunnen deze mensen onze regels overtreden zonder dat het consequenties heeft.' In een reactie zegt Facebook dat veel van de documenten waarop de krant zich baseert gedateerd zijn en dat de inhoud 'bij elkaar is gebracht om een verhaal te creëren dat het belangrijkste punt verdoezelt: Facebook heeft de problemen zelf ontdekt en aangepakt'. De krant stelt daartegenover dat Facebook 'jaren geleden' al zou hebben gezien dat de uitzonderingen onacceptabel waren, maar dat het systeem toch bleef bestaan en zelfs doorgroeide. Voetballer Neymar Als voorbeeld licht The Wall Street Journal de Braziliaanse voetballer Neymar eruit. In 2019 werd hij beschuldigd van een verkrachting; hij verdedigde zichzelf in een video op Facebook en Instagram. Daarin toonde hij onder meer de naam van de vrouw en naaktfoto's van haar. Volgens Neymar werd hij afgeperst. Normaal gesproken, schrijft de krant, zou het bericht direct worden verwijderd. Maar het bleef meer dan een dag staan door een blokkade in het systeem. Daarnaast zou, volgens de regels van Facebook, ook Neymars account zelf verwijderd moet worden. Ook dat gebeurde niet. Neymar bleef de beschuldigingen tegenspreken en er werd geen aanklacht ingediend. Waar de krant ook op wijst, is dat Facebook met dit systeem zijn eigen toezichtsraad misleidt. De Facebook Oversight Board, ingesteld door het bedrijf zelf, vroeg om te gaan bijhouden hoe vaak er fouten worden gemaakt als het bekende gebruikers modereert. Volgens Facebook is het niet mogelijk om dit bij te houden en wordt iedereen hetzelfde behandeld. In een reactie zegt Facebooks toezichtsraad al vaker bezorgd te zijn geweest over 'het gebrek aan transparantie in Facebooks moderatieproces':
13/09 20u15  Paniek bij Duitse christendemocraten: 'Ze dachten verkiezingen slapend te gaan winnen'Twee weken voor de verkiezingen verkeren de Duitse christendemocraten van de CDU/CSU in staat van paniek. De partij van bondskanselier Merkel staat er in de peilingen slechter voor dan ooit. De partij schommelt tussen de 20 en 25 procent. Twee maanden geleden was dat nog tien procentpunt meer. Intussen lijkt de campagne van lijsttrekker Armin Laschet maar niet aan te slaan en de achterstand groeit op de sociaaldemocratische SPD, met de populaire lijsttrekker Olaf Scholz. Wat is er aan de hand bij 'de laatste grote volkspartij van Europa'? Ligt het aan de populariteit van Laschet - het ontbreken ervan? In de peilingen bungelt hij steevast onderaan. Duitsers zien in hem gewoon geen bondskanselier: te weinig profiel, geen charisma. Ook binnen zijn eigen partij is hij omstreden. Begin dit jaar kwam Laschet op het nippertje als winnaar uit de bus in een strijd om het lijsttrekkerschap. Uitdager Markus Söder (van de Beierse zusterpartij CSU) zei openlijk dat hij dacht dat met Laschet geen verkiezingen te winnen zijn en daarmee waren veel partijgenoten het eens. Inschattingsfout Die openlijke machtsstrijd heeft de CDU/CSU zeker geen goed gedaan. Toch zijn experts het erover eens: Laschet is niet het enige probleem. Volgens Robin Alexander, politiek verslaggever van de krant Die Welt en Merkel-watcher, heeft de CDU een ernstige inschattingsfout gemaakt door te denken dat Merkel-stemmers bij de partij zouden blijven. 'Maar mensen hebben echt specifiek op de CDU/CSU gestemd vanwege Merkel, ze vonden háár goed', zegt Alexander. Nu de kiezers de partij met de verkiezingen in aantocht opnieuw onder de loep nemen, komt die er niet goed vanaf. De CDU/CSU is volgens Alexander na zestien jaar Merkel uitgehold. 'Het is verworden tot een club ambtenaren die uitvoert wat Merkel ze vertelt. Het partijprogramma deed er niet meer toe. Er werd niet meer gedebatteerd. Ze hebben geen nieuwe ideeën. En daarvoor krijgen ze nu de rekening gepresenteerd.' Merkel-lookalikes De kandidaten van de andere partijen, Annalena Baerbock van Die Grünen en SPD'er Scholz, proberen nu ook de zwevende Merkel-kiezer te 'lokken' door te wijzen op de zaken die ze met de bondskanselier gemeen hebben. Alexander noemt het een 'Merkel-lookalike-wedstrijd'. Baerbock hoopt de kiezers te vangen die op Merkel stemden omdat ze vrouw is, Scholz laat geen kans onbenut om te zeggen dat hij altijd goed met Merkel heeft samengewerkt, als haar minister van Financiën en vicekanselier. Hij ging zelfs op de foto in Merkels kenmerkende houding, met zijn handen in een ruit. De afgelopen weken is de druk op Laschet gegroeid om zijn strategie aan te passen. In de Duitse media is de CDU-campagne omgedoopt tot 'slaapwagon waarmee ze dachten probleemloos het Kanzleramt binnen te rijden'. Inmiddels gaat er geen dag voorbij of Laschet presenteert nieuwe plannen of nieuwe teams waarmee hij toekomstig beleid wil gaan vormgeven. Ook de toon van Laschet is duidelijk feller geworden. In een debat gisteravond lanceerde hij onmiddellijk een frontale aanval op Scholz, vanwege een witwaszaak waarvoor de SPD'er mogelijk verantwoordelijkheid draagt. Comeback Of deze aanval nog op tijd komt? Alexander waagt zich niet aan voorspellingen, maar zegt: Laschet heeft wel vaker een comeback gemaakt. 'Hij wordt ook wel vergeleken met een bokser, die heel veel klappen kan krijgen zonder om te vallen. Als íemand met een lastminuteverrassing kan komen, dan is Laschet het.'
13/09 20u15  Is de uitspraak in Uber-zaak een kantelpunt voor platformwerk?Taxichauffeurs die via Uber hun diensten aanbieden in Nederland zijn geen zelfstandige ondernemers, maar werknemers. Dat heeft de rechtbank in Amsterdam vandaag geoordeeld. 'De toon is gezet', zegt platformeconomie-expert Martijn Arets. 'Wat dit betekent voor andere zogeheten gigeconomy-bedrijven is nog lastig te zeggen. Je kan deze uitspraak niet zomaar knippen en plakken, omdat elk bedrijf nét anders is. Maar er is hoe dan ook wat aan het veranderen', denkt hij. Uber moet zijn chauffeurs per direct in dienst nemen en betalen volgens de taxi-cao. In bepaalde gevallen kunnen chauffeurs ook aanspraak maken op achterstallig salaris. Verder moet de taxidienst aan FNV een schadevergoeding van 50.000 euro betalen vanwege het niet nakomen van de cao-taxivervoer (FNV had een half miljoen euro geëist). Uber vindt de uitspraak verrassend en zegt zeer teleurgesteld te zijn. 'Model aanpassen' Zodra de chauffeurs gebruik maken van de app zijn zij onderworpen aan de werking van het algoritme van Uber, zo luidt de uitspraak. Dat algoritme kan alleen door Uber worden aangepast en niet door de chauffeurs. Dus vallen de chauffeurs daarmee onder 'modern werkgeversgezag'. De vraag is volgens Arets hoe Uber op de uitspraak gaat reageren. 'Waarschijnlijk gaan ze wat tijdrekken en tegenstribbelen en het hoger beroep afwachten. Als ze dat verliezen zullen ze misschien uit Nederland verdwijnen, of het model aanpassen. Een andere optie is het via onderaannemers te regelen.' Een erg verrassende uitspraak is het niet, vindt arbeidsrecht-promovendus aan de Universiteit van Amsterdam Niels van der Neut: 'Het past in een ontwikkeling die we al langer zien.' Toch zijn er wel verschillen met rechtszaken die FNV al voerde tegen maaltijdbezorger Deliveroo. 'Toen ging het alleen over de mensen die zich hadden aangesloten. In deze zaak is het op alle chauffeurs van Uber in Nederland van toepassing. Het is voor het eerst binnen de platformwereld dat dat gebeurt.' 'Juridisch meer ruimte' Volgens Arets wordt het lastig te bepalen waar de chauffeurs recht op hebben als ze in aanmerking komen om met terugwerkende kracht loon te krijgen. 'Hoe zit het bijvoorbeeld met het berekenen van de wachttijd? Een chauffeur in loondienst krijgt daar geld voor, maar wat als je tegelijkertijd drie apps had aanstaan bij het wachten op een nieuwe klant, telt dat dan ook?' De Nederlandse markt is volgens Arets voor Uber niet heel groot. Naar schatting van FNV werken er voor Uber Nederland zo'n 4000 chauffeurs. Het internationale hoofdkantoor van de taxi-app wordt momenteel in Amsterdam gebouwd. Dat hoeft volgens Arets niet per se te betekenen dat ze hier ook hun diensten blijven aanbieden, of dat ze daar bijvoorbeeld mee stoppen en kiezen om uit te breiden naar landen waar ze juridisch meer ruimte hebben. Als ze wel besluiten in Nederland te blijven rijden, kan het zijn dat de prijs van de ritten omhoog gaat. 'Die kans is groot', zegt Arets, 'Maar de vraag is of dat erg is. Ergens in de keten betaalt iemand daar de rekening voor.' Deze taxichauffeur van Uber is blij met de uitspraak: FNV en Uber blijven erbij dat zij het beste met de chauffeur voorhebben. Beide partijen hadden dan ook chauffeurs meegenomen naar de rechtszaak. Zakaria Boufangacha, vicevoorzitter van FNV, zegt dat Uber-chauffeurs in dienst willen komen: 'Deze uitspraak laat zien wat wij al jaren zeggen: Uber is een werkgever en de chauffeurs zijn werknemers, dus moet Uber zich aan de cao taxivervoer houden.' Maurits Schönfeld, General Manager Noord-Europa bij Uber, vindt het juist een verlies voor de chauffeurs: 'We weten dat het overgrote deel van de chauffeurs graag zelfstandig wil blijven werken. In het belang van chauffeurs gaan we daarom in beroep tegen de uitspraak van de rechter.' Bewijslast omdraaien Volgens Arets is FNV deze zaak begonnen omdat er nog veel onduidelijkheid is in het debat over zzp'ers en schijnzelfstandigheid. 'Tot die er vanuit Den Haag is, blijven vakbonden en bedrijven elkaar tegenkomen in de rechtszaal.' Hij vraagt zich af wie er uiteindelijk heeft gewonnen. 'Is het de vakbond of zijn het de chauffeurs? Dat weten we pas als over een paar jaar het stof is neergedaald.' Ook op Europees niveau gaat het over de bescherming van platformmedewerkers. PvdA-Europarlementariër Agnes Jongerius: 'Platformwerkers moeten dezelfde bescherming krijgen als elke andere werknemer en de platforms moeten dezelfde regels volgen als elk ander bedrijf. In mijn voorstel draaien we de bewijslast om. Platformwerkers worden automatisch werknemer en zullen niet langer individueel hun rechten moeten opeisen. Niet langer de platformwerker moet naar de rechter, maar het platform.' Woensdag stemt het Europees Parlement over dit voorstel.
13/09 19u15  Europese Rekenkamer: EU-migratiebeleid faaltHet Europese migratiebeleid werkt niet. Met name de terugkeer van uitgeprocedeerde migranten gaat niet goed. Dat concludeert de Europese Rekenkamer in een rapport. De rekenkamer heeft forse kritiek op het terugkeerbeleid. Het zou zelfs migranten aantrekken om naar Europa te komen. 'In plaats van het ontmoedigen van illegale migratie, kan er een situatie ontstaan waarin het falend EU-beleid leidt tot een toename van illegale migratie en smokkel', zegt Leo Brincat, lid van de rekenkamer. Lastig dossier Het is voor de EU-landen een zure boodschap. Migratie is een lastig dossier waar de landen maar niet uit lijken te komen. Toen er in 2015 miljoenen mensen naar Europa kwamen, wilden de landen een gezamenlijke oplossing. Al jaren wordt er gepraat over een migratiepact maar nog altijd zijn de landen geen stap verder. Het terugkeerbeleid was iets waar de landen het juist wel eens over waren. Door Europees samen te werken was de hoop dat landen meer resultaten zouden bereiken. Een land als Marokko neemt bijvoorbeeld geen uitgeprocedeerde asielzoekers terug uit Nederland. Frankrijk en Marokko hebben een betere diplomatieke relatie en zo zouden de Fransen Marokko mogelijk ervan kunnen overtuigen om migranten uit de hele EU terug te nemen. Merendeel van de migranten kan niet terug Maar de Europese rekenkamer komt na onderzoek tot de conclusie dat dit beleid niet werkt. De EU-landen slagen er slechts in om 29 procent van de afgewezen migranten terug te sturen. Voor mensen die van buiten Europa komen, gaat het zelfs om maar 19 procent. Dat komt doordat de thuislanden de terugkeer van de migranten niet accepteren. Het probleem zit hem er volgens de rekenkamer in dat er geen eenduidig Europees beleid is. EU-landen proberen nog altijd te veel zelf te doen. De landen waarmee wordt onderhandeld, zien dat en maken daarvan gebruik, zegt Brincat. 'Het zaait verwarring en toont zwakte waar die landen makkelijk misbruik van maken.'
13/09 19u15  '216 miljoen klimaatvluchtelingen in 2050 als er niets verandert'Door de gevolgen van klimaatverandering zijn mogelijk 216 miljoen mensen in zes regio's van de wereld voor 2050 noodgedwongen naar een andere plek in hun land verhuisd. Dat heeft de Wereldbank bekendgemaakt in een rapport over klimaatverandering. In de onderzochte regio's kunnen volgens het onderzoek al tegen 2030 de eerste gebieden ontstaan waar mensen op grote schaal naar andere delen van hun land vluchten voor klimaatverandering. Mogelijke gevaren zijn watertekorten, een afname van de groei van gewassen en de stijging van de zeespiegel. Het onderzoek borduurt voort op een in 2018 uitgekomen rapport waarin werd gekeken naar de impact van klimaatverandering in de sub-Sahara (mogelijk 86 miljoen klimaatmigranten voor 2050), Zuid-Azië (40 miljoen) en Latijns-Amerika (17 miljoen). In het nieuwe rapport is ook gekeken naar Oost-Azië en de Stille Oceaan (49 miljoen), Noord-Afrika (19 miljoen) en Oost-Europa en Centraal-Azië (5 miljoen). West-Europa is niet in het onderzoek meegenomen. Drie scenario's Het rapport onderzoekt drie scenario's. In het slechtste scenario wordt ervan uitgegaan dat weinig wordt gedaan aan onder meer de uitstoot van broeikasgassen. Daaruit volgt het cijfer van mogelijk 216 miljoen 'klimaatmigranten'. In het gunstigste scenario, waarin veel wordt gedaan aan duurzame ontwikkeling, kan het aantal migranten in eigen land 80 procent lager liggen. Maar ook in dat scenario zouden alsnog mogelijk 44 miljoen mensen op zoek moeten naar een plek elders. Vooral in minder welvarende landen is het gevaar groot. Aanbevelingen In het rapport worden ook aanbevelingen gedaan hoe klimaatmigratie mogelijk kan worden tegengegaan. Zo moet de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen omlaag door te investeren in 'groene, veerkrachtige en inclusieve ontwikkeling'.
13/09 19u15  Vanaf 25 september weer staan bij popconcert, ook meerdaags evenement weer toegestaanEvenementen binnen zonder vaste zitplaatsen, zoals popconcerten, mogen vanaf 25 september weer gehouden worden. Voorwaarde is wel dat hooguit 75 procent van de zaalcapaciteit wordt gebruikt en dat bezoekers een bewijs kunnen laten zien waaruit blijkt dat ze gevaccineerd zijn, onlangs negatief getest of hersteld van covid-19. Haagse bronnen melden dat het kabinet dat morgen op de persconferentie zal bekendmaken. Nu mogen evenementen binnen alleen gehouden worden als de bezoekers een vaste zitplaats hebben en de zaal voor maximaal twee derde gevuld is. Ook meerdaagse evenementen mogen vanaf 25 september weer gehouden worden, zowel binnen als buiten. Daar geldt als voorwaarde dat de bezoekers elke 24 uur hun 'coronapas' laten zien. Thuiswerken als het kan Op de persconferentie zal het kabinet ook meer bekendmaken over het geldende advies om zoveel mogelijk thuis te werken. Volgens de ingewijden wordt de slogan: Thuiswerken als het kan, op het werk wanneer het nodig is. Het kabinet denkt nog na over het advies van OMT om schoolklassen niet meer helemaal naar huis te sturen als een van de leerlingen besmet is. Ook staat de quarantaineplicht voor reizigers die terugkeren uit het buitenland weer ter discussie. Die zou afgeschaft kunnen worden, omdat inmiddels via de coronapas duidelijk is of iemand gevaccineerd of negatief getest is.
13/09 18u15  Witwassen en fraude: de achilleshiel van de mogelijke opvolger van Angela MerkelBinnen enkele minuten werd het in het tweede Duitse verkiezingsdebat al op tafel geworpen: de inval bij het ministerie van Financiën vorige week in een witwasonderzoek. Het is het departement waarover Olaf Scholz de leiding heeft, de SPD-politicus die volgens de laatste peilingen de grootste kans maakt om de nieuwe bondskanselier te worden. De twee belangrijkste tegenstanders van Scholz, Annalena Bearbock van de Groenen en vooral Armin Laschet van de CDU/CSU hebben door de inval de kans om zich vast te bijten in de achilleshiel van hun opponent. Namelijk: drie fraude- en witwaszaken waarmee ze Scholz in verband kunnen brengen. Waar draaien die om? Verdachte geldstromen naar Afrika De inval komt voort uit een onderzoek naar wapen- en drugshandel, en terrorismefinanciering in Afrika. In eerste instantie heeft het ministerie daar niets mee te maken, maar een organisatie die onder het ministerie valt speelt wel een rol. Financiële instellingen zijn in Duitsland, net als in Nederland, verplicht om transacties waarmee iets mis zou kunnen zijn te melden bij de zogeheten Financial Intelligence Unit (FIU). Die moet deze meldingen doorgeven aan politie en justitie, zodat er ingegrepen kan worden. Maar in dit geval is een melding van een bank niet, of pas laat, doorgegeven. Dat zou vaker zijn gebeurd. De vraag is waarom dat zo gegaan is en wie daar verantwoordelijk voor is. Zijn dat alleen de ambtenaren van de FIU die de meldingen niet hebben doorgegeven, of zijn dat ook hun leidinggevenden? En als dat laatste het geval is, valt Scholz dan ook iets te verwijten? Want de FIU valt sinds enkele jaren onder het ministerie van Financiën, waar Scholz als minister juridisch de eindverantwoordelijke is. Het Wirecard-schandaal 'Als dit nou het eerste geval was ', ging Laschet verder in het debat. Hij wijst op het schandaal rond Wirecard, het Duitse betalingstechbedrijf dat jarenlang gold als succesverhaal. Maar de werkelijkheid bleek minder fraai: in de boeken stond 1,9 miljard euro aan verzonnen winst, de onderneming ging failliet en moffelde daarvoor ook nog eens het overgebleven geld weg. Dit gebeurde allemaal onder toezicht van de BaFin, vergelijkbaar met de AFM in Nederland. En die BaFin valt weer onder het ministerie van Financiën, waar Scholz sinds 2018 de baas is. Veel van wat er misging bij Wirecard is weliswaar daarvoor gebeurd, maar pas vorig jaar hebben de autoriteiten ingegrepen, toen Scholz dus al bewindsman was. Gesjoemel met dividend En dan is er nog de fraude met de dividenden in wat bekend is geworden als het CumEx-schandaal. Dat kwam erop neer dat banken en grote beleggers op een ingenieuze manier met elkaar samenwerkten, zodat ze grote hoeveelheden belastinggeld konden terugvragen terwijl ze daar geen recht op hadden. Een van die banken was de Warburg Bank in Hamburg. Toen de fraude ontdekt werd, moest de bank tientallen miljoenen euro's terugbetalen. Toch was de Hamburgse belastingdienst bereid om het bedrag kwijt te schelden. Burgemeester in Hamburg op dat moment: Olaf Scholz. Het is de vraag of hij destijds bij dat kwijtschelden betrokken was. Uiteindelijk heeft de bank het geld terugbetaald en de betrokkenheid van Scholz is tot dusverre niet vastgesteld. Scholz meest overtuigend Zelf zegt Scholz dat hij voor geen van deze misstanden verantwoordelijk was. Dat niet vaststaat of en hoe hij bij deze zaken betrokken was, beamen zowel Baerbock als Laschet. Maar het gaat hen om het bredere plaatje. 'Als u toch eens op één punt verantwoordelijkheid zou nemen', spoorde Laschet hem aan. 'Ik kan niet oordelen wat er aan de hand is', zei Baerbock, 'Daar hebben we justitie voor. Maar ik kan wel zeggen dat we nu door corona veel geld nodig hebben. En door witwassen en fraude glipt er jaarlijks 50 miljard euro door de vingers van de staat.' Of ook de kiezers denken dat Scholz iets te verwijten valt? Een eerste enquête na het debat wijst er nog niet op. Hij kwam in de ogen van de kijkers als 'meest overtuigend' uit de bus.
13/09 18u15  Urker jongeren in nazi-achtige uniformen houden 'gevangene' met Jodenster onder schotOngeveer tien jongeren in Urk hebben zaterdag op straat rondgelopen in kledij die sterk doet denken aan nazi-uniformen. Op beelden is ook te zien hoe een van de jongeren gekleed is in een gevangenisoutfit met Jodenster. Hij wordt door de anderen onder schot gehouden. De gemeente Urk zegt in een verklaring dat het ging om een protest tegen de coronamaatregelen dat niet door de beugel kan. 'Dit gedrag is niet alleen zeer verwerpelijk en uitermate ongepast, maar ook kwetsend voor grote bevolkingsgroepen. Met deze smakeloze actie is wat de gemeente Urk betreft een hele duidelijk grens overtreden.' Samen met het Openbaar Ministerie en de politie wordt gepoogd 'een adequaat beeld te krijgen van de situatie en de betrokkenen'. Beelden van de jongeren zijn volgens De Stentor massaal gedeeld via sociale media. Zo is er beeld van een bewakingscamera uit het centrum van Urk naar buiten gekomen, en beeld waarop een van de jongeren de Hitlergroet brengt. Volgens de eigenaar van de bewakingscamera hadden de jongeren eerst een feestje op een industrieterrein waarna ze het dorp in gegaan zijn. Daar bezochten ze meerdere kroegen. Op straat zouden ze een rookbom hebben afgestoken. Filmscènes naspelen Ook op de besloten Instagram-pagina 'Urkprikthetniet' zijn beelden van de jongeren gedeeld: '80 a 90% van de Urker bevolking zal straks uitgesloten worden van het sociaal maatschappelijk leven. Deze jongeren zijn zich daar wel degelijk van bewust en vulden het straatbeeld met scenes uit de 2e wereldoorlog', staat als commentaar bij een van de foto's. In de verklaring zegt burgemeester Cees van den Bos van Urk: 'We begrijpen dat deze jongeren hun stem willen laten horen over de impact van de huidige en komende coronamaatregelen. We hebben echter geen begrip voor de manier waarop zij dat doen.' Anderen weerspreken dat de jongeren een dergelijk motief hadden. Een kroegeigenaar zegt tegen Omroep Flevoland dat de jongeren zichzelf de 'TV-ploeg' noemen. Een anonieme bron meldt aan de omroep dat de jongeren scènes uit films naspelen.
13/09 17u15  Kamermeerderheid lijkt uitbreiding 'coronapas' te steunenDe Tweede Kamer is in principe niet afwijzend tegenover het kabinetsplan om meer gebruik te gaan maken van coronatoegangsbewijzen om de samenleving verder te openen. Wel leven er nog veel vragen over de uitvoering. Gisteren werd bekend dat het demissionaire kabinet voornemens is om weliswaar vanaf 25 september de anderhalvemeterregel los te laten, maar wel op meer plekken dan nu een coronatoegangsbewijs in te voeren. Bijvoorbeeld in de horeca, de bioscoop en het theater. Morgen licht het kabinet de plannen toe. Een meerderheid in de Kamer lijkt het plan te steunen, maar over de uitvoering is het laatste woord niet gezegd. Ook willen partijen dat er voldoende laagdrempelige testmogelijkheden zijn voor mensen die zich niet willen laten vaccineren. Onder meer GroenLinks hamert daar al langer op. De partij vindt dat testen voor iedereen (gratis) toegankelijk moet zijn. Testen zou dan op meer plekken moeten kunnen dan nu, naar Duits voorbeeld. Denk, PVV, Partij voor de Dieren, Forum voor Democratie, JA21, Van Haga en BBB zijn niet te spreken over de coronapas als toegangsmiddel. BBB-leider Van der Plas wil bij het Kamerdebat komende donderdag een hoofdelijke stemming over de plannen. Dwang of geen dwang? Demissionair minister De Jonge zei vandaag na Torentjesoverleg dat het opengaan van de samenleving bijna niet zonder zo'n coronatoegangsbewijs kan. Hij begrijpt naar eigen zeggen dat mensen naar versoepelingen snakken en dat de rek er bij velen uit is. Maar dat geldt ook voor de gezondheidszorg, zei hij, en daarom moeten versoepelingen wel op een 'verantwoorde manier' gebeuren. Coronatoegangsbewijzen kunnen volgens De Jonge een belangrijke rol spelen bij het terugdringen van het aantal besmettingen. Mogelijk worden mensen ook aangespoord zich alsnog te laten vaccineren, voegde hij daaraan toe, maar dat is niet het hoofddoel. Van dwang is volgens hem geen sprake. Eerder nam de Kamer een motie aan van Denk die zich uitspreekt tegen vaccinatiedwang voor toegang in openbare ruimten. Volgens ingewijden wil het kabinet de QR-code nu vooral invoeren voor horeca, bioscopen en bijvoorbeeld het theater, en niet in openbare ruimtes. Volgens De Jonge gaat het nu ook al zo bij voetbalwedstrijden en is dat geen probleem.
13/09 17u15  Meerderheid achter coronatoegangsbewijs, 'vaccinatiekloof aanzienlijk'De meeste Nederlanders hebben begrip voor de uitgelekte plannen van het kabinet voor een coronatoegangsbewijs in onder meer de horeca. 55 procent vindt het terecht als je in een café of restaurant via de CoronaCheck-app moet bewijzen dat je gevaccineerd bent, negatief getest of hersteld van covid-19. Bij de bioscopen ligt dat percentage iets hoger: 59 procent. Ruim een kwart is tegen en 14 procent is neutraal. Dat ligt heel anders bij mensen die zich niet hebben laten vaccineren, blijkt uit onderzoek van I&O Research in opdracht van de NOS. Van hen vindt 7 procent de zogenoemde coronapas te billijken. Volgens onderzoeker Peter Kanne van I&O Research gaapt er op meer gebieden een 'aanzienlijke en scherpe kloof' tussen gevaccineerden en mensen die van vaccinatie hebben afgezien. 'Die kloof was al langer zichtbaar, maar door de invoering van een coronatoegangsbewijs wordt hij heel concreet', vertelt Kanne. 'Een ruime meerderheid (60 procent) van de bevolking vindt weliswaar dat vaccineren een vrije keus moet zijn. Maar tegelijkertijd staat men achter de coronapas, die de vrijheid van niet-gevaccineerden inperkt. Dat ervaart die laatste groep als belastend en onrechtvaardig.' Vaccinatiedwang Op de vraag aan niet-gevaccineerden of ze dwang ervaren om zich laten prikken, antwoordt 61 procent 'sterk' en 20 procent 'een beetje'. Bijna vier op de tien (38 procent) zeggen dit jaar al vervelende situaties te hebben ervaren. Ze voelen zich gediscrimineerd omdat ze voor sommige dingen worden buitengesloten. En ze laten weten als 'wappies' in de hoek te worden gezet, terwijl ze zelf vinden dat ze goede redenen hebben om zich niet te laten inenten. Die redenen voor die weigering zijn vooral onzekerheid over de langetermijneffecten van het vaccin (67 procent) en wantrouwen ten opzichte van een vaccin dat zo snel is ontwikkeld (64 procent). Daarna volgt een gebrek aan vertrouwen in farmaceutische bedrijven (47 procent) en de overheid (44 procent). Nog eens 42 procent noemt angst voor bijwerkingen als reden voor het afzien van vaccinatie. Conflicten Sowieso heeft vaccinatie tot veel gespreksstof geleid onder Nederlanders. Acht op de tien zeggen hierover te hebben gesproken met familieleden, vrienden en collega's. De meeste van die gesprekken verlopen rustig, maar soms ontstaan pittige discussies (21 procent) of zelfs conflicten (4 procent). Voor verdergaande maatregelen dan het coronatoegangsbewijs is geen meerderheid te vinden. Een derde is het eens met de stelling dat gevaccineerden voorrang moeten krijgen boven niet-gevaccineerden bij de behandeling in het ziekenhuis. En 38 procent wil bedrijven het recht geven niet-gevaccineerde werknemers te verbieden naar kantoor te gaan. Wel is 50 procent voor een vaccinatieplicht voor zorgmedewerkers. 17 procent is daarover neutraal Derde prik Blijkt er een derde prik nodig om de werking van de vaccins te versterken, dan zou 57 procent van de bevolking die zeker nemen en zou 22 procent dat waarschijnlijk doen. 10 procent wil het zeker niet; 12 procent weet het nog niet.
13/09 16u15  Eerst een coronapas en daarna terug naar normaal: 'Na de winter balans opmaken'Vanaf 25 september hoeven we geen anderhalve meter afstand meer te houden, maar dat kan niet zonder een coronatoegangsbewijs, zegt kinderarts-epidemioloog Patricia Bruijning tegen de NOS. 'Dit is echt gericht op het beheersbaar houden van het aantal infecties en het voorkomen van een enorme opleving, omdat je op drukke plekken veel besmettingen krijgt.' Op veel meer plekken dan nu moet daarom een coronatoegangsbewijs worden getoond, zoals in de horeca, de bioscoop en het theater. Bruijning zegt dat een groot deel van de bevolking inmiddels beschermd is, maar een deel ook niet. 'Als die mensen allemaal tegelijk ziek worden, dan hebben we opnieuw een probleem in de zorg met een tekort aan IC-bedden.' Volgens de epidemioloog kun je niet met zekerheid zeggen dat de kleine twee miljoen mensen die niet gevaccineerd zijn een te kleine groep vormen om een nieuwe opleving van het virus te vrezen. 'Als je nu de maatregelen zou loslaten, kan het zijn dat je op een goede manier de winter doorkomt. Maar er is ook echt een reëel risico dat dat niet zo is, dus dan zou je iets van maatregelen in stand moeten houden.' Donkerste maanden van het jaar Hier verwijst Bruijning ook naar de grote corona-uitbraken rond festivals in juli. Het afschaffen van de anderhalvemetermaatregel staat hier dan weer tegenover. 'Die geldt voor iedereen, ongeacht of je nu beschermd bent of niet. Het is ook zo dat deze regel geen rekening houdt met de setting waar iemand zich bevindt. De maatregel met de coronapas doet dat wel, die is er voor die plekken waar veel mensen samenkomen'. Mensen die niet zijn gevaccineerd moeten dus eind deze maand meer doen om toegang te krijgen tot drukke plekken. 'Ze moeten een testbewijs kunnen laten zien of ze moeten de infectie doormaken, maar dat onderscheid gaat er komen.' Bruijing zegt te hopen dat hierna geen nieuwe maatregelen meer nodig zijn. 'Dit komende winterseizoen moeten we nog voorzichtig zijn. De coronapas gaat helpen, maar het uiteindelijke doel is dat we van deze maatregelen inclusief pas af gaan komen.' Wanneer dat precies zal zijn, kan Bruijning niet zeggen. 'Na de donkerste maanden van het jaar kun je opnieuw de balans opmaken.'
13/09 16u15  'Mister Lingo' François Boulangé overledenTelevisiepresentator François Boulangé (67) is overleden. Ingewijden hebben dat bevestigd. Boulangé was al enige tijd ziek. Met zijn ronde studentikoze brilletje, knalrode bretels, bolle gezicht en warrige haar was hij in de jaren 90 met spelprogramma Lingo een opvallende verschijning op de televisie. Tussen 1993 en 2000 presenteerde hij maar liefst 2000 afleveringen van het populaire televisieprogramma. Ook stond hij aan de wieg van andere spelletjes op televisie, zoals Triviant en Boggle. Boulangé begon zijn carrière achter de schermen van Lingo, een soort combinatie van Mastermind en Bingo. Als eindredacteur bedacht hij de vijfletterwoorden die de kandidaten moesten raden. De presentatie was in handen van Robert ten Brink. Toen die besloot te stoppen werd Boulangé als grap door collega's op een lijst voor een screentest gezet en de rest is geschiedenis. Vergroeid met Lingo Boulangé, overigens zijn echte naam en niet Frans Bakker zoals veel mensen dachten, ontwikkelde zich al vlot tot een gezellige en leuke presentator die erg gewaardeerd werd door de kijkers van het programma. Eigenlijk zag hij zichzelf meer als een soort scheidsrechter dan als presentator. Hij vergroeide zo met het programma dat hij de bijnaam Mister Lingo kreeg. De opnames waren intens: in drie weken tijd werden achter elkaar zestig afleveringen opgenomen. Het programma trok dagelijks een miljoen kijkers en Boulangé had veel fans, uit alle lagen van de bevolking. Naar eigen zeggen kreeg hij vaak bedankjes van allochtone Nederlanders en expats die het programma gebruikten om Nederlands te leren. Uit de schijnwerpers In 2000 verhuisde het programma van de VARA naar de TROS en nam Nance Coolen het stokje over. Boulangé verdween uit de schijnwerpers, maar bleef achter de schermen werken aan een ander spelletjesprogramma: Triviant. Met zijn eigen bedrijf Boldface Produkties BV (een verwijzing naar zijn bolle gezicht) produceerde hij ook andere televisieprogramma's, bedrijfsfilms en documentaires en hij deed voice-overs voor History Channel. Later begon hij ook een eigen bedrijf in internetproducties. Boulangé was in zijn vrije tijd een fanatieke pubquizzer en besloot een televisieformat te verzinnen voor een pubquiz, die sinds 2018 door Omroep Max wordt uitgezonden. Vierde in Slimste mens In 2014 verdween Lingo helemaal van de buis. Boulangé zei toen dat hij het programma niet zou missen omdat er te veel in 'geluld' werd en het te commercieel was geworden. Met de NOS deelde hij toen enkele mooie herinneringen aan de tijd dat hij het programma presenteerde. Zo had hij veel plezier gehad om twee nonnen die bij hem langskwamen in de uitzending en het woord 'hemel' niet konden raden. En bij studenten schoot het woord 'leren' er volgens hem vaak bij in. In 2015 speelde Boulangé mee in de miniserie Vriend van de Vijand en in 2016 deed hij mee als kandidaat in De slimste mens. Hij haalde net de finale niet, maar eindigde als vierde.
13/09 16u15  Podcast De Dag: de vrouwen die opstaan tegen de TalibanIn Afghanistan zijn demonstraties zonder toestemming sinds dit weekend verboden. Toch zijn vrouwen die de straat op gaan om voor hun rechten te demonstreren niet van plan te stoppen. Ook journalisten proberen hun werk te blijven doen. In podcast De Dag hun verhalen. Niloufar is directeur van een Afghaanse televisiezender en zij vertelt voor het eerst onder haar echte naam hoe ze vanuit Nederland een groep journalisten in Kabul aanstuurt om verslag te doen van de protesten, en hoe de Taliban daar tegen optreden. Vrouwen en journalisten hebben steeds minder bewegingsvrijheid en het geweld neemt toe, zegt ze. Ook correspondent Aletta André hoort dat van de vrouwen met wie zij, vanuit haar standplaats India, contact heeft. Ze sprak onder meer de 30-jarige promovenda Farah. Die weet hoe gevaarlijk het is om zich uit te spreken, maar ze is vastbesloten om dat toch te blijven doen. 'Als we niet nu onze stem laten horen, wat vertellen we dan later aan onze kinderen?' Reageren? Mail dedag@radio1.nl Je kunt deze aflevering van podcast De Dag hier beluisteren. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren! Onze podcasts: De Dag: elke werkdag twintig minuten verdieping bij één onderwerp uit het nieuws. Met het Oog op Morgen: elke dag een overzicht van het nieuws, een blik in de ochtendkranten en het betere journalistieke interview. De NOS op 3 Tech Podcast: iedere donderdag praten Casper Meijer of Jonna ter Veer en hun gasten je bij over het laatste nieuws uit de wereld van technologie en sociale media. Het Beste uit het Oog: iedere zaterdag selecteert de redactie van Met het Oog op Morgen de mooiste gesprekken van de afgelopen week. De Stemming van Vullings en Van der Wulp: elke vrijdag een nieuwe aflevering waarin de politieke week wordt doorgenomen. Gemaakt door NOS en EenVandaag. Lang verhaal kort: Elke werkdag rond vijven één onderwerp, in 5 minuten. NOS op 3 vertelt je wat je moet weten over een actueel onderwerp om het nieuws erover beter te kunnen volgen.
13/09 15u15  Negen mensen in ademnood uit container op Maasvlakte gehaaldIn de haven van Rotterdam zijn negen mensen gevonden in een container. Ze hadden ademhalingsproblemen. Het is niet duidelijk hoelang ze in de container hebben gezeten. De melding kwam iets voor 12.00 uur binnen bij de hulpdiensten. De personen hebben zelf 112 gebeld toen ze in ademnood kwamen. Daarop rukten zes ambulances uit naar de Delta-terminal, meldt de regionale omroep Rijnmond. Volgens een woordvoerder van Hutchison Ports ECT Rotterdam gaat het om insluipers die een drugslading wilden ophalen. Het bedrijf onderzoekt nog hoe ze het terrein op zijn gekomen. In de container zit een lading boomstammen. De insluipers zijn gecontroleerd door ambulancepersoneel. Daarna zijn ze aangehouden door de politie.
13/09 15u15  VN-commissaris: oud-regeringsmedewerkers mogelijk vermoord door TalibanDe hoge commissaris voor de Mensenrechten van de Verenigde Naties, Michelle Bachelet, beticht de Taliban van moord op medewerkers van de voormalige Afghaanse regering en hun familieleden. Haar kantoor heeft geloofwaardige berichten binnengekregen dat ze zonder aanklacht zijn opgepakt, zegt ze. 'In sommige gevallen werden ze weer vrijgelaten, anderen werden dood teruggevonden.' De Taliban zouden van deur tot deur gaan om medewerkers van de vorige regering op te sporen. Daarbij zouden ze in meerdere plaatsen op zoek zijn gegaan naar mensen die met de Amerikaanse strijdkrachten en bedrijven hebben samengewerkt. Ook zouden VN-medewerkers zijn aangevallen en bedreigd. Bachelet zegt dat Afghanistan een 'nieuwe en gevaarlijke fase' is ingegaan, omdat de Taliban niet doen wat ze beloofd hebben. In hun eerste persconferentie na de machtsovername, op 17 augustus, zei een woordvoerder dat de veiligheid van iedereen zou worden gegarandeerd, ook van hen die tegen de Taliban hebben gevochten of hebben samengewerkt met westerse mogendheden. Ministerie van deugdzaamheid Ook voor vrouwen komen er steeds strengere regels. Bachelet zegt dat in sommige delen van het land meisjes na hun twaalfde jaar niet meer naar school mogen. De Taliban hebben het ministerie van Vrouwenzaken een nieuwe naam gegeven; het heet nu ministerie van Deugdzaamheid. Dat is het ministerie dat in de jaren 90 toezag op de naleving van de Taliban-wetgeving op straat. Ambtenaren van dit ministerie straften vrouwen die 'onzedig' gekleed of zonder een mannelijke begeleider op pad waren met lijfstraffen. Vorige week was te zien hoe Talibanstrijders vrouwen sloegen met een zweep: De nieuwe Taliban-minister van Onderwijs, Abdul Baqi Haqqani, maakte gisteren bekend dat vrouwen aan een universiteit mogen blijven studeren. Ze worden wel gescheiden van de mannen en ook krijgen ze les van vrouwelijke docenten. Als die er niet zijn, zal naar een andere oplossing worden gezocht, zei Haqqani. 'We kunnen mannelijke docenten van achter een gordijn laten lesgeven of technologie inzetten.' Haqqani denkt dat iedereen zich in het besluit zal schikken. 'We zijn moslims en ze zullen het accepteren.' Vrouwelijke studenten moeten verplicht een hoofddoek dragen. Het is onduidelijk of het gezicht ook bedekt moet worden en of er ook andere kledingvoorschriften gelden. Verder wordt het lesprogramma aangepast. Haqqani wil een lesprogramma 'dat in lijn is met de islam, maar kan concurreren met andere landen'. Hoe dit er in de praktijk zal uitzien is nog niet duidelijk.
13/09 14u15  Opnieuw verdachte aangehouden voor vergisontvoeringIn Brussel is vorige week donderdag een 42-jarige man aangehouden die mogelijk betrokken is geweest bij de vergisontvoering in Cruquius begin augustus. Het Openbaar Ministerie heeft de arrestatie vandaag bekendgemaakt. De man wordt ook verdacht van betrokkenheid bij het bezorgen van dreigbrieven in Alblasserdam en van het plegen van een misdrijf uit de Opiumwet. Voor beide feiten stond hij internationaal gesignaleerd. De identiteit van de man is niet bekendgemaakt. Ook is niet duidelijk van wat voor soort misdrijf uit de Opiumwet hij verdacht wordt. Het OM zegt verder geen mededelingen over de aanhouding te doen in verband met het lopende onderzoek. Zes andere verdachten Op 5 augustus werd een 56-jarige man uit Hoofddorp ontvoerd in Cruquius. Al snel bleek dat de daders iemand anders hadden willen ontvoeren. Na een kleine week werd het slachtoffer van de vergisontvoering gewond aangetroffen in een woonwijk in Delft. Zijn ontvoerders hadden hem uit een auto gezet en hij belde bij meerdere woningen aan om hulp te vragen. Een dag na de ontvoering werden zes verdachten aangehouden. Zij zitten nog in voorarrest. De politie vermoedt dat de ontvoering te maken heeft met de onderschepping op 28 juli van 1899 kilo cocaïne uit Ecuador in de haven van Antwerpen. Ook zou er een verband zijn met een aanslag op een bedrijfspand in Zwijndrecht.
13/09 14u15  De Jonge: samenleving weer open, maar dat gaat niet zonder 'coronapas'Over een kleine twee weken- vanaf 25 september- hoeven we geen anderhalve meter afstand meer te houden. Morgen licht het kabinet op een persconferentie toe onder welke voorwaarden dit kan en welke versoepelingen er verder nog aankomen. Demissionair minister De Jonge zei vandaag na Torentjesoverleg met de bij corona betrokken ministers dat hij merkt dat mensen naar versoepelingen snakken, en dat 'de rek er bij velen uit is'. Maar dat geldt ook voor de gezondheidszorg, zei hij, en daarom moeten de versoepelingen wel op een 'verantwoorde manier' gebeuren. De manier die het kabinet voor ogen heeft betekent volgens ingewijden in Den Haag dat er op meer plekken een coronatoegangsbewijs zal moeten worden getoond. Bijvoorbeeld in de horeca, de bioscoop en het theater. 'We staan op een moeilijk punt' Demissionair minister De Jonge zegt het verschillende keren: hij kan nu nog niet vooruitlopen op details en de precieze uitwerking van de plannen die het kabinet morgen zal presenteren en toelichten. Maar op aanhoudende vragen van journalisten die zich na afloop van het Torentjesoverleg hebben verzameld wil hij wel uitleggen waarom volgens hem coronatoegangsbewijzen van belang zijn. Volgens De Jonge staan we nu op een 'moeilijk punt'. Aan de ene kant houden mensen alle beperkingen na anderhalf jaar niet meer vol. Aan de andere kant is er de aanhoudende druk op de zorg. 'Negen van de tien mensen die met corona worden opgenomen in een ziekenhuis zijn niet gevaccineerd', aldus De Jonge. Coronatoegangsbewijzen kunnen volgens hem een belangrijke rol spelen bij het terugdringen van de besmettingen. Mogelijk spoort het ook mensen aan zich alsnog te laten vaccineren, voegt hij daaraan toe. Van dwang is daarbij volgens hem geen sprake. Het is de vraag hoe partijen in De Kamer daar tegen aankijken. Eerder nam de Kamer een motie aan van Denk die zich uitspreekt tegen vaccinatiedwang in openbare ruimten. Kijk hier hoe de demissionair minister van Volksgezondheid het toelicht: Gisteren spraken betrokken ministers tijdens een Catshuisoverleg met het OMT urenlang over de versoepelingen. Haagse bronnen bevestigden daarna dat de mondkapjesplicht in het OV van kracht blijft. De openingstijden voor de nachthoreca, dat zijn cafés, discotheken maar ook fastfoodzaken, worden niet versoepeld. Tussen 24.00 uur en 06.00 's morgens blijft deze horeca dicht. Wel mogen er meer mensen naar binnen omdat de anderhalvemeterregel verdwijnt: tot 75 procent van het maximum aantal gasten. Overlegd wordt nog hoe er voor de evenementensector en festivals verruimingen kunnen plaats vinden.
13/09 14u15  Mensen in ademnood uit container op Maasvlakte gehaaldIn de haven van Rotterdam zijn aan het begin van de middag minstens negen mensen gevonden in een container. Ze hadden ademhalingsproblemen. Het is niet duidelijk hoe lang ze in de container hebben gezeten. De regionale omroep Rijnmond meldt dat er zes ambulances zijn uitgerukt naar de Delta-terminal. Volgens een woordvoerder van Hutchison Ports ECT Rotterdam gaat het om insluipers. 'Waarschijnlijk gerelateerd aan het smokkelen van drugs.' Ze zouden zelf hebben gebeld met 112 toen ze vast kwamen te zitten. Het lijkt erop dat ze het terrein waren opgekomen om een drugslading op te halen. Het bedrijf onderzoekt nog hoe ze op het terrein zijn gekomen.
13/09 12u15  Aan Hells Angels gelieerde motorclub moet clubhuis binnen twee weken verlatenEen motorclub uit Heiloo moet zijn clubhuis binnen 14 dagen ontruimen. De motorclub mag als een chapter van de verboden motorclub Hells Angels (HAMC) worden beschouwd, zegt de rechtbank Noord-Holland. Daarnaast is het gebruik van het clubhuis illegaal. Motorclub CMC huurde sinds 1990 350 vierkante meter grond van de gemeente. Daarop verrees in de loop der jaren met instemming van de gemeente een clubhuis, maar in oktober 2019 zegde de gemeente de huur op. Uit een bestuurlijke rapportage was gebleken dat CMC onderdeel van de Hells Angels was. Het gebruik van het clubhuis was daarom een ernstige schending van de openbare orde, besloot de burgemeester. Met het opzeggen van het huurcontract voor de grond verviel ook het recht om daar een clubhuis te hebben. In december 2019 ging de gemeente tot sluiting over. CMC weigerde het pand te ontruimen en de gemeente stapte daarom naar de rechter. Heiloose Auto en Motor Club De rechtbank geeft de gemeente nu gelijk. Het weerwoord van de motorclub dat ze niets met de Hells Angels te maken heeft, overtuigde niet. Op het dak van het clubhuis stond de afkorting 'HAMC'. Volgens de club staat dat voor Heiloose Auto en Motor Club. De kantonrechter vindt dat niet geloofwaardig, ook omdat het logo van de Hells Angels op een muur was aangebracht. CMC eiste een vergoeding van 400.000 euro voor het clubhuis. Die eis is afgewezen.
13/09 12u15  84 activisten dringen binnen bij kalverslachterij in ApeldoornActivisten zijn gisteravond binnengedrongen bij kalverslachterij Ekro in Apeldoorn, meldt Omroep Gelderland. De groep van 84 mensen ketende zich vast in de productieruimtes. Ze zijn aangehouden door de politie. Bij de kalverslachterij op de Laan van Malkenschoten in Apeldoorn waren zeker vijf eenheden aanwezig. Ook waren drie bussen van de Mobiele Eenheid (ME) opgeroepen. Binnen zaten tientallen activisten: In een live-video op Facebook zegt de Franstalige groep activisten 269 Libération Animale te zijn binnengedrongen uit protest tegen het dierenleed in de slachterij. De activisten zijn vannacht een voor een losgemaakt door de politie, en met twee stadsbussen naar een cellencomplex in Apeldoorn gebracht. 'Onbeschoft' Op het moment van de inval waren twee beveiligers in het bedrijfspand. Zij waarschuwden de politie. Volgens een woordvoerder van de VanDrie Group, waar de kalverslachterij onder valt, kwam de actie onverwacht. 'Geen flauw idee waarom ze ons bedrijf hebben uitgekozen.' Om het bedrijfsterrein op te komen, heeft de groep onder meer hekken en beveiligingspoorten beschadigd. 'We zijn in principe goed beveiligd. De hekken stonden onder stroom en die zijn losgeknipt met alle risico's van dien', zegt een woordvoerder. Het bedrijf heeft aangifte gedaan en wil de herstelkosten verhalen op de daders. Er is geen schade in de productieruimtes. Na enkele controles is het bedrijf vanochtend weer begonnen met slachten.
13/09 11u15  Uber moet chauffeurs in dienst nemen en volgens cao betalenTaxichauffeurs die via Uber hun diensten aanbieden in Nederland zijn geen zelfstandige ondernemers, maar werknemers. Het bedrijf moet ze in dienst nemen en betalen volgens de taxi-cao. Dat heeft de rechtbank Amsterdam vandaag bepaald. Vakbond FNV spande de rechtszaak aan omdat volgens de vakbond de constructie die het bedrijf gebruikt niet deugt en de meeste chauffeurs minder dan het minimumloon verdienen. De FNV eiste dat Uber zijn beleid aanpast en de chauffeurs betaalt conform de cao voor taxivervoer. Beide partijen hadden chauffeurs meegenomen naar de rechtszaak om hun punten te ondersteunen. Eerder voerde FNV zaken tegen maaltijdbezorger Deliveroo en schoonmaakapp Helpling. De zaken tegen Deliveroo werden gewonnen, de zaak tegen Helpling werd grotendeels verloren. Ook in andere Europese landen zijn er zaken aangespannen tegen Uber, onder meer in Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk en België. In het Verenigd Koninkrijk heeft Uber zo'n 70.000 chauffeurs na een uitspraak van de rechter aangemerkt als worker, waarmee ze recht hebben op het minimumloon en vakantiegeld. Het bedrijf wijst erop dat die classificatie alleen in het Verenigd Koninkrijk bestaat.
13/09 11u15  Ook niet-vitaal bedrijf straks gewaarschuwd voor digitale aanvalNaast vitale bedrijven zoals in de energieproductie en drinkwatervoorziening, kunnen vanaf vandaag ook niet-vitale bedrijven een waarschuwing ontvangen van de overheid als er sprake is van een ernstige digitale dreiging, zoals bij een beveiligingslek in bepaalde software. De uitvoering hiervan ligt in handen van een speciale dienst van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK), het Digital Trust Center (DTC). Volgens EZK zijn de waarschuwingen nodig om bedrijven digitaal weerbaarder te maken: jaarlijks wordt een op de vijf ondernemingen slachtoffer van een cyberaanval, zegt het ministerie. Die aanvallen leiden tot bedrijfsproblemen en steeds vaker tot maatschappelijke ontwrichting. Zo zorgde een hack bij een Nederlands logistiekbedrijf tijdelijk tot tekorten in de kaasschappen. Vooral in de Verenigde Staten leidden hacks tot grote problemen. Daar werd kritieke infrastructuur getroffen, zoals stroomvoorziening, toegang tot internet, drinkwater en betalingsverkeer. Ransomware-aanvallen, waarbij bedrijfsgegevens worden gehackt, zijn zelfs zo'n groot probleem geworden dat de nationale veiligheid in gevaar is. Daarvoor waarschuwde de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) eind juni. Toenemende dreigingen Dat de overheid niet-vitale bedrijven pas vanaf vandaag op de hoogte brengt van digitale dreigingen komt omdat waarschuwen eerder wettelijk niet mogelijk was. Het Nationaal Cyber Security Center (NCSC) beschikte niet eerder over de benodigde bevoegdheden om informatie te delen met het DTC en individuele bedrijven. Hierdoor kon het gebeuren dat bij de overheid wel bekend was dat een bedrijf gehackt was, maar dat die informatie niet werd gedeeld met het desbetreffende bedrijf. Geautomatiseerde waarschuwingen De waarschuwingen aan individuele bedrijven zullen eerst nog op beperkte schaal plaatsvinden en vooral telefonisch gebeuren. Het ministerie gaat kijken of dit in de toekomst automatisch kan. In de winter begint een pilot om deze optie te onderzoeken. Dan zouden in theorie honderden bedrijven tegelijk via een IP-adres of domeinnaam gewaarschuwd kunnen worden.
13/09 11u15  Partijen willen tegoedbon om woningisolatie makkelijker te makenHuiseigenaren moeten hun woning met een soort tegoedbon makkelijk en snel kunnen isoleren. Dat vinden CDA, ChristenUnie en GroenLinks. Samen met een aantal maatschappelijke organisaties hebben zij het Nationaal Isolatieprogramma gepresenteerd, dat uit twaalf punten bestaat. Ze roepen andere partijen en organisaties op om zich bij de coalitie aan te sluiten 'om met meer kracht het isolatiebeleid te verbeteren'. In het NOS Radio 1 Journaal zei Tweede Kamerlid Pieter Grinwis van de ChristenUnie dat mensen met een slecht geïsoleerde woning de tegoedbon kunnen inwisselen bij een erkende installateur. Volgens de initiatiefnemers blijken de huidige subsidieregelingen voor veel woningeigenaren een te hoge drempel, omdat ze pas achteraf de subsidie krijgen. 'Nu is het nog zo dat mensen met een goed gevulde portemonnee de factuur eerst kunnen betalen en dan later een subsidie kunnen aanvragen', aldus Grinwis. Dat systeem werkt volgens hem veel te langzaam. Tempo te laag Zo'n 2,7 miljoen woningen in Nederland zijn niet goed geïsoleerd. 'Met dit tempo duurt het nog tot 2100 voordat alle huizen aangepakt zijn, terwijl het doel is dat we voor 2050 alles op orde hebben.' Vorig jaar hebben ChristenUnie en GroenLinks al een voorstel ingediend om een nationaal isolatieprogramma in te stellen. Dat is toen niet van de grond gekomen. 'Er was toen wel een Kamermeerderheid', zegt Grinwis. Daarom is hij hoopvol dat andere partijen zich nu aansluiten bij het plan. 'Dit is ook een open uitnodiging aan hen om zich aan te sluiten, ik heb er vertrouwen in dat het demissionaire kabinet hier nu werk van gaat maken.'
13/09 11u15  Ingepakte Arc de Triomphe vervult postume wens Christo25.000 vierkante meter aan zilverblauw polypropyleen onttrekt de Arc de Triomphe in Parijs tot begin oktober aan het zicht. Hiermee gaat postuum een wens in vervulling die inpakkunstenaar Christo een halve eeuw koesterde. Toen de Bulgaars-Amerikaanse Christo vorig jaar overleed had hij al vergevorderde plannen om het Franse oorlogsmonument onder handen te nemen. Die ambitie was al in 1962 ontstaan, toen hij als jong kunstenaar in Parijs het inpakken van meubels en colablikjes begon te verruilen voor hele gebouwen. Hoewel Christo met zijn partner Jeanne-Claude in de loop der jaren toestemming kreeg om de Parijse Pont Neuf en de Reichstag in Berlijn in te pakken en Central Park vol kleurrijke poorten te zetten, bleef het inpakken van de Arc de Triomphe slechts een droom. Toen het Centre Pompidou een retrospectief over de kunstenaar aankondigde werd dat gezien als het ideale moment om de plannen te verwezenlijken. Het was het eerste inpakproject voor Christo sinds de Reichstag in 1995 en ook het eerste sinds de dood van Jeanne-Claude in 2009. Met hoogwerkers en abseilers werd gisteren de bekleding aangebracht: Bij het overlijden van Christo op 84-jarige leeftijd in mei vorig jaar was al duidelijk dat het kunstproject vanwege corona moest worden uitgesteld. Omdat hij had laten weten dat zijn dood niet het einde van het project moest betekenen, nam een neef het werk over. 'Ik heb er eindeloos met hem over gepraat, zodat het precies wordt zoals Christo het graag had gezien', zei Vladimir Javatsjev gisteren toen de doeken over het bouwwerk werden gespannen. 'Christo heeft het tot in de kleinste details gepland en we houden het zo tot in de kleinste details.' Dat betekende dat de triomfboog van een stalen constructie is voorzien waaraan het wapperend textiel is vastgemaakt, Bezoekers kunnen het komen aanraken en zullen er zelfs overheen kunnen lopen, boven op het monument. Tijdens het project zal de eeuwige vlam voor de onbekende soldaat blijven branden in het monument. De installatie L'Arc de Triomphe, Wrapped gaat komende zaterdag open en is te zien tot 3 oktober.
13/09 09u15  Horeca verbolgen over uitgelekte coronaplannen: 'gekkenwerk'De horecabranche reageert teleurgesteld en boos op de uitgelekte coronaplannen van het kabinet. Volgens bronnen wordt per 25 september de 1,5-meterregel losgelaten, maar blijven er beperkte openingstijden voor de horeca én moeten bezoekers voortaan hun CoronaCheck-app laten zien bij horeca, bioscoop en theater. 'Weer blijft de horeca het zwaarst getroffen', reageert ondernemersvereniging Koninklijke Horeca Nederland. 'Waar heel Nederland feitelijk al afscheid genomen heeft van de 1,5 meter samenleving, verzwaart het kabinet de regels voor de horeca.' KHN zegt met ongeloof kennis te hebben genomen van de voorgenomen plannen en stelt dat verreweg de meeste besmettingen juist in thuissituaties of op school gebeuren. De branchevereniging wijst erop dat de vaccinatiegraad rond de 85 procent lijkt uit te komen en vraagt zich af welke horecarestricties dan nog nodig zijn. 'Gekkenwerk' 'Dit is wat mij betreft niet meer te begrijpen', zegt nachtclubeigenaar Jeroen van Broekhoven namens Belangenvereniging Nachtbelang. 'Je houdt de beperkte sluitingstijden en moet nu ook de coronapas gaan controleren, dat is gekkenwerk.' Van Broekhoven vindt dat het kabinet zijn branche financieel tegemoet moet komen, nu de horeca tussen 24.00 en 06.00 uur gesloten moet blijven. 'Niet iets wat structureel te weinig en veel te laat wordt overgemaakt. Ik heb twee collega's die nog op steun zitten te wachten.' Over de evenementenbranche, waar dit weekend tienduizenden mensen de straat voor op gingen in Unmute Us-protesten door het hele land, heeft het kabinet naar verluidt nog geen beslissingen genomen. Er wordt vandaag nog met de sector overlegd. Openbaar vervoer De NS reageert gelaten op de voorgenomen plannen om mondkapjes in het openbaar vervoer verplicht te houden terwijl ze in de rest van de samenleving nauwelijks nog gebruikt worden. Een week geleden zei NS-topvrouw Rintel dat de mondkapjesplicht tot lastige situaties in treinen leidt en niet lang houdbaar meer is. 'Als de coronacijfers ertoe nopen dat het mondkapje langer verplicht moet blijven in de trein, dan hebben wij daar uiteraard begrip voor', reageert een woordvoerder nu. 'Wij zijn niet voor of tegen het mondkapje, maar het gaat ons om de consistentie, met name ook op het station. Het is belangrijk dat het begrijpelijk is en blijft voor onze reizigers.' De woordvoerder verwacht niet dat handhaving van de verplichting moeilijker zal worden. 'Wij spreken onze reizigers aan als zij geen mondkapje dragen en we zien dat dat in praktijk vaak voldoende is.'
13/09 09u15  Taliban scheiden vrouwen van mannen op universiteitenVrouwen in Afghanistan mogen aan een universiteit blijven studeren, maar worden gescheiden van de mannen. Ook krijgen ze alleen nog les van vrouwelijke docenten. Als die er niet zijn, zal een andere oplossing worden gezocht, zei de nieuwe Taliban-minister van Onderwijs, Abdul Baqi Haqqani. 'We kunnen mannelijke docenten vanachter een gordijn laten lesgeven of technologie inzetten.' Haqqani denkt dat iedereen zich in het besluit zal schikken. 'We zijn moslims en ze zullen het accepteren.' Vrouwelijke studenten moeten verplicht een hoofddoek dragen. Het is onduidelijk of het gezicht ook bedekt moet worden en of er ook andere kledingvoorschriften gelden. Verder wordt het lesprogramma aangepast. Haqqani wil een lesprogramma 'dat in lijn is met de islam, maar kan concurreren met andere landen'. Hoe dit in de praktijk uitpakt, moet worden afgewacht. Vorige periode In de eerste periode dat de Taliban aan de macht waren, van 1996 tot 2001, mochten meisjes en vrouwen geen onderwijs volgen en ook verder niet aan het openbare leven meedoen. Nadat de Taliban verdreven waren, steeg het aantal meisjes dat primair onderwijs kreeg van bijna nul tot 2,5 miljoen, zegt de VN-onderwijsorganisatie Unesco. Het aantal vrouwen dat kan lezen steeg tot 30 procent. Toen de Taliban vorige maand opnieuw de macht in handen kregen, beloofden ze dat vrouwen toegang tot het onderwijs zouden houden en ook dat ze mochten werken. Op dit moment mogen vrouwen niet naar hun werk, behalve in de gezondheidszorg, omdat de veiligheidssituatie dat niet zou toelaten. De Taliban hebben het ministerie van Vrouwenzaken een nieuwe naam gegeven; het heet nu ministerie van Deugdzaamheid. Dat is het ministerie dat in de eerste Taliban-periode toezag op de naleving van de Taliban-wetgeving op straat. Ambtenaren van dit ministerie straften vrouwen die 'onzedig' gekleed waren of zonder een mannelijke begeleider op pad waren met lijfstraffen.
13/09 09u15  Wekdienst 13/9: Nabestaanden MH17 aan het woord • Eerste hoorzitting prins AndrewGoedemorgen! Ook deze week staat het MH17-proces nog in het teken van verhalen van nabestaanden, en in New York is de eerste hoorzitting van de rechtszaak tegen de Britse prins Andrew. Maar eerst het weer. Het is in de ochtend op veel plaatsen bewolkt. In de middag breekt wat vaker de zon door en het wordt opnieuw 18 tot 22 graden. Het is rustig weer met een zwakke tot matige noordoostenwind. Ga je de weg op? Hier vind je het overzicht van de files en werkzaamheden. Check hier de dienstregeling voor het spoor. Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist? Vanaf zaterdag 25 september hoeven Nederlanders geen anderhalve meter afstand meer te houden, melden Haagse bronnen aan de NOS. Wel moet op veel meer plekken een coronatoegangsbewijs worden getoond; bijvoorbeeld in de horeca, de bioscoop en het theater. In het openbaar vervoer blijft een mondkapjesplicht van kracht. De openingstijden voor de nachthoreca, dat zijn cafés, discotheken maar ook fastfoodzaken, worden niet versoepeld. Maar omdat de anderhalvemeterregel verdwijnt, mogen er meer gasten het café met een coronapas in, tot 75 procent van het maximaal aantal bezoekers. Over de evenementensector is nog geen concreet besluit genomen. Ander nieuws uit de nacht En dan nog even dit: De Amerikaanse zangeres Britney Spears gaat trouwen met haar vriend, acteur Sam Asghari. Spears liet zondag op Instagram haar verlovingsring zien en schreef daarbij: 'Ik kan het niet geloven!' De popster liet dit voorjaar in een getuigenis rond haar curatele weten dat ze graag zou trouwen en een kind krijgen met Asghari, met wie ze nu vijf jaar samen is. Haar bewindvoerders zouden haar dat onmogelijk maken. Inmiddels heeft Spears' vader James, die sinds 2009 haar bewindvoerder was, laten weten de regeling op te willen heffen. Fijne dag!
13/09 07u15  Inzamelactie steekwapens bij jongeren, messenverbod minderjarigen nog niet klaarJongeren kunnen medio oktober in ruim 200 gemeenten hun mes of steekwapen anoniem inleveren. Als ze hun mes in een container bij het plaatselijke politiebureau stoppen, hoeven ze niet te vrezen voor een straf. Het ministerie van Justitie en Veiligheid houdt van 11 tot 17 oktober met onder meer de politie, het Openbaar Ministerie en gemeenten een landelijke inzamelactie. Er bestaan al lokale wapeninzamelingsacties. De landelijke inzamelactie is een van de pogingen om het messenbezit onder jongeren terug te dringen. In 2020 bleek dat het aantal steekincidenten waarbij jongeren waren betrokken landelijk sterk was gestegen, in Rotterdam was het aantal verdubbeld. Stiletto's Jongerenwerkers trokken aan de bel over de verharde straatcultuur en het wapenbezit onder de jeugd. Burgemeesters vroegen om een verbod op het dragen van een mes en op de verkoop ervan in winkels. Het dragen van steekwapens als vlindermessen en stiletto's is al bij wet verboden, maar het is op straat toegestaan om een mes korter dan 28 centimeter op zak te hebben. Minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid kondigde in november vorig jaar een verbod op het dragen van messen door minderjarigen aan. Die wet gaat eind dit jaar 'in consultatie', zo laat de minister nu weten. Dat betekent dat advies wordt gevraagd of de wet goed in elkaar steekt. Vervolgens moeten de Tweede en Eerste Kamer er nog mee instemmen. Kluisjescontrole Het kabinet heeft met allerlei partijen een actieplan opgesteld en hoopt ook met de inzamelingsactie, Drop je knife genoemd, jongeren en hun ouders bewust te maken van de risico's van wapenbezit en het gebruik ervan. De politie is ook extra preventief gaan fouilleren en daarnaast vormen kluisjescontroles en voorlichtingslessen op scholen een middel om het aantal steekincidenten omlaag te krijgen.
13/09 07u15  Meer onderzoek nodig naar psychische problemen in aardbevingsgebiedHet aantal psychische klachten waarmee mensen in het Groningse aardbevingsgebied bij de huisarts komen, is sinds 2010 niet toegenomen. Dat blijkt uit onderzoek van het Nivel en de Rijksuniversiteit Groningen waarvan de resultaten vandaag worden gepresenteerd. Wel uiten de onderzoekers hun bezorgdheid over een mogelijke toename van het aantal zelfmoorden in de periode 2016 tot 2018. Of dit een trend is die zich sindsdien heeft doorgezet moet verder worden onderzocht, zeggen ze. Ons laand, ons lu De onderzoekers mogen dan niet onomstotelijk hebben vastgesteld dat Groningers geestelijk lijden onder de aardbevingen, voor Albert Heidema uit Appingedam bestaat daar geen twijfel over. Hij is geen huisarts, maar heeft een stichting die mensen helpt die kampen met problemen als gevolg van zestig jaar gaswinning onder Groningen. Wekelijks lopen er mensen met psychische problemen binnen bij het kantoor van zijn stichting 'Ons laand - ons lu' (Ons land - onze mensen) in de centrale winkelstraat van Appingedam. Ze komen uit de hele provincie. De laatste tijd ziet Heidema steeds meer mensen die het niet meer zien zitten. Dat terwijl de gaswinning inmiddels drastisch is teruggeschroefd en het ministerie van Economische Zaken de schade-afhandeling heeft overgenomen van gaswinningsbedrijf NAM. Bij de pakken neerzitten Heidema spreekt veel Groningers die al jaren last hebben van de bevingen en er niet uitkomen met alle instanties die hen zouden moeten ontzorgen. 'De wijkagent komt hier wekelijks om te vragen of er nog mensen zo boos zijn dat hij rekening moet houden met problemen', vertelt hij. Heidema herkent de conclusies van de onderzoekers dat mensen niet naar de huisarts gaan met hun ziel onder de arm. 'Een Groninger gaat eerder bij de pakken neerzitten dan om psychische hulp vragen. Zeker de oudere generatie hier.' De Rijksuniversiteit Groningen doet al jaren uitgebreid onderzoek naar de geestelijke en lichamelijke gevolgen van de stress die Groningers ondervinden door de aardbevingen. Uit dat onderzoek, met vragenlijsten, komt steeds naar voren dat mensen met schade aan hun woning minder gezond zijn dan anderen. Hoe ernstig die gezondheidsproblemen zijn, ook psychisch, moest het aanvullende onderzoek met het Nivel uitwijzen. Hiervoor is ook gebruik gemaakt van elektronische patiëntendossiers van huisartsen en registraties van suïcide bij het CBS. Dat is gecombineerd met gegevens over bodembeweging. Er blijken lastig stevige conclusies te trekken. 'We zien een hoger aantal suïcides in Groningen als geheel', vertelt programmaleider en bijzonder hoogleraar Crises, Veiligheid en Gezondheid Michel Dückers. 'Maar het is te vroeg om te zeggen of het een trend is: dan moet je echt meerdere jaren een toename zien. En we kunnen op basis van dit onderzoek ook nog niet zeggen of dit samenhangt met de gaswinningsproblematiek. Wel is dit zeker iets om in de gaten te houden.'
13/09 07u15  227 milieuactivisten vermoord in 2020, meer dan ooitWereldwijd zijn afgelopen jaar ruim tweehonderd milieuactivisten vermoord. Volgens de Britse mensenrechtenorganisatie Global Witness kwam het dodental in 2020 uit op ten minste 227. Nooit eerder werden volgens de organisatie zoveel actievoerders gedood. In Colombia kwamen verreweg de meeste natuurbeschermers en milieuactivisten om: 65. In Mexico ligt het aantal bevestigde sterfgevallen op 30, daarna volgen de Filipijnen met 29 en Brazilië met 20. '2020 was het slechtste jaar tot nu toe. De agressie tegen milieuactivisten en mensenrechtenactivisten is sterk toegenomen', zegt Lourdes Castro van de Colombiaanse niet-gouvernementele organisatie Somos Defensores. 'Meestal worden inheemse mensen die hun voorouderlijk land verdedigen het doelwit.' Volgens de organisatie hebben veel aanvallen te maken met het voornemen om de natuur voor geldelijk gewin te gebruiken, zoals bosbouw, mijnbouw en grootschalige landbouw. 'Werkelijke aantal ligt hoger' Het werkelijke aantal ligt volgens de non-gouvernementele organisatie waarschijnlijk hoger als gevolg van niet-gemelde of verkeerd weergegeven gevallen, vooral in Afrika. In 2019 werden wereldwijd minimaal 212 milieuactivisten vermoord. Achter de gewelddaden zitten vooral bedrijven, boeren en soms ook overheidsdienaren. Ook criminele bendes, paramilitaire groepen en rebellen doden activisten. Wereldwijd waren de meeste moorden op milieuactivisten gerelateerd aan bosbouw, gevolgd door water- en dambouwprojecten en landbouw, volgens het Global Witness-rapport.
13/09 06u15  227 milieu-activisten vermoord in 2020, een nieuw recordWereldwijd zijn afgelopen jaar ruim tweehonderd milieuactivisten vermoord. Volgens de Britse mensenrechtenorganisatie Global Witness kwam het dodental in 2020 uit op ten minste 227. Nooit eerder werden volgens de organisatie zoveel actievoerders gedood. In Colombia kwamen verreweg de meeste natuurbeschermers en milieuactivisten om: 65. In Mexico ligt het aantal bevestigde sterfgevallen op 30, daarna volgen de Filipijnen met 29 en Brazilië met 20. '2020 was het slechtste jaar tot nu toe. De agressie tegen milieuactivisten en mensenrechtenactivisten is sterk toegenomen', zegt Lourdes Castro van de Colombiaanse niet-gouvernementele organisatie Somos Defensores. 'Meestal worden inheemse mensen die hun voorouderlijk land verdedigen het doelwit.' Volgens de organisatie hebben veel van de aanvallen te maken met het voornemen om de natuur voor geldelijk gewin te gebruiken, zoals bosbouw, mijnbouw en grootschalige landbouw. 'Werkelijke aantal ligt hoger' Het werkelijke aantal ligt volgens de non-gouvernementele organisatie waarschijnlijk hoger als gevolg van niet-gemelde of verkeerd weergegeven gevallen, vooral in Afrika. In 2019 werden wereldwijd minimaal 212 milieuactivisten vermoord. Achter de gewelddaden zitten vooral bedrijven, boeren en soms ook overheidsdienaren. Maar ook criminele bendes, paramilitaire groepen en rebellen doden activisten. Wereldwijd waren de meeste moorden op milieuactivisten gerelateerd aan bosbouw, gevolgd door water- en dambouwprojecten en landbouw, volgens het Global Witness-rapport.
13/09 05u15  Britney Spears gaat weer trouwen, nu curatorschap bijna voorbij isDe Amerikaanse zangeres Britney Spears gaat trouwen met haar vriend, acteur Sam Asghari (27). Spears liet zondag op Instagram haar verlovingsring zien en schreef daarbij: 'Ik kan het niet geloven!' De 39-jarige popster liet dit voorjaar in een getuigenis rond haar curatele weten dat ze graag zou trouwen en een kind krijgen met Asghari, met wie ze nu vijf jaar samen is. Haar bewindvoerders zouden haar dat onmogelijk maken. Inmiddels heeft Spears' vader James, die 13 jaar lang haar bewindvoerder was, laten weten de regeling op te willen heffen. Persoonlijke crisis Spears kwam in 2009 onder toezicht van haar vader te staan, in een periode dat ze in een persoonlijke crisis zat. Ze zette begin 2019 haar muziekcarrière tijdelijk op een laag pitje, om zich volledig te kunnen richten op het aanvechten van dit bewindvoerderschap. Dit is het derde huwelijk voor Britney, die in 2004 nog geen drie dagen getrouwd was met jeugdvriend Jason Alexander. Later dat jaar trad ze in het huwelijk met Kevin Federline, met wie ze zoons Sean Preston en Jayden James heeft, die deze maand 16 en 15 worden.
13/09 03u15  Ayfer Koç, echtgenote Pieter Omtzigt, stopt als raadslid CDA in EnschedeAyfer Koç, de echtgenote van Pieter Omtzigt, zal zich bij de gemeenteraadsverkiezingen niet meer verkiesbaar stellen als raadslid bij het CDA in Enschede. Dat laat Koç zondagavond weten in een verklaring op Twitter. Ze blijft wel aan tot de verkiezingen om haar periode als raadslid af te maken. 'De afgelopen tijd was door de gebeurtenissen binnen het landelijk CDA een enorme worsteling voor mij, mede door de grote persoonlijke impact op mijzelf en mijn gezin. Dat maakt dat ik mij niet meer vol enthousiasme, passie en overtuiging kan inzetten als CDA-volksvertegenwoordiger', zegt Koç in de verklaring. De afdelingsvoorzitter van het CDA in Enschede, Laura Pierik, laat in een reactie aan persbureau ANP weten begrip te hebben voor het besluit van Koç.'Er is bij iedereen enorm respect voor de manier waarop ze ook de afgelopen maanden door is gegaan als raadslid voor het CDA Enschede, ondanks de complexe landelijke situatie', aldus Pierik. Omtzigt maakte in juni bekend zijn lidmaatschap voor het CDA op te zeggen na een conflict met de partij. Koç zei destijds aan te blijven als raadslid in Enschede. Eerder deze week liet Omtzigt weten dat hij definitief niet terugkeert naar het CDA. Wel zal hij als zelfstandig Kamerlid terugkeren in de Tweede Kamer.
13/09 01u15  Noord-Korea vuurt kruisraketten af tijdens oefeningNoord-Korea heeft afgelopen weekend succesvolle tests met kruisraketten uitgevoerd, meldt staatspersbureau KCNA. De langeafstandsraketten vlogen 1500 kilometer voordat ze doelen raakten en in territoriale wateren van het land terechtkwamen tijdens tests die zaterdag en zondag werden gehouden. De ontwikkeling van de raketten biedt 'het strategisch belang van het beschikken over een ander effectief afschrikmiddel om de veiligheid van onze staat betrouwbaarder te garanderen en de militaire manoeuvres van de vijandige troepen krachtig in te perken', aldus het staatspersbureau. Pyongyang beschuldigt de VS en Zuid-Korea al lange tijd van 'vijandig beleid' jegens het land. Gesprekken liggen stil In maart van dit jaar voerde Noord-Korea ook al tests uit met een nieuw type ballistische raketten, na een pauze van meer dan een jaar. De VS veroordeelden dat doen als een 'destabiliserende' actie. Afgelopen maand bleek dat het land ook weer de activiteiten had hervat in de belangrijkste kernreactor van het land, een stap die kan duiden op de productie van kernwapens. De VS maken zich grote zorgen over de wapenprogramma's van de Noord-Koreanen, die raketten hebben getest die delen van het Amerikaanse vasteland kunnen bereiken. De vorige Amerikaanse president Donald Trump sprak daar herhaaldelijk zelf over met de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un, die op zijn beurt wil dat de zware sancties tegen zijn regime worden geschrapt. Het overleg leidde niet tot een doorbraak, de gesprekken liggen al sinds 2019 stil.
13/09 01u15  Museumbezoek daalde in 2020 met 60 procent, sector wil langer noodsteunHet aantal museumbezoeken is in 2020 met 60 procent gedaald ten opzichte van een jaar eerder, naar 13,2 miljoen. In 2019 was dat nog 33 miljoen. Voor dit jaar verwacht de Museumvereniging een verdere daling naar 9,7 miljoen bezoeken, meldt de branche-organisatie in zijn jaarcijfers. Als voornaamste oorzaken noemt de vereniging de verplichte sluiting van musea als gevolg van de coronacrisis, de beperkingen van het aantal toegelaten bezoekers en de sterke terugloop van het toerisme in het algemeen. De daling van buitenlands bezoek was 82 procent: van 10 miljoen in 2019 naar 1,8 miljoen in 2020. De vereniging roept het demissionaire kabinet daarom op om de noodsteun voor de museumsector door te zetten, in dit jaar en in 2022. Door de grote daling van het aantal bezoeken halveerden de eigen inkomsten van musea, met 250 miljoen euro. Dat werd slechts voor een deel gecompenseerd door noodsteun, meldt de vereniging: ongeveer 149 miljoen euro, vooral afkomstig van de Rijksoverheid. Vooral grotere musea profiteerden daarvan, kleinere musea hebben relatief veel moeten interen op hun reserves omdat ze meer afhankelijk zijn van vrijwilligers en steun van de gemeente. Catch-22 Om de teruggelopen inkomsten op te vangen, hebben musea flink moeten snijden in de uitgaven: het aantal tentoonstellingen nam af met zo'n 29 procent (van 2256 naar 1605), en het personeelsbestand werd zo'n 16 procent kleiner: ongeveer 6800 medewerkers verloren hun baan, onder wie ook veel stagiairs en vrijwilligers. In 2021 worden verdere ontslagen verwacht bij ongeveer een derde van de musea, meldt de vereniging. Vooral kleinere musea hebben nu een probleem, zegt directeur Jan van Kooten in een interview met NRC: zij draaien grotendeels op vrijwilligers, kregen dus geen loonsteun voor personeel en konden moeilijk bezuinigen. Om er bovenop te komen moeten ze nog tot in het volgende jaar noodsteun krijgen, vindt hij. 'Er is eigenlijk een catch-22 ontstaan: de steun valt weg en er is ingeteerd op de reserves, maar om uit deze crisis te komen moeten musea kunnen investeren.'
13/09 01u15  Activisten dringen binnen bij kalverslachterij in ApeldoornActivisten zijn zondagavond binnengedrongen bij kalverslachterij Ekro in Apeldoorn, meldt Omroep Gelderland. Daar zouden ze zich hebben vastgeketend. Hoe de groep is binnengedrongen, is nog niet duidelijk. De politie is met zeker vijf eenheden aanwezig bij de kalverslachterij op de Laan van Malkenschoten in Apeldoorn. Ook zijn er drie bussen van de Mobiele Eenheid (ME) gearriveerd. De groep activisten wordt geschat op zo'n 50 mensen. Het is nog niet duidelijk waarom ze zijn binnengedrongen.
12/09 23u15  Zuiden Spanje geteisterd door bosbranden, 2500 mensen geëvacueerdHet zuiden van Spanje wordt geteisterd door bosbranden. Uit voorzorg zijn de afgelopen dagen ruim 2500 mensen geëvacueerd en het Spaanse leger heeft militairen ingezet om de brandweer te helpen bij de bestrijding van het vuur. De brandweer had al meer dan 300 brandweerlieden en 41 blusvliegtuigen- en helikopters ingezet om het vuur onder controle te krijgen. Alleen al in de provincie Málaga, in de regio Andalusië, is sinds woensdag zo'n 7000 hectare aan bos afgebrand. Het blussen van de brand wordt bemoeilijkt door de harde wind en de hoge temperaturen. De autoriteiten zeggen aanwijzingen te hebben voor brandstichting. Niet duidelijk is om welke aanwijzingen het gaat. Bij elkaar zo'n duizend inwoners van de dorpen Jubrique en Genalguacil zijn vandaag geëvacueerd en overgebracht naar een sportzaal in een nabijgelegen dorp. Gisteren kwamen de bewoners vast te zitten in hun woning door laaghangende rook in het gebied: Eerder moesten zo'n 1000 mensen de populaire badplaats Estepona al verlaten. Bij het blussen van de branden kwam donderdag een 44-jarige medewerker van de brandweer om het leven.
12/09 22u15  Zuidoosten Spanje geteisterd door bosbranden, 2500 mensen geëvacueerdHet zuidoosten van Spanje wordt geteisterd door bosbranden. Uit voorzorg zijn de afgelopen dagen ruim 2500 mensen geëvacueerd en het Spaanse leger heeft militairen ingezet om de brandweer te helpen bij de bestrijding van het vuur. De brandweer had al meer dan 300 brandweerlieden en 41 blusvliegtuigen- en helikopters ingezet om het vuur onder controle te krijgen. Alleen al in de provincie Málaga, in de regio Andalusië, is sinds woensdag zo'n 7000 hectare aan bos afgebrand. Het blussen van de brand wordt bemoeilijkt door de harde wind en de hoge temperaturen. De autoriteiten zeggen aanwijzingen te hebben voor brandstichting. Niet duidelijk is om welke aanwijzingen het gaat. Bij elkaar zo'n duizend inwoners van de dorpen Jubrique en Genalguacil zijn vandaag geëvacueerd en overgebracht naar een sportzaal in een nabijgelegen dorp. Gisteren kwamen de bewoners vast te zitten in hun woning door laaghangende rook in het gebied. Eerder moesten zo'n 1000 mensen de populaire badplaats Estepona al verlaten. Bij het blussen van de branden kwam donderdag een 44-jarige medewerker van de brandweer om het leven.
12/09 20u15  Tientallen mensen opgepakt die woning in Amsterdam wilden krakenIn Amsterdam heeft de politie tientallen mensen aangehouden die van plan waren een woning te kraken. De groep was aanwezig geweest bij het woonprotest in de hoofdstad en had zich van de betogende menigte afgesplitst. Het gaat volgens de politie om aanhangers van de kraakbeweging, en niet om 'reguliere demonstranten die meeliepen tijdens het woonprotest'. Volgens de politie werd er geweld tegen agenten gebruikt, en probeerden de betogers met meubilair van een terras barricades op te werpen. Volgens de politie waren ze van plan een woning op de Gravenstraat, achter de Nieuwe Kerk op de Dam, te kraken. De groep is ingesloten nog voordat dat pand gekraakt kon worden. Duwen, trekken en tegenhouden 'Er werd geweld gebruikt tegen politiemensen die daar waren', zegt een woordvoerder van de politie. 'Ze wilden voorkomen dat er daar iets plaats zou vinden. Dat werd duwen, trekken en tegenhouden. Dat hebben we niet geaccepteerd. We hebben doorgepakt en de hele groep is ingesloten, en aangehouden.' Volgens de politiewoordvoerder werden er sporen gevonden dat ze bezig waren om binnen te komen. Ook werd nieuw hang- en sluitwerk gevonden. Op de Nieuwezijds Voorburgwal is het nog wat onrustig en heeft de ME charges uitgevoerd. Woonprotest Eerder vandaag werd in de hoofdstad door duizenden mensen gedemonstreerd tegen de wooncrisis. Volgens de gemeente Amsterdam waren er ruim 15.000 mensen bij het protest. Volgens de politie verliep het protest prima. 'Dit is een beetje een smet op een heel goed verlopen demonstratie. Het is relatief rustig en ordelijk verlopen', zegt de woordvoerder. De demonstranten spraken zich uit tegen de torenhoge huizenprijzen, de stijgende huren in de vrije sector en het grote tekort aan sociale huurwoningen. Het protest begon om 14.00 uur in het Westerpark, daarna trokken de demonstranten in een protestmars richting de Dam.
12/09 19u15  Vier vrouwen en kind aangevallen met mes in Italië, verdachte opgepaktIn de Italiaanse stad Rimini is een man opgepakt op verdenking van het steken van vier vrouwen en een 6-jarige jongen met een mes. De verdachte is een 26-jarige asielzoeker uit Somalië. De autoriteiten gaan niet uit van een terroristisch motief. Het slachtoffer van 6 jaar, dat in zijn nek werd gesneden, raakte zwaargewond. Bus De mesaanval was gisteravond en begon in een bus. Volgens Italiaanse media had de verdachte geen kaartje en viel hij twee controleurs aan toen die om zijn plaatsbewijs vroegen. De twee vrouwen raakten daarbij gewond, onduidelijk is hoe erg. Vervolgens ging de man ervandoor en buiten zou hij drie willekeurige mensen hebben aangevallen met zijn mes. Een van hen was de 6-jarige jongen, die met zijn moeder voor een supermarkt stond. Later arresteerden agenten de man op straat. Onder invloed De Somaliër was mogelijk onder invloed tijdens het incident. Over een motief is nog niets bekend. Volgens Italiaanse media is het 6-jarige slachtoffer vannacht geopereerd aan een slagaderlijke bloeding. Hij zou inmiddels buiten levensgevaar verkeren, maar artsen houden nog een slag om de arm, meldt nieuwssite la Repubblica.
12/09 19u15  25 september einde aan 1,5-meterregel, wel coronapas in horeca en theaterVanaf zaterdag 25 september hoeven Nederlanders geen anderhalve meter afstand meer te houden. Wel moet op veel meer plekken een coronatoegangsbewijs worden getoond; bijvoorbeeld in de horeca, de bioscoop en het theater. Dat melden Haagse bronnen aan de NOS, nadat het kabinet vanmiddag urenlang in overleg was geweest in het Catshuis. In het openbaar vervoer blijft een mondkapjesplicht van kracht, zo bevestigen Haagse bronnen. Over de evenementensector is nog geen besluit genomen. Er wordt naar een oplossing gezocht. De openingstijden voor de nachthoreca worden niet versoepeld. Tussen 24.00 uur en 06.00 's morgens blijft die dicht. Vaccinatiegraad Aanstaande dinsdag zullen demissionair premier Rutte en minister De Jonge op een persconferentie alle maatregelen vanaf 25 september bekendmaken. Vandaag hebben de meest betrokken ministers in het Catshuis met de deskundigen van het Outbreak Management Team al een vooroverleg gehad. Daar is al een besluit genomen over de belangrijkste versoepelingen in de coronacrisis. Het kabinet wil graag een einde maken aan de meeste coronaregels nu steeds meer Nederlanders, een kleine 80 procent van de volwassenen, zijn gevaccineerd. Piek Maar er zijn nog 1,8 miljoen mensen die geen vaccin hebben gehad of bij wie het vaccin onvoldoende bescherming geeft. Om een piek van coronabesmettingen te voorkomen en daarmee de zorg weer te belasten, heeft het kabinet besloten om nog niet alle maatregelen los te laten, zoals in bijvoorbeeld Denemarken wordt gedaan. De evenementenbranche en de nachthoreca hopen vurig op versoepelingen. Gisteren gingen tienduizenden mensen, in tien verschillende steden, de straat op om het kabinet aan te sporen de evenementensector verder te heropenen.
12/09 18u15  Beslag op messen die Zaanse kermis als prijs uitdeelde: 'Moeten we niet willen'De politie heeft gisteravond op de kermis in Zaandam messen ingenomen die als prijs werden uitgedeeld. Burgemeester Jan Hamming van de gemeente Zaanstad vindt dat daarmee een verkeerd signaal wordt afgegeven. 'Wapens zijn geen prijs!' 'De kermis is een plek voor plezier. Waar kinderen met suikerspinnen rondlopen en je in attracties een adrenalinekick krijgt. Helaas is de kermis ook een plek waar je wapens, of nepwapens kan winnen. Ik vind dat we dat met elkaar niet moeten willen', schrijft hij op Facebook. Volgens de burgemeester begrepen de kermisexploitanten waarom de messen moesten worden ingeleverd en ging dit zonder problemen. 'We moeten het niet normaal vinden om wapens te kunnen winnen bij spellen voor kinderen. Of dit nu echte messen zijn of namaak-vuurwapens.' Strijd tegen wapenbezit Bezit en gebruik van gevaarlijke voorwerpen, en met name het bezit van messen onder jongeren, is een groot probleem in Zaanstad. Zo waren er begin vorig jaar binnen vijf dagen vier ernstige incidenten, waarbij jongeren elkaar met messen te lijf gingen. Burgemeester Hamming voert al langer strijd tegen het wapenbezit in Zaanstad, schrijft NH Nieuws. Zo mag de politie sinds 2018 in bepaalde gebieden van de stad preventief fouilleren en staan er in de stad mobiele detectiepoortjes. Sinds 26 oktober vorig jaar geldt ook een messenverbod in de gemeente. Ook deed de burgemeester een oproep aan winkelketens om te stoppen met de verkoop van messen aan kinderen. Onder andere Xenos, HEMA en IKEA gaven gehoor aan die oproep. De burgemeester schrijft dat vanaf nu geen wapens of nepwapens meer te vinden zullen zijn op de kermis in Zaanstad. 'We moeten de drempel voor onze jeugd verhogen, niet verlagen.' Hamming stelt dat alle kermisexploitanten in Nederland hun verantwoordelijkheid moeten nemen.
12/09 18u15  Regering ziet in Engeland voorlopig toch af van verplichte coronapasIn Engeland wordt voorlopig toch geen coronapas ingevoerd voor toegang tot evenementen of nachtclubs. De Britse minister Javid van Volksgezondheid benadrukt dat het plan wel achter de hand wordt gehouden voor later dit jaar, indien het aantal besmettingen weer exponentieel stijgt. 'We hebben er goed naar gekeken', zei Javid tegen Britse media. 'We moeten het als optie bewaren, maar ik ben blij om te kunnen zeggen: we gaan niet door met het plan voor vaccinatiepaspoorten.' Eerder deze week zeiden andere kabinetsleden nog dat zo'n paspoort al wel nodig is. Al is er vooral binnen de regerende Conservatieve Partij kritiek op het verplicht stellen van zo'n pas voor een bezoek aan bijvoorbeeld de bioscoop of andere plekken met veel aanwezigen. Dat zou dan alleen mogelijk worden voor personen die kunnen bewijzen dat ze volledig gevaccineerd, hersteld van covid-19 of negatief getest zijn op het coronavirus. Hevige politieke discussie In het Verenigd Koninkrijk is het vaccinatiepaspoort een onderwerp dat leidt tot een hevige politieke discussie. Net als in bijvoorbeeld Frankrijk, waar zo'n systeem al is ingevoerd, vinden tegenstanders het een inbreuk op hun vrijheid. Zij zien het als een dwangmiddel om mensen te bewegen tot vaccinatie. Terwijl voorstanders het juist oneerlijk vinden dat hun vrijheden worden ingeperkt, omdat anderen zich niet laten vaccineren. In Schotland geldt vanaf 1 oktober wel een coronapas voor evenementen, bevestigde de Schotse premier Sturgeon deze week. De autoriteiten van Wales nemen er volgende week een besluit over. In Noord-Ierland ligt er volgens de BBC nog geen plan voor een vaccinatiepaspoort. Situatie in Nederland Voor een horecabezoek of cultuurvoorstelling zou ook in Nederland een coronapas kunnen worden ingevoerd. Het demissionaire kabinet zei vorige week dat de invoer van zo'n toegangsbewijs wordt overwogen. Er zijn zo'n 1,8 miljoen Nederlanders nog niet ingeënt en daardoor kunnen de IC's weer overbelast kunnen raken, was de argumentatie van minister De Jonge. In het Catshuis overleggen kabinetsleden en het OMT vandaag over onder meer de invoering van een coronatoegangsbewijs. Komende dinsdag is weer een persconferentie over de coronamaatregelen. Behalve in Frankrijk moeten ook in Duitsland, Italië en Oostenrijk gasten en toeschouwers bewijzen dat ze coronavrij zijn. Ook in Israël en in delen van de VS is de maatregel ingevoerd.
12/09 17u15  Duizenden betogers vragen met protestmars naar de Dam aandacht voor wooncrisisDuizenden tegenstanders van het huidige woonbeleid protesteren in Amsterdam tegen het woonbeleid. Ze spreken zich uit tegen de exploderende huizenprijzen, de stijgende huren in de vrije sector en het tekort aan sociale huurwoningen. De actievoerders lopen met borden met daarop teksten als 'Huizen voor mensen, niet voor prinsen' en 'huisjesmelkers functie elders'. Ook scanderen de deelnemers gezamenlijk leuzen als 'mensen boven markt' en 'Fuck de woningmarkt'. De organisatie zegt over de opkomst: 'Dit protest laat zien dat het een breed gedragen onderwerp is en dat er veel mensen zijn die geloven dat we als collectief verandering kunnen opeisen.' Volgens een woordvoerder van de gemeente Amsterdam heerst er een goede sfeer op de demonstratie en verloopt alles goed. Onder de betogers zijn ouders die hun kinderen willen steunen en mensen die zelf maar moeilijk aan een woning kunnen komen: Het protest is om 14.00 uur in het Amsterdamse Westerpark begonnen, vandaaruit vertrokken de betogers in een protestmars naar de Dam. Eerder was de bedoeling om de betoging op de Dam te houden. Door de verwachte drukte werd in overleg met de gemeente besloten om de demonstratie te verplaatsen. Een groot aantal organisaties steunt het protest. Onder hen zijn linkse partijen, vakbonden en milieuorganisaties. De gemeente Amsterdam en de organisatie van het protest kunnen nog niet zeggen hoeveel deelnemers zich hebben verzameld in het Westerpark. De gemeente gaat vooralsnog uit van 'vele duizenden' en komt later vandaag met een preciezere schatting. Volgens de directeur van de woonbond zouden er 10.000 mensen op het veld staan. Dit filmpje van onze verslaggever is vooraan bij het podium gemaakt. Verslaggever Marc Hamer zei rond 15.30 uur op NPO Radio 1 dat er duizenden mensen in het park staan. 'Zo ver ik kan kijken, staan er mensen, maar het precieze aantal kan ik niet zeggen. De boodschap van de aanwezigen bij het woonprotest is dat de nood hoog is en dat de tijd van praten voorbij is.' Een van de studenten die aanwezig zijn in het Westerpark zegt dat het lang duurde voordat ze een kamer had gevonden. 'Nu woon ik op dertien vierkante meter en betaal ik 500 euro in de maand.' Het woonprotest is het begin van diverse acties in het hele land. Op 17 oktober volgt de 'woonopstand' in Rotterdam. De wooncrisis wordt gezien als een van de grootste maatschappelijke problemen van deze tijd. Er is een tekort van rond de 300.000 woningen, er zijn jarenlange wachttijden voor sociale huurwoningen en op koophuizen wordt regelmatig enorm overboden, waardoor minder kapitaalkrachtige kopers weinig kans hebben. NOS op 3 legt in onderstaande video uit hoe de wooncrisis is ontstaan.
12/09 16u15  RIVM meldt 2129 positieve tests, gemiddeld dalingBij het RIVM zijn tot 10.00 uur vanmorgen 2129 nieuwe positieve tests gemeld. Dat zijn er 98 minder dan gisteren. Gemiddeld daalt het aantal positieve coronatests ook: in de afgelopen zeven dagen werden gemiddeld 2401 positieve tests per dag geregistreerd. Dat is 5 procent minder dan de zeven dagen daarvoor. In de ziekenhuizen nam de bezetting af. Er liggen nu 640 mensen met corona in het ziekenhuis (gisteren: 648), van wie 205 op de IC (gisteren: 209), meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS). Bij het RIVM werd 1 overleden covid-patiënt gemeld. De afgelopen zeven dagen registreerde het RIVM gemiddeld 5 doden per dag, tegen 6 doden per dag een week eerder. In het weekend worden minder sterfgevallen doorgegeven aan het RIVM. Daardoor zijn op zondag en maandag deze cijfers vrijwel altijd lager dan in de rest van de week.
12/09 16u15  Betogers in Amsterdam eisen oplossingen voor wooncrisis: 'Huisjesmelkers functie elders'Tegenstanders van het huidige woonbeleid hebben zich in Amsterdam verzameld voor het woonprotest. Ze spreken zich uit tegen de exploderende huizenprijzen, de stijgende huren in de vrije sector en het tekort aan sociale huurwoningen. De actievoerders lopen met borden met daarop teksten als 'Huizen voor mensen, niet voor prinsen' en 'huisjesmelkers functie elders'. Ook scanderen de deelnemers gezamenlijk leuzen als 'mensen boven markt' en 'Fuck de woningmarkt'. Demonstratie verplaatst naar Westerpark Het protest is om 14.00 uur in het Amsterdamse Westerpark begonnen, vanaf 16.00 uur lopen de betogers naar de Dam. Eerder was de bedoeling om de betoging op de Dam te houden. Door de verwachte drukte werd in overleg met de gemeente besloten om de demonstratie te verplaatsen. Een groot aantal organisaties steunt het protest. Onder hen zijn linkse partijen, vakbonden en milieuorganisaties. De gemeente Amsterdam en de organisatie van het protest kunnen nog niet zeggen hoeveel deelnemers zich hebben verzameld in het Westerpark. Volgens de directeur van de woonbond zouden er 10.000 mensen op het veld staan. Verslaggever Marc Hamer zei rond 15.30 uur op NPO Radio 1 dat er duizenden mensen in het park staan. 'Zo ver ik kan kijken, staan er mensen, maar het precieze aantal kan ik niet zeggen. De boodschap van de aanwezigen bij het woonprotest is dat de nood hoog is en dat de tijd van praten voorbij is.' Een van de studenten die aanwezig zijn in het Westerpark zegt dat het lang duurde voordat ze een kamer had gevonden. 'Nu woon ik op dertien vierkante meter en betaal ik 500 euro in de maand.' Het woonprotest is het begin van diverse acties in het hele land. Op 17 oktober volgt de 'woonopstand' in Rotterdam. De wooncrisis wordt gezien als een van de grootste maatschappelijke problemen van deze tijd. Er is een tekort van rond de 300.000 woningen, er zijn jarenlange wachttijden voor sociale huurwoningen en op koophuizen wordt regelmatig enorm overboden, waardoor minder kapitaalkrachtige kopers weinig kans hebben. Dit filmpje van onze verslaggever is vooraan bij het podium gemaakt.
12/09 16u15  'Open je armen voor iedereen', roept paus Hongaren op bij flitsbezoekPaus Franciscus heeft vandaag een ongebruikelijk kort bezoek aan Hongarije gebracht. In een mis riep hij tienduizenden aanwezigen op de 'armen te openen voor iedereen'. Die boodschap wordt gezien als een reactie op onder meer het strenge migratiebeleid van premier Orbán. Franciscus heeft verschillende keren kritiek geuit op landen die zoals Hongarije een nationalistische en populistische politiek voeren. Ook worden in Hongarije de rechten van lhbti'ers ingeperkt, terwijl de paus toleranter lijkt voor deze groep dan zijn voorgangers. Hij pleit bijvoorbeeld voor het geregistreerd partnerschap voor homo's. De 84-jarige Franciscus bleef uiteindelijk zeven uur in de hoofdstad Boedapest om een internationale rooms-katholieke bijeenkomst af te sluiten. Vervolgens vertrok hij naar Slowakije, waar hij tot woensdag diverse steden bezoekt. Begroeting Vanochtend, na de landing in Boedapest, werd de paus op de luchthaven begroet door de Hongaarse vicepremier Zsolt Semjén, kardinaal Péter Erdo en Hongaarse bisschoppen. De glimlachende paus zwaaide naar kinderen langs de weg, daarna stapte hij in een auto die hem naar het centrum van Boedapest bracht: In het centrum had hij een korte ontmoeting met Orbán, waarbij het gebruikelijke fotomoment vooraf ontbrak. Orbán postte wel een foto op Facebook van de ontmoeting. Daarbij stond de opmerking: 'Ik heb paus Franciscus gevraagd om het christelijke Hongarije niet ten onder te laten gaan.' De premier heeft bij herhaling verkondigd dat de christelijke identiteit van Hongarije wordt bedreigd door islamitische immigranten. Het Vaticaan stelde vooraf dat het bezoek van de paus zo kort zou zijn omdat het geen officiële status had. Ook zou de paus alleen zijn uitgenodigd om de bijeenkomst af te sluiten.
12/09 15u15  Automobilist rijdt ruim tien kilometer met lekke bandenEen automobilist heeft in Hoeksche Waard ruim tien kilometer met twee lekke banden gereden. Dat meldt de politie, die de automobilist vond door het spoor op het beschadigde asfalt te volgen. Volgens de politie begon het spoor bij een tunnel bij 's Gravendeel. De bestuurder is vervolgens elf kilometer doorgereden tot aan Strijen. Daar vonden ze de auto en de oorzaak van alle problemen: een personenauto met twee compleet weggereden voorbanden. 'Maar hoe deze bestuurder nu aan die lekke banden is gekomen is nog niet duidelijk, dat moet later blijken', zegt een woordvoerder van de politie tegen de regionale omroep Rijnmond. De bestuurder is niet aangehouden. Waarom de automobilist is doorgereden is onduidelijk. Ook is niet bekend hoe groot de schade aan het wegdek is.
12/09 15u15  Woonprotest in Westerpark AmsterdamTegenstanders van het huidige woonbeleid verzamelen zich in Amsterdam voor het woonprotest. Ze spreken zich uit tegen de exploderende huizenprijzen, de stijgende huren in de vrije sector en het tekort aan sociale huurwoningen. Het protest is om 14.00 uur in het Amsterdamse Westerpark begonnen, vanaf 16.00 uur lopen de betogers naar de Dam. Eerder was de bedoeling om de betoging op de Dam te houden. Door de verwachte drukte werd in overleg met de gemeente besloten om de demonstratie te verplaatsen. Een groot aantal organisaties steunt het protest. Onder hen zijn linkse partijen, vakbonden en milieuorganisaties. De gemeente Amsterdam en de organisatie van het protest kunnen nog niet zeggen hoeveel deelnemers zich hebben verzameld in het Westerpark. Volgens de directeur van de woonbond zouden er 10.000 mensen op het veld staan. Volgens onze verslaggever ter plekke is het vooral vooraan bij het podium druk en is het meer naar achteren een stuk rustiger. Op onderstaande foto is te zien dat de meeste mensen vooraan staan. Het woonprotest is het begin van diverse acties in het hele land. Op 17 oktober volgt de 'woonopstand' in Rotterdam. De wooncrisis wordt gezien als een van de grootste maatschappelijke problemen van deze tijd. Er is een tekort van rond de 300.000 woningen, er zijn jarenlange wachttijden voor sociale huurwoningen en op koophuizen wordt regelmatig enorm overboden, waardoor minder kapitaalkrachtige kopers weinig kans hebben. Vooraan bij het podium was het volgens onze verslaggever best druk.
12/09 15u15  COC-kantoor in Rotterdam beklad met anti-lhbti-leuzenHet kantoor van lhbti-belangenvereniging COC in Rotterdam is vannacht beklad met anti-lhbti-leuzen. 'Het kan niet anders dan dit te maken heeft met de oprichting van de Roze Kameraden', zegt voorzitter Arjan Beune tegen de regionale omroep Rijnmond. In augustus werd de gevel van een sportschool in Rotterdam beklad met vergelijkbare leuzen. De sportschool is van de oprichter van de Roze Kameraden, de kort voor het incident opgerichte Feyenoord-supportersvereniging van lhbti'ers. Ook werd er bij de sportschool brand gesticht. Het COC riep toen Feyenoord op om de brandstichting en bekladding te veroordelen. De teksten op het kantoor komen volgens Beune overeen met de bekladdingen op de gevel van de sportschool. 'Verder zijn er afkortingen die verwijzen naar kankerhomo's.' Beune heeft vanmorgen aangifte gedaan van vernieling en intimidatie. 'Ik ben vooral boos en verdrietig. Boos omdat dit gebeurt en verdrietig omdat we nog zo'n lange weg te gaan hebben.' In gesprek De voorzitter benadrukt dat het COC achter de Roze Kameraden blijft staan. 'We staan er nog steeds volledig achter. We moeten binnenkort echt met de clubs en de gemeente in gesprek hoe we hier om mee moeten gaan. Want het gaat niet alleen om Feyenoord. Er zijn genoeg mensen die als ze uit de kast willen komen stoppen met sporten, omdat lhbti'ers gewoon niet geaccepteerd worden. Dat moet echt veranderen.' De politie zegt de zaak uiterst serieus te nemen en doet onderzoek. 'Het is niet de eerste keer dat dit gebeurt', zegt een woordvoerder. 'We roepen dan ook getuigen en iedereen die hier meer over weet zich te melden.' De politie kan nog niet zeggen of er een verband is tussen de bekladdingen bij het COC-kantoor en de sportschool.
12/09 14u15  Iran laat geheugenkaarten in camera's vervangen op nucleaire locatiesInternationale inspecteurs mogen nieuwe geheugenkaarten installeren in bewakingscamera's op nucleaire complexen in Iran om daar te blijven filmen. Daar heeft Iran vandaag mee ingestemd. Mohammad Eslami, de baas van het Iraanse nucleaire programma, bevestigde dit na een gisteren aangekondigde ontmoeting in Teheran met Rafael Grossi, de baas van het Internationaal Atoomenergieagentschap IAEA. Grossi was naar Iran afgereisd om kwesties als nucleaire inspecties en wederzijdse samenwerking met Iran te bespreken. Uit een uitgelekt rapport van het IAEA bleek vorige week dat Iran zijn voorraad verrijkt uranium aanzienlijk vergroot heeft. De atoomwaakhond van de VN schreef ook dat het steeds moeilijker wordt om te achterhalen in hoeverre Iran de afspraken uit het atoomakkoord van 2015 nakomt. Sinds februari laat het land geen IAEA-inspecteurs meer toe. Grossi sprak na zijn gesprek met Eslami van een 'zeer constructief resultaat', meldt persbureau AP. 'Het is voor ons onmisbaar om de IAEA en de wereld de nodige garantie en informatie te geven dat alles in orde is.' Confrontatie afgewend Eslami kondigde aan dat Grossi snel weer naar Iran terugkeert om met functionarissen te praten. Over de inhoud van die gesprekken weidde hij niet uit. Ook blijft onduidelijk of Iran kopieën van oudere opnames gaat vrijgeven. Nadat zowel de VS als Iran uit het atoomakkoord was gestapt, zijn die opnames niet door Iran gedeeld met de IAEA. Eslami bevestigde ook dat Iran aanwezig zal zijn bij de IAEA-bestuursvergadering volgende week in Wenen. Met de Iraanse toezeggingen van vandaag lijkt een confrontatie op die nucleaire raad, waarbij afgevaardigden van 35 westerse landen aanwezig zullen zijn, te zijn afgewend. Ook de Israëlische premier Naftali Bennett drong er onlangs op aan de inspecties van Iraanse nucleaire complexen snel op te pakken. 'Je moet het inspecteren van locaties niet opgeven en de belangrijkste boodschap is dat er een tijdslimiet moet zijn. We moeten een duidelijke deadline stellen die zegt: tot hier', zei hij.
12/09 14u15  Deelnemers aan woonprotest verzamelen zich in AmsterdamTegenstanders van het huidige woonbeleid verzamelen zich in Amsterdam voor het woonprotest. Ze spreken zich uit tegen de exploderende huizenprijzen, de stijgende huren in de vrije sector en het tekort aan sociale huurwoningen. Het protest is om 14.00 uur in het Amsterdamse Westerpark begonnen, later op de dag lopen de betogers naar de Dam. Eerder was de bedoeling om de betoging op de Dam te houden. Door de verwachte drukte werd in overleg met de gemeente besloten om de demonstratie te verplaatsen. In het Westerpark werd rond 13.30 uur gesoundcheckt voor het protest. Een groot aantal organisaties steunt het protest. Onder hen zijn linkse partijen, vakbonden en milieuorganisaties. Het woonprotest is het begin van diverse acties in het hele land. Op 23 oktober volgt de woonopstand in Rotterdam. De wooncrisis wordt gezien als een van de grootste maatschappelijke problemen van deze tijd. Er is een tekort van rond de 300.000 woningen, er zijn jarenlange wachttijden voor sociale huurwoningen en op koophuizen wordt regelmatig enorm overboden, waardoor minder kapitaalkrachtige kopers weinig kans hebben.
12/09 14u15  Burgemeester van Parijs stelt zich kandidaat voor Franse presidentsverkiezingenAnne Hidalgo, de socialistische burgemeester van Parijs, heeft zich vandaag officieel kandidaat gesteld voor de Franse presidentsverkiezingen van 2022. Of zij een kans maakt, hangt ervan af of zij de verdeelde linkerkant kan verenigen. Hidalgo maakte haar kandidatuur bekend in de stad Rouen, in Normandië. 'Omdat ik de problemen van onze tijd ken en hoop wil bieden, heb ik besloten me kandidaat te stellen voor het presidentschap', zei Hidalgo. Ze zegt zich onder meer in te willen zetten voor een groene economie, herindustrialisering van weggezakte industriële regio's en beter onderwijs. Volgens diverse media was het een strategische keus van Hidalgo om voor Rouen te kiezen voor haar mededeling. Ze wil daarmee laten zien niet alleen een kandidaat voor de Parijzenaren te zijn. Bovendien is Rouen een stad die inzet op verduurzaming en vergroening, precies de thema's die ook voor Hidalgo belangrijk zijn. Groene burgemeester De 62-jarige Hidalgo is sinds 2014 burgemeester van Parijs. Ze staat bekend als een linkse, maar vooral ook groene burgemeester. Onder haar leiding werd bijvoorbeeld de maximumsnelheid in de hoofdstad onlangs verlaagd tot 30 kilometer per uur. De laatste socialistische president van Frankrijk was François Hollande, die bij zijn aftreden in 2017 zeer impopulair was. Na zijn presidentschap leed de socialistische partij bij parlementsverkiezingen een flinke nederlaag. Ook zijn de linkse partijen in Frankrijk sterk verdeeld. Mogelijk kan Hidalgo, net als Hollande lid van de Parti Socialiste, voor verbinding zorgen bij links. Redder van links 'Haar grote belofte is dat ze links kan redden', stelt Frankrijk-correspondent Eline Huisman. 'Maar als je kijkt naar de peilingen, zal dat lastig worden.' Volgens de laatste peilingen, die werden gehouden voor Hidalgo's aankondiging, zou zij ongeveer 8 procent van de kiezers trekken. 'Wat opvallend is, is dat een paar maanden geleden op links nog het geluid klonk dat ze met één kandidaat zouden komen en dat je het aantal kandidaten nu toch ziet oplopen.' De eerste ronde van de presidentsverkiezingen vindt plaats op 10 april volgend jaar.
12/09 13u15  COC-kantoor in Rotterdam beklad met anti-lhbti leuzenHet kantoor van lhbti-belangenvereniging COC in Rotterdam is vannacht beklad met anti-lhbti leuzen. 'Het kan niet anders dan dit te maken heeft met de oprichting van de Roze Kameraden', zegt voorzitter Arjan Beune tegen de regionale omroep Rijnmond. In augustus werd de gevel van een sportschool in Rotterdam beklad met vergelijkbare leuzen. De sportschool is van de oprichter van de Roze Kameraden, de kort voor het incident opgerichte Feyenoord-supportersvereniging van lhbti'ers. Ook werd er bij de sportschool brand gesticht. Het COC riep toen Feyenoord op om de brandstichting en bekladding te veroordelen. De teksten op het kantoor komen volgens Beune overeen met de bekladdingen op de gevel van de sportschool. 'Verder zijn er afkortingen die verwijzen naar kankerhomo's.' Beune heeft vanmorgen aangifte gedaan van vernieling en intimidatie. 'Ik ben vooral boos en verdrietig. Boos omdat dit gebeurt en verdrietig omdat we nog zo'n lange weg te gaan hebben.' In gesprek De voorzitter benadrukt dat het COC achter de Roze Kameraden blijft staan. 'We staan er nog steeds volledig achter. We moeten binnenkort echt met de clubs en de gemeente in gesprek hoe we hier om mee moeten gaan. Want het gaat niet alleen om Feyenoord. Er zijn genoeg mensen die als ze uit de kast willen komen stoppen met sporten, omdat lhbti'ers gewoon niet geaccepteerd worden. Dat moet echt veranderen.' De politie zegt de zaak uiterst serieus te nemen en doet onderzoek. 'Het is niet de eerste keer dat dit gebeurt', zegt een woordvoerder. 'We roepen dan ook getuigen en iedereen die hier meer over weet zich te melden.' De politie kan nog niet zeggen of er een verband is tussen de bekladdingen bij het COC-kantoor en de sportschool.
12/09 13u15  Duitsland stemt op 26 september, hier gaan de kiezers op lettenNog twee weken, en dan mogen 60 miljoen kiesgerechtigde Duitsers naar de stembus om een nieuw parlement te kiezen. En alles bij het oude houden zit er niet in: na 16 jaar doet de huidige bondskanselier, Angela Merkel, niet meer mee. Op dit moment zijn twee partijen in de race om de grootste te worden en daarmee de nieuwe bondskanselier te leveren: de christendemocratische CDU/CSU van Armin Laschet en de sociaaldemocratische SPD van Olaf Scholz. Het is de kiezer die bepaalt wie er wint, maar wat wil die kiezer eigenlijk? We vroegen het er vijf. 'Voor mij is vrijheid heel belangrijk bij het bepalen van mijn stem, niet alles moet van bovenaf door de politiek worden opgelegd. Het klimaatprobleem bijvoorbeeld. Wat nou als wordt bepaald dat er een windmolenpark moet komen op een plek waar het toerisme zorgt voor werkgelegenheid, geven we dat dan zomaar op? Ik heb daar moeite mee. Ook wil ik zelf kunnen bepalen hoe hard ik rijd op de Autobahn, en of ik wel of geen genderneutrale taal gebruik. Soms heb ik het gevoel dat ik niet zomaar kan zeggen wat ik vind. Als ik zeg dat ik niet alles aan migratie oké vind, betekent dat niet dat ik wil dat alle mensen die de Middellandse Zee oversteken verdrinken. Ik vind het jammer dat gesprekken, zeker op social media, op dit moment zo makkelijk polariseren.' 'De digitale verbindingen in Duitsland zijn over het algemeen zo slecht dat het pijnlijk is. Op school hadden we veel te traag internet om online te kunnen lesgeven toen de scholen dicht waren. Ik moest altijd naar een plek met een goede verbinding rijden en dan werken vanuit de auto. Dat was verschrikkelijk. Mede daarom ben ik verhuisd. Een deel van de scholieren is door het gebrek aan voorzieningen achteropgeraakt tijdens de pandemie. Sommige gezinnen hadden thuis helemaal geen computer en kregen van de overheid veel te laat pas een laptop. Die kinderen konden we eerst alleen maar bellen om in contact te blijven, of ik ging bij ze langs. Ik vind het heel belangrijk dat iedereen aansluiting heeft op internet, anders krijg je een tweeklassenmaatschappij. Alle partijen hebben dit probleem op de agenda staan, al heel lang. En de resultaten zijn tot nu toe slecht. Dat hebben we in het bijzonder in de pandemie ervaren. Ik verwacht dan ook geen snelle of grote verbeteringen als het om digitalisering gaat.' 'Twee thema's zijn voor mij leidend bij de komende verkiezingen, en dat zijn het klimaat en de aanpak van rechts-radicalisme. Qua klimaat moet er veel meer gebeuren dan tot nu toe het geval is. Dat is ook de reden dat ik meedoe met Fridays for Future, de grote en jonge klimaatbeweging in Duitsland. Want kijk naar het laatste IPCC-rapport: we kunnen niet langer wachten. Waarom is het bijvoorbeeld een stuk goedkoper om met het vliegtuig naar Parijs te gaan dan met de trein? En waarom sluiten we de laatste bruinkoolmijnen niet direct, in plaats van pas uiterlijk in 2038? Daarnaast hebben mensen zoals ik, die zich inzetten voor de klimaatbeweging, hier in het oosten van Duitsland te maken met bedreiging door rechtse jongeren. Ik wil dat de nieuwe regering daar hard tegen optreedt. En sowieso vind ik dat er meer gedaan moet worden om rechtsradicalisme aan te pakken, bijvoorbeeld met meer anti-racisme-projecten.' 'Sinds een paar jaar ben ik actief binnen de AfD. Onder andere hun standpunten tegen open grenzen en klimaathysterie, en vóór het traditionele gezin trokken me over de streep om me aan te sluiten. Een nieuwe regering moet ervoor zorgen dat er zo min mogelijk nieuwe schulden gemaakt worden, en dat het land nooit meer op slot gaat vanwege corona. Wie er in mijn omgeving ziek van werd kreeg niet meer dan een griep, maar corona heeft wel mooi mijn eindexamenjaar vergald met dat thuisonderwijs. Ook migratie speelt een rol bij mijn keuze op 26 september, bepaalde experts zeggen dat er een nieuwe migratiecrisis aankomt. Ik las ergens dat maar 3 procent van de mensen die de afgelopen weken uit Afghanistan zijn geëvacueerd ook echt iets voor Duitsland gedaan heeft. Onder de rest zouden zich misdadigers bevinden die eerder zijn uitgezet. Zulke mensen mogen we niet terughalen.' 'Ik zou willen dat pensioenen niet meer belast werden. Na 48 jaar werken krijg ik netto 1250 euro pensioen. Daar kan ik net de huur van betalen. Armoede onder ouderen is een groot probleem. Speciaal voor vrouwen, omdat zij zich in hun jongere jaren voor de familie ingezet hebben, en geen pensioen hebben opgebouwd. In de klimaatplannen moet meer rekening gehouden worden met ouderen. De Groenen zetten vol in op de fiets, maar vragen zich niet af hoe ouderen van 80 dat doen. Wij kunnen beter autorijden dan fietsen, en stappen niet zomaar op de elektrische step. Er wordt ons verweten dat onze generatie het milieu heeft verpest. Maar wij deden nog boodschappen met een netje, en stopten alles in papieren zakken in plaats van plastic. Van de nieuwe regering zou ik ook het recht willen krijgen om te sterven. Onze geschiedenis (onder de noemer 'euthanasie' vermoordden nazi-artsen in de Tweede Wereldoorlog op grote schaal psychiatrische patiënten, lichamelijk gehandicapten en mensen met een erfelijke afwijking, red.) mag ons nu niet meer in de weg staan bij stervensbegeleiding. Er zijn politici die zeggen dat het mooi is om naar een verzorgingstehuis te gaan. Nee, dat is niet mooi: ik wil tot het einde van mijn leven thuis blijven wonen.'
12/09 12u15  Ministers overleggen in Catshuis over coronamaatregelenEen deel van het demissionaire kabinet praat vanmiddag in de ambtswoning van premier Rutte met het Outbreak Management Team over nieuwe coronaversoepelingen. Er wordt onder meer gekeken of de anderhalvemeterregel afschaft kan worden en of er op meer plekken een verplicht coronatoegangsbewijs moet komen. Ook wordt gesproken over de mondkapjesplicht en over de vraag of er meer mogelijk is voor de evenementenbranche en de nachthoreca. Aanstaande dinsdagavond maken premier Rutte en minister Hugo de Jonge op een persconferentie bekend hoe ver de versoepelingen gaan en of de coronacheckapp vaker getoond moet worden. De versoepelingen en de extra maatregel zouden ingaan op zaterdag 25 september. Bij het vooroverleg in het Catshuis vandaag zullen de deskundigen van het Outbreak Management Team zeggen wat de gevolgen van versoepelingen zijn voor het aantal besmettingen en de druk op de zorg. Het overleg begint om 13.00 uur. Geduld Minister De Jonge heeft de afgelopen weken al meerdere keren gezegd dat hij hoopt op de afschaffing van bijvoorbeeld de anderhalvemeterregel. 85 procent van de Nederlanders heeft minstens één prik ontvangen en het geduld met de beperkende regels raakt op. 'De rek is eruit,' zei De Jonge keer op keer. Als de anderhalvemeterregel verdwijnt, zou wel op meerdere plekken net als in Frankrijk verplicht een coronatoegangsbewijs getoond moeten worden. Het kabinet denkt daarbij aan de horeca, allerlei uitgangsgelegenheden en kunst- en cultuurvoorstellingen. De evenementenbranche en de nachthoreca hopen vurig op versoepelingen. Gisteren gingen tienduizenden mensen, in tien verschillende steden, de straat om het kabinet aan te sporen de evenementensector verder te heropenen. Mondkapjesplicht Het ziet er niet naar uit dat het kabinet net als de Deense regering met alle coronamaatregelen stopt. 'We zijn nog niet off the hook', zei De Jonge vrijdag nog. Hij benadrukte ook de nadelen aan het opheffen van de mondkapjesplicht in het openbaar vervoer. Hij zei dat niet moet worden onderschat dat veel mensen zich daardoor extra kwetsbaar zullen voelen in trein, tram en bus. 'Dan denk ik aan mensen met een zwakke immuunrespons - die wel gevaccineerd zijn, maar bij wie dat misschien minder goed aanslaat. Zij zullen er niet zo blij mee zijn dat ze tegen iemand aangeplakt staan die de hele tijd in hun nek staat te 'aerosolen'.'
1 2


Zoeken


Weer & Verkeer


Meest gelezen

6x Verplicht coronatoegangsbewijs gaat door, geen QR-code op terras17/09 00u15 - NOS.nl: De invoering van het verplichte coronatoegangsbewijs gaat door. Ondanks stevige kritiek heeft toch een meerderheid van de Tweede Kamer de nieuwe coronamaatregel goedgekeurd. Alleen op terrassen hoeven bezoekers de QR-code niet te laten zien. Vanaf volgende week zaterdag 25 september moet iedereen een coronatoegangsbewijs laten zien bij een bezoek aan de horeca, bij evenementen, festivals, concerten en professionele sportwedstrijden. Het is ook vereist bij een bezoek aan kunst- en cultuurinstellingen, zoals bioscopen en theaters. Bij een afhaalrestaurant hoeft het overigens niet. De Tweede Kamer moest het kabinetsplan goedkeuren en in het het debat kwam er veel kritiek op dat verplichte bewijs. Veel partijen zoals PVV, ChristenUnie, de SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren, Volt, Forum, de Groep-Van Haga, SGP en het Kamerlid Omtzigt stemden tegen het verplichte bewijs. Uiteindelijk stemden bij een hoofdelijke stemming toch 70 Kamerleden (van VVD, D66, CDA, PvdA en Liane den Haan), voor het kabinetsplan en 58 Kamerleden tegen. Veel kritische partijen vinden dat niet-gevaccineerden veel te veel gedwongen worden om zich in te laten vaccineren. De Tweede Kamer heeft zich al maanden geleden uitgesproken tegen verplichte inenting. Regeringspartij ChristenUnie vreest voor een tweedeling in de samenleving. De PVV vindt maatregelen helemaal niet meer nodig. PVV-leider Wilders noemt de maatregel onnodig en illegaal. Minister De Jonge van Volksgezondheid is het hier pertinent niet mee eens. De invoering van het coronatoegangsbewijs is volgens hem de enige manier om andere maatregelen, zoals de anderhalvemeterregel los te laten. 'Als we dit niet doen, lopen de ziekenhuizen straks weer vol', aldus De Jonge. Buitenlucht De Kamer stemde er donderdagavond dan toch mee in, maar wist wel één uitzondering te regelen. Op terrassen hoeft het niet. De Kamer vindt dat het coronavirus in de buitenlucht zich veel minder verspreidt en vreest problemen met het verminderen van het draagvlak onder de bevolking. Premier Rutte vindt het onverstandig om de coronatoegangsbewijs niet op het terras te laten gelden. Volgens de premier moeten terrasgasten toch naar binnen voor de wc of om af te rekenen. 'Het kan ook gaan regenen en dan gaat iedereen opeens naar binnen,' zo zei hij in het debat. Maar uiteindelijk zal het kabinet zich neerleggen bij de wens van de Tweede Kamer.
5x Meerderheid Tweede Kamer eist hoger salaris in de zorg, winstbelasting omhoog17/09 01u15 - NOS.nl: Een meerderheid van de Tweede Kamer eist opnieuw dat de salarissen in de zorg omhoog gaan. Partijen hebben ook een plan gemaakt om de kosten van 600 miljoen euro voor deze salarisverhoging te betalen. De vennootschapsbelasting, een heffing op de winst van bedrijven, moet omhoog. De Kamer staat hiermee recht tegenover het kabinet, dat nu niets voelt voor een salarisverhoging voor zorgpersoneel. Het is nog onduidelijk wat het kabinet nu gaat doen. Het kabinet voert vaker een plan niet uit, opgeschreven in een motie, zeker als er geen financiële dekking voor is. Nu heeft de Kamer wel een voorstel. SP-leider Marijnissen: 'Het demissionaire kabinet kan dit niet meer naast zich neerleggen.' In de Tweede Kamer speelt al langer een stevige discussie over de betaling van het zorgpersoneel. De werkdruk is al hoog en die is sinds de coronacrisis alleen maar hoger geworden. Tijdens de pandemie is er een bonus gegeven, maar dat is geen structurele verhoging van het salaris. Andersom Oppositiepartij SP heeft nu regeringspartij ChristenUnie aan zijn zijde gekregen en samen zijn ze tijdens het coronadebat met dit plan gekomen. 'De afgelopen tijd is er 80 miljard euro aan overheidssteun richting grote bedrijven gegaan en dat heeft goed geholpen om bedrijven overeind te houden en veel banen te behouden', aldus CU-Kamerlid Bikker. 'Nu moeten we andersom kijken.' 'Afgelopen jaar hebben we massaal geklapt voor de zorgverleners die voorop gingen in het bestrijden van het coronavirus. Maar nog steeds is er niet voldoende loonruimte in de zorg', aldus Marijnissen. 'Terwijl de werkdruk in de zorg steeds groter wordt.' In het debat benadrukten zowel premier Rutte als minister De Jonge dat ze niets zien in een structurele salarisverhoging. Volgens Rutte is hun salaris al enige jaren verhoogd en moet een demissionair kabinet dergelijke besluiten ook niet nemen. Morgen zal de ministerraad zich nog buigen over de nieuwe wensen van de Tweede Kamer.
5x CBS: Nederlanders blijven langste volk ter wereld, maar we worden wel kleiner17/09 03u15 - NOS.nl: Na jarenlange groei wordt de bevolking van Nederland kleiner. Vrouwen die in 2001 zijn geboren, zijn gemiddeld 1,4 centimeter korter dan de generatie uit 1980, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Bij mannen is het verschil 1 centimeter. Het CBS keek naar cijfers uit eigen gezondheidsenquêtes, die van GGD's en van het RIVM. In totaal zijn de lengtes geanalyseerd van 719.000 mensen van 19 tot en met 60 jaar die in Nederland zijn geboren. In de onderzoeken gaven mensen zelf op hoe lang ze zijn. Tot aan 1980 kwam er altijd een beetje bij de gemiddelde lengte. Mannen die werden geboren in 1930 werden gemiddeld 175,6 centimeter. In 1980 was daar 8,3 centimeter bijgekomen. Vrouwen groeiden in die periode van 165,4 centimeter naar 170,7 centimeter. De krimp komt deels door immigratie van minder lange bevolkingsgroepen. Maar de gemiddelde groei stagneerde volgens het CBS ook onder mensen bij wie beide ouders of alle grootouders in Nederland zijn geboren. Langste volk ter wereld Gert Stulp, die lichaamslengtes onderzoekt en aan de Rijksuniversiteit Groningen werkt, zegt dat de stagnatie ook speelt in andere landen. 'In bijvoorbeeld de Verenigde Staten vlakt de groei af en krimpen vrouwen iets. Mogelijk komt het doordat mensen slechter zijn gaan eten: minder gevarieerd, meer vettigheid. Dat zou hier in Nederland ook een rol kunnen spelen', zegt hij tegen de Volkskrant. Nederlanders hoeven de titel van 'langste volk ter wereld' niet op te geven. Vorig jaar was ruim een op de vijf jonge mannen minstens 190 centimeter lang en 7 procent was langer dan 195 centimeter. Onder vrouwen haalde bijna een op de tien die in 1980 werd geboren minstens 180 centimeter. Regionaal zijn er de verschillend opvallend groot, meldt het CBS. Zo is een jonge Fries al jarenlang zo'n 3 tot 3,5 centimeter langer dan een jonge Limburger.
5x Man met kruisboog op balkon in Almelo, een persoon aangehouden17/09 12u15 - NOS.nl: Op de M.Th. Steynstraat in Almelo zijn vanochtend meerdere arrestatieteams uitgerukt na een melding van een steekincident. Er is een persoon aangehouden, de politie heeft daarbij geschoten. Op een balkon van een van de flats in de straat stond een man met een kruisboog en een ontbloot bovenlijf. Volgens verslaggever Leroy Vugteveen van RTV Oost heeft hij daarmee geschoten. 'Hij heeft zeker een pijl afgeschoten, misschien wel meer. Er lag in ieder geval een pijl op straat.' Of de man met de kruisboog ook betrokken was bij het steekincident, is niet duidelijk. Meerdere zwaarbewapende agenten met kogelwerende vesten rukten uit. Inmiddels is de situatie onder controle, meldt de politie. Volgens de verslaggever lijkt het erop dat de man met de kruisboog is aangehouden. Het is onduidelijk of er gewonden zijn gevallen. De straat is nog afgezet. Buurtbewoners zijn opgeroepen binnen te blijven.
5x Noodverordening onthulling Namenmonument: niet kijken vanaf balkon17/09 12u15 - NOS.nl: De gemeente Amsterdam heeft een noodverordening afgekondigd vanwege de onthulling van het Nationaal Holocaust Namenmonument, aanstaande zondag. Burgemeester Halsema schrijft in een brief aan omwonenden van het monument dat de noodverordening geldt tussen 11.00 en 17.00 uur. In die periode mogen zij niet van een afstand kijken naar de onthulling, bijvoorbeeld vanaf het balkon. Ook moeten ramen en deuren gesloten blijven 'om een ongestoord verloop van de onthulling mogelijk te maken', schrijft de burgemeester. Bij de onthulling van het monument zijn enkel genodigden welkom. Acteur en kunstenaar Jeroen Krabbé treedt op als ceremoniemeester. Zijn grootvader Abraham Reiss werd in het vernietigingskamp Sobibor vermoord. Vanochtend sprak hij in het NOS Radio 1 Journaal onder meer over de moeizame totstandkoming van het monument, waarbij hij het doorzettingsvermogen van initiatiefnemer Jacques Grishaver prees. 'Ik was al eerder afgehaakt', zei Krabbé. In september vorig jaar werd de eerste steen van het monument, dat aan het begin van de Weesperstraat staat, gelegd door een vriendin van Anne Frank. Op elk van de bakstenen staat de naam, geboortedatum en datum van overlijden van een van Nederlandse slachtoffers van de Holocaust. Alle omgekomen 102.000 Joden en 220 Roma en Sinti staan op het monument. Volgens Krabbé was het de hoogste tijd dat Nederland een dergelijk Holocaustmonument kreeg. 'Er is al een klein Namenmonument, in de Hollandsche Schouwburg. Maar daar staan alleen de achternamen van de weggevoerde Joden op. Je weet niet hoeveel personen er achter zo'n naam zitten. Dat zie je op dit monument wel, inclusief leeftijden. Dat is ongelofelijk schokkend. Het wordt zo een meditatieve belevenis die bezinning brengt.' 'Zou meteen Urker jongeren rondleiden' Krabbé reageerde ook op de afschuw over de Urker jongeren die afgelopen weekeinde op straat in nazi-achtige uniformen rondliepen. Op beelden was ook te zien hoe een van de jongeren gekleed in een gevangenisoutfit met Jodenster door de anderen onder schot werd gehouden. Krabbé zou die jongeren 'meteen' rondleiden als hij dat verzoek zou krijgen, zei hij desgevraagd. 'Dan kan ik een verhaal vertellen. De onwetendheid vind ik nog erger. Het zou in de algehele opvoeding in ons land zo moeten zijn dat je je hiervan bewust bent. Het is niet iets wat eventjes is gebeurd. Er is een diepe wond gesneden in de Nederlandse bevolking en die is nog lang niet geheeld.' Koning Willem-Alexander onthult zondag het Holocaust Namenmonument in bijzijn van onder anderen demissionair premier Rutte. De NOS zendt de bijeenkomst live uit vanaf 13.30 uur op NPO 1. Na de onthulling wordt er op NOS.nl een special gepubliceerd over het monument.
5x Wat het opstappen van minister Kaag betekent voor de formatie17/09 14u15 - NOS.nl: De Tweede Kamerverkiezingen waren op 17 maart. Dat is vandaag precies een half jaar geleden en er is nog steeds geen zicht op een nieuw kabinet. Het vertrek van D66-leider Kaag als minister van Buitenlandse Zaken kan misschien een slinger aan de formatie geven. Dat moet het komende weekend op landgoed De Zwaluwenberg duidelijk worden. De formatie zit al maanden muurvast op de onderlinge verhoudingen. Zelfs een minderheidskabinet vormen lijkt op dit moment lastig. Want de twee winnaars van de verkiezingen, VVD en D66, willen allebei een andere richting uit en de sfeer tussen Rutte en Kaag leek niet erg goed te zijn. De vraag is nu wat haar vertrek als minister van Buitenlandse Zaken betekent voor de onderlinge verhoudingen en voor de vorming van een nieuw kabinet. Het opstappen van Kaag is het zoveelste incident in deze formatieperiode, die op 18 maart begon. Een week later waren op een foto van verkenner Ollongren de notities die ze onder haar arm hield te lezen: 'Positie Omtzigt, functie elders.' VVD-leider Rutte ontkende aanvankelijk dat hij met de verkenners over het kritische CDA-Kamerlid heeft gesproken. Maar dat bleek later toch het geval te zijn. Het leverde hem een breed gesteunde motie van afkeuring van coalitiegenoten D66 en CDA op. Toen dit begin april speelde zette Kaag de boel verder op scherp door te zeggen dat ze zelf niet zou doorgaan met een motie van afkeuring aan haar broek. 'Maar ik ben een ander persoon.' Dat Rutte wel aanbleef als minister-president stond haaks op haar ideaal van 'nieuw leiderschap', maakte ze duidelijk. In haar H.J. Schoo-lezing van begin deze maand deed Kaag er nog een schepje bovenop. Zonder hem expliciet te noemen uitte ze forse kritiek op Rutte. 'Leiderschap is voor mij het tegenovergestelde van regelen en ritselen zonder visie', zei ze. En over zichzelf: 'Soms heb ik het gevoel dat ik me op een ander spoor begeef dan mijn tegenstrevers en collega's in de politiek.' Nieuwe poging De nieuwe informateur Remkes gaat komend weekend een poging doen om schot in de zaak te brengen. Hij neemt de partijleiders Rutte (VVD), Kaag (D66) en Hoekstra (CDA) mee naar landgoed De Zwaluwenberg in Hilversum, waar ze in alle rust nader tot elkaar kunnen komen. Het zou niet de eerste keer zijn dat een verblijf buiten Den Haag een formatie vooruit helpt. D66-leider Kaag lijkt er in geval zin in te hebben. 'Ik ga leuk door als fractievoorzitter en hopelijk een nieuw kabinet maken. We gaan formeren. Nog meer tijd', zei ze gisteravond pal na haar aftreden als minister.
4x Russen naar de stembus, maar van oppositie om op te stemmen is niet veel over16/09 22u15 - NOS.nl: Vanaf morgenochtend tot en met zondag gaan Russen naar de stembus om te stemmen op afgevaardigden in de Doema, het Russische parlement. Maar aan de vooravond van de verkiezingen is er van oppositie om op te stemmen niet veel meer over in Rusland. Sinds afgelopen zomer is de hele oppositiebeweging onder leiding van Aleksej Navalny opgedoekt. Daarmee is de echte oppositie in het land verdwenen. En de kleinere oppositiepartijen die nog wel zijn toegestaan om mee te dingen naar een plek in de Doema, wordt het steeds moeilijker gemaakt. Talloze kandidaten zijn de afgelopen maanden door het hele land van de kieslijsten geschrapt. Zo ook in Veliki Novgorod. Daar werden twee lokale kandidaten van de kieslijsten afgehaald omdat ze in het verleden steun hadden betuigd aan de gevangengenomen Aleksej Navalny, zie je in deze reportage van correspondent Iris de Graaf: Analisten noemen dit ook wel de 'minst vrije verkiezingen sinds Poetin in 2000 aan de macht kwam'. Om te beginnen kan er dit jaar drie dagen lang gestemd worden. Mensen worden aangespoord vooral online te gaan stemmen door ze te belonen met kans op grote prijzen zoals huizen, auto's of honderdduizenden roebels. In de Russische media verschenen deze week al meerdere berichten over geplande fraude of manipulatie van de uitslag. Ook zijn er dit jaar voor het eerst vrijwel geen onafhankelijke waarnemers aanwezig. Officieel allemaal vanwege beperkingen door de coronapandemie. Repressie In aanloop naar deze verkiezingen zag Rusland een golf van ongekende repressie. Navalny's beweging werd deze zomer tot extremistisch bestempeld en verboden - en iedereen die daar ook maar iets mee te maken had mag niet meedoen aan deze verkiezingen. Heb je ooit op de foto gestaan met Navalny, een oproep tot demonstratie gedeeld op sociale media of meegedaan aan de protesten, dan is deelname aan deze verkiezingen uitgesloten. Tegenstanders van de autoriteiten werden veroordeeld, opgepakt, opgesloten, de grens over gejaagd of van de kieslijsten geschrapt. En niet alleen politici. Vrijwel alle kritische en onafhankelijke media werden de afgelopen maanden tot 'buitenlands agent' bestempeld. Daarmee worden ze gezien als 'landverraders' en verliezen ze alle adverteerders. Ook activisten, juristen en individuele journalisten kregen het stempel opgelegd. Dat heeft te maken met het feit dat de regeringspartij Verenigd Rusland nog nooit zo impopulair is geweest. Volgens een recente peiling is slechts zo'n 30 procent van de kiezers van plan om op Verenigd Rusland te stemmen. Maar voor de overwinning moet de partij een meerderheid van de stemmen krijgen, in elk geval 45 procent. En dus wil het Kremlin niets aan het toeval overlaten. Laatste wapen Naast het schrappen van kandidaten pakken de autoriteiten nu ook het laatste wapen van de oppositie aan. Een van de zwaktes van de Russische oppositie is dat ze van oudsher onderling erg verdeeld zijn en vaker ruziemaken dan samenwerken. Navalny's aanhangers tuigden de afgelopen drie jaar een online systeem van 'Slim Stemmen' op om anti-regeringspartijstemmers door heel Rusland te verenigen. De app berekent welke kandidaat de meeste kans maakt om regeringspartij Verenigd Rusland te verslaan. Vlak voor de stembussen openen krijgt de kiezer een aanbeveling voor een proteststem in zijn of haar kiesdistrict. Tijdens eerdere regionale verkiezingen boekten oppositiekandidaten lokaal grote successen met dit systeem. Maar ook dit systeem is inmiddels zo goed als uitgeschakeld. De helft van de tijd is de app geblokkeerd. Deze week verboden de autoriteiten zoekmachines Yandex en Google om resultaten op de zoekterm 'Slim Stemmen' te laten zien. Ook zijn er valse 'Slim Stemmen'-apps in omloop, om kiezers te misleiden. De strategie is: hoe minder de oppositie verenigd is, hoe groter de winkans is voor de regeringspartij. Apathie De meeste Russen die correspondent De Graaf sprak, zowel in Moskou als in de provincies, maken zich geen illusies over open en eerlijke verkiezingen dit jaar. 'Het is moeilijk om enthousiast te zijn over verkiezingen waarvan de uitkomst grotendeels vaststaat', zegt iemand. Een ander: 'Ik weet niet eens op wie ik moet stemmen, nu zoveel kandidaten verwijderd zijn' en: 'Stem of stem niet, het resultaat staat toch al vast'. En ook die apathie komt de regerende partij goed uit. Want het zijn vooral de oppositiegerichte kiezers die - ontmoedigd door alle repressie - weg zullen blijven van de stembureaus.
4x Vertrek Kaag oogst respect bij veel partijen, maar er is ook kritiek16/09 22u15 - NOS.nl: Veel politieke partijen in de Tweede Kamer uiten hun respect voor het besluit van D66-leider Kaag om op te stappen als minister van Buitenlandse Zaken vanwege de stevige kritiek op de evacuatieoperatie in Afghanistan. Partijen als de PvdA, SP, Volt en GroenLinks laten via Twitter weten dat ze de keuze van Kaag waarderen. 'Sigrid Kaag neemt met opgeheven hoofd haar verantwoordelijkheid voor het Nederlandse optreden in Afghanistan. Veel waardering voor deze zuivere keuze', zegt GroenLinks-leider Klaver. Dat vindt ook PvdA-leider Ploumen. Zij dankt Kaag 'voor haar inzet voor Nederland en de wereld'. Kaags partijgenoot Jetten spreekt van een 'dapper besluit' en is blij dat ze blijft als D66-partijleider. Kaag kondigde vanavond onmiddellijk haar vertrek aan nadat een meerderheid van de Tweede Kamer een motie van afkeuring had gesteund. Bekijk hier haar verklaring terug: De Kamer vindt dat het kabinet te weinig heeft gedaan om mensen die in Afghanistan voor Nederland hebben gewerkt in veiligheid te brengen. De verantwoordelijke ministers hebben te lang gewacht, vindt de Kamer. Minister Kaag besloot op te stappen, minister Bijleveld van Defensie, die ook een motie van afkeuring kreeg, blijft. PVV-leider Wilders is zeer kritisch over Kaag en vindt dat er nieuwe Tweede Kamerverkiezingen moeten komen. 'Ondanks #hexit is ze nog steeds Kamerlid én D66-fractievoorzitter en komend weekend onderhandelen met Rutte en Hoekstra dus met een beetje pech is ze voor Kerst vicepremier en verandert er helemaal niks want de laffe elite durft nieuwe #verkiezingen niet aan', aldus Wilders op Twitter.
4x Haarlems theater met volle zaal krijgt dwangsom opgelegd van 2500 euro17/09 01u15 - NOS.nl: De gemeente Haarlem heeft theater De Liefde een dwangsom opgelegd van 2500 euro vanwege overtreding van de coronaregels. Cabaretier Theo Maassen heeft gisteravond in het theater in Haarlem voor een volle zaal opgetreden. Boa's van de gemeente Haarlem hebben in het theater geteld hoeveel bezoekers er bij de show waren, meldt NH Nieuws. Dat deden ze undercover, volgens het theater om 'geen heisa' te veroorzaken. Het theater kondigde vorige week aan de hele zaal te vullen, vooral omdat tijdens de kaartverkoop nog sprake was van volledige capaciteit. 'Binnen twee uur was het uitverkocht', zei voorzitter Mylou Frencken destijds in het NPO Radio 1-programma Spraakmakers. Volgens de huidige coronamaatregelen mogen theaters voor twee derde van de normale capaciteit gevuld worden. Vanaf 25 september mogen weer alle plekken worden gevuld, op vertoon van de coronapas. Volledige capaciteit De gemeente Haarlem liet gisteren weten 'handhavend' op te zullen treden, maar het theater week niet af van het genomen besluit. 'We willen ons statement nog steeds maken', zei het theater tegen NH Nieuws. 'Zeker na de persconferentie. Volgende week mogen de zalen wel helemaal gevuld worden. Alsof er dan geen besmettingen meer plaatsvinden.' Het theater liet de volledige capaciteit van 120 bezoekers naar binnen. Wel vroeg het theater gasten bij binnenkomst een test- of vaccinatiebewijs te tonen, wat volgens NH Nieuws tot dusver geen problemen opleverde. Voor aanvang van de show vertelde een vrouw aan de regionale omroep dat ze zich er niet druk om maakt dat er meer mensen aanwezig zijn dan toegestaan. 'Ik wil gewoon naar een leuke voorstelling. Het is een eigen keuze van het theater en van de cabaretier.' Boete Ook een andere bezoeker benadrukt er geen probleem mee te hebben dat hij vanavond in een afgeladen zaal zit. 'Zolang we gevaccineerd zijn en testen voor toegang vind ik het helemaal prima.' Het theater hield al rekening met een boete, zeker omdat Maassen vanavond opnieuw voor een volle zaal zal optreden. Om de boete te betalen kan het theater gebruik maken van geld dat is ingezameld door radiozender 100%NL. De zender besloot een inzamelingsactie te starten voor de mogelijke boete van 2500 euro, mede omdat het theater volledig wordt gerund door vrijwilligers.
4x Tweede Kamer wil strengere uitstootnormen voor Tata Steel17/09 01u15 - NOS.nl: Een meerderheid in de Tweede Kamer wil strengere milieunormen voor Tata Steel. Partijen steunen de oproep van GroenLinks aan het demissionaire kabinet om maximaal de ruimte te benutten die Europese regelgeving biedt om de uitstoot van schadelijke stoffen door Tata Steel verder aan banden te leggen. Recent bleek uit een RIVM-rapport dat omwonenden van de staalfabriek in IJmuiden blootgesteld worden aan hoge concentraties giftige stoffen. Toch voldoet het bedrijf altijd aan de voorwaarden die verbonden zijn aan zijn vergunningen. 'Ook al voldoet Tata aan de vergunningen, toch is de gezondheidssituatie voor omwonenden dramatisch', zegt GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee. 'Het is daarom duidelijk dat de normen voor uitstoot waar Tata aan moet voldoen, niet streng genoeg zijn.' Tata houdt zich aan alle regels, waarom worden we toch ziek? Eerder deze week kondigde Tata Steel aan sneller te willen vergroenen door de komende jaren al te stoppen met het gebruik van steenkool bij de staalproductie en over te stappen op groene waterstof. Het bedrijf zegt daarbij financiële steun nodig te hebben. Een ruime Kamermeerderheid wil dat de overheid het bedrijf daarmee gaat helpen. Minister Blok van Economische Zaken beloofde eerder al met de Europese Commissie te gaan bespreken welke vergroeningssubsidies binnen de kaders van staatssteunregels vallen.

Statistieken

Artikels:
28226
Gelezen:
14040
Aantal lezers nu:
66






Contact  - Sitemap  - RSS  - Twitter  - Disclaimer   Hoofdpunten.nl © 2005-2021 Naar boven